قوعام • 12 جەلتوقسان, 2023

ەرەكشە بالالار كيىمى: كاسىپكەردىڭ يگى باستاماسى

161 رەت
كورسەتىلدى
11 مين
وقۋ ءۇشىن

وسكەمەندە ءبىر كەزدەرى اتاعى الىسقا كەتكەن «راسسۆەت» دەگەن تىگىن فابريكاسى جۇمىس ىستەگەن. كەيىن قارجىلىق قيىندىقتارعا ۇشىراپ, شارۋاسى تۇرالاپ قالادى. 80-جىلدارى سول فابريكادا ەڭبەك ەتكەن ءاليا اداموۆا 2018 جىلى ايگىلى فابريكانى «راۋان» ەتىپ جاڭعىرتىپ, نارىققا قايتا الىپ كەلدى. بۇل رەتتە شىعىس وڭىرىنە بەلگىلى كاسىپكەر, ءاليانىڭ اعاسى رۋستام اداموۆتىڭ دا ادامگەرشىلىگىن ايتپاي كەتۋگە بولمايدى. كاسىپورىن قىزمەتىنە ەرەكشە ەڭبەگى سىڭگەن, بۇرىنعى باسشى گ ۇلىمحان ناكۋجانوۆانىڭ ءوزى رۋستامدى ءىش تارتىپ, وسىندا كەلۋگە شاقىرعان ەكەن. ەكەۋلەپ ءجۇرىپ قىزمەتكەرلەردىڭ ميلليونداعان جالاقىسى مەن كاسىپورىننىڭ شىعىندارىن تولەگەننەن كەيىن, فابريكا قايتا ەڭسە تىكتەي باستايدى. قازىر ءوندىرىس ورنى تۇتاس ءوڭىردىڭ قاجەتتىلىگىن قامتاماسىز ەتىپ وتىر. الايدا نەگىزگى ماقسات – ءتىپتى باسقا.

ەرەكشە بالالار كيىمى: كاسىپكەردىڭ يگى باستاماسى

قازىر كاسىپورىننىڭ بۇكىل قارىزى وتەلىپ, تسەحتار جوندەلىپ, كابينەتتەر رەتكە كەلتىرىلىپ, تەرەزەلەر اۋىسىپ, جەلدەتكىشتەر ورناتىلعان. سونداي-اق جاڭا تىگىن ماشينالارىن دا ساتىپ الدى. كاسىپورىننىڭ نەگىزگى باعىتى – ارنايى كيىمدەر. بۇل رەتتە شاھارداعى تيتان-ماگني كومبيناتى, «وسكەمەن ونەركاسىپتىك ارماتۋرا زاۋى­تى», «كاراۆاي» نان زا­ۋى­تى, «رەگيستان» قوعامدىق تاماق­تانۋ جەلىسى, «InVivo» زەرتحاناسى «راۋان» وسك-ءنىڭ تىكە­لەي تۇتىنۋشىلارىنا اينال­عان. كاسىپورىن نەگىزىنەن ءوندى­رىستىڭ ءار الۋان تۇرىنە ارنال­عان ارنايى كيىمدەر, ترانسپورت قۇرالدارىنا ارنالعان قاپتامالار, برونەجيلەت قاپتا­مالارى, پەردە, ءاسۇي قولورا­مال­دارى, باسقا دا توقىما بۇيىم­دارىن تىگەدى.

ء«بىز ارقاشان ەل يگىلىگىنە جۇمىس ىستەگىمىز كەلەدى. پان­دەميا كەزىندە دە قىز­مەتكەرلەر ەشقان­داي دەمالىسسىز بەتپەردە, حالات, دارىگەرلەرگە ارنالعان كوس­تيۋم تىگۋمەن اينالىستى», دەيدى كاسىپ­ورىن باسشىسى.

