«پاۆلودارسكوە» اۋىلىنىڭ جۇرتشىلىعى وسىمەن ەكىنشى مارتە دابىل قاعىپ وتىر. بۇعان دەيىن قۇرامىندا زياندى زاتتار بار قالدىقتاردى جەرگىلىكتى قوقىس پوليگونىنا زاڭسىز توگىپ جاتقان كاسىپكەرلەردىڭ ىسىنە نارازىلىق تانىتسا, ەندى, مىنە, اۋىل جانىندا مۇناي ونىمدەرىنىڭ توگىلۋى اشۋ-ىزالارىن تۋدىردى. جول قۇرىلىسىنا پايدالاناتىن كادىمگى جابىسقاق بيتۋم جەردىڭ توپىراق قاباتىن قۇرتىپ قانا قويماي, وعان اياق باسقان, جىبىرلاعان تىرشىلىك يەلەرىنىڭ بارلىعىن قىبىر ەتكىزبەي تاستايتىنى بەلگىلى. ىستىقتا ساعىزشا سوزىلىپ, ەرىپ جاتاتىن مۇناي ونىمىنە ابايسىزدا ويىن بالاسى ءتۇسىپ كەتسە, كىم جاۋاپ بەرەدى؟
تۇرعىن يگور سميرنوۆتىڭ ايتۋىنشا, اۋىل ماڭايىنىڭ بارلىعى سانيتارلىق تالاپتارعا سايكەس كەلمەيدى. مۇنداعى كاسىپورىندار امالى جەتسە كۇل-قوقىستى كەز كەلگەن جەرگە توگىپ جۇرە بەرۋگە بار. «قۇرىلىس قالدىقتارى توگىلىپ جاتقانى تۋرالى ءبىز, جەرگىلىكتى تۇرعىندار, الەۋمەتتىك جەلىدە جازىپ كورسەتتىك. سويتسەك, بۇل قالدىقتاردى كاسىپورىن اۋىل اكىمدىگىنىڭ رۇقساتىمەن الىپ كەلگەن ەكەن. كۇن ىستىقتا بيتۋم ەرىپ, كادىمگىدەي اعىپ جاتىر. بيتۋمگە ءتۇسىپ كەتكەن بىرنەشە قاڭعىباس ءيتتى جابىلىپ ءجۇرىپ ارەڭ الىپ شىقتىق. ءۇي جانۋارلارى ءتۇسىپ, ءولىپ قالعانىن دا بايقادىق. بۇل نەگىزىنەن قورعالۋعا جاتاتىن تابيعي اۋماق, وزەن جايىلماسى ورنالاسقان», دەيدى ول قىنجىلىسپەن.
تۇرعىندار جەرگىلىكتى بيلىككە بىرنەشە مارتە ارىزدانعاندارىن ايتادى. الايدا ونداعىلار باستاپقىدا: «بۇل ەشبىر قوقىس ەمەس, جاي عانا قۇرىلىس ماتەريالدارى. قۇرىلىسقا پايدالاناتىن توپىراقتى ۋاقىتشا اكەپ توكتى», دەپ جاۋاپ قايتارعان. نارازىلىق كۇشەيە تۇسكەن سوڭ عانا ارەكەتكە كوشىپ, كاسىپورىن باسشىلارىنان بيتۋمدى جيناپ اكەتۋدى سۇراعان.
«پاۆلودارسكوە» اۋىلىنىڭ اكىمى سىرىم رۋشانوۆتىڭ زاڭسىز توگىلگەن بيتۋمدى كۇل-قوقىس دەپ اتاعىسى كەلمەيتىنى قىزىق كورىندى. «مۇندا «پاۆلودار جولدارى» كاسىپورنى قۇرىلىسقا پايدالاناتىن ماتەريالدارىن اكەپ جۇرەتىن. توپىراق ارالاس بيتۋم دا قالدىق ەمەس, جول سالاسىنا پايدالانىلاتىن قۇرىلىس ماتەريالى. الايدا كاسىپكەر بۇل جەرگە مۇنداي توپىراقتى اكەپ توگۋگە رۇقسات سۇراماعانى راس. ەندى بۇدان بىلاي مۇندا ەشقانداي قالدىق جەتكىزىلمەيتىنىنە ءسوز بەرەمىن», دەيدى اۋىل باسشىسى. جەرگىلىكتى تۇرعىنداردىڭ سوزىنشە, فيرما الگى جەرگە قۇرىلىس قالدىقتارىن 5 جىلدان بەرى توگىپ كەلگەن. انىقتاعانىمىزداي «پاۆلودار جولدارى» جشس-نە اۋىل جانىندا 1,8 گەكتار جەر تەلىمى تيەسىلى. وندا اسفالت زاۋىتى ورنالاسقان. زاۋىتتان شىعاتىن ءونىم كاسىپورىنعا بەكىتىلگەن اۋماققا سىيماي, ونى كەيدە اتالعان جەرگە اكەپ توگىپ وتىرعان. وزدەرى «قۇرىلىس توپىراعى» دەپ اتايتىن ماتەريالدى كاسىپكەرلىك سوڭعى رەت وتكەن قىستا اكەپ ورنالاستىرىپتى. قۇرامىندا بيتۋم كوپ بولعاندىقتان كوكتەمدە ءونىم ەرىپ, ەلدى مەكەن اينالاسىنا جايىلا باستاعان.
پاۆلودار وبلىسىنىڭ ەكولوگيا دەپارتامەنتى حالىقتىڭ الاڭداۋشىلىعىنا تولىق نەگىز بار دەيدى. مەكەمە قىزمەتكەرلەرى الگى ورىندى تەكسەرىپ, شامامەن 70 شارشى مەتر جەردى مۇناي ءونىمى بىلعاعانىن راستادى. جاعدايدى تولىق ساراپتاۋ جانە كىنالى تۇلعالاردى انىقتاۋ ءۇشىن دەپارتامەنت وكىلدەرى جەرگىلىكتى پوليتسيا قىزمەتىنە جۇگىنگەندەرىن ايتادى.
ەلدى مەكەن تۇرعىندارىن الاڭداتىپ وتىرعان ەكىنشى ماسەلە – جاقىن جەردەگى زاڭدى كۇل-قوقىس ورنىنىڭ جاعدايى. بۇل جەرگە سوڭعى ۋاقىتتا قۇرامىندا سىناپ بار, پايدالانىلعان شامدار ءجيى اكەلىنە باستاعان. جۇرتشىلىق دابىل قاعىپ, ەكولوگتەردى شاقىرعان. ماماندار ساراپتاما جۇرگىزە كەلىپ, قالدىقتار ادام مەن جانۋارلار اعزاسىنا وتە قاۋىپتى, ولاردى تەز ارادا جويۋ كەرەك دەگەن قورىتىندى جاسايدى. بۇدان شوشىنعان حالىق بيلىك وكىلدەرىنە ارىزدانىپ, «قوقىستى تازالاڭدار, بولماسا وقشاۋلاڭدار» دەگەن تالاپ قويىپ وتىر. الگى زياندى ونىمدەر جاقىن جەردەگى زاۋىتتاردان اكەلىنىپ جاتقان سىندى. «شىعىس» وندىرىستىك كووپەراتيۆى توككەن زياندى قالدىقتاردى ەكولوگيا دەپارتامەنتىنىڭ ماماندارى زەردەلەپ, راسىمەن زياندى ەكەنىن دە دالەلدەپ بەرگەن. جۇرتشىلىقتىڭ ايتۋىنشا, قوقىس پوليگونىندا ازىرگە زياندى زاتتاردى وقشاۋلاۋ, تەرەڭ كومۋ شارالارى جۇرگىزىلمەگەن. سوندىقتان كوپشىلىك وڭىرلىك قۇزىرلى ورگاندار بۇل ماسەلەگە ماڭىزبەن قاراپ, بەلگىلەنگەن جۇمىستاردىڭ ۋاقتىلى اتقارىلۋىن نازارعا الۋدى سۇراپ وتىر.
پاۆلودار وبلىسى
