وبلىستىق اۋىل شارۋاشىلىعى باسقارماسىنىڭ مالىمەتىنشە, بيىلعى جاز وڭىردە 1 ملن 97 مىڭ توننادان استام ءشوپ دايىندالۋى كەرەك. ال بۇگىنگى كۇنگە دەيىن شابىلعان ءشوپتىڭ شاماسى 50 مىڭ تونناعا جەتپەيدى. «وبلىس شارۋاشىلىقتارى شابىندىق جۇمىستارىن ماۋسىمنىڭ ون بەسىندە باستاعان. بىراق جاڭبىر جاۋىپ كەتتى عوي. قازىر قايتادان كىرىسىپ جاتىر. بيىل ءشوپ جەتكىلىكتى, جوسپار ورىندالادى. شارۋاشىلىقتاردىڭ ءبارى قىسقى مال ازىعىن ارتىعىمەن دايىنداپ الاتىن جاعدايدا وتىر. بىرقاتار ءىرى شارۋاشىلىق بىرجىلدىق, ەكى, ۇشجىلدىق ءشوپ ەگەدى. ولاردىڭ ءبىرازى شابىندىعىن جىلىنا ەكى مارتە شاۋىپ الادى. بيىل ءشوپتىڭ باعاسى دا ارزانداۋ بولۋى مۇمكىن», دەيدى وبلىستىق اۋىل شارۋاشىلىعى باسقارماسىنىڭ باس مامانى كەنجەقوزى جۇماندىقوۆ.
ءبىرسىپىرا شارۋالار ءتۇرلى سەبەپتەرمەن شوپكە ءالى شىعا قويماعان. مىسالى, وبلىس ورتالىعىنان شالعاي جاتقان امانگەلدى اۋدانىنداعى فەرمەر بورانباي قويشىمانوۆ ناۋقاندى سىنعان تەحنيكاسىن سايلاپ العان سوڭ باستاعالى وتىر.
– بيىل ءشوپتىڭ شىعىمى جاقسى. ماڭايىمداعىلار شاۋىپ جاتىر, قالىڭ سياقتى بولىپ كورىندى. ەكى-ءۇش كۇندە كىرىسەمىز. جازدىڭ باسى ىستىق بولىپ, قىرلاۋ جەرلەردى كۇيدىرىپ جىبەرگەن. وتكەندە ءۇش-ءتورت كۇن ۇزىك-ۇزىك جاڭبىر بولىپ, سودان كەيىن كوگىن ساقتاپ تۇر ەندى. امانگەلدىنىڭ تابانىندا ءشوپ بار, بيىل سۋ جاقسى جايىلدى, – دەيدى شارۋا.
ناۋىرزىم اۋدانىنا دا ءشوپ جاقسى شىققان. بۇل ءوڭىردىڭ شارۋالارى مۇنداي بەرەكەلى شابىندىقتى كوپتەن كورگەن جوقپىز دەپ وتىر. العاشقى تىركەمەسىن كەشە عانا جەتكىزىپ العان شارۋا قوجالىعىنىڭ باسشىسى دميتري يساەۆ: «بىلتىر ءشوپتىڭ ءبىر تۇگىن جەرگىلىكتى حالىققا 6 مىڭنان, سىرتتان كەلگەندەرگە 8 مىڭنان ساتقانبىز. بيىل 2 مىڭ تەڭگەگە قىمباتتايتىن شىعار. ويتكەنى جانارماي قىمبات, جۇمىسشىلاردىڭ جالاقىسىن دا كوبەيتتىك, ءشوپ مول, بىراق شىعىن كوپ. وسىنىڭ ءبارىن ەسكەرۋ كەرەك بولادى. قالاي بولعاندا دا, بيىل جەرگىلىكتى حالىق قىستان قىسىلماي شىعادى», دەدى.