ءاليا اداموۆانىڭ نەگىزگى مامان­دىعى – پەداگوگ. سوندىق­تان بولار جاستاردى وقىتۋدى جانى قالاپ تۇرادى. كاسىپورىن جانىنان اشىلعان وقۋ ورتالىعى الەۋمەتتىك وسال توپ ساناتىنان شىققان قىز بالالارعا تىگىن شەبەر­لىگىن ۇيرەتەدى. سونداي-اق جۇمىس­پەن قامتۋ ورتالىعىمەن دە تىعىز قارىم-قاتىناس ورناتىپ­تى. ورتالىق مۇندا «جاستار تاجى­ريبەسى» جانە «العاشقى جۇ­مىس ورنى» جوبالارى بويىنشا جۇمىسسىز ازاماتتاردى جىبەرىپ وتىرادى. قازىر فابريكادا 23 ادام جۇمىس ىستەيدى. ونىڭ ۇشەۋى – مۇمكىندىگى شەكتەۋلى جاندار.

ء«بىز – الەۋمەتتىك جاۋاپ­كەر­شىلىكتى سەزىنەتىن كاسىپورىنبىز, سوندىقتان كىم-كىمگە دە ەسىگىمىز اشىق. ماسەلەن, جاقىندا عانا ءبىر قىزبەن كەلىسىم جاساستىق. مار­كەتپلەيسكە شىققاننان كەيىن ول ينتەرنەتكە قاتىستى جۇمىستاردى جۇرگىزۋمەن اينالىسادى», دەيدى ءا.اداموۆا.

مىنە, وسى جەردە تاقىرىپقا قويىلعان وي تىزبەگىن ءارى قاراي تارقاتاتىن ءسات كەلگەن سەكىل­دى. كاسىپورىن بيىلدان باس­تاپ ەرەكشە باستامانى قولعا الدى. ەندى «راۋان» كاسىپورنى دامۋ ەرەكشەلىگى بار بالالارعا ارنال­عان كيىمدەردى تىگىپ, نارىق­قا شىعارۋعا كىرىستى. ءا.ادا­مو­­­ۆانىڭ ايتۋىنشا, ەلى­مىزدە بىردە-ءبىر كاسىپورىن ەرەك­شە بالالارعا ارناپ كيىم تىك­پەي­دى, ال سۇرانىس دەگەن تىم جو­عارى. ساۋ بالالارعا كەز كە­ل­گەن تيپتەگى كيىمدى وڭاي تابۋ­عا­ بولادى, ال ەرەكشە بالا­لار­­دىڭ جاعدايىن كىم ويلايدى؟ ءبىز وسى ولقىلىقتىڭ ورنىن­ تول­تىر­عىمىز كەلدى دەيدى كاسىپكەر.

ء«بىز ءبىراز ۋاقىت بۇرىن ­«اۋتيزم», «تسەرەبرالدى سال ­اۋرۋى» دياگنوزى بار بالالارمەن جۇمىس ىستەيتىن «مارحابات» ورتالىعىنىڭ قىزمەتكەرلەرىنە (تاربيەشى, پەداگوگ, قىزمەت كورسەتۋشى پەرسونال) ارناپ كيىم تىككەن ەدىك. ال ول قىز­مەت­كەر­لەردىڭ بارلىعى دەرلىك – ەرەكشە بالالاردىڭ انالارى. سول كەزدە ولار «مەنىڭ بالاما ارناپ ارنايى كيىم تىگىپ بەرە الاسىزدار ما؟» دەپ بىزگە ءوتىنىش قىلا باستادى. ولار مۇنداي كيىمدى ساتىپ الا المايدى. سەبەبى قىمبات. ماسەلەن, ارنايى كيىم­دەر قازاندا تىگىلىپ, ساتىلادى. بىراق باعاسى بىزدىكىنەن ءۇش ەسە جوعارى. ءبىزدىڭ باعامىز دا قولجەتىمدى, ساپامىز دا رەسەيلىك كيىمنەن جوعارى. راسىمەن, سول بالالاردىڭ وزدەرىنە بەيىمدەپ نەلىكتەن كيىم تىكپەسكە دەپ ويلانىپ قالدىق. كوپ ۇزاماي, قولعا الدىق. العاشقى توپتامانى بالالاردىڭ وزىنە تەگىن تارتۋ ەتتىك. مۇنداي كومەكتى ءىشىنارا ءالى كۇنگە جالعاستىرىپ كەلە جاتىرمىز. ءبىز راسىمەن كومەكتەسكىمىز كەلدى. اتا-انالارمەن اقىلداسىپ, ولاردىڭ قاجەتتىلىكتەرىن انىق­تاپ بارىپ وسى ىسكە كىرىستىك», دەيدى.

