ءبىلىم ساپاسىنا جاۋاپتى سالا جەتەكشىسىنىڭ ايتۋىنشا, ارنايى مونيتورينگتىك توپ قالاداعى مەكتەپتەردى بىرنەشە ولشەمشارت بويىنشا تەكسەرگەن. اتاپ ايتقاندا, ورتا جانە كۇردەلى جوندەۋ جۇمىستارىنىڭ اتقارىلۋى, تۋرنيكەتتەردىڭ, قاۋىپسىزدىك دابىل تۇيمەلەرىنىڭ ىستەپ تۇرۋى, باقىلاۋ كامەرالارىنىڭ پوليتسيا دەپارتامەنتىنە قوسىلۋى, اسحانا, سپورت زال, كىتاپحانالاردىڭ بولۋى جانە ماتەريالدىق-تەحنيكالىق تۇرعىدان قامتاماسىز ەتىلۋى نازارعا الىنعان. وسى ولشەمشارتتار بويىنشا مونيتورينگتىك توپ شاھارداعى مەكتەپتەر جاڭا وقۋ جىلىنا 96 پايىزعا دايىن دەگەن قورىتىندى جاسادى.
دەي تۇرعانمەن, بۇگىنگى تاڭدا ءتورت مەكتەپتە كۇردەلى جوندەۋ جۇمىستارى ءجۇرىپ جاتىر. ولار №54, №78, №66 جانە №93 ءبىلىم وشاقتارى. №54 مەكتەپتىڭ سپورت زالى عانا جوندەلسە, قالعاندارىنىڭ وقۋ عيماراتتارى تۇگەل قايتا قالپىنا كەلتىرىلۋ ۇستىندە. سونىڭ ىشىندە №66 ءبىلىم ۇياسىنىڭ قۇرىلىسى 30 پايىزعا عانا اياقتالىپ وتىر. دەپارتامەنت باسشىسى بۇل مەكتەپتىڭ بيىلعى وقۋ جىلىنا بالالاردى قابىلداي المايتىنىن ايتتى. كۇردەلى جوندەۋ №66 مەكتەپتە كەستەگە ساي وسى جىلدىڭ 1 جەلتوقسانىندا بىتەدى. سوندىقتان جۇمىس مەرزىمىنەن كەشىگىپ جاتىر دەۋگە نەگىز جوق. ءوز كەزەگىندە ءبىلىم باسقارماسى اتالعان مەكتەپتىڭ ەكى مىڭنان استام وقۋشىسىن №48, №49 جانە №86 ءبىلىم وشاقتارىنا ۋاقىتشا ورنالاستىراتىن بولدى. ول ءۇشىن ارنايى 6 اۆتوبۋس قاراستىرىلماق. سوندىقتان وقۋشىلار جاڭا وقۋ جىلىندا مەكتەپتەن ەشقانداي قينالماۋعا ءتيىس. بۇدان بولەك, سالا جەتەكشىسى جاڭا وقۋ جىلىنا دايىندىقتا بىرنەشە ماسەلەنىڭ بار ەكەنىن اتاپ ءوتتى. بۇل كەيبىر ءبىلىم ۇيالارىنىڭ قاجەتتى ينفراقۇرىلىممەن قامتىلماۋى. ماسەلەن, №95 پەن №121 مەكتەپتە اسحانا جوق. №95 مەكتەپ ءبىر كابينەتتى اسحانا ەتىپ وتىر. ال №121 مەكتەپ اكىمشىلىگى ىستىق تاماقتىڭ اقشاسىن اتا-انالاردىڭ شوتىنا اۋداراتىن بولىپ كەلىستى. سونىمەن بىرگە 5 ءبىلىم وشاعىندا سپورت زال جوق. بۇل مەكتەپتەردە وقۋشىلار كۇن جىلى مەزگىلدە دالاداعى الاڭقايدا جاتتىقسا, كۇن سالقىندا, جاۋىندى كۇندەرى ىشتە شاحمات, توعىزقۇمالاق سىندى ويىندار ويناپ وتىرادى. سونداي-اق №108 مەكتەپتىڭ قوس عيماراتىنىڭ بىرەۋىن مەردىگەرلەر جوندەۋدەن باس تارتىپتى. ەندى ونىڭ ساتىپ الۋ كونكۋرسىن مەكتەپ اكىمشىلىگى قايتادان وتكىزىپ جاتىر. جەڭىمپازدار وسى ايدا انىقتالسا, جوندەۋ جۇمىستارى باستالادى. قۇرىلىسشىلار جۇمىستى قارقىنمەن ىستەسە, كۇردەلى جوندەۋ كوپ ۋاقىتقا سوزىلا قويماس دەگەن ۇمىتتەمىز, دەدى دەپارتامەنت باسشىسى. ايتا كەتۋ كەرەك, بۇل كەمشىلىكتەر اتالعان دەپارتامەنتتىڭ وقۋ-اعارتۋ ءمينيسترى عاني بەيسەمباەۆتىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس, وڭتۇستىك قازاقستان مەملەكەتتىك پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى مەن «ورلەۋ» بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋ ۇلتتىق ورتالىعىنىڭ شىمكەنت قالاسى مەن تۇركىستان وبلىسى بويىنشا فيليالىنىڭ ماماندارىمەن بىرلەسىپ جاساعان مونيتورينگتىك جۇمىستارى بارىسىندا انىقتالعان.
ال ءبىلىم باسقارماسىنىڭ باسشىسى جانات تاجيەۆانىڭ مالىمدەۋىنشە, بيىل جاڭا وقۋ جىلىندا ءبىلىم ۇيىمدارى قوسىمشا 48 نىسانعا ارتىپ, جالپى سانى 946-عا جەتتى. 30 بالاباقشا, 15 مەكتەپ پەن 1 وقۋشىلار سارايى جانە پسيحولوگيالىق-مەديتسينالىق پەداگوگيكالىق كەڭەس پەن پسيحولوگيالىق-پەداگوگيكالىق تۇزەۋ كابينەتى مەكەمەلەرى بيىل اشىلعان ءبىلىم نىساندارى. وسى جىلى قالا بويىنشا 27 مىڭ وقۋشى 1-سىنىپقا بارادى. 2020 جىلى 24 500 بالا, 2022 جىلى 26 500 بالا 1-سىنىپ پارتاسىنا وتىرعان ەكەن. ياعني جىلدان-جىلعا قالادا بالا سانى ءوسىپ كەلەدى. بىلتىر وسى وقۋشىلاردىڭ 18 مىڭنان استامى اتا-انالارىنىڭ قالاۋىمەن قازاق سىنىبىن, 4 مىڭنان جوعارىسى ورىس سىنىبىن, 2 مىڭنىڭ ۇستىندەگى بالا وزبەك سىنىبىن تاڭداعان. ال جالپى, بۇگىنگى تاڭدا 246 مەكتەپتە 250 مىڭعا جۋىق وقۋشى ءبىلىم الادى. جۇزگە جۋىق مەكتەپ جەكەمەنشىك ساناتىندا بولسا, قالعانى مەملەكەتتىك ءبىلىم وشاقتارى.
