فورۋم • 01 مامىر, 2023

«Qazaq Forum»: جاڭا مەديا مۇمكىندىگى

422 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

ەلوردادا قازاق تىلىندە ونلاين كونتەنت جاساۋشىلاردىڭ ءVى فورۋمى ءوتتى. جىلداعى داستۇرگە ساي تانىمال بلوگەرلەر مەن مەديا سالاسى ماماندارىنىڭ باسىن قوسقان القالى جيىنعا بيىل «جاساندى ينتەللەكت ءداۋىرى: قازاق مەدياسىن قايتا زەردەلەۋ» تاقىرىبى ارقاۋ بولدى.

«Qazaq Forum»: جاڭا مەديا مۇمكىندىگى

فورۋمعا قاتىسقان اقپارات جانە قو­عامدىق دامۋ ءمينيسترى دارحان قىدىرالى عالامتورداعى مەم­لە­كەتتىك ءتىل اياسىنىڭ كەڭەيۋى ءۇشىن جاسالىپ جات­قان اۋقىمدى جۇمىستارعا توق­تال­دى. ءمينيستر­دىڭ ايتۋىنشا, قازىرگى كۇنى مەم­لە­كەتتىك مەدياداعى قازاق ءتىلىنىڭ ۇلەسى 83 پايىزعا جەتكەن.

– مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ باق-تاعى ۇلەسى ارتا ءتۇستى. مىسالى, وتكەن جىلى مەملەكەتتىك باق-تاعى قازاق تىلىندەگى كونتەنتتىڭ ۇلەسى 83 پايىزدى قۇرادى. اتاپ ايت­قاندا, تەلەارنالارداعى قازاق ءتىلىنىڭ ۇلەسى 77 پايىزعا جەتسە, باس­پا باق-تا – 85 پايىز, ينتەرنەت-رە­سۋرس­تاردا 87 پايىزعا جەتتى, – دەدى ول.

دارحان قۋاندىق ۇلى مەديا نارىقتا قازاقتىلدى باق-قا جارناما بەرۋشىلەر قاتارى دا ارتىپ كەلە جاتقانىن جەتكىز­دى. ونىڭ سوزىنشە, وتاندىق رەسۋرس­تاردا PR ماقالالاردى ورنالاستىرۋ كولەمى ءوسىپ جاتىر.

– وسى رەتتە, ينتەرنەت-جارنا­ما­نى رەتتەۋ, الەۋمەتتىك جەلى­لەر­دەگى ينتەرفەيس پەن جارنا­ما­لىق الگوريتمدەردى, مو­نە­تي­زاتسيالاۋ جۇيەسىن قازاق تىلىن­دە جا­ساۋ وتە ماڭىزدى. اتالعان ما­سە­لە مينيسترلىك ازىرلەپ جاتقان «ين­­تەر­نەت جارناما جانە ونلاين پلاتفورمالار تۋرالى» زاڭ جوباسىندا قاراستىرىلىپ جاتىر. جالپى, بۇل زاڭ جوباسى ءبىرىنشى كەزەكتە ازاماتتاردىڭ قۇقىعىن قورعاۋعا, ونلاين ورتانى قا­ۋىپسىز جانە اشىق تۇردە دامىتۋعا با­عىت­­تالعان. بۇگىن­دە باق سالاسىنداعى زاڭنامانى جەتىل­دى­رۋ جۇمىستارى ءجۇرىپ جاتىر, – دەدى مينيستر.

«Qazaq Forum» وتان­دىق كون­تەنت جاساۋشىلار فورۋمى قازاق تىلىندەگى جاڭا مەديانىڭ دامۋىنا سەرپىن بەرەتىن جيىن ەكەنىن ايتقان دارحان قىدىرالى مينيسترلىك تاراپىنان الەمدەگى سوڭعى ۇردىستەردى ەسكەرە وتىرىپ, جاڭا تسيفرلىق مەديا مەن كرەاتيۆتى يندۋستريانى دامىتۋ جونىندەگى جۇمىستاردى جانداندىرۋ كوزدەلىپ وتىرعانىن جەتكىزدى. قازىرگى كۇنى «Meta», «TikTok», «Google», «Mail.Ru Group», «LinkedIn», «Netflix» كومپانيالارىمەن كەلىسسوز جۇر­گى­زىلىپ, تىعىز قارىم-قاتىناس ور­نا­تىلعان.

