ەندىگى قاتەر – تاۋدىڭ قارى

وسكەمەن – ريددەر قالالارى مەن التاي – گلۋبوكوە – شە­مونايحا – ۇلكەن نارىن, كاتون­قاراعاي اۋداندارى باعىتى بو­يىن­شا ۇشىپ وتكەن مونيتورينگ توبى وزەندەردە مۇزدىڭ اشىلۋىن بايقاعان. سۋ دەڭگەيلەرى ارناسىنان اسىپ جاتقان جوق. بوگەۋلەر دە قالىپتى جاعدايدا دەسەدى. ەندىگى قاۋىپ – تاۋدىڭ قارى. ول ەرىگەندە وزەندەر تاسىپ, ارناسىنان شىعۋى ابدەن مۇمكىن. الدىن الۋ ءۇشىن وڭىردە 55 مىڭ دانا قاپ, 6 مىڭ توننادان اسا ينەرتتى ماتەريال, 406 توننا جانارماي دايىندالدى. تەحنيكا مەن موتوپومپالار ازىرلىككە كەلتىرىلدى, ەۆاكۋاتسيالىق پۋنكت­تەر قاراس­تىرىلدى. وندا ۋاقىت­شا تۇرۋ ءۇشىن جان-جاقتى جاعداي جاسال­عان. ەلدى مەكەندەردەن 368 مىڭنان اسا تەكشە مەتر قار شىعارىلدى. 448 شاقىرىم ارىق پەن 447 كوپىردىڭ كوزدەرى تازارتىلدى.

ءساۋىر تۋا اۋا تەمپەراتۋراسى جىلىپ, تاۋلى وڭىرلەردەگى قاردىڭ كوبەسى سوگىلە باستادى. وزەن-كولدىڭ مۇزى جارىلدى. سۋ تاسقىنى قاۋىپ توندىرگەن جاعدايدا, وبلىستا 2 270 ادام, 732 بىرلىك تەحنيكا مەن 234 موتوپومپا, 61 بىرلىك ءجۇزۋ قۇرال­دارى توپتاستىرىلادى. الدا-جالدا تۇرعىن ۇيلەردى سۋ باسسا, حالىقتى ورنالاستىرۋ ءۇشىن سىيىمدىلىعى 17 600 ادامدى قۇرايتىن 153 ۋاقىتشا ورنالاس­تىرۋ پۋنكتى دايىندالدى.

قازىرگى تاڭدا قالباتاۋ – مايقاپشاعاي تاسجولىنىڭ 1 090-1 092 شاقىرىمىندا سۋ شىعىپ, جولدى شايىپ كەتكەنى بولماسا, باسقا وڭىرلەردە سۋ باسىپ جاتقان جوق. بىراق جولدىڭ ۇستىنە شىققان سۋ تارباعاتاي اۋدانىنىڭ تۇرعىندارى ءۇشىن وتە ۇلكەن كەدەرگى بولعان. وبلىس ورتالىعىنا قاتىناۋ مۇمكىن بولماي قالعان. «قازاۆتوجول» اق شىعىس قازاقستان وبلىسى فيليالىنا قاراستى جولدىڭ جيەگىن قار سۋى شايىپ كەتكەن. ءبىر ەمەس, ەكى سۋ وتكىزۋ قۇبىر­لارى بولعانىمەن, كولكىگەن سۋ دەس بەرمەگەن. تاسقىن توقتاعان سوڭ, جاۋاپتى مەكەمە جولدى قالپىنا كەلتىرۋ ءۇشىن 5 مىڭ توننا تاس توككەن, 1 800 توننا شاعىل تاس جەتكىزگەن. ءسويتىپ, جولدى اشتى. بۇل جوندەلىپ جاتقان جول بولعاندىقتان, الداعى ۋاقىتتا 13 سۋ وتپە قۇبىر­لارى ورناتىلادى. ول جۇ­مىستار جىل سوڭىندا اياقتالۋى مۇمكىن.

– ءتىلسىز جاۋ رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار كۇرە جولدىڭ بويىنداعى ۋچاسكەلەردى ءبۇلدى­رىپ كەتكەن. 1 ءساۋىر ساعات 15.30-دان باستاپ, ومبى – مايقاپ­شاعاي باعىتىنداعى سۋ شايعان تاسجولدى اشۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى. ازىرشە ءبىر باعىتتىق جول اشىلىپ, كولىكتەر كەزەگى­مەن وتكىزىلەدى, – دەدى «قازاۆ­توجول» اق شقو فيليالى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى دامير ساپارعاليەۆ.

ايتىپ وتكەندەي, قالباتاۋ – مايقاپشاعاي اراسىنداعى تاسجولدى سۋ شايىپ كەتكەندىكتەن, جولاۋشىلار جولدا قالعان. ونىڭ ىشىندە اباي وبلىسى اۋماعىندا قالىپ قالعان تار­باعاتايلىق جاس انا دارىگەر­لەر كومەگىنە جۇگىنگەن. شقو دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقار­ماسىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى مالىمدەگەندەي, 2002 جىلعى تارباعاتاي اۋدانىنىڭ تۇرعى­نى وسكەمەن قالاسىنان تاكسيمەن جولعا شىققان. الايدا سۋ دەڭگەيى كوتەرىلىپ, جول جا­بىل­عاندىقتان, اباي وبلى­سى­نىڭ كوكپەكتى اۋدانىنا قاراستى تاسساي اۋلىندا قالىپ قويعان. جولاي ءوزىن جايسىز سەزىنگەن ول دارىگەرلەرگە جۇگىنگەن. دارىگەرلەر دەرەۋ جاس انا مەن نارەستەنى تىكۇشاقپەن وسكەمەنگە جەتكىزىپ, وبلىستىق اۋرۋحانانىڭ گينەكولوگيا بولى­مىنە جاتقىزعان. ال نارەستە انا مەن بالا ورتالىعىندا دارى­گەرلەر باقىلاۋىنا الىندى.

ايتىپ وتكەندەي, قاۋىپ بەتى قايتقانشا, جولعا شىقپاس بۇ­رىن, تجد-دان كەلىپ ءتۇسىپ جات­قان حابارلامالارعا نازار اۋدارعان دۇرىس. قاۋىپ تاس­قىن سۋدان عانا ەمەس, تاۋلى ايماق­تاردا قار كوشكىنى ءتۇسىپ جاتقا­نىن دا ەستەن شىعارماعان ءجون.

شىعىس قازاقستان وبلىسى