جاڭا اللەيادا ءجۇز شاقتى كوشەت وتىرعىزىلدى. وڭتۇستىك شاھاردى جاسىل جەلەككە كومكەرىپ, جاستاردى ەلجاندىلىققا باستايتىن ۇلاعاتتى ءىس-شارا بارىسىندا جەتىسۋ اۋداندىق ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى تامارا شاكىروۆا: «كەز كەلگەن مەملەكەتتىڭ ءال-اۋقاتى قارتتار مەن بالالارعا دەگەن كوزقاراسىمەن ولشەنەدى. سوندىقتان بۇگىنگى ءىس-شارا وتە ماڭىزدى دەپ ەسەپتەيمىز. الماتىدا 43 سوعىس ارداگەرى قالدى, ەڭبەك مايدانىنا قاتىسۋشىلار دا كوپ ەمەس. جەتىسۋ اۋدانىندا تۇراتىن ءبىر عانا ارداگەر يليا كۋديننىڭ بۇگىنگى مەرەكەگە كەلگەنىنە وتە قۋانىشتىمىز», دەپ اتاپ ءوتتى.
جاڭا اللەيانىڭ اشىلۋىنا ارنايى شاقىرىلعان اۋداننىڭ قۇرمەتتى زەينەتكەرلەرىنىڭ ريزاشىلىعىن قۇلشارا سيەنوۆا جەتكىزدى: «مەن وتانىمىزعا قىزمەت ەتكەندەرگە ءدان ريزامىن. بۇگىنگى قوعامدا ولاردىڭ ەرلىگى مەن ەڭبەگىن قۇرمەتتەپ, ەستە ساقتاعانىن كورۋ مەن ءۇشىن ماقتانىش. بۇل اللەيا ءاربىر ادام ايالداپ, ويلانىپ, ۇمىتىلماس كەزەڭدەر مەن قۇندىلىقتاردى ەسكە الىپ, كەلەشەككە جەتكىزەتىن دەمالىس مەكەنىنە اينالاتىنىنا سەنەمىن», دەدى.
الماتى قالاسىنىڭ اكىمى ەربولات دوساەۆ سوعىس ارداگەرلەرىنىڭ شاڭىراقتارىنا بارىپ, مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قۇتتىقتاۋىن تاپسىردى.
الدىمەن قالا اكىمى 1925 جىلى 99 جاستاعى يۆان بەگۋنوۆتىڭ ۇيىنە باردى. ۋكراينانىڭ جيتومير قالاسىندا دۇنيەگە كەلگەن يۆان ماتۆەەۆيچ كەيىن اقتوبە وبلىسىندا كەڭەس اسكەرى قاتارىندا قىزمەت اتقارىپ, سول جەردەن مايدانعا اتتانىپ, 228-گۆارديالىق اتقىشتار پولكىنىڭ قۇرامىندا ەۋروپانى ازات ەتۋگە قاتىسقان.
«يۆان ماتۆەەۆيچ, ءسىزدى كورگەنىمە وتە قۋانىشتىمىن. كەلەسى جىلى 100 جىلدىق مەرەيتويىڭىزبەن قۇتتىقتايمىز دەپ ۇمىتتەنەمىن. سىزگە باس ءيىپ, تاعزىم ەتىپ, جەڭىسكە قوسقان ۇلەسىڭىز ءۇشىن العىس ايتامىز. وزىڭىزدەي باتىرمەن ماقتانامىز», دەدى ە.دوساەۆ.
قالا باسشىسى سوعىس ارداگەرى داربالا جاباتاەۆاعا دا ەرەكشە ءىلتيپات كورسەتتى. قوستاناي وبلىسىنىڭ تۋماسى داربالا امىرجانقىزى قىسقامەرزىمدى كۋرستان بايلانىسشى ماماندىعىن العان سوڭ, 1943 جىلى 18 جاسىندا ءوز ەركىمەن مايدانعا اتتانادى. بويجەتكەننىڭ الدىندا فاشيستەردىڭ سانى مەن ورنىن انىقتاپ, ول دەرەكتەردى جەدەل تۇردە راتسيا ارقىلى شتابقا حابارلاۋ دەگەن جاۋىنگەرلىك مىندەتى تۇردى. قيان-كەسكى شايقاستاردىڭ بىرىندە قازاق قىزى جاراقات الىپ, گوسپيتالدا ەمدەلىپ شىققان سوڭ, ءىى بەلارۋس مايدانىنىڭ 4-تانككە قارسى ارتيللەريالىق بريگاداسىنا اتتانعان. داربالا امىرجانقىزى جاۋىنگەرلىك جولىن گەرمانيادا اياقتاعان.
مارتەبەلى وردەن-مەدالدارمەن ماراپاتتالعان سوعىس ارداگەرى وسىدان كەيىن دە 30 جىل بويى جاۋاپتى قىزمەتتەردى اتقارعان. بۇگىندە داربالا امىرجانقىزى بەس نەمەرە مەن التى شوبەرەنىڭ سۇيىكتى اجەسى.
الماتى اكىمىنىڭ ارداگەرلەردىڭ وتباسىنا بارىپ, ديدارلاسۋى اعايىن-تۋىستىڭ ورتاسىندا ەستە قالارلىقتاي, ەرەكشە ىقىلاسپەن ءوتتى.
الماتى
