مەككەدەگى ادام ءولىمىنىڭ التى سەبەبى ايتىلدى

ساۋد ارابياسىنىڭ بيلىگى قاجىلىق كەزىندە حالىقتىڭ كوپتىگى مەن اپتاپ ىستىققا قاراماستان جۇقپالى اۋرۋلاردىڭ وشاعى پايدا بولماعانىن ايتىپ, قاجىلاردىڭ دەنساۋلىعىن قورعاۋ ميسسياسى ءساتتى وتكەنىن حابارلادى.

رەسمي مالىمەتكە زەر سالساق, قاجىلىققا بارلىعى 1 ميلليون 830 مىڭعا جۋىق ادام قاتىستى, ونىڭ 1,6 ميلليوننان استامى - شەتەل ازاماتتارى.

BBC اگەنتتىگى قازا بولعاندار سانىن ناقتىلاي المادى, الايدا قاجىلىقتان ورالعان ادامدار بيىلعى قاجىلىق قانداي جاعدايدا وتكەنىن باياندادى.

قاجىلىق كەزىندە ادام ومىرىنە قاۋىپ توندىرەتىن التى نەگىزگى فاكتور انىقتالدى:

1. اپتاپ ىستىق:

باستى فاكتور - قاجىلىققا تۇسپا-تۇس كەلگەن اپتاپ ىستىق. مەككەدە كولەڭكەدەگى اۋا تەمپەراتۋراسى تسەلسي بويىنشا 51 گرادۋستان اسىپ, تۇندە اندا-ساندا عانا 40 گرادۋستان تومەن تۇسكەنى بايقالدى.

قاجىلار, اسىرەسە قارتتار مەن سىرقات ادامدار كولەڭكە تابا الماي, كەڭ دالادا اپتاپ ىستىققا شىداۋعا تىرىسقان. كەيبىر قاجىنىڭ ءتيىستى رۇقسات قۇجاتتارىنسىز قاجىلىققا زاڭسىز بارۋى ولاردىڭ مەديتسينالىق كومەككە قول جەتكىزۋىن ايتارلىقتاي شەكتەدى.

بيلىك شەرۋ بارىسىندا «سالقىنداتۋ ستانتسيالارىن» ۇيىمداستىرىپ, قاجىلارعا سۋدىڭ جانىنان وتپەۋگە كەڭەس بەرگەن. الايدا كوپتەگەن ادام اپتاپ ىستىق سالدارىنان كوز جۇمدى.

عالىمدار كليماتتىڭ ودان ءارى وزگەرۋى جاعدايدى ناشارلاتۋى مۇمكىن ەكەنىن ەسكەرتسە دە, قاجىلىق كەزىندە اپتاپ ىستىقتان قايتىس بولۋ جاڭا قۇبىلىس ەمەس ەكەنى ايتىلدى. زەرتتەۋلەرگە سايكەس, ەگەر ورتاشا تەمپەراتۋرا 1,5°س كوتەرىلسە, قاجىلىق كەزىندە ىستىقتان قايتىس بولۋ قاۋپى 5 ەسەگە ارتۋى مۇمكىن.

2. حالىقتىڭ كوپتىگى مەن سانيتارلىق ماسەلەلەر:

بيىل قاجىلاردىڭ باسىم بولىگى تۇرمىس جاعدايىنىڭ ناشارلىعىنا ءجيى شاعىمداندى. كەيبىرەۋلەر شاتىرلارىندا ادام تولىپ, سالقىنداتۋ جۇيەسى مەن سانيتارلىق قوندىرعىلاردىڭ جوقتىعىنا نارازى بولعان.

3. كولىك ماسەلەسى:

كەيبىر مالىمەتتەرگە سۇيەنسەك, اپتاپ ىستىققا قاراماستان, قاجىلار كۇن استىندا ۇزاق جۇرۋگە ءماجبۇر بولعان.

قاجىلىققا قاتىسۋشىلاردىڭ ءبىرى جەتى شاقىرىم جولدى كولەڭكەسىز, ءبىر تامشى سۋسىز ءجۇرىپ وتكەنىن ايتىپ, بۇعان جولداعى كەدەرگىلەر سەبەپ بولعانىن العا تارتتى. تاعى ءبىرى قاجىنىڭ ايتۋىنشا, جۇزدەگەن ادام ىڭعايسىز ءارى جاعدايى ناشار لاگەرلەردە تۇرۋعا ءماجبۇر بولعان-دى.

«مەن قۇدايدىڭ راقىمىمەن عانا امان قالدىم. تەك قولشاتىردى پايدالانىپ, ۇنەمى سۋ الىپ ءجۇردىم», دەيدى نيگەريادان كەلگەن قاجى ايشا يدريس.

كەيبىر اقپارات كوزدەرى قاجىلاردىڭ پايدالانۋىنا بەرىلگەن كولىكتەردى سىنعا الدى. ولاردىڭ ايتۋىنشا, جولداردىڭ جابىلۋىنا بايلانىستى قاجىلار وتكەن جىلدارمەن سالىستىرعاندا ەداۋىر ۇزاعىراق جۇرۋگە ءماجبۇر بولعان. بۇل ادامداردىڭ, اسىرەسە مەديتسينالىق كومەككە مۇقتاج جانداردىڭ دەنساۋلىعىنا قاۋىپ توندىرەتىن تاعى ءبىر فاكتور.

4. مەديتسينالىق كومەك:

قاجىلار مەديتسينالىق كومەكتىڭ ساپاسىنا شاعىمدانعان. جەدەل جاردەم بريگاداسىن ۇزاق كۇتۋ, مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنىڭ سالعىرتتىعى تۋرالى ماسەلەلەر ءجيى قوزعالدى.

ءامينا ەسىمدى قاجى ءوزىنىڭ كلاۋستروفوبياعا شالدىققان دوسىنا شاقىرعان جەدەل جاردەمدى جارتى ساعاتتاي كۇتكەنىن ايتتى. جەدەل جاردەم كەلسە دە, دارىگەر ناۋقاستىڭ جاعدايىن مۇقيات تەكسەرمەگەن.

الايدا ساۋد ارابياسىنىڭ بيلىگى قاجىلار ءۇشىن جەتكىلىكتى مەديتسينالىق رەسۋرستار بولىنگەنىن العا تارتتى. بيلىك قاجىلاردىڭ دەنساۋلىعىن باقىلاۋ ءۇشىن 190-عا جۋىق اۋرۋحانا مەن مەديتسينالىق مەكەمە, مىڭداعان مەديتسينالىق پەرسونال مەن جۇزدەگەن جەدەل جاردەم كولىگى جۇمىلدىرىلعانىن حابارلادى.

5. رەسمي قۇجاتتاردىڭ جوقتىعى:

ءتيىستى قۇجاتتاردى راسىمدەمەگەن قاجىلار كومەككە مۇقتاج بولسا دا, بيلىكپەن بايلانىس ورناتۋدان جالتارۋى مۇمكىن, بۇل كولىك اعىنىن باسقارۋدى جانە مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋدى قيىنداتادى.

بۇل دا قاجىلىق كەزىندەگى ءولىم-ءجىتىم دەڭگەيىنىڭ جوعارىلاۋىنا سەبەپ بولدى.

ساۋد ارابياسىنىڭ ديپلوماتى ءمالىم ەتكەندەي, مىسىر ەلىنىڭ قايتىس بولعان 630-دان استام ازاماتى ءتيىستى قۇجاتتاردى راسىمدەمەگەن.

بيلىك زاڭسىز يمميگرانتتاردى جاۋاپكەرشىلىككە تارتىپ جاتىر. ولاردى انىقتاۋ ءۇشىن رەسمي قاجىلارعا كيەلى ورىندارعا كىرۋگە ارنالعان رۇقسات كارتالارى بەرىلەدى.

6. سىرقات نەمەسە قارت قاجىلار:

كوپتەگەن ادام ءومىرىنىڭ سوڭىندا قاجىلىق پارىزىن وتەۋگە تىرىسادى. ءتىپتى «قاجىلىق كەزىندە قايتىس بولامىن» دەگەن ءۇمىت ارقالاعاندار دا بارشىلىق.

ماسەلەن, بانگلادەشتەگى مۇسىلمان قاۋىمى مارقۇمعا ەرەكشە مارتەبە بەرەتىندىكتەن, قاجىلىق كەزىندەگى ءولىمدى ۇلكەن جەتىستىك دەپ سانايدى.

قاجى قاجىلىق كەزىندە قايتىس بولسا, بۇل تۋرالى جاقىندارىنا حابارلانادى, ولار مارقۇمنىڭ اتى-ءجونىن راستايدى. سودان كەيىن مارقۇمنىڭ دەنەسى جۋىلىپ, ساۋد ارابياسىنىڭ ۇكىمەتى بولگەن مۇزداتقىشتارعا تاسىمالدانادى.

جەرلەۋ ءراسىمى مەشىتتە وتەدى, بىراق قابىرلەردىڭ ءوزى قاراپايىم, كەيدە بىرنەشە ءمايىت بىرگە جەرلەنەدى..

قىرمىزى جۇماعاليقىزى,

ەۇۋ ستۋدەنتى