فوتو: gov.kz
سونىمەن قاتار سىبايلاس جەمقورلىقتىڭ الدىن الۋ جونىندەگى جۇمىستىڭ نەگىزگى باعىتى جەمقورلىق تاۋەكەلدەرىنىڭ كارتاسى نەگىزىندە جۇزەگە اسادى. مۇندا ۇدەرىستەردىڭ اشىقتىعىنا, اكىمشىلىك كەدەرگىلەردىڭ بولۋىنا, زاڭنامانىڭ جەتىلمەگەنىنە جانە ىقتيمال جەمقورلىق تاۋەكەلدەرىنە بايلانىستى شەشىم تاپپايتىن وزەكتى ماسەلەلەردىڭ تىزبەسى كورىنىس تاپقان.
حالىقتىڭ تۇرمىس جاعدايىنا تىكەلەي قاتىسى بار سالالاردىڭ ءبىرى – ءبىلىم جۇيەسى. بۇل سالا جەمقورلىققا قارسى كۇرەس قىزمەتىنىڭ تىكەلەي نازارىندا. 2023 جىلى ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىندە سىبايلاس جەمقورلىق تاۋەكەلدەرىنە سىرتقى تالداۋ جۇرگىزىلگەن. ناتيجەسىندە, بيۋدجەت قاراجاتىن جىمقىرۋدىڭ كوپتەگەن فاكتىسى بيۋدجەتتىك وتىنىمدەردى قالىپتاستىرۋ ۇردىستەرىن اۆتوماتتاندىرۋدىڭ, زاڭ بۇزۋشىلىقتاردىڭ الدىن الۋ تەتىكتەرىنىڭ جانە بۋحگالتەرلىك ەسەپتىڭ اقپاراتتىق جۇيەلەرى مەن مەملەكەتتىك دەرەكقورلاردىڭ ينتەگراتسيالىق بايلانىستارىنىڭ بولماۋىنا وراي تىركەلگەن («ۇلتتىق ءبىلىم بەرۋ دەرەكقورى», «قازىناشىلىق-كليەنت», «جەكە تۇلعالار», «Enbek.kz» جانە ت. ب.).
قازىرگى ۋاقىتتا مەملەكەتتىك ورگاندار بەكىتىلگەن جول كارتاسى اياسىندا جوعارىدا كورسەتىلگەن جەمقورلىق تاۋەكەلدەرىن جويۋ بويىنشا جۇمىس جۇرگىزىپ جاتىر. اگەنتتىكتىڭ باستاماسىمەن 2023 جىلدىڭ ءتورتىنشى توقسانىندا پاۆلودار, اقمولا جانە تۇركىستان وبلىستارىندا قولدانىستاعى بۋحگالتەرلىك جۇيەلەر بازاسىندا تسيفرلىق شەشىمدەردى ەنگىزۋ بويىنشا قاناتقاقتى جوبا ىسكە اسىرىلدى.
بيۋدجەتتىك وتىنىمدەردى قالىپتاستىرۋ ءۇردىسىن تولىق اۆتوماتتاندىرۋ, كونتينگەنتتى ەسەپكە الۋ جانە قىزمەتكەرلەردىڭ كەلۋىن باقىلاۋ, اۆانستاردى نەگىزسىز تولەۋدى بۇعاتتاۋ تەتىكتەرى (ەڭبەك زاڭناماسىنا سايكەس) جانە قازىناشىلىق دەرەكتەرىن بۋحگالتەرلىك جۇيەلەرمەن سالىستىرۋ مۇمكىندىگى ءساتتى ءوتتى. سونداي-اق ۇيىم باسشىسىنىڭ بەت بيومەترياسى بويىنشا تولەم قۇجاتتارىنا قول قويۋ, ولاردى شيفرلاۋ ماسەلەسى پىسىقتالدى. بۇگىندە وسى تسيفرلىق شەشىمدەردى ماسشتابتاۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر.
جالپى, ەلىمىزدىڭ ءبىلىم سالاسى ەڭ جەمقورلىق جايلاعان سالالاردىڭ ءبىرى ەكەنى كوپتەن ايتىلىپ كەلەدى. بۇرىن ونى ءبارى بىلسە دە, ەلەمەگەن سىڭاي تانىتىپ جۇرگەن بولسا, ەندى حالىقتىڭ قالتاسىن قاققان مۇنداي كەلەڭسىزدىككە جول بەرىلمەيدى. وعان ەلىمىزدىڭ ءار وڭىرىندە اشىلىپ جاتقان جەمقورلىق قىلمىستارى دالەل. سونىڭ ءبىرى – جۋىردا اقتوبە قالاسىنداعى №55 مەكتەپ گيمنازياسىندا بولعان وقيعا. ايتا كەتسەك, ءبىلىم وردالارىنداعى جەمقورلىق بىلىقشىلىقتارىنىڭ كوپشىلىگىن بۋحگالتەرلەر جاساعانىن كورۋگە بولادى.
№2 قالالىق سوت №55 مەكتەپ-گيمنازياسىنىڭ باس بۋحگالتەرىنە قاتىستى ۇكىم شىعاردى. الدىن الۋ شارالارى اياسىندا اشىق رەجىمدە جۇرگىزىلگەن سوت ۇدەرىسىنە ءبىلىم باسقارماسى مەن بولىمدەرىنىڭ قىزمەتكەرلەرى, ونىڭ ىشىندە اقتوبە وبلىسىنىڭ 403 قالالىق جانە اۋداندىق مەكتەپتىڭ ديرەكتورلارى, بۋحگالتەرلەرى, پەداگوگيكالىق قۇرامى قوسىلدى.
اقتوبە قالالىق مەكتەبىنىڭ باس بۋحگالتەرى اسا ءىرى مولشەردە بيۋدجەت قاراجاتىن جىمقىرعانى ءۇشىن سوتتالدى. ول 8 جىل بويى ءوزىنىڭ بانكتىك شوتىنا جالاقى رەتىندە زاڭسىز اۋدارىمدار جاساعان, سالدارىنان مەملەكەتكە 413,8 ملن تەڭگە سوماسىندا زالال كەلتىرگەن. تەك ءبىر جىلدىڭ ىشىندە ول وزىنە 200 ملن تەڭگەدەن استام قاراجات اۋدارعان, بۇل بۇكىل مەكتەپتىڭ جىلدىق ەڭبەكاقى قورىنىڭ 30%-ىن قۇرايدى.
سوت ۇكىمىمەن ەسەپشىگە 7 جىل باس بوستاندىعىنان ايىرۋ جازاسى تاعايىندالدى, سونداي-اق ول 10 جىل مەرزىمگە ماتەريالدىق جاۋاپتى لاۋازىمداردى اتقارۋ قۇقىعىنان ايىرىلدى. ۇكىم زاڭدى كۇشىنە ەنگەن جوق.
بۇل كەيىنگى ايدا تىركەلگەن جالعىز قىلمىستىق وقيعا ەمەس. اقپان ايىندا الماتى وبلىسىنىڭ ىلە اۋدانى ءبىلىم ءبولىمىنىڭ باسشىسى جەمقورلىق قىلمىسىن جاسادى دەپ كۇدىككە ىلىنگەن بولاتىن. الماتى وبلىسى بويىنشا سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى قىزمەت «الماتى وبلىسى ىلە اۋدانىنىڭ ءبىلىم ءبولىمى» مم باسشىسىنا قاتىستى سوتقا دەيىنگى تەرگەۋ جۇرگىزىپ جاتىر.
ول ىلە اۋدانىنىڭ ورتا مەكتەپتەرىندە ءىس جۇزىندە ەڭبەك قىزمەتىن جۇزەگە اسىرماعان ادامدارعا ادامدار توبىمەن الدىن الا ءسوز بايلاسىپ, جالاقى اۋدارۋ ارقىلى 680 ملن تەڭگە سوماسىندا بيۋدجەت قاراجاتىن جىمقىردى دەپ ايىپتالىپ وتىر. سونىمەن قاتار لاۋازىمدىق وكىلەتتىكتەرىن اسىرا پايدالانا وتىرىپ, ءوزىنىڭ جۇرگىزۋشىسىن مەكتەپ-گيمنازياعا كاسىبي باعدارشى لاۋازىمىنا جالعان جۇمىسقا ورنالاستىرىپ, وعان زاڭسىز تۇردە جالپى سوماسى 4,9 ملن تەڭگە جالاقى تولەگەن.
سوت سانكتسياسىمەن كۇدىكتى قاماۋعا الىنىپ تەرگەۋ ءىسى جالعاسىپ جاتىر. قىلمىستىق-پروتسەستىك كودەكستىڭ 201-بابىنا سايكەس وزگە اقپارات جاريا ەتۋگە جاتپايدى.
