وبلىستىق توتەنشە جاعدايلار دەپارتامەنتىنىڭ باستىعى نۇرلان جاڭاباەۆتىڭ ايتۋىنشا, بيىل جايىق وزەنىندەگى سۋ دەڭگەيى نورماداعىدان 270 سم-گە جوعارى بولۋى مۇمكىن. ال قىزىلقوعا, جىلىوي اۋداندارى اۋماعىمەن وتەتىن ويىل جانە جەم وزەندەرىنىڭ باسسەينىنە كەلەتىن سۋدىڭ مولشەرى جىلداعىدان كوپ بولاتىنى تۋرالى مالىمەت بار.
«ويتكەنى اتالعان وزەندەردىڭ باستاۋى جاتقان اقتوبە وبلىسىندا جاۋىن-شاشىن مولشەرى كوپ ءتۇستى. سول سەبەپتەن 12 ەلدى مەكەندەگى قورعانىس بوگەتتەرىنە 2021-2025 جىلدارى ارالىعىندا كۇردەلى جوندەۋ جۇرگىزۋ جۇمىسى جوسپارلاندى», دەيدى ن.جاڭاباەۆ.
ونىڭ مالىمەتىنە سۇيەنسەك, وڭىردە 31 گيدروتەحنيكالىق نىسان ەسەپتە تۇر. مۇنىڭ ىشىندە رەسپۋبليكالىق مەنشىكتەگى 1 سۋ تورابى مەن 12 ماگيسترالدى كانال بار. ال كوممۋنالدىق مەنشىكتىڭ يەلىگىنە 10 بوگەت پەن 8 ماگيسترالدى كانال الىنعان.
«بيىل كوكتەمگى سۋ تاسقىنىنا توسقاۋىل قويۋ ءۇشىن جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن 2,4 ملرد تەڭگە بولىنگەن. بۇل قارجىنىڭ 1,4 ملرد تەڭگەسى توتەنشە رەزەرۆ قورىن قۇراسا, 1 ملرد تەڭگە شۇعىل شىعىستارعا جۇمسالادى. سۋ تاسقىنىنىڭ زارداپتارىن جويۋعا 17 توننا جانار-جاعارماي, 485 توننا ينەرتتى ماتەريال, 25 مىڭنان اسا قاپ, 69 شاتىر, 5 مىڭ كەرەۋەت پەن توسەكتىك ورىن جابدىعى, 190-نان اسا قابىلداۋ بەكەتى دايىندالدى. سۋ تاسقىنىمەن كۇرەسكە 1 153 ادام, 303 تەحنيكا, 16 ءجۇزۋ قۇرالى مەن 107 موتوپومپا دايىن تۇر», دەدى ن.جاڭاباەۆ.
«جول اكتيۆتەرىنىڭ ۇلتتىق ساپا ورتالىعى» رمك اتىراۋ وبلىستىق فيليالىنىڭ ديرەكتورى بەكبول مۇقاشوۆتىڭ ايتۋىنشا, ءوڭىر اۋماعىمەن ءتورت باعىتتا رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار جول وتەدى. ماسەلەن, «اقتوبە-اتىراۋ-استراحان» تاسجولىنداعى ساعىز وزەنى ۇستىنەن سالىنعان كوپىردىڭ جاي-كۇيىنە تەكسەرىلدى. مۇنداي تەكسەرۋ «دوسسور-قۇلسارى-بەينەۋ-اقتاۋ» باعىتىندا جولدا قۇرساي وزەنىندەگى كوپىرگە دە جۇرگىزىلدى.
«قىزىلقوعا, جىلىوي اۋداندارى ارقىلى اعاتىن جەم وزەنىنىڭ تەرەڭدىگى 2 مەترگە جەتكەن. قازىر سۋ وزەننىڭ ارناسىمەن اعىپ جاتىر. وسى كەزگە دەيىن «اتىراۋ-ورال» تاسجولى بويىنداعى 25 سۋ وتكىزگىش قۇبىر تازارتىلدى. ال «قاجسەرۆيس» جشس-نىڭ اتىراۋ وبلىستىق فيليالى سۋ تاسقىنىنا قارسى 250 تەكشە مەتر قيىرشىق تاس, 500 توننا قۇم, 3 موتوپومپا, 3 قايىق جانە 1 مىڭ قاپ قۇم دايىندادى. بۇل ماتەريالدار جول پايدالانۋ بەكەتتەرىندە ساقتاۋلى تۇر», دەپ مالىمدەدى بەكبول مۇقاشوۆ.
