تەحنولوگيا • 11 قىركۇيەك, 2023

ءتىل جانە تەحنولوگيا

700 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

ءتىل – ءتىرى اعزا. زامانمەن ىلەسىپ ءومىر سۇرەدى. كەيىنگى جىلدارى الەمدەگى الپاۋىت IT كومپانيالاردىڭ جەتىستىكتەرى قازاقشالانىپ جاتىر. بۇل ۇدەرىس ءتىلدىڭ قولدانىس اياسىن كەڭەيتەتىنى انىق.

ءارتۇرلى سالالاردا قا­زاق ءتىلىنىڭ ۇلەسى ارتىپ كە­لە جاتقانى بايقالادى. سونىڭ ءبىرى – تەحنولوگيا سالاسى. ماسەلەن, جاقىندا عانا جاستار اراسىنداعى ەڭ تانىمال TikTok پلاتفورماسىنا قازاق ءتىلى ەنگىزىلگەن بولاتىن. ءارى الەۋمەتتىك جەلى قازاقتىلدى كونتەنتتى قا­لىپتاستىرۋشىلارعا وتە ۇلكەن مۇمكىندىك بەرىپ وتىر. قازىرگى كەزدە قازاق ءتى­لىن دامىتۋعا ارنالاعان بىرنەشە اۋقىمدى جوبا بار. سونداي-اق الەم نازارىن اۋدارتقان ChatGPT-ءدىڭ العاشقى قازاقشا بالاماسى دا پايدا بولعانىن ايتا كەتەيىك.

TikTok ەل ازاماتتارى كوپ قولداناتىن الەۋمەتتىك جەلىنىڭ ءبىرى بولعاندىقتان, بۇعان قازاق ءتىلىنىڭ ەنگىزىلۋى ەلەۋلى جاڭالىق. سونىمەن قاتار بۇرىڭعى اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ مي­نيسترلىگىنىڭ باستاماسىمەن TikTok ترەندتەرىن قا­زاقشالاندىرۋ ماقساتىندا #ناۋرىز #كىتاپتوك, «مىڭ بالا» جوبالارى جۇزەگە اسىرىلعانىنان حاباردار­مىز. سونىمەن قاتار Insta­g­ram الەۋمەتتىك جە­لىسى ار­قى­لى قازاق ءتىلىنىڭ شۇ­بار­لانباۋىنا, ناسيحا­ت­­تا­لۋى­نا ۇلەس قوسىپ جۇر­گەن Qazaqgrammar جوباسى بار. قازىرگى كەزدە بۇل پا­راق­شا­­­­نى 66 مىڭ ادام وقيدى.

كەيىنگى كەزدەرى جاسان­دى ينتەللەكتىنى يگەرۋگە دە باسا ءمان بەرىلىپ كەلە­دى. مەملەكەت باسشى­سى جول­داۋىندا: «جاسان­دى ين­تەللەكتىنىڭ مۇم­كىن­­دىك­تەرىن تولىق پايدا­لان­ساق, ءبىلىم ەكونوميكاسىنا تىڭ سەرپىن بەرەمىز. كەمىندە ءۇش بەلگىلى جوعارى وقۋ ور­نى جاساندى ينتەل­لەكت سا­لا­سىنا قاجەتتى كادر دايار­لاۋمەن جانە زەرت­­­­تەۋ­لەر جۇرگىزۋمەن اي­­­نا­­لى­سۋى كەرەك», دەپ تاپ­­سىرما بەردى. بۇل باعىت­تا جەتىستىك­تەرىمىز دە بار­شى­لىق. سو­نىڭ ءبىرى – Askify.kz. بۇل – الەمگە تا­نىمال ChatGPT جاساندى ينتەللەكتىسىنىڭ قا­زاق­شا بالاماسى. جوبا اۆتور­­لارىنىڭ ايتۋىنشا, ChatGPT قازاقشا سۇراققا دۇرىس جاۋاپ بەرە الماعان ءارى جاۋابى تىم تۇسىنىكسىز بولعان. ورىسشانىڭ وزىنە قاتەمەن جاۋاپ بەرەدى. سول ولقىلىقتىڭ ورنىن تولتىرۋ ءۇشىن قازاقشا بالاماسى ازىرلەنگەن.

ChatGPT شىققان كەز­دە وعان قاراپايىم جۇرت­شىلىق بىلاي تۇرسىن, IT-سالادا جۇرگەن مامان­دار­دىڭ ءوزى ءمان بەرمەگەن ەدى. بىراق از ۋاقىتتىڭ ىشىن­­دە چات-بوت قانداي مۇم­كىن­دىكتەرگە يە ەكەنىن كور­سە­تىپ ۇلگەردى.

– وسىنداي يگىلىكتى قا­زاقتار نەگە قولدانبايدى دەگەن وي كەلدى. قازىرگى نۇس­قانى جاساۋعا وسى جىل باسىنان بەرى ەكى جارىم ايداي ۋاقىت جۇمسادىق. ChatGPT-ءدىڭ «انا ءتىلى» – اعىلشىن ءتىلى. ول اعىلشىن تىلىندە وتە كەرەمەت جاۋاپ بەرەدى. سەبەبى ءبىلىم مەن اقپارات ءدال وسى تىلدە كەڭ تارالعان. قىتاي, جاپون, حيندي سەكىل­دى تىلدەردە دە تولىمدى جاۋاپ بەرۋگە تىرىسادى. ال قازاق ءتىلى سەكىلدى اقپا­راتى از, قول­دانىسى تار تىل­دەردە قاتە­مەن نەمەسە تۇسى­نىكسىز ء«تىل قاتادى». Askify.kz-كە انا تىلىمىزدە دە, سونداي-اق اعىلشىن جا­نە ورىس تىلدەرىندە دە با­رىنشا ساۋاتتى جاۋاپ ۇسى­نادى. سhatGPT-تەن ايىر­­ماشىلىعى – مۇندا تو­لىق­قاندى چات سيپاتىندا سوي­لەسە الاسىز, – دەيدى جوبا اۆتورلارى.

ازىرگە تەحنولوگيا جە­تىستىكتەرى قازاق تىلىنە اۋدا­رىلىپ قانا كەلەدى. بو­لا­شاقتا تەحنولوگيانىڭ انا ءتىلى – قازاق ءتىلى بولادى دەپ سەنەمىز. قازىرگى جاس­تاردىڭ ءىت-سالاداعى اياقا­لىسىنا قاراپ وسىنداي وي تۇيۋگە بولادى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار