دەپۋتاتتار ەل پرەزيدەنتىنىڭ سوت تورەلىگىن ىسكە اسىرۋ ساپاسىن قامتاماسىز ەتۋ جانە سۋديالاردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ جونىندەگى تاپسىرماسىن ىسكە اسىرۋ اياسىندا زاڭ جوباسىنا باستاماشىلىق جاساعان بولاتىن. كونستيتۋتسيالىق زاڭنىڭ ماقساتى – ءتيىستى زاڭنامالىق تەتىكتەردى ازىرلەۋ, قۇقىقتىڭ ۇستەمدىگىن قامتاماسىز ەتۋ جانە سوت تورەلىگىن جۇزەگە اسىرۋ ساپاسىن ارتتىرۋ, سونداي-اق سوت قورعاۋىنا قۇقىقتى ىسكە اسىرۋدىڭ قۇقىقتىق كەپىلدىكتەرىن كۇشەيتۋ ارقىلى سوت جۇيەسىن ودان ءارى جەتىلدىرۋ.
سەناتتىڭ كونستيتۋتسيالىق زاڭناما, سوت جۇيەسى جانە قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى جونىندەگى كوميتەتىنىڭ توراعاسى نۇرلان بەكنازاروۆ ءوز بايانداماسىندا قۇجات سوت ءجيۋريىنىڭ جۇمىسىن جەتىلدىرۋگە جانە سوت تورەلىگىنىڭ ساپاسى جونىندەگى كوميسسيانى قايتا قالىپتاستىرۋعا باعىتتالعانىن ايتتى.
ونىڭ سوزىنشە, زاڭ جوباسىنا ەنگىزىلگەن تۇزەتۋلەردى 3 باعىتقا بولۋگە بولادى. ءبىرىنشى باعىت – سوت ءجيۋريىنىڭ جۇمىسىن جەتىلدىرۋگە قاتىستى. «سوت ءجيۋريىنىڭ سوت ءىسىن قاراۋى كەزىندە زاڭدىلىقتىڭ ورەسكەل بۇزىلۋىنىڭ ءاربىر فاكتىسى بويىنشا سۋدياعا قاتىستى تارتىپتىك ءىس ماتەريالدارىن تەكسەرۋدىڭ جاڭا تەتىگى ەنگىزىلەدى. بۇل سۋديالار تاراپىنان زاڭ بۇزۋشىلىقتاردى بولدىرماۋعا وڭ اسەرىن تيگىزەتىن بولادى. ۇسىنىلىپ وتىرعان نورما شەڭبەرىندە, جوعارى تۇرعان سوت تاراپىنان تومەنگى تۇرعان سوتتىڭ ءىستى قاراۋى بارىسىندا زاڭدىلىقتىڭ ورەسكەل بۇزىلۋ فاكتىسى انىقتالعان جاعدايدا, وبلىستىق نەمەسە جوعارعى سوتتىڭ توراعاسى ءتيىستى پلەنارلىق وتىرىستا سۋديانى تارتىپتىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتۋ نەمەسە تارتپاۋ تۋرالى ماسەلەنى تالقىلاۋ جونىندە سوت جيۋريىنە ۇسىنىستار بەرەدى. پلەنارلىق وتىرىستىڭ قانداي دا بولسا شەشىمىنە قاراماستان, زاڭدىلىقتىڭ ورەسكەل بۇزىلۋ فاكتىلەرى بويىنشا بارلىق ماتەريال تەكسەرۋ ءۇشىن سوت جيۋريىنە جىبەرىلەتىن بولادى», دەدى ول.
ن.بەكنازاروۆ قازىرگى ۋاقىتتا تارتىپتىك ءىس جۇرگىزۋدى قوزعاۋ تۋرالى شەشىمدەردى جوعارعى سوتتىڭ جانە وبلىستىق سوتتاردىڭ پلەنارلىق وتىرىستارى قابىلدايتىندىقتان, ءىس جۇزىندە سوت جيۋريىنە وسىنداي بۇزۋشىلىقتاردىڭ ازعانتاي عانا بولىگى, اتاپ ايتقاندا, 26%-ى عانا قاراۋعا تۇسەتىنىن جەتكىزدى. سوندىقتان تارتىپتىك ىستەر بويىنشا جۇكتەمەنىڭ ۇلعايۋى مۇمكىن دەگەن بولجامعا بايلانىستى كونستيتۋتسيالىق زاڭ جوباسىمەن سوت ءجيۋريىنىڭ قۇرامىن 9-دان 15 مۇشەگە دەيىن ۇلعايتۋ قاراستىرىلعان, وعان 13 سۋديا, سونداي-اق كەڭەسشى داۋىس بەرۋ قۇقىعى بار زاڭگەرلەر قاۋىمىنىڭ 2 وكىلى ەنەدى.
تۇزەتۋلەردىڭ ەكىنشى باعىتى – سوت تورەلىگىنىڭ ساپاسى جونىندەگى كوميسسيانىڭ ۇيىمداستىرىلۋى مەن قىزمەت ءتارتىبىن وزگەرتۋ. «اتاپ ايتقاندا, قولدانىستاعى زاڭناماعا سايكەس سوت تورەلىگىنىڭ ساپاسى جونىندەگى كوميسسيا سۋديانىڭ كاسىبي قىزمەتىن باعالاۋدى جۇزەگە اسىرىپ كەلگەن ولشەمشارتتار قاتارىنان بىرنەشە تالاپ, ونىڭ ىشىندە «ادامگەرشىلىك قاسيەتتەرى» ولشەمشارتى الىنىپ تاستالادى. سەبەبى ول بويىنشا باعالاۋدى سوت ءجيۋريى, سۋديا ادەبى جونىندەگى كوميسسيا جانە پلەنارلىق وتىرىستارى دا جۇزەگە اسىرادى. ءىس جۇزىندە بۇل ءتارتىپ بويىنشا سۋديا باعالاۋدان قايتالانىپ ءوتىپ وتىرعان. كونستيتۋتسيالىق زاڭ جوباسى بويىنشا سۋديانىڭ كاسىبي قىزمەتىن باعالاۋدى قولدانىستاعى نورمالاردا قاراستىرىلعانداي بىرجىلدىق قىزمەتىنىڭ ناتيجەلەرى بويىنشا ەمەس, العاشقى ۇشجىلدىق ناتيجە بويىنشا جۇرگىزۋ ۇسىنىلادى. ويتكەنى سۋديالار 1 جىل ىشىندە ولاردىڭ كاسىبي بىلىكتىلىگىن تولىققاندى باعالاۋ ءۇشىن جەتكىلىكتى كولەمدە ىستەردى قاراپ, ءتيىستى تاجىريبە جيناقتاپ ۇلگەرمەيدى», دەدى ن.بەكنازاروۆ.
سونىمەن قاتار ەكىنشى باعىت ىشىندە سوت تورەلىگىنىڭ ساپاسى جونىندەگى كوميسسياعا قاراۋ ناتيجەسى بويىنشا سۋديانى اتقاراتىن لاۋازىمىنا سايكەس دەپ تانۋ تۋرالى شەشىم شىعارۋ جانە ونى سوت تورەلىگى اكادەمياسىنىڭ بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋ كۋرستارىنا جولداۋىنا قاتىستى وكىلەتتىكتەر بەرىلۋى ۇسىنىلادى. «بۇل تەتىك سۋديالار كورپۋسىنىڭ ساپاسىن ارتتىرۋدى كوزدەيدى. مىسالى, سوت تورەلىگىنىڭ ساپاسى جونىندەگى كوميسسيانىڭ شەشىمدەرىن جوعارى سوت كەڭەسى قارايدى. ءوز كەزەگىندە, جوعارى سوت كەڭەسى ءتيىستى شەشىمدەر قابىلدايدى, ياعني سۋديانى اتقاراتىن قىزمەتىنەن بوساتۋ نەمەسە ودان باس تارتۋ تۋرالى, سۋديانى باسقا سوتقا اۋىستىرۋ تۋرالى جانە تاعى باسقالار» دەدى ول.
تۇزەتۋلەردىڭ ءۇشىنشى باعىتىندا سۋديالاردىڭ تاۋەلسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ تۇرعىسىنان ولاردىڭ قۇقىقتارى مەن الەۋمەتتىك كەپىلدىكتەرىن كۇشەيتۋ ماسەلەلەرى قاراستىرىلعان. اتاپ ايتقاندا, كونستيتۋتسيالىق زاڭ جوباسىندا وتستاۆكاداعى سۋديالارعا ءومىر بويعى قامتىلىم تولەمىنىڭ مولشەرىنە قاتىستى تۇزەتۋلەر قارالادى, سونىمەن بىرگە سۋديانىڭ سوت جيۋريىنە جىبەرىلگەنگە دەيىن بارلىق ماتەريالمەن تانىسۋ مۇمكىندىگىن, سونداي-اق تارتىپتىك ءىستى قاراۋعا جەكە ءوزىنىڭ نەمەسە وكىلىنىڭ قاتىسۋى ارقىلى سۋديانىڭ قۇقىقتارىن تولىققاندى قورعاۋعا كەپىلدىكتەر بەرەتىن نورمالارمەن تولىقتىرىلادى.
بىرلەسكەن وتىرىستا قوسىمشا بايانداما جاساعان ءماجىلىس دەپۋتاتى نۇرسۇلتان بايتىلەسوۆ سوت-قۇقىقتىق رەفورمانىڭ نەگىزگى باعىتى – سوت تورەلىگىنە قولجەتىمدىلىكتى قامتاماسىز ەتۋ ەكەنىن ايتتى. «وسى قارالىپ جاتقان زاڭنامالىق وزگەرىستەر سۋديا كادرلارىنىڭ ساپاسىن ارتتىرۋعا جانە ولاردىڭ سىرتقى جانە ىشكى تاۋەلسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋگە جاعداي جاسايدى. سونىمەن قوسا زاڭ جوباسىن قابىلداۋ پرەزيدەنت تاپسىرمالارى شەڭبەرىندە جۇرگىزىلىپ جاتقان رەفورمالاردى ىسكە اسىرۋعا جانە سۋديالار كورپۋسىنىڭ جاي-كۇيىن جاقسارتۋعا ىقپال ەتەتىنىنە سەنىمدىمىن» دەدى ول.
پارلامەنتشىلەر كونستيتۋتسيالىق زاڭ جوباسىن ەكىنشى وقىلىمعا دايىنداۋ ءۇشىن پارلامەنت پالاتالارىنىڭ بىرلەسكەن كوميسسياسىن قۇرۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى. ءماجىلىستىڭ زاڭناما جانە سوت-قۇقىقتىق رەفورما كوميتەتىنىڭ توراعاسى سنەجاننا يماشەۆا باسقاراتىن كوميسسيانىڭ قۇرامىنا سەناتورلار نۇرلان بەكنازاروۆ, اندرەي لۋكين, اينۇر ارعىنبەكوۆا, سونداي-اق ماجىلىسمەندەر ابزال قۇسپان مەن ءۇنزيلا شاپاق ەندى.
