اۋىل • 24 قازان, 2023

ەر تابىسى ەلگە ورتاق

220 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

شيەلى كەنتىنىڭ ىرگەسىندە نارتاي بەكەجانوۆ اتىن يەلەنگەن اۋىل بار. بيىل ىرگەسى قالان­عانىنا 95 جىل تولعان مەكەننەن ەل قيىندىق تارتقان كەشەگى توقسانىنشى جىلدارى ۇدەرە كوشكەندەر بولماپتى. اۋىل قۇرىلعالى بەرى ەلگە ءناسىپ بولعان ەگىستىك اياسى تارىلسا دا, سول كەزەڭدە كۇرەجول بويىنداعى بايىرعى جۇرتتىڭ بىرلىگى مىسقالداي دا كەمىمەگەن ەكەن. بۇل تابىسىن ەلگە ورتاق قىلعان ازاماتتاردىڭ دا ارقاسى ەدى.

ەر تابىسى ەلگە ورتاق

وسى اۋىلدا ەكى مىڭىنشى جىلدارى «حالىق» اتتى فەرمەرلىك قوجالىق قۇ­رىلدى. كەزىندەگى كەڭشاردان بۇ­لار­­عا تيگەنى 2 «بەلارۋس» تراكتورى مەن 2 «ەنيسەي» كومباينى ەدى. قوجا­لىق­قا بىرىككەن 42 ءتۇتىننىڭ ادامدارى­ توزىعى جەتكەن وسى تەحنيكانى قول­دا­ بارمەن جاماپ-جاسقاپ ەگىسكە شى­عار­دى. سول جىلى ايتارلىقتاي ءونىم الىپ, قاتارعا قوسىلىپ سالا بەردى.

– قازىر قولدا بار تەحنيكانىڭ سا­نى 20-دان اسادى. ونىمدىلىگى جو­عا­رى ماگ­دون, دجون دير سەكىلدى زاماناۋي­ تۇر­لە­رىن الاتىن جاعدايعا جەتتىك. وسى­نىڭ ءبارى ەلدىڭ بىرلىگىنىڭ ارقاسى, – دەي­دى قو­جا­لىق باسشىسى حالىقبەردى مى­حانوۆ.

قازىر 600-گە جۋىق ءتۇتىنى بار اۋىل­دىڭ 80 پايىزى وسى شارۋا­شى­لىققا بىرىككەن. شارۋا­شى­لىق تو­ر­اعا­سى جىلداعى پاي ۇلەسىنەن بو­لەك اۋىل اقساقالدارىنا قوسىمشا جەمشوپ جەتكىزىپ, الەۋمەتتىك دەمەۋ كۇتە­تىن وتباسىلارعا قولداۋ كورسەتىپ وتىرادى. اۋىلدان بولەك, اۋدان ورتا­لى­عىنداعى قايىرىمدىلىق شارالا­رى­نان سىرت قالىپ كورگەن كەزى جوق. ءبىز شارۋا­شى­لىق توراعاسىنىڭ تالايلارعا دەمەۋ بولىپ, تىرشىلىك كوشىنە ىلەسىپ كەتۋىنە سەپ بولعانىن اۋىل اكىمى مەن ونى كوپ جىل­داردان بەرى بىلەتىندەردەن ەستى­دىك. «وڭ قولىڭنىڭ بەرگەنىن سول قو­لىڭ كور­مەسىن» دەگەندى ۇستاناتىن ازا­مات بىز­بەن بۇل تاقىرىپتا ساراڭ اڭگى­مە­لە­سىپ, سيرەك مالىمەتپەن شەكتەل­گەن ەدى.

