تەاتر • 31 تامىز, 2023

قۋىرشاققا جان بىتىرگەن

222 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

وڭىردەگى بالالارعا ارنالعان بىردەن-ءبىر مەملەكەتتىك جالعىز ونەر ورداسى – قۋىرشاق تەاترىنىڭ قۇرىلعانىنا بيىل 40 جىل! كورەرمەن كوزايىمى بولعان تەاتردا وتاندىق جانە شەتەلدىك اۆتورلاردىڭ قازاق جانە ورىس تىلدەرىندە 150-گە جۋىق قويىلىمى ساحنالانعان. قازىرگى رەپەرتۋاردا 60-قا جۋىق قويىلىم بار.

قۋىرشاققا جان بىتىرگەن

دەگەنمەن, تەاتردىڭ بۇ­گىنگى كۇردەلى پروبلەماسى – ونەر ۇجىمىنا بەرىلگەن عي­ماراتتىڭ ەسكىرىپ, توزۋى بولىپ وتىر.

جاقىندا شىمكەنت قالا­سىنىڭ اكىمى اتالعان تەاترعا ارنايى بارىپ, جۇمىسىمەن تانىسىپ قايتقان. قالا باسشىسىمەن كەزدەسۋدە نەگىزىنەن وسى تاقىرىپ جايلى اڭگىمە قوزعالدى. ءوز كەزەگىندە اكىم الداعى ۋاقىتتا عيمارات ما­سەلەسىن شەشەتىنىن جەتكىزدى. ول ءۇشىن قالالىق مادەنيەت, تىلدەردى دامىتۋ جانە ارحيۆتەر باسقارماسىنا قاجەتتى ۇسىنىستار ازىرلەۋدى تاپسىردى.

ايتا كەتكەن ءجون, ما­دەنيەت, ونەر سالاسىنداعى ىن­تىماقتاستىقتى نىعايتۋ ماق­ساتىندا تەاتر 17 شەتەلدىك, ونىڭ ىشىندە پەرۋ, ەستونيا, لاتۆيا, يتاليا, فرانتسيا, تۇركيا, قىتاي, وڭتۇستىك كو­رەيا, يران مەملەكەتتەرىمەن جانە الماتى, اقتوبە, قوس­تاناي قالالارى, سونداي-اق ماڭ­عىستاۋ وبلىستىق قۋىرشاق تەاترىمەن ەكىجاقتى مەموراندۋمعا قول قويعان. الداعى ۋاقىتتا مەگاپوليستە تەاتردىڭ 40 جىلدىق مەرەيتويىنا وراي حالىقارالىق قۋىرشاق تەاترلارى فەستيۆالى وتپەك.

بۇعان قوسا, ونەر ۇجىمى قاراعاندى قالاسىنداعى «كۋكليانديا» حالىقارالىق قۋىرشاق تەاترلارىنىڭ فەس­تيۆالىندە ۇزدىك بالالار قو­يىلىمى اتالىمىن جەڭىپ العان. وسىدان ءبىراز كۇن بۇرىن تەاتر جەرگىلىكتى رەجيسسەر ق.يساەۆ­تىڭ «ساياحاتشى تاس­باقا» قويىلىمىمەن بي­ىل­عى ماۋسىمدى اياقتاعان ەدى. مەيىرىمدىلىك, باۋىرمال­دىق, جاناشىرلىق, قايسار­لىق پەن تاباندىلىق قاسيەت­تەردى دارىپتەيتىن ساحنا­لىق شىعارما الماتى قالا­سىنداعى حالىقارالىق «ور­تەكە» فەستيۆالىندە جوعارى باعالاندى. قۋىرشاقتارعا جان بىتىرگەن ونەر وردا­سى بالدىرعاندارمەن بىرگە جاس­وسپىرىمدەر مەن ەرەسەكتەردىڭ دە سۇيىكتى تەاترى. سونىڭ بىردەن-ءبىر دالەلى بيىل ارتىستەر 18 مىڭعا جۋىق كورەرمەنگە 200-دەن اسا قويىلىم ۇسى­­نىپتى. سولاردىڭ ىشىن­دەگى التاۋى جاڭا پرەمەرا. «بي­ىل ساحنالاعان 6 قو­يى­لىم­نىڭ ۇشەۋى كىشكەنتاي بالدىرعاندارعا ارنالسا, قال­­عان ۇشەۋى جاسوسپىرىمدەر تانىمىنداعى شىعارمالار بولدى. 4 قويىلىمعا سىرتتان رەجيسسەر تارتتىق. قۋىرشاق تەاترى ونەرىن كاسىبي تۇرعىدا ورلەتۋ, دارىندى ارتىستەر مەن رەجيسسەرلەردى تاڭ­داۋ, ولاردىڭ اكتەرلىك شە­بەرلىكتەرىن ارتتىرۋ, سون­داي-اق ونەرىمىزدى شەتەلدە تا­ماشالاتىپ قايتۋ نەگىزگى مىندەت پەن ماقساتىمىز سانا­لادى. شىعارماشىلىق تابىستارىمىز حالىقارالىق «قۇرالاي» قۋىرشاق تەاترلار فەستيۆالىندەگى «بالالارعا ارنالعان ۇزدىك قويىلىم» مەن «ۇزدىك دراماتۋرگيا» اتالىمدارىن يەمدەنۋىمىز», دەدى تەاتر باسشىسى سامات التاي.

تەاتر الداعى ماۋ­سىمدا كلاسسيكالىق شىعارما­لار­دان قويىلىم قويماقشى. ار­تىس­تەر گ.ح.اندەرسەننىڭ «ۇس­­قىنسىز ۇيرەك» پەن گاۋ­ف­­تىڭ «ەرگەجەيلى مۇ­رىن» تۋىندىسىن ساح­­ناعا الىپ شى­­عۋعا دا­يىندالىپ جا­تىر.

 

شىمكەنت

 

سوڭعى جاڭالىقتار