فوتو: koniglabs.ru
كورمەدە 300-دەن استام وتاندىق جانە حالىقارالىق IT-كومپانيالاردىڭ, سونداي-اق GovTech, AgroTech, يندۋستريا 4.0, ESG, Smart City جانە ت.ب. سياقتى تسيفرلاندىرۋ سالالارىنداعى مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ جوبالارى ۇسىنىلعان.
ۇكىمەت باسشىلارىنا قازاقستاننىڭ مەملەكەتتىك اقپارات جۇيەلەرىندە بىرىڭعاي ستاندارتتاردىڭ ساقتالۋىن قامتاماسىز ەتەتىن Qaztech پلاتفورماسى جانە «تازا پاراقتان» كاسىپكەرلىك قىزمەتتى رەتتەۋدىڭ تسيفرلىق نەگىزى تانىستىرىلدى.
سونىمەن قاتار قوناقتارعا الماتى قالاسىنىڭ تسيفرلىق سەرۆيستەرى, سونداي-اق تاۋ-كەن جانە مەتاللۋرگيا كەشەنىندە, ونەركاسىپ پەن ەنەرگەتيكا سەكتورىندا, ونىڭ ىشىندە مەملەكەتتىك قولداۋ قۇرالدارى ەسەبىنەن يندۋستريا 4.0 جوبالارىن ەنگىزۋ ناتيجەلەرى كورسەتىلدى. اتاپ ايتقاندا, بۇل ءوندىرىستى باسقارۋ پروتسەستەرىن اۆتوماتتاندىرۋعا, جابدىقتىڭ توزۋ دەڭگەيىن تومەندەتۋگە جانە ءونىمسىز شىعىنداردى ازايتۋعا قاتىستى.
ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس ۆيتسە-ءمينيسترى جاننات ءدۇبىروۆا رەسپۋبليكانىڭ ونەركاسىپ كاسىپورىندارىندا زاماناۋي تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ تۋرالى ايتىپ بەردى.
«يندۋستريا 4.0 – ونەركاسىپ كاسىپورىندارى مەن جەر قويناۋىن پايدالانۋشىلارعا تسيفرلىق تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ ارقىلى ءوز شىعىندارىن قىسقارتۋعا جانە ونىمدىلىگىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن زاماناۋي ترەند. كورمەدە بىرقاتار تسيفرلىق جوبالاردى جۇزەگە اسىرعان تاۋ-كەن مەتاللۋرگيا كەشەنىنىڭ بىرنەشە كاسىپورنىن ۇسىنىپ وتىرمىز. مەملەكەت قولداۋ شارالارىن كورسەتۋ ارقىلى يندۋستريا 4.0 جوبالارىن ىلگەرىلەتۋ بويىنشا بەلسەندى ساياسات جۇرگىزىلىپ كەلەدى. بۇل سونداي-اق بيزنەستىڭ وسىنداي تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋگە جۇمساعان شىعىندارىن وتەۋگە قاتىستى. بۇگىنگى تاڭدا 183 ملن تەڭگەدەن استام قاراجات وتەلدى, بۇل جۇمىس جالعاسىپ جاتىر», دەدى ول.
سونىمەن قاتار كورمەدە Minerals.gov.kz جەر قويناۋىن پايدالانۋشىلاردىڭ بىرىڭعاي پلاتفورماسى تانىستىرىلدى. بۇل پايدالى قازبالاردى بارلاۋ جانە ءوندىرۋ ليتسەنزيالارىن الۋ پروتسەسىن جەڭىلدەتۋگە ءارى جەدەلدەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. زاماناۋي گەواقپاراتتىق تەحنولوگيالاردىڭ ارقاسىندا بولاشاق ينۆەستورلار ينفراقۇرىلىمنان باستاپ اۋماقتىڭ گەولوگيالىق ەسەپتەرىنە دەيىن سۇرالعان ۋچاسكە تۋرالى تولىق مالىمەت الا الادى. مۇندا ەتسق-كىلت كومەگىمەن ءتيىستى ءوتىنىش بەرۋگە بولادى.
«ياندەكس قازاقستان» كومپانياسىنىڭ وكىلى الەكساندر پوپوۆسكي ۇكىمەت باسشىلارىنا قازاقستاندا ادامدار مەن بيزنەس ءۇشىن 10-نان استام سەرۆيس جۇمىس ىستەيتىنىن ايتتى.
ء«بىز ءوز قىزمەتتەرىمىزدى بارلىعىنا قولجەتىمدى ەتۋگە تىرىسامىز. 2023 جىلى قازاق تىلىندەگى «كارتا», ءموبيلدى براۋزەردە جانە قوسىمشادا قازاق تىلىندەگى «اليسا» سەرۆيسىن جاساپ, ياندەكس براۋزەرىندە ۆيدەونى قازاقشاعا اۋدارىپ, سونداي-اق ىزدەۋ قىزمەتىندە قازاق تىلىندە جىلدام جاۋاپتار ازىرلەدىك. مۇنىڭ ءبارى اقپاراتتى قازاقستاندىق پايدالانۋشىلار ءۇشىن قولجەتىمدى ءارى ىڭعايلى ەتىپ, مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ تارالۋىنا ىقپال ەتەدى», دەدى كومپانيا وكىلى.
وعان قوسا كورمەدە قازاقستاندا ىسكە قوسىلعان ونەركاسىپتىك روبوتتاندىرۋ بويىنشا ورتالىق ازياداعى ءبىرىنشى قۇزىرەتتىلىك ورتالىعىنىڭ جۇمىسى تانىستىرىلدى. ونىڭ اياسىندا قازاقستاندىق جانە شەتەلدىك ۋنيۆەرسيتەتتەر مەن IT-كومپانيالاردىڭ حالىقارالىق كونسورتسيۋمى قۇرىلدى. ورتالىقتىڭ نەگىزگى مىندەتتەرىنىڭ قاتارىندا – روبوتتەحنيكا سالاسىندا زەرتتەۋلەر جۇرگىزۋ, تاقىرىپتىق ستارتاپتاردى جەدەلدەتۋ مەن ماسشتابتاۋدا قولداۋ كورسەتۋ.
«Digital Almaty» فورۋمىندا ۇزدىك قازاقستاندىق IT-كومپانيالار مەن ستارتاپتار ءوز جوبالارىن تانىستىردى. ولاردىڭ قاتارىندا الاقان تامىرلارىنىڭ سۋرەتى بويىنشا بىرەگەي سايكەستەندىرۋ تەحنولوگياسى بار بيومەتريا جۇيەسى («Alaqan Technologies»), وندىرىستىك دەرەكتەردى راستاۋ جونىندەگى جي پلاتفورماسى («Dereknet»), جابدىقتى پايدالانۋ مەن ونىڭ بەرىكتىگىن باسقارۋ جۇيەسى («Equipmetry»), ونەركاسىپ كاسىپورىندارىندا تسيفرلاندىرۋدى ەنگىزۋ جونىندەگى جوبا جانە اقىلدى بەينەباقىلاۋ پلاتفورماسى («Omir Group»), ەكولوگيالىق مونيتورينگتىڭ اۆتوماتتاندىرىلعان جۇيەلەرى («OST Engineering») جانە ت.ب. بار.
«SmartView Innovations» ستارتاپىنىڭ وكىلى راحات وسپانوۆ قوسىندى ارقىلى ءبولىپ شىعارۋ پايدالى كومپونەنتتەردى ءوندىرۋدىڭ ەڭ تانىمال ءارى ەكونوميكالىق ءتيىمدى ادىستەرىنىڭ ءبىرى ەكەنىن ايتتى. دەگەنمەن نەگىزگى قۇرامداس بولىك – ءۇيىندىنى سۋارىپ, مەتالدى شىعاراتىن ۆوببلەرلەر (شاشىراتۋشىلار) وتە ءجيى بۇزىلادى. بۇل بيزنەستى ۇلكەن شىعىنعا اكەلەدى.
ء«بىزدىڭ شەشىمىمىز: درون قوسىندى ارقىلى ءبولىپ شىعارۋ پروتسەسىن قايتا-قايتا اينالىپ ءوتىپ, ۆيدەو جازادى. ءارى قاراي بۇل ۆيدەو كومپيۋتەر ارقىلى وڭدەلىپ, ارنايى ۇيرەتىلگەن جاساندى ينتەللەكت بارلىق اقاۋدى جانە ولاردىڭ ورنىن انىقتايدى. بۇل شەشىم التىن ءوندىرۋدى 4%-عا, اپپاراتشىلار جۇمىسىنىڭ تيىمدىلىگىن 60%-عا ارتتىرىپ, جۇمىسشىلارعا قاتتى حيميالىق زاتتاردىڭ اسەرىن 80%-عا ازايتتى», دەدى ول.
«Dereknet» كومپانياسىنىڭ ديرەكتورى سالامات قابدۋلوۆ مۇناي-گاز كەن ورىندارى كۇن سايىن قاراپايىم كومپيۋتەر باعدارلامالارىنىڭ كومەگىمەن وڭدەلەتىن ۇلكەن دەرەكتەر كولەمىن وندىرەتىنىن اتاپ ءوتتى. بۇل قاتەلىكتەر جىبەرۋ جانە باسقارۋدا بۇرىس شەشىمدەر قابىلداۋ قاۋپىن ارتتىرادى.
