استانا حالقى ءبىر اپتا بويى الماتىلىق ارتىستەردىڭ ۇزدىك قويىلىمدارىن تاماشالايدى. اتاپ ايتساق, م.اۋەزوۆتىڭ «قاراگوز», ب.شوۋدىڭ «سۇيىكتى مەنىڭ پەرىشتەم», اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ قارا سوزدەرى بويىنشا قويىلعان «قارا», ا.ءۆولوديننىڭ «قوشتاسقىم كەلمەيدى», ب.برەحتتىڭ «پەرى قاتىن», ءا.نۇرپەيىسوۆتىڭ «قان مەن تەر. اقبالا», ش.مۇرتازانىڭ «اي مەن ايشا» قويىلىمدارى تەاترسۇيەر قاۋىم نازارىنا ۇسىنىلادى.
– قازىرگى زاماننىڭ سيپاتى كەشەگىنى تەزىرەك ۇمىتىپ, ەرتەڭگى كۇنگە الاڭداپ ءومىر ءسۇرۋ سياقتى بولىپ كورىنەدى. ءسال ءبىر-ەكى جىل شەگىنىسپەن ارتقا كوز سالساق, بۇكىل الەم ۇلكەن پاندەميادان شىقتى. شىنى كەرەك, ءارى-بەرى ءجۇرۋ, اسىرەسە, تەاتر فەستيۆالدەرىنە قاتىسۋ, گاسترول جاساۋ وتە كۇردەلى بولدى. مىنە, سول ەكى ورتالىقتا م.اۋەزوۆ تەاترىنىڭ استاناعا كەلمەگەنىنە دە 5-6 جىل بولىپ قالعان ەكەن. وسى ۋاقىتتا قويىلىپ, ساحنالانعان ەلدىڭ اۋزى, كورەرمەننىڭ كوكەيىندە جۇرگەن سپەكتاكلدەردى اكەلىپ باس قالانىڭ زيالى جۇرتشىلىعىنا كورسەتىپ قايتايىق دەگەن شەشىم قابىلدادىق. ۇسىنىسىمىزدى مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگى قولداپ, وسىلايشا استانا كورەرمەنىمەن ساعىنىسا قاۋىشىپ جاتقان جايىمىز بار, – دەدى تەاتر ديرەكتورى قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى ەركىن جۋاسبەك.
ەركىن تىلەۋقۇل ۇلى ءمالىم ەتكەندەي, ارقا تورىندە مادەني وقيعا جاساۋعا الاتاۋ باۋرايىنان 70-كە جۋىق تەاتر قىزمەتكەرى, ونىڭ ىشىندە 40-تان اسا اكتەر مەن ەكى ۇلكەن كولىك تەاتر دەكوراتسياسى ات ارىتىپ اسىعا جەتىپتى. سول ەڭبەك پەن تالپىنىسقا وراي ەلوردا حالقىنىڭ ساف ونەرگە دەگەن ىقىلاسى دا وتە جوعارى ەكەن. ءتىپتى گاسترول كەستەسىنە ەنگەن كەيبىر قويىلىمداردى قايتالاپ قويۋىن سۇراپ جاتقان جۇرتشىلىق جەتەرلىك. سولاردىڭ ىشىندە, اسىرەسە, جاستاردىڭ ىقىلاس-قۇلشىنىسى كوڭىل قۋانتادى. بۇل – البەتتە حالىقتىڭ تەاتر ونەرىنە دەگەن ۇلكەن سۇيىسپەنشىلىك پەيىلىنىڭ پايدا بولعاندىعىنىڭ بەلگىسى ەكەندىگىنە دە تەاتر باسشىلىعى باسا توقتالدى. ديرەكتوردىڭ ايتۋىنشا, قازىر تەاترلار اراسىندا باسەكەلەستىكتەن گورى باۋىرمالدىق باسىم. دەمەك, ونداي ورتادا ورەلى ونەر تۋدىرۋعا دا تاماشا جول اشىلادى. مۇنىڭ جارقىن مىسالى – الماتىلىق م.اۋەزوۆ تەاترى مەن استانالىق ق.قۋانىشباەۆ تەاترىنىڭ ونەر كورسەتەر تەاتر الاڭىن الماستىرىپ, بىردەي ۋاقىتتا ءبىر-ءبىرىنىڭ ساحناسىندا قويىلىم ويناۋى, سول ارقىلى كورەرمەندەرگە دە تاماشا تارتۋ جاساۋى. قازىر قوس قالادا دا بيلەت تاپپاي سابىلعان كورەرمەن سانىندا شەك جوق. بۇل دا بولسا ونەردىڭ وسكەندىگىنىڭ, سول ساف ونەردى باعالاۋشى كورەرمەننىڭ تالعامىنىڭ قالىپتاسقاندىعىنىڭ بەلگىسى ەكەندىگى ءسوزسىز.
– قازىر تەاترلاردىڭ اراسىندا جارىس ەمەس, اۋىزبىرشىلىك پايدا بولدى. ءبىر-بىرىنە كورسەتەتىندەي ۇلكەن اكتەرلىك, رەجيسسەرلىك مەكتەپ قالىپتاستى. ونەر ۇجىمدارى اراسىندا رەجيسسەرلەر اۋىسىپ, ءبىرىنىڭ رەجيسسەرى ەكىنشىسىنىڭ تەاترىنا بارىپ سپەكتاكل قوياتىن جاقسى ءبىر ءۇردىس قايتادان قالپىنا كەلە باستادى. بۇل جالپى قازاق ساحنا ونەرىنىڭ كەڭىستىگىندە بولىپ جاتقان جاڭالىقتار مەن جاقسىلىقتار ەكەندىگىن باسا ايتقىم كەلەدى. ءبىراز جىلدان بەرى ۇمىتىلىپ كەتكەن «تەاترعا بيلەت بار ما ەكەن؟», «قايتسەك ورىن تابىلادى؟», «ارتىق بيلەت ساتىڭىزدارشى» دەپ ەسىكتىڭ الدىندا جۇرگەن ادامداردى ءجيى كوزىمىز شالاتىن بولدى. بۇل دا, شىنى كەرەك, قوعامنىڭ جاقسارۋىنىڭ, حالىقتىڭ شىنايى, ءتىرى ونەرگە دەگەن كوڭىلىنىڭ قالىپتاسۋىنىڭ ارقاسى, – دەدى تەاتر ديرەكتورى.
ەركىن جۋاسبەكتىڭ پىكىرىن تەاتردىڭ كوركەمدىك جەتەكشىسى, كسرو جانە قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى, ەڭبەك ەرى ءاسانالى ءاشىموۆ تە قولداپ, رەپەرتۋارداعى ۇزدىك سپەكتاكلدەر ىرىكتەلىپ اكەلىنگەن ءدال وسىنداي سيپاتتاعى گاسترولدىك ساپارلاردىڭ ونەردى وسىرەتىندىگىن, الداعى ۋاقىتتا مۇنداي باستامالاردىڭ كوركەمدىك دەڭگەيىمەن قاتار گەوگرافيا اياسىن كەڭەيتۋدى دە العا تارتتى.
