«قور 1,2 ترلن تەڭگە سوماعا جەڭىلدەتىلگەن تاريفتەر مەن باعالاردى ۇسىنا وتىرىپ, قازاقستان ەكونوميكاسىن سۋبسيديالايدى. بۇل ۇزاق ۋاقىت بويى جەتكىلىكسىز قارجىلاندىرۋعا جانە سايكەسىنشە ينفراقۇرىلىمنىڭ توزۋىنا اكەلەدى. پرەزيدەنت وتكەن جىلى «ينۆەستيتسيالار ورنىنا تاريف» باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋدى تاپسىردى. قازىر ءبىز ۇكىمەتپەن جانە پرەزيدەنت اكىمشىلىگىمەن تاريفتەردى جوسپارلى تۇردە ارتتىرۋ ءۇشىن جۇمىس ىستەپ جاتىرمىز. مىندەتىمىز – ماقساتتى ينفلياتسيالىق ءدالىز شەگىندە تاريفتەردىڭ ءوسۋىن 10-12% دەڭگەيىندە ساقتاۋ جانە الەۋمەتتىك تۇراقتىلىقتى قامتاماسىز ەتۋ», دەدى قور باسشىسى.
قازىرگى ۋاقىتتا مىنا كومپانيالارعا قاتىستى تاريفتەردى وزگەرتۋ كەلىسىلگەن:
- «قازمۇنايگاز» ۇك» اق – جانار-جاعارمايدىڭ (ججم) كوتەرمە باعاسىن ءوسىرۋ;
- «QazaqGaz» ۇك» اق – گازعا كوتەرمە جانە بولشەك باعانى كوتەرۋ;
- «سامۇرىق-ەنەرگو» اق – ەلەكتر ەنەرگياسىن وندىرۋگە تاريف;
- «قازاقستان تەمىر جولى» ۇك» اق – ماگيسترالدىق تەمىرجول جەلىسى قىزمەتتەرىنىڭ ءتاريفى.
ماگيسترالدىق سۋ قۇبىرى ارقىلى سۋ بەرۋ, گاز تاسىمالداۋ, جىلۋ ەنەرگياسى, ترانزيت جانە ەكسپورت, لوكوموتيۆتىك تارتىم بويىنشا تاريفتەردى وزگەرتۋ ماسەلەسى پىسىقتالىپ جاتىر ەكەن.
ونىڭ سوزىنشە, قور جۇمىس ىستەۋگە ءتيىس وزەكتى سەكتور – ەكونوميكا قورلارىن سۋبسيديالاۋ باعىتى.
«ول تاريفتەر مەن باعالار وزىندىك قۇننان تومەن بولاتىن قىزمەت سالالارىندا تۋىندايدى. مىسالى, تەمىرجول تاسىمالىندا ءبىز ەكونوميكاعا 236 ملرد تەڭگە دوتاتسيا جاسايمىز, ال «QazaqGaz» ۇك» اق گاز باعاسى ارقىلى ەكونوميكانى 178 ملرد تەڭگەگە دوتاتسيالايدى. بىزگە دوتاتسيالانعان تاريفتەن ارىلۋ كەرەك. تەك سوندا عانا ەسكىرگەن جەلىلەردى جاڭارتىپ, جاڭا ەلەكتر ستانسالارىن سالىپ, ەنەرگيانى ۇنەمدەۋدە جانە حالىقتى جىلۋمەن قامتاماسىز ەتۋدە پروبلەمالارعا كەزىكپەيتىن بولامىز», دەدى.
«سامۇرىق-قازىنا» باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, دوتاتسيالانعان تاريفتەردەن قۇتىلىپ, نارىقتىق باعاعا كوشۋ ارقىلى عانا ينۆەستور تارتا الامىز.
«بيزنەس, ەنەرگەتيكا, ءوندىرىس, ترانسپورت, وتىن سەكتورى بولسىن, ەگەر تاۋاردىڭ باعاسى ءادىل بولماسا, ەشقانداي ينۆەستور كەلمەيدى. وزىندىك قۇنىنان تومەن باعاداعى تاۋارمەن ينۆەستورلاردى قىزىقتىرۋ مۇمكىن ەمەس. ەگەر بىزدەگى بەكىتىلگەن تاريف جوسپارلى ەسكەرتۋ جۇمىستارىن دەر ۋاقىتىندا اتقارۋعا, ينفراقۇرىلىمدى مودەرنيزاتسيالاۋعا مۇمكىندىك بەرمەسە, وندا ول ەرتە مە, كەش پە بۇزىلادى. قازىرگى تاريفتەر قوردىڭ عانا ەمەس, ەل ەكونوميكاسىنىڭ دامۋىن دا تەجەپ تۇر. الايدا بۇل رەتتە ءتاريفتى كوتەرۋ بويىنشا شۇعىل ارەكەت جاساۋعا بولمايدى. جىل سايىن 10-12 پايىزعا جوعارىلاپ وتىراتىن ءتۇسىنۋىمىز كەرەك. تاريفتەردى وزگەرتۋ وتە قيىن, بىراق ەكونوميكاعا سەرپىن بەرەتىن اسا قاجەتتى قادام», دەيدى.
قور باسشىسىنىڭ تۇسىندىرۋىنشە, بىلتىر تاريفتەردى جوعارىلاتۋ ەنەرگەتيكالىق جۇيەنىڭ سەنىمدىلىگىن ارتتىرۋعا قاتىستى بىرقاتار تۇيتكىلدەردى تارقاتتى.
«مىسالى, مويناق گەس-ءىنىڭ قۇرىلىسى ارقاسىندا ستانسانىڭ قۋاتتىلىعى 1,6 گيگاۆاتتقا ارتتى نەمەسە بۇل – ەنەرگيا جۇيەسىنىڭ جالپى قۋاتتىلىعىنىڭ 10 پايىزى. ءتاريفتى وزگەرتۋمەن جۇمىس ىستەۋ ءبىرشاما قاراجاتتى ينفراقۇرىلىمدىق جوبالاردى دامىتۋعا جۇمساۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. «ينۆەستيتسيالار ورنىنا تاريف» باعدارلاماسىمەن «سامۇرىق-ەنەرگو» ەكىباستۇز گرەس-2 ءۇشىنشى بلوگىن تۇرعىزا الادى. ونىڭ ىسكە قوسىلۋ ۋاقىتى 2026 جىلعا جوسپارلانىپ وتىر. سونىمەن قاتار 2029 جىلى ەكىباستۇز گرەس-3 قۇرىلىسىن باستاۋ جوسپارلانىپ وتىر. QazaqGaz-داعى ارتىلعان قاراجات گەولوگيالىق بارلاۋعا جانە توزۋ كولەمىن ازايتۋ ءۇشىن گاز ترانسپورتى جۇيەسىن مودەرنيزاتسيالاۋعا جىبەرىلەدى», دەدى.
نۇرلان جاقىپوۆ جاڭا جۇمىس ورىندارىن قۇرۋدا شەتەلدىك سەرىكتەستەرمەن تىزە قوسىپ جۇمىس ىستەۋدىڭ ماڭىزدىلىعىنا توقتالدى. ونىڭ ايتۋىنشا, تاجىريبەسى مەن بەدەلى جوعارى شەتەلدىك سەرىكتەستى تارتۋ تاۋەكەل دەڭگەيىن تومەندەتىپ, قولدا بار رەسۋرستى ءتيىمدى بولىستىرۋگە جاعداي جاسايدى. سونىڭ ارقاسىندا بىرنەشە جوبانى ءبىر ۋاقىتتا ءتيىمدى جۇزەگە اسىرۋعا بولادى.