ءاليانىڭ ايتۋىنشا, ءوز بەتىن­شە كيىنىپ, قيمىلداي المايتىن بالالار ءۇشىن بۇل كيىمدەر توپتاماسى وتە ىڭعايلى بولماق. اسىرەسە ەرەكشە بالالاردى كۇزگى جانە قىسقى ماۋ­سىمدا كيىندىرۋ ءبىرشاما قيىندىق تۋدىرادى.

«ويتكەنى قازىرگى شىعارىلىپ جاتقان كيىمدەر ول بالالاردىڭ قاجەتتىلىكتەرىن ەسكەرمەيدى. ءبىزدىڭ ماماندار بەيىمدەلگەن توپتامانى ازىرلەپ شىقتى. كيىمدەر تولىقتاي سىرمامەن جابدىقتالعان. باستان اياققا دەيىن جاپسىرمالى تۇيمەلەر قادالعان. ءتىپتى پامپەرستى اۋىس­تىرۋ ءۇشىن دە بۇكىل كيىمدى قايتا شەشۋ قاجەت ەمەس. سونداي-اق ماتانىڭ 80-90 پايىزى ماقتادان تۇرادى, بۇل بالانىڭ دۇرىس تىنىس الۋىنا جانە اينالاسىنان ەش قىمسىنباي قيمىلداۋىنا مۇمكىندىك بەرەدى. ءىشى جىلى, قىستىق اياقكيىمدەرىمىز دە بار. بالا­لاردىڭ قولدانۋىنا اسا ىڭعايلى ارنايى قولعاپتار شىعا­رۋدى دا ۇمىتقان جوقپىز. بۇل بالالاردىڭ قوعاممەن ارا­لا­سىپ, ادەمى, كيىمى جاراسىمدى بولىپ جۇرگەنىن قالايمىز. سول سەبەپتى وسى توپتامانى ەرەك­شە ىقىلاسپەن, ەرەكشە ماحابباتپەن دايىنداپ جاتىرمىز», دەيدى مامان.

فابريكانىڭ العا قويىپ وتىر­­عان ماقساتى ايقىن ءارى اۋقىم­­دى – ولار ەلىمىزدەگى ەرەكشە­ قاجەت­­تىلىگى بار ءار بالانى قام­تا­ماسىز ەتۋدى قالايدى. بالا­لار­دان بولەك, دامۋىندا ەرەك­شە­لىگى بار جاستار مەن ەرەسەك ادامدار ءۇشىن دە ارنايى كيىم­دەرگە تاپسىرىس قابىلداي باس­تاپتى. بۇل دا – قۋانتارلىق باس­تاما.

«ەرەكشە بالالارعا ارنالعان كيىمدەرگە دەگەن سۇرانىس تىم كوپ. ءبىز قالامىزدا وسىن­شا­لىقتى كوپ ەرەكشە بالا تۇرادى دەپ ويلاماعان دا ەكەنبىز. ال بۇكىل ەل بويىنشا ولاردىڭ سانى قانشا دەسەڭىزشى. وكىنىشكە قاراي, ەشقانداي مەملەكەتتىك قولداۋ الىپ وتىر­عان جوقپىز. سوندىقتان بولار, كيىمدەرىمىزدى اينالىمعا ءتۇسىرۋ, كوپشىلىككە تانىتۋ دا ءبىرشاما قيىنعا ءتۇسىپ جاتىر. قازان ايىندا كورمە بولىپ, سول كەزدە وبلىس اكىمى ءبىزدىڭ كيىم­دەرىمىزگە نازار اۋدار­دى. ءتىپتى مۇنداي كيىم­دەردى ساتۋ ءىسىن جولعا قويۋ بو­يىنشا تاپسىرما دا بەرگەن ەدى. ويتكەنى مۇنداي بالالار جەكەلەگەن وتباسىلاردا عانا ەمەس, بالالار ۇيىندە دە وتە كوپ قوي», دەيدى كاسىپكەر.

بالالارعا ارنالعان كيىم­دەر­دى ەرەكشە بالالاردىڭ انالارى تىگەدى دەدىك قوي. سونىڭ ءبىرى – ايتول­قىن مۇقاشەۆا. ول ءوزى وسى فابريكادا جانە «مارحا­بات» ورتالىعىندا تاربيەشى بولىپ جۇمىس ىستەيدى.

«مەنىڭ بالام – 5 جاستا, ول سويلەمەيدى, الەۋمەتتەن جىراق, شاعىن موتوريكاسى­ زاقىمدانعان. سوندىقتان وعان ءوز بەتىنشە كيىنۋ قيىن. ادەتتەگى كيىمدەگى سىرمالار وتە كىشكەنتاي, اشىپ, جابۋعا ءبىراز قينالادى. ال ءاربىر اتا-انانىڭ ماقساتى – بالاسىن ءوز بەتىنشە ارەكەت ەتۋگە ۇيرەتۋ. ءاليا مارات­قىزى بالالارىمىزعا ارناپ كيىم تىگۋگە ۇسىنىس جاساعان كەزدە وتە قاتتى قۋاندىق. ءبىزدىڭ بارلىق ۇسىنىسىمىز ۇساق-تۇيەگىنە دەيىن ەسكەرىلدى. ول ۇسىنىستار سىرمالاردىڭ ولشەمى, قالتالاردىڭ ورنالاسۋى, ماتە­ريال تاڭداۋعا دا قاتىستى بولدى. سونىمەن قاتار ءبىزدىڭ بالا­لار كيىم تۇسىنە دە ەرەكشە سەزىم­تالدىقپەن قارايدى. كوبىنە بىر­كەلكى, قاراپايىم تۇستەردى ۇنا­تا­دى. بۇل دا ەسكەرىلدى», دەيدى ول.

كاسىپورىن ايرىقشا ىنتى­ماق­تاستىق ورناتقان «مارحابات» تۇزەتۋ بالاباقشاسىنىڭ جەتەك­شى­سى جاننا تۋكۋباەۆا وسىنداي كەرەمەت جانە الەۋمەتتىك ما­ڭىزى بار جوباعا قولداۋ جاسا­عا­نىمىزعا قۋانىشتىمىز دەيدى.

«راۋان» جشس-مەن تانىس­تىعىمىز بەن ىنتىماق­تاستى­عى­مىز ءبىزدىڭ قىزمەتكەرلەرگە ارنايى بىركەلكى كيىم تىگۋگە تاپ­سى­رىستان باستالعان ەدى. ولار ساپالى ماتادان ىڭعاي­لى ەتىپ, ۋاقىتىلى تىگىپ بەر­دى. بالاباقشامىزدا تىرەك-قيمىل قوزعالىسى بۇزىلعان, جۇيكە-پسيحيكالىق اۋىتقۋى بار 80 بالا تاربيەلەنىپ جاتىر. اتا-انالارىمىز ءاليا ماراتقىزىنىڭ باستاماسىمەن قولعا الىنعان ەرەكشە بالالارعا بەيىمدەلگەن كيىم تىگۋ جوباسى اياسىندا كيىمدەردىڭ ۇلگىسىن بىر­لەسە جاساۋعا اتسالىستى», دەيدى ورتالىق باسشىسى.

