«ازەكەڭنىڭ كۇندىز-ءتۇنى قاسىنان قالماس كولەڭكەسى» دەيتىندەر دە بولدى
– تەكتىنىڭ تۇياعى, ايگىلى كومپوزيتور عازيزا احمەتقىزى جۇبانوۆا: «مەن جۇمىسباستى بولعاندىقتان, ازەكەڭمەن قول ۇستاسىپ شاقىرىلعان جيىن-تويلارعا بىرگە بارۋعا كوپ مۇمكىندىگىم بولا بەرمەيتىن. ساۋلەبەك جانىندا بولسا كوپ الاڭدامايمىن, ويتكەنى شاكىرتىنىڭ ادالدىعىنا سەنەمىن», دەپ وتىرادى ەكەن. تۇسىنگەن ادامعا بۇل – ۇلكەن باعا...
– راس, ونى ايتاسىز, ءتىپتى «ازەكەڭنىڭ كۇندىز-ءتۇنى قاسىنان قالماس كولەڭكەسى» دەيتىندەر دە بولدى. بىراق مەن وعان رەنجىگەن دە, نامىستانعان دا ەمەسپىن. كەرىسىنشە, قۋاندىم. ونەردە ءازىربايجان مامبەتوۆكە شاكىرت بولىپ قانا قويماي, تۋعان بالاسىنداي قاسىندا ءجۇرىپ, بويىنداعى بار پاراساتىن, اكەلىك قامقورلىعىن, كاسىبي شەبەرلىگىن, ادامي قاسيەتتەرىن جانىما سىڭىرگەنىم ءۇشىن ءوزىمدى شەكسىز باقىتتى سانايمىن. ول كىسى تەوريالىق تۇرعىدا عانا ۇستاز بولعان جوق, مامبەتوۆ ماعان ومىرلىك ۇلكەن مەكتەپ بولدى. مەن ءوزىمدى ومىردە جولى بولعان ادام سانايمىن. سەبەبى 1966 جىلى م.اۋەزوۆ اتىنداعى اكادەميالىق دراما تەاترىنىڭ ستۋدياسىنا ءتۇسىپ, ازەكەڭنەن بولەك, قاليبەك قۋانىشباەۆ, سەركە قوجامقۇلوۆ, نۇرمۇحان ءجانتورين سىندى حاس تالانتتاردان ءتالىم الىپ, ونەردە عانا ەمەس, ومىردە دە ءسابيرا مايقانوۆاداي انا تاپقانىم – تاعدىردىڭ ماعان بەرگەن تارتۋى. ول كەزدەگى اۋەزوۆ تەاترىنىڭ اۋراسى دا كەرەمەت ەدى عوي. «اكەمتەاتر» دەسە, اكەمتەاتر ەدى! قاراشاڭىراق ءالى كۇنگە دەيىن تۋعان ۇيىمدەي ىستىق. سەبەبى وقۋىمدى بىتىرەر-بىتىرتپەستەن تەاتردا قۇراق ۇشا قارسى الىپ, تۋعان بالاسىنداي باۋىرىنا باسقان ءسابيرا مايقانوۆا, حاديشا بوكەەۆا, زامزاگۇل ءشارىپوۆا, شولپان جانداربەكوۆا سىندى ابزال جانداردىڭ انالىق شەكسىز مەيىرىمىن قالاي ۇمىتايىن. ءسابيرا اپاممەن ش.ايتماتوۆتىڭ «انا – جەر-انا» قويىلىمىندا بىرگە وينادىق. ول كىسى – تولعاناي, مەن نەمەرەسىن وينادىم. سول كەزدەگى اسەردى سوزبەن ايتىپ جەتكىزۋ مۇمكىن ەمەس. اكەمتەاترداعى مەيىرىمگە شومىلعان سول ءبىر شۋاقتى دا شابىتتى جىلدارعا قارىزدارمىن.
– كاسىبي رەجيسسەر رەتىندەگى قالىپتاسۋ جىلدارىنىڭ جارقىن ساتتەرىن ەسكە العاندا, ەڭ اۋەلى ويىڭىزعا نە ورالادى؟
– ا.چەحوۆتىڭ «ۆانيا اعاي» قويىلىمى. تالدىقورعان تەاترىن قۇرعاننان كەيىن سول جاقتا 5 جىل قىزمەت ەتىپ, كەيىن بەلگىلى ءبىر سەبەپتەرگە بايلانىستى الماتىعا ورالدىم. م.اۋەزوۆ تەاترىنا كەلگەنىمدە ازەكەڭ «ۆانيا اعايدى» قويىپ جاتىر ەكەن. رولدە وينايتىن اكتەرلەردى دە ءبولىپ تاستاپتى. مەن دە كەلە سالا ۇستازىمنىڭ ۇسىنىسىمەن وسى قويىلىمعا كىرىسىپ كەتتىم. ازەكەڭە ناقتى مىسالدار كەلتىرە وتىرىپ, بۇيرىقتىڭ شىعىپ كەتكەنىنە قاراماستان رولگە بەكىتىلگەن كەيبىر اكتەرلەردى اۋىستىردىق. ارنايى كاستينگ وتكىزىپ, قىزۋ تالقىلاۋ بولدى. ۇستازىم ەكەن دەپ, ازەكەڭنىڭ بارلىق شەشىمىنە كەلىسىپ, باس شۇلعي بەرمەدىم. ناقتى مىسالدارمەن دالەلدەي وتىرىپ, ءوز كوزقاراس-پىكىرىمدى قورعاۋعا تۋرا كەلدى. ازەكەڭنىڭ دە پاراساتتىلىعى عوي, مەنى بالاسىنباي وزىمەن تەڭ قويىپ, ويلارىممەن ساناستى. وسىنىڭ ارقاسىندا بويىمدا ۇلكەن سەنىم پايدا بولدى. ءازىربايجان اعا ەكەۋمىزدىڭ پىكىرىمىز ءبىر جەردەن شىققان اكتەر – باستى ءرول ۆانيا بەينەسىندەگى قايتالانباس تالانت ءانۋار مولدابەكوۆ ەدى. شىن جۇيرىك ەدى عوي ءانۋار. ۆانيا اعايدىڭ بارلىق ىشكى كۇيىن, جان دۇنيە ارپالىسىن, وكىنىشى مەن مۇڭىن شەبەر جەتكىزە ءبىلدى. مولدابەكوۆتىڭ سومداۋىنداعى ۆانيا اعاي شىن مانىندەگى شەدەۆر بولدى. قويىلىمدى ساحناعا شىعارۋ بارىسىندا انۋارمەن كوپ سىرلاستىق. ءومىرىنىڭ سوڭعى كەزدەرىندە قويىلعان سپەكتاكل ەدى عوي. سوندا بايقاعانىم – ۆانيا اعاي رولىندە اكتەردىڭ بارلىق ءومىرى, ارمان-مۇڭى جاتقانداي سەزىلدى. كەيىپكەردىڭ كۇيىنە ەنگەنى سونشالىق, ۆانيا اعايدىڭ وكىنىشكە تولى ءومىرىنىڭ وكسىگى ءانۋاردىڭ ىشكى كۇيىنە كوشىپ, الاساپىران الەمگە اۋىساتىن. ول ساحنادا ەڭكىلدەپ جىلاعاندا سىرتىندا ءجۇرىپ ەزىلىپ كەتە جازداۋشى ەدىك. ال كورەرمەننىڭ كوڭىلىندەگى الەمتاپىرىق كۇيدى ءتىپتى سوزبەن ايتىپ جەتكىزۋ مۇمكىن ەمەس. بۇگىندە «قايتالانباس اكتەر, كلاسسيك» دەپ اۋزىمىزدىڭ سۋى قۇرىپ, تامسانا ەستەلىك ايتقانىمىزبەن, ءانۋاردىڭ دا ومىردەگى وكىنىشى, ونەر جولىندا كورگەن قياناتى كوپ ەدى عوي. قالاي دەسەك تە توعىشارلاردىڭ ورتاسىندا تازا ءارى تالانتتى بولىپ ءومىر كەشۋ قيىن. ءانۋاردىڭ وكىنىشكە تولى ارماندا كەتكەن ءومىرى سونىڭ ايعاعىنداي سەزىلەدى كەيدە. ونى ايتاسىز, مامبەتوۆتىڭ ءوزىن تابانعا سالىپ تاپتامادى ما سول كۇنشىل توپ؟!. 40 جىلدان اسا قىزمەت ەتىپ, ولمەس ونەر تۋدىرعان ازەكەڭ ءومىرىنىڭ سوڭىندا تۋعان تەاترىنان قۋىلىپ, دالادا قالدى ەمەس پە؟ ءوز ىشىنەن ىرىتكى شىعارىپ, تالانتىن تابانعا تاپتاعانداردان باسقا نە كۇتۋگە بولادى؟ وسى وقيعادان كەيىن ازەكەڭ قايتا قالپىنا كەلە المادى, بۇرىنعىشا بۋىرقانىپ, بەينەلى ويلارىن ساحنا ايشىقتاي المادى. راس, كەزىندە «حالىق قاھارمانى» اتاعىن الىپ, ەلورداعا قونىس اۋدارىپ, ق.قۋانىشباەۆ اتىنداعى اكادەميالىق قازاق مۋزىكالىق دراما تەاترىنىڭ تىزگىنىن قولىنا الدى. بىراق بۇرىنعىشا كەۋدەسىن جازىپ, كەڭىنەن كوسىلە المادى. سەبەبى ەڭ اۋىر سوققى – جانىڭدا جۇرگەن, سەنىم ارتقان جاقىندارىڭنىڭ ساتقىندىعى, ەكىجۇزدىلىگى عوي. وسى وقيعادان كەيىن سۋرەتكەر جانى قايتا گۇلدەي المادى. شابىتى ىشىندە جاتىپ تۇنشىقتى. قازاق قادىرىنە جەتپەي, وسىلاي تالاي تالانتىن ءولتىرىپ الدى ەمەس پە؟..
– تەاترعا ءجيى بارىپ تۇراسىز با؟ جاس رەجيسسەرلەردىڭ اياق الىسىن قالاي باعالايسىز؟
– بارعاندا قانداي! ونەر دەپ ءومىر ءسۇرىپ ۇيرەنىپ قالعاننان كەيىن, ءبىز – تەاترسىز تۇرا المايتىن بۋىنبىز. بىراق ول جاقتان تۇشىنىپ شىعاتىن كۇنىمىزدەن, كۇيىنىپ قايتاتىن كەزدەر كوپ. نەگە؟ سەبەبى قازىر تەاتردا كوتەرىلەتىن ماسەلەلەردىڭ باسىم كوپشىلىگى قورا-قوپسى, ءۇي-جايدىڭ ماڭايىنان ۇزامايدى. ىشقىرىن كورگەندى, وزگە ءتىلدى ارالاستىرىپ سويلەۋدى «كۇلكى سىيلادىم» دەپ سانايتىن قاراپايىم «كتك» دەڭگەيىندەگى ارزان ازىلدەر كوپ. كۇلدىرەمىن دەپ وزدەرى كۇلكى بولىپ جۇرگەنىن ءتىپتى دە تۇيسىنبەيدى. كورىپ قارنىڭ اشادى. ال ناعىز ونەردىڭ ماقساتى وسى ما؟ كەسەك بەينە, ويلى وبرازدار قايدا؟ ۇلتتىق ماسەلەلەردى قاۋزاپ, بولاشاقتىڭ اماناتىن ارقالايتىنداي تەرەڭ قويىلىمدار نەگە جوق؟ ءبىر بايقاعانىم, قازىر اكتەرلەردىڭ اراسىنان شىققان رەجيسسەرلەر كوپ. ال ولار ويناۋدى ۇيرەتۋمەن اۋرە. شىنتۋايتىندا, ناعىز رەجيسسەر ويناۋدى ەمەس, ويلانۋدى ۇيرەتەدى. سونىسىمەن دە رەجيسسۋرانىڭ ءباسى بيىك, باعاسى زور. تاريحي قويىلىمدارعا بارساڭ دا, ۇلتتىق دراماتۋرگيامىز بەن الەمدىك كلاسسيكاعا بارساڭ دا, تۇشىنىپ تاماشالايتىن سپەكتاكلدەر از. سەبەبى قويىلىمنىڭ استارىن اشۋعا تالپىنىپ, تالاپتانبايدى. ىزدەنىس جوق. تاقىرىپقا تەرەڭنەن بويلاۋدان گورى, بۇگىنگى رەجيسسەرلەردە سيۋجەت قۋالاۋ باسىم. تەڭىزدىڭ بەتىن قالقۋمەن عانا شەكتەلەدى. سوندىقتان دا ونەردىڭ ورەسى تۋرالى ءسوز قوزعاۋ – ازىرگە مەن ءۇشىن قيىن تاقىرىپ.
– ال اكتەرلىك ويىندى قالاي باعالايسىز؟ ارتىستەر ىزدەنىسىنە كوڭىلىڭىز تولا ما؟
– ارينە, جاقسى اكتەرلەر جوق ەمەس, بار. كەسەك بەينەلەر تۋدىرىپ, ءساتتى وبراز جاساپ جۇرگەن جۇيرىكتەر دە جەتەرلىك. بىراق ولار كوپ ەمەس. كەيبىر اكتەرلەردىڭ سومدايتىن كەيىپكەرىنىڭ تابيعاتىنا ءۇش قايناسا سورپاسى قوسىلمايتىندارى دا كەزدەسەدى. ال ءتۇر-تۇلعا, تەرەڭدىك تۋرالى اڭگىمە ءتىپتى باسقا. قازاق ءتىلىن, ونىڭ قولدانىلۋ ەرەكشەلىكتەرىن, قويىلۋ ەكپىنىن تۇسىنبەيتىن, «ن» مەن «ڭ» ءارپىن اجىراتا المايتىن اكتەرلەر دە ساحنادا باستى ءرولدى سومداپ ءجۇر. ءالى ەسىمدە, ءبىر كەزدەرى مەن «حان كەنە» سپەكتاكلىن قويعىم كەلىپ, اكتەر ىزدەدىم. ءدال وسى ءرولدى وينايتىن اكتەردى ەلىمىزدەن تاپپادىم دەسەم بولادى. ءبىراز تەاتردى شارلاپ, سوڭىندا ءى.وماروۆ اتىنداعى قوستاناي وبلىستىق دراما تەاترىنىڭ اكتەرى قونىسبەك بەكايداروۆقا توقتادىم. كەرەمەت سۇلۋ بولماعانىمەن, ناعىز ەر ادام بەينەسىن كورسەتەتىن, كۇركىرەگەن كۇندەي داۋسى, تەبىنگىدەي قۇلاعى بار, سىمباتى, ءۇنى, قىلىعى بارلىعى دا «حان كەنە وسىنداي-اق بولعان ەكەن» دەگىزەتىن اكتەر عوي قونىسبەك. قازىر ەندى ءبىراز جاسقا كەلىپ قالدى. مىنە, كوردىڭىز بە؟ تالاي ءارتىستىڭ ءومىرى ءوزىنىڭ ءرولىن كۇتۋمەن ءوتىپ كەتىپ جاتىر. سوندىقتان دا بۇل ماسەلەگە رەجيسسەرلەر باسا ءمان بەرۋى قاجەت. ارنايى اكتەر ءۇشىن قويىلاتىن سپەكتاكلدەر بولۋى كەرەك. قازىرگى ونەردەگى احۋال قانداي؟ جىبەگى جوق تەاترلار «قىز جىبەكتى», گاملەتى بولماسا دا «گاملەتتى» قويۋعا قۇمار تەاترلار كوبەيدى. سوندىقتان دا سپەكتاكلدەردىڭ كوپشىلىگى دىتتەگەنىنە جەتپەي جاتادى. ءسوز باسىندا «ۆانيا اعايدى» قويۋ ءۇشىن قانداي قىزۋ پىكىرتالاس بولعانىن ايتتىم عوي. مىنە, سونداي تالقىلاۋ-تاڭداۋلار ءار تەاتردا بولىپ تۇرۋى كەرەك. سوندا عانا ونەر وسەدى. ءبىز ءبىر نارسەنى ۇمىتپاۋىمىز كەرەك, ونەردىڭ مىندەتى – ادامنىڭ جان الەمىن, سەزىمىن تاربيەلەۋ. سەزىمى تاربيەلەنبەگەن, رۋحسىز, ءىشۋدى, جەۋدى عانا بىلەتىن جان يەسى ۇلتتىق سانانى قابىلداي المايدى. ول بيىككە دە كوتەرىلە المايدى. سانا – ادامزاتقا ورتاق, سەزىم – جالقى وزىڭدىكى. ونەر تىلىندە ء«تۇسىنۋ» دەگەن ءسوز – جان-تانىڭمەن سەزىنۋ, ءتۇيسىنۋ دەگەن ءسوز. اكتەر قۇدىرەتى, تەاتر قۇدىرەتى دە وسىندا – ءار كەيىپكەردىڭ وزىندىك تابيعاتىن, بولمىس-ءبىتىمىن زامان شىندىعىنان اۋىتقىماي, تامىرىن ءدوپ باسىپ كورسەتۋ. سوعان سەندىرۋ – ناعىز تالانتتىڭ عانا قولىنان كەلەدى.
ء«شامشىنى» ساحناعا شىعارۋ – ارمانىم
– ءيا, اكتەر ءۇشىن سپەكتاكل قويۋ ءسىزدىڭ تاجىريبەڭىزدە وتە كوپ. سونىڭ ءبىرى – قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى تۇڭعىشباي جامانقۇلوۆقا ارناپ قويىلعان دۋلات يسابەكوۆتىڭ «كىشكەنتاي اۋىل» دراماسى. ءتىپتى بۇعان كەزىندە جازۋشى اسقار سۇلەيمەنوۆ: «اكادەميالىق تەاتردىڭ «انا – جەر-انادان» كەيىنگى ۇلكەن تابىسى» دەپ باعا بەرگەن ەكەن...
– ول راس. «كىشكەنتاي اۋىلدىڭ» ساحنالىق تابىسى زور بولدى. تۇڭعىشباي جامانقۇلوۆ تا ءوز ءرولىن تاماشا ويناپ شىقتى. ءتىپتى اتالعان سپەكتاكلدىڭ كەزىندە مەملەكەتتىك سىيلىققا دا ۇسىنىلعانى بار. باققوجا مۇقايدىڭ «تويات ءتۇنى» قويىلىمى ەكەۋى بايگەگە قاتار ءتۇستى. قايتالاپ ايتايىن, م.اۋەزوۆ تەاترى مەنىڭ شىعارماشىلىعىما ۇلكەن سەرپىن بەردى. سول كەزدە قازاق ونەرى ءۇشىن «اكەمتەاتر» شىنىمەن دە شىعارماشىلىقتىڭ ۇلكەن زەرتحاناسى بولدى. ءسابيرا مايقانوۆا, حاديشا بوكەەۆا, فاريدا ءشارىپوۆا, ءانۋار مولدابەكوۆ باستاعان ءاربىر اكتەرگە جەكە-جەكە قويىلىم قويۋ مۇمكىندىگىنە يە بولدىم. نۇرمۇحان ءجانتوريننىڭ تەاترداعى ويناعان سوڭعى سپەكتاكلىن دە مەن قويعان ەكەنمىن. ول كىسىلەرمەن جۇمىس ىستەۋ جاننىڭ راحاتى ەدى. بۇدان بولەك, عابيت مۇسىرەپوۆتىڭ كوزىنىڭ تىرىسىندە قويىلعان ەڭ سوڭعى سپەكتاكلى – سىرىم دات ۇلى تۋرالى «بولاشاققا امانات» قويىلىمىنا دا رەجيسسەرلىك ەتۋ باقىتى بۇيىردى. اۆتورمەن قاتار وتىرىپ, جاڭا پەسانىڭ ساحنالىق نۇسقاسىن جاساعانىمىز دا بار. سوندا سپەكتاكل الدىندا عابەڭنىڭ ءوز داۋسىمەن كەلەشەك ۇرپاققا ايتىلاتىن اماناتى بار ەدى. سونىڭ قولجازباسى دا, اۋديوجازباسى دا مەندە ساقتاۋلى, كىتابىما دا ارنايى ەنگىزدىم. مۇنىڭ بارلىعى, البەتتە, مەن ءۇشىن زور باقىت, قايتالانباس تاريحي ءسات.