ء«بىز بۇل ماسەلەنى ءارتۇرلى ينجەنەرلىك مودۋلدەر قاراستىرىلعان ءوندىرىس دەرەكتەرىن باسقارۋ پلاتفورماسى ارقىلى شەشۋدى ۇسىنامىز. ناتيجەسىندە ەسەپتەر اشىق بولىپ, اۆتوماتتاندىرۋ ارقىلى قاتەلەر جويىلادى. سونداي-اق جاساندى ينتەللەكتىنى قولدانۋ ارقىلى ينجەنەرلەر ءوندىرىستى ارتتىرۋعا كومەكتەسەتىن بولجامدار الادى. پلاتفورما قازاقستاننىڭ ءۇش كەن ورنىندا ءوزىنىڭ تيىمدىلىگىن دالەلدەدى. 2024 جىلى ءبىز سولتۇستىك تەڭىز نارىعىنا, نورۆەگياعا شىعۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز», دەدى ديرەكتور.
سونىمەن قاتار كورمەگە قاتىسۋشىلاردىڭ ءبىرى, «OST Engineering» كومپانياسىنىڭ باس ديرەكتورى ۆيتالي وستاپچۋك ءوز جوباسى تۋرالى ايتىپ بەردى.
ء«بىز وتاندىق اۆتوماتتاندىرىلعان ەكولوگيالىق مونيتورينگ جۇيەلەرىن وندىرۋمەن اينالىسامىز. جاڭا ەكولوگيالىق كودەكستىڭ ەنگىزىلۋىن ەسكەرە وتىرىپ, ءىرى كاسىپورىندار ۇكىمەت پەن حالىق ناقتى ۋاقىت رەجىمىندە ەكولوگيالىق جاعدايدى باقىلاۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن جۇيەلەردى ەنگىزۋى كەرەك. ءبىز 2020 جىلى اشىلىپ, قازىرگى كەزدە ۇلكەن ناتيجەلەرگە قول جەتكىزدىك. بىزدە اتموسفەرالىق اۋانى, لاستانۋ كوزدەرىندەگى شىعارىندىلاردى جانە سۋ توگىندىلەرىن باقىلاۋ جۇيەلەرى بار. ءبىزدىڭ جۇيەلەر شەتەلدىك بالامالاردان كەم تۇسپەيدى», دەدى ول.
«ۇلتتىق اقپاراتتىق تەحنولوگيالار» اق باسقارما توراعاسى روستيسلاۆ كونياشكين اتاپ وتكەندەي, بۇگىنگى تاڭدا قازاقستاندا مەملەكەتتىك قىزمەتتەردىڭ 90%-دان استامى تسيفرلاندىرىلعان.
«ولاردىڭ سانى وتە كوپ, 1 000-نان اسادى. ولار ءتيىستى قىزمەتتەردى قاجەت ەتۋى مۇمكىن 150-دەن استام ومىرلىك جاعداي نەگىزىندە جيناقتالعان. مىسالى, بالانىڭ تۋىن پرواكتيۆتى تىركەۋ كەزىندە اناسىنا حابارلاما نەمەسە SMS كەلەدى. ول بالانىڭ اتى-ءجونىن جازىپ, تولەمدەر جىبەرىلەتىن شوتتى كورسەتەدى جانە eGgov-تىڭ تسيفرلىق قۇجاتتار بولىمىندە تۋ تۋرالى كۋالىك الادى. سونداي-اق وسى جىلدان باستاپ بۇكىل ەل ءۇشىن بىرىڭعاي ەتىپ جاسالعان بالاباقشاعا كەزەككە قويۋ قىزمەتى بار. بۇل ۇدەرىستىڭ اشىقتىعى مەن قولايلىلىعىن ارتتىراتىن ۇلكەن جەتىستىك», دەدى «ۇات» اق باسشىسى.
ونىڭ ايتۋىنشا, بانكتەرمەن بەلسەندى ءوزارا ءىس-قيمىل جەكەلەگەن قىزمەتتەردى, ماسەلەن, اۆتوكولىكتى قايتا تىركەۋ بويىنشا قىزمەتتى ونلاين ەتۋگە مۇمكىندىك بەردى.
«بۇرىن ادامدار بۇل قىزمەتتى الۋ ءۇشىن ارنايى حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ورتالىعىنا باراتىن. ەندى مۇنى ونلاين 5 مينۋت ىشىندە ينتەرنەت ارقىلى جاساۋعا بولادى», دەدى روستيسلاۆ كونياشكين.
ول سونداي-اق قازاقستان تسيفرلىق ونىمدەردى ەكسپورتتاۋ بويىنشا بەلسەندى تۇردە ىلگەرىلەپ جاتقانىن ايتتى.
«بىزدە العاشقى ءساتتى كەيس بار: وتكەن جىلى تاجىكستانعا ەلەكتروندى ۇكىمەت ونىمدەرىن ەكسپورتتادىق. بيىل كەم دەگەندە ءۇش ەلگە ەكسپورتتايتىنىمىزعا سەنىمدىمىز, قازىر كەلىسسوزدەر ءجۇرىپ جاتىر», دەدى «ۇات» اق باسشىسى.