مەگاپوليستىڭ باس ۇستازى بيىل «مەكتەپكە جول» اكتسياسى داستۇرگە ساي تامىزدا ەمەس, ودان ەرتەرەك باستالعانىن ايتتى. سونىڭ ناتيجەسىندە جاعدايى تومەن وتباسىدان شىققان وقۋشىنىڭ ارقايسىسىنا وقۋعا قاجەتتى قۇرال-جابدىقتار ساتىپ الۋعا 41 مىڭ تەڭگەدەن تاراتىلدى. شىمكەنتتە مۇنداي وقۋشىلاردىڭ سانى – 53 893 بالا. جوسپارلانعانداي «مەكتەپكە جول» اكتسياسىنا 2 ملرد تەڭگەنىڭ ۇستىندە اقشا ءبولىندى. باسقارما باسشىسىنىڭ مالىمدەۋىنشە, جاڭا وقۋ جىلىندا دا 1-4 سىنىپتا وقيتىن وقۋشىلار ءبىر مەزگىل تەگىن ىستىق تاماقپەن قامتىلادى. سونىمەن بىرگە قازىرگى تاڭدا جەكەمەنشىك بالاباقشالاردا بالدىرعانداردى مەملەكەت ەسەبىنەن تەگىن تاماقتاندىرۋ ماسەلەسى باسقارما تاراپىنان قاراستىرىلىپ جاتىر. بۇل ماسەلە تۇبەگەيلى شەشىلۋ ءۇشىن ۇكىمەت دەڭگەيىندە ارنايى نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق اكت قابىلدانۋى كەرەك. بۇدان بولەك, قالانىڭ بىلىمگە جاۋاپتى سالا باسشىلىعى ءتيىستى ۆەدومستۆو تاپسىرماسىنا سايكەس مەكتەپ ديرەكتورلارىن روتاتسيالاۋ ءىسىن تولىق ءجۇز پايىزعا ورىنداپ شىقتى.
ءوز كەزەگىندە جازعى دەمالىس كەزىندە مەكتەپ وقۋشىلارى ساۋىقتىرۋ لاگەرلەرىندە دەمالىپ قايتتى. ءالى دە بارىپ ۇلگەرمەگەن وقۋشىلار بار. لاگەردەگى دەمالىس مەزگىلى تامىزدىڭ اياعىنا دەيىن جالعاسادى. سوندىقتان تىزىمگە ەنگەن بارلىق وقۋشى قىزىقتى كۇندەردى لاگەردە وتكىزىپ ۇلگەرەدى. ودان بولەك, وقۋشىلار شىعارماشىلىق تالانتتى اشاتىن ءتۇرلى ۇيىرمەگە قاتىسىپ جاتىر. جالپى, بالالاردىڭ ءۇش اي كانيكۋل مەزگىلىندەگى دەمالىسىن جاقسى ۇيىمداستىرۋ ماقساتىندا مەملەكەت قازىناسىنان 300 ملن تەڭگەدەن استام قارجى ءبولىنىپتى. بۇل ورايدا كوپبالالى جانە الەۋمەتتىك از قامتىلعان وتباسىلاردان شىققان بالالاردى ءبىرىنشى كەزەكتە دەمالدىرۋعا باسىمدىق بەرىلدى. جوسپارعا ساي بيىلعى جازعى كانيكۋلدا 200 مىڭعا جۋىق بالا قالا سىرتىنداعى ساۋىقتىرۋ لاگەرلەرىندە دەمالىپ قايتۋعا ءتيىس. ەندى الداعى ۋاقىتتا شاھاردىڭ وزىنەن دەمالىس لاگەرلەرىن سالۋ كوزدەلىپ وتىر. وسى جوسپاردى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن قازىرگى تاڭدا ونىڭ الدىن الا جوباسى جاسالىپ, قۇرىلىس جۇرەتىن 3 جەر ۋچاسكەسى الداعى ۋاقىتتا مەملەكەت مۇقتاجدىعىنا الىناتىن بولادى. ءوز بايانداماسىندا شاھاردىڭ باس ۇستازى بيىلعى وقۋ جىلىنىڭ قارساڭىندا ءۇش اۋىسىمدى مەكتەپتەردىڭ ماسەلەسى تولىعىمەن شەشىلگەنىن جەتكىزدى. وعان قوسىمشا 2025 جىلعا قاراي ىڭعايلاستىرىلعان مەكتەپتەرگە قاتىستى جانە جاڭادان پايدا بولعان شاعىن اۋداندارداعى ءبىلىم ۇيالارىنىڭ جەتىسپەۋشىلىگىنە بايلانىستى نەمەسە كەرىسىنشە سىنىپ تولىمدىلىعى سەكىلدى پروبلەمالار بىرتە-بىرتە شەشىلەتىنىن مالىمدەدى.