– اۆتورمەن بىرلەسە وتىرىپ جازعان قويىلىمنىڭ ءبىرى – تاحاۋي احتانوۆتىڭ ايگىلى «كۇشىك كۇيەۋ» كومەدياسى ەكەن. پەسا قالاي جازىلدى؟
– «كۇشىك كۇيەۋدى» تاحاۋي اعاعا ايتىپ ءجۇرىپ جازعىزىپ ەدىم. كەزىندە ماسكەۋدە حالىق ءارتىسى, ورىس روك-وپەراسىنىڭ اتاسى اتانعان مارك زاحاروۆتىڭ شەبەرحاناسىنان ءتالىم العاندىقتان, مۋزىكالىق قويىلىمدار قويۋعا قىزىعىپ جۇرگەن شاعىم بولاتىن. سول قالاۋىمدى جازۋشىعا جەتكىزدىم. اعا ءبىر اۋىز ءسوزىمدى جەرگە تاستامادى, «كۇشىك كۇيەۋدى» جازىپ بەردى. مۋزىكاسىن نۇرعيسا تىلەنديەۆكە, اندەرىنىڭ ءسوزىن قادىر مىرزا الىگە جازدىردىم. نۇراعاڭا ەرتەرەكتە «ەڭلىك-كەبەككە» مۋزىكا جازىپ بەرۋىن ءوتىنىپ بارعانىمدا, كەلىسپەگەن ەدى. كەيىن «كۇشىك كۇيەۋگە» كەلگەندە كومەديانىڭ تاقىرىبى الدە سيۋجەتى ۇنادى ما ەكەن, ايتەۋىر بىردەن مۋزىكا جازۋعا وتىردى. ناتيجەسىندە, كورەرمەن ءىلتيپاتىنا بولەنگەن تاماشا قويىلىم ومىرگە كەلدى. «كۇشىك كۇيەۋ» ءا دەگەننەن تابىستى ءجۇردى. مۇنى مەن كەيدە اراسىنا ءوزىمدى دە قوسىپ قويىپ: «تاماشا تورتتىكتىڭ تابىسى» دەيمىن ازىلدەپ. كىلەڭ مىقتىلار اتسالىسقاندىقتان دا كومەديانىڭ ابىرويى اسقاقتادى. تەاترلاردىڭ ساحناسىندا ءالى كۇنگە دەيىن ءجۇرىپ جاتقان كومەديا قازىر دە وزەكتىلىگىن جويعان جوق. پەسادا بەينەلەنگەن دالا قازاقتارى مەن شالا قازاقتاردىڭ تارتىسى, دومبىرا مەن گيتارانىڭ ايتىسى مىناۋ جاھاندانۋ زامانىندا دا جالعاسىپ كەلەدى. «كۇشىك كۇيەۋدىڭ» وسىلايشا جولى بولىپ كەتتى. ال مەنىڭ تارتپامدا «باعى جانباي» جاتقان تاعى ءبىر تۋىندى بار. ول – ورازبەك بودىقوۆقا ارنايى جازعىزعان ءشامشى قالداياقوۆ تۋرالى پەسا. ءشامشىنىڭ وزىمەن سىرلاسا ءجۇرىپ جازىلىپ ەدى. شىعارما بەس نۇسقادا قاعازعا ءتۇستى. بىراق سول شىعارمانى قويايىن دەسەم, نەگە ەكەنىن بىلمەيمىن, ءالى كۇنگە دەيىن جولى بولماي ءجۇر. تەاترلاردىڭ دا قولداۋى كەمشىن. بۇگىنگە دەيىن ساحنادا ءتۇرلى «شامشىلەردى» كورىپ ءجۇرمىز عوي, الايدا بۇل ء«شامشىنىڭ» ورنى بولەك. وندا كومپوزيتوردىڭ ءوزى ايتىپ بەرگەن مىنا ءبىر دەتال بار – ءشامشى كونسەرۆاتوريادان شىعارىلىپ, وعان جوقشىلىق قوسىلىپ, ابدەن تيتىقتاپ, سالى سۋعا كەتىپ جۇرگەندە جولدان ءبىر سىعان ايەلدى جولىقتىرادى. قالتاسىن قويماي اقتارىپ, ءتۇبىن قاقتىرعان كەلىنشەك ءشامشىنىڭ الاقانىندا قالعان ناننىڭ قيقىمىن كورىپ: «ومىردە جوقشىلىقتى كوپ كورەسىڭ, بىراق ولگەننەن كەيىن حالقىڭ سەنى الاقانىنا سالىپ الديلەيتىن بولادى» دەپ بال اشادى. بۇل وقيعا ءشامشى ومىرىندە شىن بولعان. وسىنداي ناقتى دەرەكتەر نەگىزىندە جازىلعان ء«شامشىنى» ساحناعا شىعارۋ – ۇلكەن ارمانىم. وتكەنگە بۇرىلىپ قاراسام, ءبىزدىڭ ءداۋىر ورالحان بوكەي, اسقار سۇلەيمەنوۆ, باققوجا مۇقاي, ءانۋار مولدابەكوۆ, ءانۋار بورانباەۆ سىندى حاس تالانتتارمەن زامانداس, پىكىرلەس بولۋ باقىتىن بۇيىرتىپتى. قانداي تالانتتار وتكەن دەيسىڭ! اتتەڭ, ناعىز بابىندا تۇرعان, ەلىنە بويىنداعى بارىن بەرەتىن شاقتا ومىردەن ءوتىپ كەتتى. سونى ويلاسام, وزەگىمدى وكىنىش كەرنەيدى (كوزىنە جاس الدى).
– ۇزاق جىل بويى ۇستازدىقپەن اينالىسىپ, شاكىرت تاربيەلەپ كەلەسىز. بۇل – ءسىزدىڭ شىعارماشىلىقتان تۇبەگەيلى قول ۇزگەنىڭىزدى بىلدىرە مە؟ الدە بولاشاقتا ءالى دە ويلى قويىلىمدارىڭىزدى ساحنادان كورىپ قالۋىمىز مۇمكىن بە؟
– نەگە سپەكتاكل قويعىم كەلمەسىن؟! سۋرەتكەر ادامنىڭ ىشىندەگى ساۋلە ولە-ولگەنشە سونبەيدى عوي. ء«شامشىنى» نەگە ايتىپ وتىرمىن؟ بۇل دا مەنىڭ ساحنادا ونەر تۋدىرۋعا شولىركەپ جۇرگەنىمدى بىلدىرسە كەرەك. بىراق الدىمدا شەكتەۋ دە, توسقاۋىل دا وتە كوپ. ۇسىنىسىمدى ايتىپ, قالامىزدىڭ تالاي تەاترىنا باردىم. باسىندا قولداعان سىڭاي تانىتقانىمەن, سوڭى سۇيىلىپ كەتەدى. جەمە-جەمگە كەلگەندە جوق بولىپ تىنادى ءسويتىپ. كەزىندە بۇرىنعى پرەزيدەنت مادەنيەت ورتالىعىنىڭ جانىنان «ۇلتتىق سالت-داستۇرلەر تەاترىن» اشقان ەدىك. جەتى جىلداي ءومىر ءسۇردى. سوڭىندا بەلگىسىز سەبەپتەرمەن جابىلىپ تىندى. سول تەاتردا جۇرگەنىمدە رەجيسسەر رەتىندەگى ازاماتتىق ويلارىمدى ەركىن ايتىپ ەدىم. جابىلعان سوڭ جانىم جابىرقادى. قازىر قازاق ۇلتتىق ونەر ۋنيۆەرسيتەتىندە ۇستازبىن, جەكە شەبەرحانام بار. بىراق نە سەبەپ ەكەنىن تۇسىنبەدىم, جىلدان-جىلعا اياسى تارىلىپ كەلەدى. ءتىپتى بىلتىرعى وقۋ جىلىندا كۋرسىما بىردە-ءبىر گرانت بولىنبەدى, سالدارىنان رەجيسسۋراعا تۇسەيىن دەپ تۇرعان تالانتتى تالاپكەرلەرىمنىڭ اقشا تولەپ وقۋعا جاعدايى كەلمەي, قۇجاتتارىن كەرى الىپ كەتتى. دەگەنمەن قازىر اقىلى نەگىزدە ءبىلىم الۋعا كەلىسكەن بىرنەشە ستۋدەنتتى وقىتىپ جاتىرمىن. شىنى كەرەك, كوڭىلىم تولمايدى. ونەر اقىلى نەگىزگە اۋىسقان سوڭ ونىڭ جاعدايى دا, ساپاسى دا بەلگىلى عوي. كەيدە بويىمداعى بارىمدى دالاعا توگىپ, بىلگەنىمدى ماقساتسىز, پايداسىز ايتەۋىر اۋاعا شاشىپ جاتقانداي تورىعاتىن ساتتەرىم دە بولىپ تۇرادى. بىراق مۇنىڭ ءبارى ۋاقىتشا شىعار. سوعان سەنگىم كەلەدى. اللا جازسا, الدا جاقسى دۇنيەلەر تۋدىرىپ, سۇيىنشىلەگىم كەلەدى. شاكىرتتەرىم دە سەنىمىمدى اقتاسا ەكەن دەگەن تىلەگىم بار. جالپى, ماعان دا, ساحنا ونەرىنە دە ءبىر ۇلكەن سەرپىلىس كەرەك بولىپ تۇر.
– اڭگىمەڭىزگە راحمەت.
اڭگىمەلەسكەن –
نازەركە جۇماباي,
«Egemen Qazaqstan»
