اسكەردىڭ قارۋ-جاراقپەن جانە اسكەري تەحنيكالارمەن جابدىقتالۋ دەڭگەيى, جاۋىنگەرلەرىمىزدىڭ اسكەري دايىندىعى, ارنايى وپەراتسيالار كەزىندە ورىندايتىن ءادىس-تاسىلدەرى كورسەتىلگەن ءىس-شارا ەلوردامىزداعى 68665 اسكەري بولىمىندە ءوتتى. قارۋلى كۇشتەرىمىزدىڭ ەليتالىق قۇرىلىمى – دەسانتتىق شابۋىلداۋشى بريگادا ورىن تەپكەن بۇل بولىمدە قازىردە 400-گە جۋىق سارباز اسكەري مىندەتىن وتەپ جاتىر.
الدىمەن جۋرناليستەرگە ەلىمىز قارۋلى كۇشتەرىنىڭ ءار قۇرىلىمىنداعى جاۋىنگەرلەرىمىزدىڭ كيىم ۇلگىلەرى تانىستىرىلدى. اتاپ ايتقاندا, قۇرلىق اسكەرلەرى, اۋە-دەسانتتىق كۇشتەر, تەڭىز كۇشتەرى, سونىمەن قاتار سنايپەرلەردىڭ جازعى جانە قىسقى ۋاقىتتاعى دالالىق كيىم ۇلگىلەرى كورسەتىلدى. سونىمەن بىرگە اسكەردە قولدانىستاعى قارۋ-جاراق پەن اسكەري تەحنيكالاردىڭ شاعىن كورمەسى ۇيىمداستىرىلدى. بۇل جەردە اتىس قۇرالدارى, بروندى تەحنيكالار, جاۋىنگەرلەردى تاسىمالدايتىن جۇك كولىكتەرى, ارتيللەريالىق قۇرىلعىلار, ت.ب. زاماناۋي قۇرالدار قويىلعان. ارقايسىسىنىڭ ەرەكشەلىكتەرى مەن مۇمكىندىكتەرى تانىستىرىلىپ, كەيبىرىنىڭ قالاي جۇمىس ىستەيتىنى ءىس جۇزىندە كورسەتىلدى.
كورمەگە قويىلعان جاڭا زاماناۋي تەحنيكالاردىڭ ءبىرى – دوڭگەلەكتى تەلەروبوت كەشەنى. گەرمانيادان ساتىپ الىنعان شاعىن تەحنيكا سوعىس كەزىندە جاۋ تاراپىنان قولدانىلعان حيميالىق قارۋدىڭ زالالىن انىقتاۋ ءۇشىن پايدالانىلادى ەكەن. ول قاشىقتىقتان پۋلت ارقىلى باسقارىلادى. تەلەروبوت قاۋىپتى ايماققا بارىپ, حيميالىق قارۋ سىنامالارىن الۋعا قاۋقارلى. سول ارقىلى ونىڭ تيگىزەتىن زاردابى مەن قۇرامى انىقتالادى.
– بۇل تەحنيكانىڭ ارتىقشىلىعى – 4 اسكەري قىزمەتشىنى الماستىرا الادى. ياعني سوعىس ۋاقىتىندا ساربازداردىڭ ءومىرىن ساقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى, – دەيدى 68665 اسكەري ءبولىم كومانديرىنىڭ تاربيە جانە يدەولوگيالىق جۇمىستار جونىندەگى ورىنباسارى پودپولكوۆنيك تالعات جولدىباي ۇلى.
ءباسپاسوز تۋرى بارىسىندا جۋرناليستەر اسكەري ءبولىم ساربازدارىنىڭ قويان-قولتىق ايقاس ۇلگىلەرىن, اسكەري تاكتيكالىق اتىس ەلەمەنتتەرىن, كينولوگتەردىڭ جۇمىسىن, وزگە دە جاۋىنگەرلىك دايىندىقتارىن تاماشالادى. پودپولكوۆنيك تالعات جولدىباي ۇلىنىڭ ايتۋىنشا, بۇگىندە ءوز بريگاداسى اسكەري قىزمەتشىلەرمەن جانە زاماناۋي تەحنيكالارمەن 100 پايىز جابدىقتالعان. قاجەتتى جاعدايدا كەز كەلگەن تاپسىرمانى ورىنداۋعا تولىق دايىن.
– كەلىسىمشارت بويىنشا اسكەري قىزمەتشىلەرمەن ساباق كەستەسىنە ساي كۇندەلىكتى يدەولوگيالىق جۇمىستار جۇرگىزىلەدى. اتاپ ايتقاندا, اپتاسىنا ەكى رەت مەملەكەتتىك قۇقىقتىق دايارلىق وتەدى. ودان بولەك, ساپتىق, اتىس, تاكتيكالىق, دەنە دايىندىقتارى ساباقتارى بار. قازىر بۇل جەردە 2022 جىلدىڭ كۇزى مەن وسى جىلدىڭ كوكتەمىندە شاقىرىلعان ساربازدار وتان الدىنداعى بورىشتارىن وتەپ جاتىر, – دەدى ول.
پودپولكوۆنيكتىڭ ايتۋىنشا, بيىلدان باستاپ اسكەري ءبولىم ساربازداردى 6 ايلىق دايىندىق باعدارلاماسىنا كوشكەن.