– كەزىندە ءبىز گاسترولدىك ساپارلارعا ايلاپ شىعاتىنبىز. ءبىر وبلىستى تۇگەلىمەن ارالاپ, ەلدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنە قويىلىم قوياتىنبىز. رەسپۋبليكانى بىلاي قويعاندا, الىس-جاقىن شەتەلدەرگە دە وقتىن-وقتىن قازاق ونەرىن ايگىلەپ قايتقان ساۋلەلى ساتتەرىمىز جەتەرلىك. سەبەبى ونەر – ۇلتتىڭ ءوزى, اسىرەسە, تەاتر مەن كينو ونەرىندە قازاقتىڭ تۇتاس بولمىسى, بوياماسىز بەينەسى جاتىر. سوندىقتان دا ونەردى يدەولوگيانىڭ باستى قۇرالى دەپ بەكەر اتاماسا كەرەك. وسى ولشەم اياسىنان تارقاتار بولساق, ونەردىڭ وركەندەۋى, كورەرمەن تالعامىنىڭ قالىپتاسۋى ءۇشىن مادەنيەت الماسۋدىڭ ماڭىزى زور. تەاتر گاسترولدىك ساپارلاردان بولەك, ارتىستەرىن شەتەلدەرگە شەبەرلىگىن شىڭداۋعا جىبەرىپ تۇرۋىنىڭ دا ساحنا مامانى ءۇشىن بەرەرى مول. سوندا ونەر وسەدى, قازاق تەاترى قارىشتاپ داميدى. مەنىڭ ءوزىم دە كەزىندە رەسەيگە بىرنەشە مارتە بارىپ, اپتالاپ جاتىپ شەبەرلىگىمدى شىڭداپ قايتتىم. بۇل اسىرەسە, تاريحىنا 100 جىل تولعالى وتىرعان, ساحناسىندا نەبىر ءدۇلدۇل, ۇلى تۇلعالارىمىزدىڭ ءىزى قالعان اكەمتەاتر ءۇشىن ماڭىزدى. قاناتىنىڭ استىنان تالاي ۇجىمدى تۇلەتىپ ۇشىرعان م.اۋەزوۆ تەاترى – ونەردىڭ ۇلكەن قارا شاڭىراعى. گاسترولىمىزدى جوعارى دەڭگەيدە ۇيىمداستىرىپ بەرىپ وتىرعان مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگى كەلەشەكتە وسى جاعىن دا ەسكەرسە دەگەن تىلەگىمىز بار, – دەدى ءاسانالى ءاشىموۆ.
كەزىندە قاراگوز بولىپ اكەمتەاتر تابالدىرىعىن يمەنە اتتاعان اكتريسا داناگۇل تەمىرسۇلتانوۆا ءدال وسىنداي كاسىبي كەمەلدەنۋدىڭ ارقاسىندا بۇگىندە ءمورجانداي انالار بەينەسىنىڭ بيىگىندە كورىنىپ, كورەرمەنىن ءتانتى ەتتى.
– ءاسانالى اعامىز جاقسى ايتىپ ءوتتى, اكتەر ءۇشىن كاسىبي تاجىريبە الماسۋدىڭ ماڭىزى زور. سول ارقىلى ءارتىس وسەدى, سومدايتىن كەيىپكەرىن كەمەلدەندىرەدى, شەبەرلىگىن شىڭدايدى. ناتيجەسىندە, كورەرمەندەرىمىزبەن ساحنا ارقىلى سىرلاسۋعا, ونەر ءتىلى ارقىلى سۇحبات قۇرۋ باقىتىنا يە بولامىز. بۇگىنگى كورەرمەن وتە ءبىلىمدى ءارى سەزىمتال جانە ولاردىڭ تالعامى ءارتۇرلى. سول كورەرمەندەرىمىزدىڭ قابىلداۋىنا لايىقتى سان الۋان قويىلىمدار ءبىزدىڭ رەپەرتۋاردا بار. سونىڭ ءبىر پاراسىن وسى گاسترولدىك ساپار باعدارلاماسىنا سىيعىزىپ اكەلىپ وتىرمىز. ويناعان ءرولىمىز بەن كەسكىندەگەن كەيىپكەرلەرىمىزدەن كورەرمەن قاۋىم رۋحاني ازىق پەن ۇمىتىلماس اسەر الادى دەپ سەنەمىز, دەدى اكتريسا.
راسىندا دا, م.اۋەزوۆ تەاترىنىڭ ەلوردا جۇرتشىلىعىنا اكەلگەن قويىلىمدارىنىڭ قاي-قايسىسى دا تاقىرىپتىق جاعىنان بولسىن, دراماتۋرگيالىق, جانرلىق تۇرعىدان دا كورەرمەن كوڭىلىن قۋانىشقا بولەپ قانا قويماي, ويلانۋعا دا جەتەلەيتىن ءماندى, كوركەمدىك دەڭگەيى جوعارى سپەكتاكلدەر ەكەندىگىن افيشاعا كوز جۇگىرتىپ-اق اڭعارۋ قيىن ەمەس. تەاتردىڭ نەگىزگى ءۇش جانرى – كومەديا, تراگەديا, درامانى گاسترول باعدارلاماسىنا تەڭدەي سىيعىزعان ۇجىمنىڭ كورەرمەنىن قايتالانباس سەزىمدەر ساپارىنا شاقىرارى ءسوزسىز.
