ماقسات – جۇمىسشى قۇقىن قورعاۋ

اتىراۋ وبلىستىق مەملەكەتتىك ەڭبەك ينسپەكتسياسى باسقارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى دۋمان ابەۋوۆتىڭ مالى­مە­تىنە سۇيەنسەك, بيىلعى 6 ايدا جۇ­مىس­شىلاردان 1 075 ءوتىنىش تۇسكەن. مەملەكەتتىك ەڭبەك ينسپەكتورلارىمەن 912 ءوتىنىشتى قاراپ, 583 ادامنىڭ ەڭبەك قاتىناستارىنا بايلانىستى قۇقىعىن قورعاعان.

«­باسقارمانىڭ مەملەكەتتىك ينسپەك­تور­لارى ەڭبەك زاڭناماسىنىڭ ساق­تالۋىنا مەملەكەتتىك باقىلاۋدى, قىز­مەتكەرلەردىڭ قۇقىقتارى مەن بوس­تان­دىقتارىنىڭ ساقتالۋىن جانە قور­عا­لۋىن قامتاماسىز ەتەدى. ويتكەنى ءبىز­دىڭ مىندەتىمىز – جۇمىسشىلاردىڭ قۇقىق­تا­رىن قورعاۋ ارقىلى ەڭبەك داۋلارىن رەتتەۋ, جۇمىسشىلار مەن جۇمىس بەرۋشى اراسىنداعى جانجالدىڭ الدىن الىپ, كەلىسپەۋشىلىكتەردى بەيبىت جولمەن شەشۋگە ىقپال ەتۋ. كاسىپورىنداردا ەڭبەك زاڭناماسىنىڭ ساقتالۋىن قادا­عا­لاپ, انىقتالعان بۇزۋشىلىقتاردى جويۋ جونىندە شارالار قابىلدايدى. جالاقىنىڭ ۋاقىتىلى ءارى تولىق تو­لەن­ۋىنە, ەڭبەك شارتىنا سايكەس جۇ­مىس پەن دەمالىس ۋاقىتىنىڭ, ەڭبەك قا­ۋىپ­سىزدىگىنىڭ ساقتالۋىنا تەكسەرۋ جۇر­گىزەدى», دەيدى د.ابەۋوۆ.

ەڭبەك ينسپەكتورلارى بيىلعى 6 ايدا باسقارماعا تىركەلگەن شاعىمدار مەن پرو­فيلاكتيكالىق باقىلاۋ نەگىزىندە 124 رەت تەكسەرۋ جۇرگىزگەن. تەكسەرۋ قورى­تىندىسىمەن ەڭبەك زاڭناماسىن بۇزۋ­دىڭ 162 دەرەگى انىقتالىپ وتىر. ال زاڭسىزدىقتاردى جويۋ ءۇشىن 66 ۇيعارىم ەنگىزىلدى. ەڭبەك زاڭناماسىنىڭ تالاپتارىن ساقتاماعان 9 ءبىلىم بەرۋ, 3 دەنساۋلىق ساقتاۋ مەكەمەسىنە, 28 ءىرى كاسىپورىنعا 57 اكىمشىلىك حاتتاما تولتىرىلىپ, 7,7 ملن تەڭگە ايىپپۇل سالىندى. وسى كەزگە دەيىن ايىپپۇلدىڭ 5,7 ملن تەڭگەسى ءوندىرىلدى.

«بيىل مۇناي-گاز ونەركاسىبى مەن قۇرىلىس يندۋسترياسى, تەمىرجول جانە ەلەكتر قۋاتىمەن قامتۋ سالاسىندا 38 وندىرىستىك جازاتايىم وقيعا تىركەلدى. سونىڭ سالدارىنان 16 جۇمىسشى اۋىر دەنە جاراقاتىن الىپ, 3 ادام قايتىس بولدى. وسى كەزەڭدە تىركەلگەن جازاتايىم وقيعالاردىڭ سەبەبىنە تالداۋ جۇرگىزىلدى. تالداۋعا سايكەس 7 وقيعا جۇمىس بەرۋشىنىڭ كىناسىنەن بولعانى انىقتالدى. ءۇش وقيعاعا بايلانىستى جۇمىس بەرۋشىنىڭ كىناسى 60-70 پايىزدى قۇرايدى. بەس وقيعاعا جۇمىس بەرۋشى دە, جۇمىسشى دا كىنالى بولىپ وتىر. دەمەك ەكى تاراپتىڭ ۇلەسى – 50 دە 50%. جۇمىسشىلاردىڭ وزدەرى دە جازاتايىم وقيعاعا سەبەپكەر بولادى. ماسەلەن, 2 ون­دى­رىستىك جاراقات جۇمىسشىنىڭ (30-40%) كىناسىنەن ەكەنى تىركەلىپ وتىر. ءبىر جازاتايىم وقيعاعا جۇمىسشى تولىق كىنالى بولىپ شىقتى», دەيدى د.ابەۋوۆ.

دەگەنمەن جۇمىس بەرۋشى تاراپىنان جالاقىنى مەزگىلىندە تولەمەي, جۇمىسشىلاردى زارىقتىراتىن جايت تىيىلار ەمەس. باسقارمانىڭ مەملەكەتتىك ەڭبەك ينسپەكتورلارى ەكى مەكەمەنىڭ 46 جۇمىسشىعا 8,7 ملن تەڭگە جالاقى بە­رە­شەگى انىقتادى. وسىعان بايلانىس­تى قاجەتتى شارا قابىلدانىپ, جالاقى بەرەشەگى تولىق وتەلدى. ال جالاقىنى كەشىكتىرگەن لاۋازىمدى تۇلعالار اكىم­شىلىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلدى.

اتىراۋ وبلىسىنىڭ پروكۋرورى باۋىرجان جۇماقانوۆتىڭ مالىمەتىنشە, بيىلعى 6 ايدا 58 مىڭنان اسا ادامنىڭ قۇ­قىعى قورعالعان. ونىڭ ىشىندە 18 مىڭ بالا, 4,2 مىڭ كاسىپكەر بار.

«پروكۋراتۋرا قىزمەتكەرلەرىنىڭ ۇس­­­­تا­ناتىن باسىم باعىتى – مەملەكەت باس­شىسىنىڭ تاپسىرماسىنا وراي ازا­ماتتاردىڭ قۇقىعىن قورعاۋ. وسى ورايدا پروكۋرورلاردىڭ ازاماتتاردى جەكە قا­بىلداۋ تيىمدىلىگى ارتىپ وتىر. وتكەن جىلدىڭ 6 ايىمەن سالىستىرعاندا, جىل با­سىنان بەرى جەكە قابىلداۋعا جا­زىل­عان ادامداردىڭ سانى 4,5%-عا ءوستى. پرو­­كۋرورلىق دەن قويۋ شارالارىمەن مەم­­لەكەتكە 489 ملن تەڭگە زالال وتەلىپ, 6,1 ملرد تەڭگەنىڭ مۇلكى قايتارىلدى. پرو­كۋراتۋرا ورگاندارىنىڭ ۇيلەس­تىرۋىمەن 180 جۇمىسشىعا 32 ملن تەڭگەنىڭ جالاقى بەرەشەگى وتەلدى», دەپ مالىمدەدى ب.جۇماقانوۆ.