– بىرىنشىدەن, اسكەري قىزمەتشى جەكەلەي دايىندىقتان وتەدى, ودان كەيىن بولىمشە قۇرامىندا, سوسىن ۆزۆود, روتا, باتالون, سوڭىندا بريگادا قۇرامىندا دايىندالادى. 6 ايدان كەيىن ارالىق قورىتىندى جاسالىپ, سونىڭ ناتيجەلەرى بويىنشا وسى ايتىلعان دايىندىق ساتىلارىنان قايتادان ءوتىپ شىعادى. جىل سوڭىندا كوماندالىق-شتابتىق وقۋ-جاتتىعۋ وتكىزىلىپ, جىل قورىتىندىسى شىعارىلادى. وسىلايشا, بريگادانىڭ دايىندىعى مەن مۇمكىندىگىنە باعا قويىلادى, – دەدى تالعات جولدىباي ۇلى.
ەلىمىزدە اسكەري قىزمەتكەرلەرگە جانە بورىشىن وتەۋشى جاستارعا جاسالىپ جاتقان جەڭىلدىكتەر مەن جاعدايلار كوپ ەكەنىن ايتتى ول. سونىڭ ارقاسىندا اسكەرگە كەلۋدى قالايتىن جاستار مەن بورىشىن وتەگەن سوڭ كەلىسىمشارت نەگىزىندە اسكەري قىزمەتكە قالاتىندار قاتارى ارتقان.
– اسكەري قىزمەتكەرلەرگە جالاقىلارى مەرزىمىندە تولەنىپ وتىرادى. ءۇي-جاي ماسەلەسىنە كەلسەك, ولارعا يپوتەكامەن باسپانا الۋ مۇمكىندىگى قاراستىرىلعان. مۇنداي جاعدايدا وتباسىنداعى ادام سانىنا بايلانىستى قاراجات تولەنەدى. مىسالى, استانا قالاسىندا ءبىر ادامعا تولەنەتىن قارجى سوماسى – 83 مىڭ تەڭگە. ايتالىق, ءسىزدىڭ وتباسىڭىزدا 5 ادام بولسا, 415 مىڭ تەڭگە الاسىز. بۇدان بولەك, كەلىسىمشارت بويىنشا قىزمەت ەتەتىن اسكەري قىزمەتشىنىڭ ءبىلىمى ورتا نەمەسە ارناۋلى ورتا بولسا, 5 جىل ەڭبەك ەتكەننەن كەيىن وعان جوعارى وقۋ ورنىنا تۇسۋگە مۇمكىندىك بەرىلەدى. سونىمەن قاتار قورعانىس مينيسترلىگىنىڭ باستاماسىمەن مەرزىمدى اسكەري قىزمەتشىلەر 1 جىلدىق بورىشىن اتقارىپ بولعاننان كەيىن ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋدەن وتپەي-اق كەلەسىم جاسالعان وقۋ ورىندارىنا تۇسە الادى. ال اسكەري وقۋ ورىندارىندا ءبىلىم الۋ تەگىن ەكەنىن وزدەرىڭىز بىلەسىزدەر. ونى ءبىتىرىپ شىققان ماماندارىمىز كەلىسىمشارت بويىنشا قورعانىس مينيسترلىگىنىڭ اسكەري بولىمدەرىندە نەمەسە باسقا دا اسكەري قۇرىلىمداردا جۇمىسقا ورنالاسادى, – دەيدى ءبولىم كومانديرىنىڭ ورىنباسارى. ونىڭ ايتۋىنشا, وسىنداي جەڭىلدىكتەردىڭ ارقاسىندا جىل سايىن مەرزىمدى اسكەري بورىشىن وتەگەننەن كەيىن جاستاردىڭ 15-20 پايىزى كەلىسىمشارت بويىنشا قىزمەتتە قالادى ەكەن.
ءباسپاسوز تۋرىنىڭ سوڭىندا 68665 اسكەري بولىمىندە وتان قورعاۋشى كۇنىنە وراي «الداسپان» ارنايى باتالونىنىڭ 120 اسكەري قىزمەتكەرىنە ارنالعان كازارما عيماراتىنىڭ قايتا اشىلۋ سالتاناتى ءوتتى. ءىس-شاراعا قورعانىس ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى, گەنەرال-لەيتەنانت سۇلتان كامالەتدينوۆ ارنايى قاتىسىپ, كۇردەلى جوندەۋدەن وتكەن عيماراتتى اشۋ تاسپاسىن قيدى.
سونداي-اق جۋرناليستەر قاۋىمى اسكەري ءبولىم اۋماعىندا ورنالاسقان اشىق اسپان استىنداعى قارۋ-جاراق پەن اسكەري تەحنيكالار مۋزەيىن تاماشالادى. بۇل جەردە 120-دان استام تەحنيكا كەلۋشىلەر نازارىنا قويىلعان. ونىڭ ىشىندە 61-ءى – ارتيللەريالىق قۇرال, 13-ءى – اۆياتسيا, 17-سى – بروندى تانكتەر. ەڭ ەسكى تەحنيكا – 1910 جىلى شىققان بولسا, جاڭالارى – 1980 جىلدارى شىققان ۇشاقتار. بۇلاردىڭ ءبارى دە كەڭەستىك زاماننىڭ قارۋلارى, قازىر قولدانىستان شىعارىلعان.
2005 جىلى اشىلعان مۋزەيدەگى ارتيللەريالىق قۇرالداردىڭ 16-سى شاعىن پارتيادا شىعارىلعان بولسا, 9 قوندىرعى ءبىر عانا دانادا تاجىريبە رەتىندە شىعارىلىپتى. سولاردىڭ ءبىرى – 1939 جىلعى «م-40» كەلتە زەڭبىرەگى. مۋزەيدەن وسى سەكىلدى باسقا ەش جەردە جوق بىرەگەي قارۋ-جاراق ۇلگىلەرىن دە كورۋگە بولادى. تاعى ءبىر ايتا كەتەر جايت, قازاقستان اسكەرىنەن الدەقاشان الىنىپ تاستالعان «ت-62» تانك ۇلگىلەرى دە وسى جەرگە قويىلعان.