مۇعالجار تاۋىنان باستالاتىن ويىل وزەنىنەن جىل سايىن قاۋىپ ءتوندىرىپ وتىر. بىرنەشە جىل ەرنەۋى كەۋىپ, سوڭى قۇرعاقشىلىققا ۇلاستى. ال بىلتىردان بەرى وزەن ارناسىنان اسقان تاسقىن سۋ ءبىر اۋىلدىڭ ءتۇن ۇيقىسىن ءتورت ءبولدى. بۇل – قىزىلقوعا اۋدانىنىڭ ورتالىعى ميالى اۋىلى. اۋدان اكىمى قانات ءازمۇحانوۆتىڭ ايتۋىنشا, تاسقىن سۋعا بايلانىستى 18 ناۋرىزدان بەرى كەزەكشىلىك ۇيىمداستىرىلىپ وتىر. ال 23 ناۋرىز كۇنى ەرىگەن قاردىڭ سالدارىنان اۋىل ىرگەسىندەگى قاراسۋ جىراسىندا سۋ دەڭگەيى كۇرت كوتەرىلگەن. سوندىقتان سول ماڭدا سالىنىپ جاتقان كوپىر قۇرىلىسى ۋاقىتشا توقتاتىلدى.
قىزىلقوعا اۋدانى اكىمدىگىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى ءمالىم ەتكەندەي, تاسقىن سۋدىڭ سالدارىنان ميالى اۋىلىنان 500 مەتر قاشىقتىقتان وتەتىن «ساعىز-ميالى-قاراباۋ-يندەر» باعىتىنداعى جولدىڭ اينالما تۇسى جىرىلعان. سول سەبەپتەن بىرنەشە وكرۋگتىڭ اۋدان ورتالىعىمەن بايلانىستاراتىن اۆتوكولىك قاتىناسى تولىقتاي توقتاعان.
«قازىر ويىل وزەنىنىڭ اۋدان اۋماعىنداعى جاعالاۋىنا جاقىن ورنالاسقان وكرۋگ تۇرعىندارى ءۇشىن 2 قايىقپەن تاسىمال ۇيىمداستىرۋ قولعا الىندى. ويىل وزەنىنىڭ ارناسىنان اسقان سۋ «ەرالى» سۋ تورابىنا قۇيىلىپ جاتىر. سۋدىڭ قازىرگى دەڭگەيى – 3,2 مەتر», دەپ حابارلادى اكىمدىكتىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى.
اكىمدىكتىڭ ۇسىنعان اقپاراتىنا قاراعاندا, اۋدان اۋماعىنداعى بوگەتتىڭ ۇزىندىعى – 45,7 شاقىرىم. بىلتىرعى كوكتەمنەن بەرى 3 بوگەت, 1 وتكەل قالپىنا كەلتىرىلىپتى. سونداي-اق قاراباۋ, تايسويعان, ويىل, كوزدىعارا جانە ساعىز اۋىلدىق وكرۋگتەرىندە 16 شاقىرىم بوگەت جاڭادان سوعىلعان.
اتىراۋ وبلىستىق توتەنشە جاعدايلار دەپارتامەنتى 4 سۋدان قۇتقارۋ جاساعى مەن 25 قۇتقارۋشىنى قىزىلقوعا اۋدانىنا كومەككە جىبەردى. سونداي-اق جول تالعامايتىن ترەكول, ۋرال, ۋاز كولىگى مەن 3 موتورلى قايىق جەتكىزىلدى.
قىزىلقوعا اۋدانىنىڭ ورتالىعى – ميالى اۋىلىنا ويىل وزەنىنەن تاسقىن سۋدىڭ كىرۋ قاۋپى تۋىندادى. وسىعان بايلانىستى اۋداندا توتەنشە جاعداي جاريالانىپ, اتالعان اۋىل تۇرعىندارىن قاۋىپسىز جەرگە كوشىرۋگە شەشىم قابىلداندى.
قىزىلقوعا اۋدانى اكىمدىگىنىڭ مالىمەتىنشە, تۇرعىنداردى قابىلداۋعا ميالى اۋىلىنداعى ى.شورەكوۆ اتىنداعى مەكتەپ-گيمنازيا, ح.دوسمۇحامەدوۆ اتىنداعى ورتا مەكتەپ پەن «نۇر-شۋاق» بالاباقشاسى دايىن تۇر. تۇرعىندار اۋدان اكىمدىگى, «ارمان» مادەنيەت ءۇيى مەن «جاڭا ارنا» مەكەمەسىنىڭ عيماراتىنا جينالىپ جاتىر. ءبىرىنشى كەزەكتە ايەلدەر, بالالار, ناۋقاس ادامدار, I, II, III-توپتاعى مۇگەدەكتەر كوشىرىلەدى» دەپ حابارلادى اۋداندىق اكىمدىكتەن.
اتىراۋ وبلىسى