مەڭدىقارا اۋدانىنا قاراستى تەڭىز اۋىلىندا 15 شاقتى شاعىن شارۋا قوجالىعى بار. بۇل وڭىردە ءشوپ ءالى كوتەرىلىپ ۇلگەرمەگەندىكتەن, شارۋالار تەك ويپاڭ جەرلەرگە عانا شالعى سالىپ جاتىر. وسى اۋىلدا 50 باس قارا مال ۇستاپ وتىرعان ەربول قارىمساقوۆتىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, بىلتىر قىستا بۇل وڭىرگە تۇسكەن قار جۇقالاۋ بولىپ, كوكتەمدە ەرىگەن قار جەرگە تەز ءسىڭىپ كەتكەن. «جىلداعىداي جىلعا بولىپ اقپادى. ودان كەيىن جازدىڭ باسىنداعى ەكى اپتا وتە ىستىق بولدى. سوندىقتان بيىل ءشوپ ازداۋ. بىراق شىلدەدە جاقسىلاپ تۇرىپ ءبىر رەت جاڭبىر جاۋسا, قاۋ ەتىپ كوتەرىلىپ كەتەتىن شىعار دەگەن ءۇمىتىمىز بار. بىراق اۋا رايىنا ۇمىتتەنىپ, كوككە قول جايىپ وتىرا بەرۋگە بولمايدى. ءار اۋىلدا ءىرى-ءىرى شارۋاشىلىقتار بار. ولاردىڭ موينىنداعى الەۋمەتتىك جاۋاپكەرشىلىك تە سالماقتى. سوندىقتان وسىنداي قۋاتتى شارۋاشىلىقتاردىڭ باسشىلارى قازىردەن باستاپ حالىقتىڭ قامىن ويلاپ, بىرجىلدىق, كوپجىلدىق شوپتەردى ەگىپ تاستاعانى ابزال. مىسالى, وبلىستا سۋدان ءشوبىن ەگىپ جاتقاندار بار. ونى جىلىنا ەكى رەت شاۋىپ الۋعا بولادى. وسىنداي جولمەن ءار اۋداندا قىسقى مال ازىعىنىڭ قورىن جاساپ قويۋ قاجەت. ءبىز جاقتىڭ مالى جىلىنا, كەم دەگەندە, بەس ايداي قورادا تۇرادى. قىس اياعى ۇزارىپ كەتسە, قولىندا تەحنيكاسى جوق كەيبىر قاراپايىم تۇرعىندار ءشوبىن جەتكىزە الماي تارىلىپ قالاتىن جاعدايلار بولىپ تۇرادى. ال ءاربىر اۋدان جالپىعا ورتاق قىسقى مال ازىعىنىڭ قورىن جاساپ السا, حالىققا ۇلكەن قولداۋ بولار ەدى. كوكتەمگە قاراي بىرەۋگە ءبىر توننا, بىرەۋگە جارتى توننا ءشوپ جەتپەي قالىپ جاتادى. الگى قور وسىندايدا قىسىلعان اعايىنعا كادىمگىدەي دەم بەرەر ەدى. ونى ەشكىم تەگىن المايدى, اركىم ءوز قاراجاتىنا ساتىپ الادى. بۇل سول قوردى جاساقتاپ وتىرعان شارۋاشىلىققا دا پايدالى بولار ەدى», دەيدى شارۋا.
جالپى, وڭىردە ءشوپ شابۋ ناۋقانى شىلدەنىڭ ونىنا قاراي قىزا تۇسەتىن سىڭايلى. بۇگىنگە دەيىن شامامەن 100 گەكتارداي شابىندىق شالعىعا ءىلىندى. قازىر 138 مىڭ توننا ءشوپ دايىنداپ الۋدى جوسپارلاپ قويعان امانگەلدى اۋدانى الدا كەلەدى. بۇل ءوڭىردىڭ شارۋالارى 20 مىڭ تونناداي ءشوپ شاۋىپ الدى.
قوستاناي وبلىسى