كاسىپورىن تۇتىنۋشىسىنىڭ ءبىرى سانالاتىن Demey ساۋىق­تى­رۋ ورتالىعىنىڭ باسشىسى ءمادينا اۋرەنوۆا دا – ەرەكشە بالا­نىڭ اناسى.

ء«ا.اداموۆا مەن ونىڭ ۇجى­مى­نا ەرەكشە قاجەتتىلىگى بار بالالارعا ارناپ ارنايى كيىمدەر تىگە باستاعانى ءۇشىن العىسىمدى بىلدىرەمىن. تسەرەبرالدى سال اۋرۋىنا شالدىققان بالالارعا كيىم تابۋ دا, كيىندىرۋ دە وڭاي ەمەس. بۇرىن تەك رەسەي, اقش, ەۋروپادان عانا تاپسىرىسپەن الدىرۋعا بولاتىن ەدى. ەندى ءوزىمىزدىڭ وسكەمەننەن تاباتىن بولدىق. كيىمدەرى وتە جەڭىل ءارى جىلى», دەيدى ول ەرەكشە العىسىن ءبىلدىرىپ.

كاسىپورىن باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, قويما قازىر مۇنداي كيىم­دەرگە سىقاي تولىپ تۇر. تەك جارناماسى جەتىسپەي جاتقان­دىق­تان, كوپشىلىككە تارالا قوي­مادى. ايتپەسە ەل اۋماعىندا تاپ وسىنداي كيىمگە مۇقتاج بولىپ وتىرعان وتباسىلار قانشاما. ازىرگە تاپسىرىس قوستانايدان عانا كەلىپ جاتىر ەكەن.

«ماركەتپلەيسكە مۇلدە شىعا الار ەمەسپىز. قازىر وسى ماسەلە بويىنشا كەلىسسوز جۇرگىزىپ جاتىرمىز. جۋىق ارادا ارنايى قوسىمشالارعا شىعۋ بويىنشا ناتيجە بولىپ قالار. Ozon-مەن دە كەلىسسوز باستادىق. بىراق بۇل رەسەيلىك الاڭقاي بولعاندىقتان, وتاندىق وندىرۋشىلەر ءۇشىن اسا ءتيىمدى بولا قويمايتىن سياقتى. ءتيىستى ماركەتينگ جۇمىستارى جۇرگىزىلگەننەن كەيىن ءبىز تۋرالى بۇكىل قازاقستان بىلەدى, سول كەزدە كيىمدەرىمىزگە دەگەن سۇرانىس تا كوبەيەدى دەگەن ويدامىز. ەرەكشە بالالار قاۋىم­داس­تىعىنىڭ ديرەكتورىمەن دە كەز­دەسىپ, قولداۋ جايلى ايتتىم. ول ەڭبەگىمىزدى باعالاپ, كومەك­تەسەتىنىن جەتكىزدى», دەدى ءا.ادا­مو­ۆا بىزبەن اڭگىمەسىن تۇيىن­دەپ.

كوڭىل شىركىن قاي بالانىڭ دا اۋىرماعانىن تىلەيدى عوي. بىراق ەلىمىز بويىنشا ەرەكشە قاجەتتىلىكپەن ءومىر سۇرەتىن 98 مىڭ­نان اسا بالا بار ەكەنىن ستا­تيستيكا راستايدى. قازىر ولار­دى ەمدەۋ ماسەلەسى وتكىر تۇر. وسىنشاما بالانىڭ كيىنۋ ماسە­لە­سىنە قولعابىس ەتكەلى وتىرعان كاسىپ­ورىننىڭ يگىلىكتى باستاماسى قول­داۋعا, جاريا ەتىپ تاراتۋعا تۇرار­لىق.

قازىر كاسىپورىن ماۋسىمدىق جانە قىستىق كيىمدەردى تىگۋ­مەن اينالىسىپ جاتىر. ولار­دىڭ­ ىشىندە بودي, سپورتتىق كوستيۋمدەر, كومبينەزوندار بار.

سوڭعى جاڭالىقتار