– كەلىسسوزدەر ناتيجەسىندە «مەتا» كومپانياسىنا قاراستى Instagram, Whatsapp, Facebook, Messenger-ءدىڭ ەلىمىز بويىنشا رەسمي وكىلدەرى ايقىندالدى. سونداي-اق «TikTok» كورپوراتسياسىنىڭ ايماقتىق كەڭسەسى اشىلدى. Facebook پەن TikTok-ءتىڭ ين­تەر­فەيسىن قازاقشالاۋ بويىنشا كەلىسىمدەر جاسالدى. TikTok كوم­پانيا­سىمەن 13 جاسقا تول­ما­عان بالالاردىڭ پلاتفورمانى پايدالانۋىن جانە زيان­دى مازمۇندى كونتەنتتەردى بىرلەسىپ انىق­تايتىن بولامىز. مۇنىڭ ءبارى بىزگە ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەيدى, – دەدى مينيستر.

فورۋمعا قاتىسقان سپيكەر­لەر­دىڭ ايتۋىنشا, قازىرگى كۇنى ەل حالقىنىڭ 45-50 پايىزى ءالى كۇنگە ءداستۇرلى مەديانى تۇتىنادى. ياعني تەلەديدار كورىپ, راديو تىڭداپ, گازەت-جۋرنال وقيتىن ادام­دار قاتارى ازايعان ەمەس. وسى­عان وراي اقپارات جانە قو­عام­دىق دامۋ ءمينيسترى سوڭعى ۋاقىتتا قول جەتكىزىلگەن جاعىم­دى جاڭالىقپەن ءبولىستى. بۇدان بىلاي حالىق گازەت-جۋرنالعا جازىلۋ ءۇشىن پوشتا بولىمشەسىنە بارىپ جۇرمەيدى, ۇيىندە وتىرىپ-اق kaspi.kz قوسىمشاسى ارقىلى جازىلا الاتىن بولدى.

– «Kaspi Bank»-پەن ارىپتەستىك بايلانىس ورناتىپ, باسپاسوزگە ونلاين جازىلۋ بويىنشا كەلىسىمگە كەلدىك. مۇن­داي قادامدار جازى­لۋ­شىلارعا وڭتايلى جولدار ۇسى­نىپ, ولاردىڭ قاتا­رىن ارتتىرادى دەگەن سەنىمدەمىز, – دەدى مينيستر.

ونىڭ ايتۋىنشا, ازىرگە قوسىمشا ارقىلى 18 باسىلىمعا جا­زىلۋعا مۇم­كىندىك بار. سو­نىڭ ىشىندە وقىر­مان­دا­رى­مىز «قازاق گازەتتەرى» جشس-نا قا­راي­­تىن «Egemen Qazaqstan», «كازاحستانسكايا پراۆدا» جانە «Ana tili» گازەتتەرىنە دە ونلاين جازىلا الادى. اتالعان گازەت-جۋرنالدارعا جازىلۋ ءۇشىن Kaspi.kz قوسىمشاسىنا كىرىپ, «تو­لەم­دەر», ونىڭ ىشىندە «باس­قا­سى» دەگەن باتىرمانى باسىپ, «قر باسپا باسىلىمدارى» دەگەن بولىمگە وتەسىز, ءارى قاراي قاجەت باسىلىمدى تاڭداپ, تولەم جاساي الاسىز.

بيىلعى «Qazaq Forum»-دا «مونە­تي­زاتسيا. نەگە ءبارى مۇز؟», «Im­mer­siveness. قازاقستاندىق جۋرنا­ليس­تي­كا جاڭا ترەندتەرگە دايىن با؟», «From TV to YouTube: بەيىمدەلۋ, تەندەنتسيا جانە جاڭا مۇمكىندىكتەر», «تا­نىم­دىق كونتەنتتىڭ الەۋەتى» تاقى­رىپ­تارىندا پانەلدىك سەسسيالارمەن قاتار, «پودكاستى قالاي جۇزەگە اسىرۋ كەرەك؟», «مەديا جەلىدە جاساندى ينتەللەكتى قول­دانۋ تاسىلدەرى» اتتى شەبەرلىك سى­نىپ­تارى ءوتتى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار