ول مەكتەپ تابالدىرىعىنان اتتاپ, ساۋاتىن اشىسىمەن اۋىل كىتاپحاناسىنداعى ەرتەگى-داستاندار مەن بالالارعا ارنالعان كوركەم شىعارمالاردىڭ ءبارىن باستاۋىش سىنىپتاردا وقىپ تاۋىسقان. سوندىقتان بولار جوعارى سىنىپتاردا قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتى پاندەرىنىڭ مۇعالىمى قاقىجان بەيسەنوۆتىڭ سۇيىكتى شاكىرتىنىڭ ءبىرى بولدى. بولاشاقتا سول ۇستازى سياقتى مۇعالىم بولۋدى ارماندادى. الايدا كەڭەس وكىمەتى تۇسىندا ەلىمىزدىڭ سولتۇستىك وڭىرلەرىندە قازاق مەكتەپتەرى بىرىنەن سوڭ ءبىرى جابىلىپ, ورىسشا وقىتۋعا كوشىرىلىپ جاتقاندىقتان, داۋقارا اۋىلىنا جاقىنداۋ ورنالاسقان كوكشەتاۋ مەن پەتروپاۆل قالالارىنداعى پەداگوگيكا ينستيتۋتتارى قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتى مۇعالىمدەرىن دايارلاۋمەن اينالىسقان جوق. ال ونداي جوعارى وقۋ ورىندارى بار شالعايداعى قاراعاندى جانە الماتى قالالارىنا بارىپ, وقۋعا تۇسۋگە قاسىمنىڭ وتباسىلىق جاعدايى مۇمكىندىك بەرمەدى. امالسىزدان كوكشەتاۋ قالاسىنداعى اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكۋمىنا وقۋعا ءتۇسىپ, ينجەنەر-مەحانيك ماماندىعىن الىپ شىقتى.
كەڭشاردا قاۋىپسىزدىك تەحنيكاسى جونىندەگى ينجەنەر بولىپ ىستەپ جۇرگەن كەزىندە رەسپۋبليكامىز ءوز ەگەمەندىگىن جاريالاپ, سولتۇستىك وڭىرلەردە انا ءتىلىمىزدى قايتا وركەندەتۋ شارالارى قولعا الىنا باستادى. 1991 جىلى كوكشەتاۋداعى ش.ءۋاليحانوۆ اتىنداعى پەداگوگيكا ينستيتۋتىندا قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتى فاكۋلتەتى اشىلدى. وسى جاعىمدى حابار قۇلاعىنا تيىسىمەن كەۋدەسىندەگى بالا ارمانى قايتادان اتويلاپ شىعا كەلدى. دەرەۋ اتالعان فاكۋلتەتتىڭ سىرتتاي وقىتۋ بولىمىنە قۇجات تاپسىردى.
ءسويتىپ, ۇستازدىق جولىن 35 جاسىندا باستايدى. تەك ساباق بەرۋمەن شەكتەلمەي, ولەڭ جازىپ, قوجابەرگەن جىراۋ, ماعجان جۇماباەۆ جانە عابيت مۇسىرەپوۆتىڭ مەرەيتويلارىنا ارنالعان وبلىستىق ءمۇشايرالاردىڭ جۇلدەگەرى اتاندى. بۇعان قوسا اۋىل بالالارىنىڭ بويىنداعى اقىندىق پەن ايتىس ونەرىنىڭ كوزىن اشۋعا تىرىستى. «ورىنباي, اقان سەرى, ۇكىلى ىبىراي, مۇسا, كاكىمبەك سىندى اقيىق اقىندار شىققان ايىرتاۋ وڭىرىندە اقىندىق پەن ايتىس ونەرى ۇمىتىلا باستاعانى نامىسىمدى قامشىلادى. وسى ولقىلىقتىڭ ورنىن تولتىرۋ ءۇشىن داۋقارا ورتا مەكتەبىنىڭ جانىنان اقىندىق مەكتەپ اشتىم. ناتيجەسىندە, شاكىرتتەرىم ايىرتاۋدىڭ دا, قىزىلجاردىڭ دا اتىن شىعارا باستادى», دەدى قاسىم نۇرعالي ۇلى. ول ۇستازدىق ەتكەن 32 جىل ىشىندە 25 شاكىرتى ءوزىنىڭ جولىن قۋىپ, قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتى پاندەرىنىڭ مۇعالىمى اتانعان ەكەن. قازىرگى كەزدە 5 وقۋشىسى وسى ماماندىقتى مەملەكەتتىك گرانت ارقىلى مەڭگەرىپ ءجۇر. اۋىل ۇستازىنىڭ «شىعارماشىلىق جۇمىستار ارقىلى وقۋشىلاردىڭ ءتىل مادەنيەتىن دامىتۋ» تاقىرىبىنداعى ادىستەمەسى 2018 جىلى وبلىس مەكتەپتەرىنە تاراتۋعا ۇسىنىلعان.
«مەن ادەبيەتتەن گورى ماتەماتيكا ءپانىن ءسۇيىپ وقىپ, وسكەندە پروكۋرور بولۋدى ارمانداپ ءجۇر ەدىم. بىراق قاسىم ۇستازىم مەنى بەسىنشى سىنىپتان اقىندىققا تاربيەلەدى. سوزدىك قورىمدى بايىتۋ ءۇشىن كوركەم شىعارما وقىتىپ, قيسسا-داستانداردى, ولەڭ-جىرلاردى جاتتاتقىزدى. بايقاۋدان جۇلدەگەر بولىپ كەلسەم دە, توقمەيىلسىپ كەتپەسىن دەپ, ۇنەمى قارسىلاستارىمدى ماقتاپ, مەنى قايراپ وتىردى. اقىندىق ونەرمەن قاتار, ومىردە جاقسى مەن جاماندى, پايدا مەن زياندى, وبال مەن ساۋاپتى ايىرۋدى ۇيرەتتى. «جۇرەگىڭدە ولەڭىڭ باردا, ءاردايىم ورنىڭ توردە بولادى» دەگەن ءسوزىن قازىر ەلدىڭ ىقىلاسىنا بولەنىپ, قوشەمەتىن كورىپ جۇرگەن كەزدە ءتۇسىندىم», دەيدى قاسىم نۇرعاليەۆتىڭ شاكىرتى, مۇعالىم, ايتىسكەر اقىن, «قازاق ءتىلى» حالىقارالىق وليمپياداسىنىڭ جەڭىمپازى مۇحاممەد قوڭقاەۆ.
ول – تۋعان اۋىلىنىڭ كوكەيكەستى ماسەلەلەرىن شەشۋگە دە ايانباي اتسالىسىپ جۇرگەن بەلسەندى ازامات. ماسەلەن, داۋقارادان اۋدان ورتالىعى – ساۋمالكولگە باراتىن اۆتوموبيل جولىن كۇردەلى جوندەۋدەن وتكىزۋ ماسەلەسىن بيلىك ورگاندارىنىڭ الدىندا تالاي كوتەرىپ, اقىرى وڭ شەشىلۋىنە قول جەتكىزدى. اۋىلداعى القالى جيىنداردا ءسوز باستاۋشى دا – قاسىم نۇرعالي ۇلى. ورنى – ءاردايىم ءتور. جۋىردا وعان ايىرتاۋ اۋدانىنىڭ قۇرمەتتى ازاماتى اتاعى بەرىلگەندىگى دە – لايىقتى قۇرمەت. ال مەكتەپ باسشىلىعى بۇگىندە جاسى جەتپىسكە تاياپ, اۋىل اقساقالى اتانعان ارداقتى ۇستازدى زەينەت دەمالىسىنا جىبەرۋگە قيار ەمەس.