– اۋىلدا مۇمكىندىگى شەكتەۋلى 22 بالا بار. سولاردىڭ جاڭا جىل قار­سا­ڭىن­دا­عى سىي-سىياپاتىن وسى اعا­مىز جىلدا ەشكىم مىندەتتەمەي-اق تاراتىپ شىعادى. قوسىمشا تاپ­سى­را­تىن ازىق-ت ۇلىگى جانە بار. جۋىر­دا اۋىلدىڭ ورتالىق كوشەسىن قور­شاۋ­لاپ بەردى. ءتىپتى كەيدە سىرتتان كەلىپ, كومەك سۇرايتىندار كەزدەسەدى. شار­ش­ا­پ كەلگەن ادامدى دەمەپ, شيراتىپ جى­بە­رەتىن شارۋا ادامى ولاردىڭ دا كوڭىلىن جىققان ەمەس. ناۋقان قورى­تىن­دىسىمەن جىل سايىن ۇزدىك شىق­قان­دارعا كولىك مىنگىزىپ, ءۇي ساتىپ الىپ بەرىپ جاتىر, – دەيدى كەردەلى اۋىلدىق وكرۋگىنىڭ اكىمى عالىمجان ىحانوۆ.

جالپى, اۋىلعا ينۆەستور بولۋ وڭاي ەمەس. قازىر تىرشىلىگى تۇزەلىپ قالعان اۋىلداردىڭ كوپشىلىگى كەزىن­دە­ تالاي وتكەلەكتەن ءوتتى. ءتىپتى جا­رىل­قايمىز دەپ كەلىپ, اۋىلدىڭ بار جەرىن بانككە كەپىلگە قويىپ, قال­تا­سىن تولتىرىپ تا­يىپ تۇرعاندار دا كەزدەسكەنى وتىرىك ەمەس. ماڭداي تەرى توپىراققا سىڭبەگەن وسىنداي الاياقتارعا جەم بولعان جۇرتتىڭ جان­اي­قايىن تالاي مارتە ەستىدىك تە.

– ءوزى قينالىپ وتىرعان جۇرتتىڭ قال­­تاسىن قاعىپ كەتكەن مۇنداي ارە­كەت­تى سىرتتان كەلگەندەر جاسايدى, – دەيدى شارۋا­­شىلىق توراعاسى. تۋعان جەرگە كىن­­دىگىنەن بايلانعان جان مۇندايعا بار­­ماق ەمەس. جاسى­را­تىنى جوق, سوڭعى جىل­­داعى سۋ تاپشىلىعى تابىسىمىزعا اي­­تار­­­­لىقتاي اسەر ەتىپ وتىر. سوندا دا ءبىز وسىعان دەيىنگى جاساپ كەلگەن قول­داۋدى جالعاستىرا بەرەمىز. الدا ارتا­راپ­تاندىرۋعا دەن قويىپ, وسىعان دەيىن ەگىپ كەلگەن بيداي مەن جوڭىش­قانى ۇل­عاي­تىپ, كۇرىش كولە­مىن­ ءسال ازايتۋىمىز دا مۇمكىن. بىراق ج­ۇ­مىس­شى­ جاع­دايى, ەلدىڭ تۇرمىسى ءبىرىنشى ورىن­دا تۇرادى. ويتكەنى قارا جەردىڭ نەسى­بەسى – ەلگە ورتاق, – دەيدى قوجالىق تور­­اعاسى.

وسى كۇنى اۋىلشارۋاشىلىق سالاسىنا باراتىن جاستار قاتارى ازايىپ­ بارادى. بۇل «حالىق» فەرمەرلىك قوجالىعىنا دا ءتان ماسەلە بولىپ وتىر. قۇرىلىم باسشىلىعى اۋىل­ اراسىنان وقۋعا بەيىل بالا شىق­سا,­ قولداۋعا ءازىر. دەگەنمەن دە ازىرگە تالاپ­تىلار تابىلماي تۇر.

قازىر 2 مىڭ گەكتار جەرى بار شا­رۋا­­­­شىلىقتا 40 ادام جۇمىس ىستەيدى. بيىل­­عى ناۋقان دا مارەگە تايادى, ەندى 2-3 كۇندە ديقانداردىڭ الا جاز­دايعى بەي­نەتى بەزبەنگە تۇسەدى. مە­رەيلى ساتتە ءبىر سەرپىلىپ قالاتىن ەلدە­گىلەر كوپ ۇزا­ماي كەلەر جىلدىڭ قامىنا قايتا كىرى­سەدى.

ويتكەنى اۋىلدا تىرشىلىك توقتا­ماي­­­دى.

 

قىزىلوردا 

سوڭعى جاڭالىقتار