ەكونوميكا • 28 ناۋرىز, 2023

مۇناي وڭدەۋشىلەر مۇمكىندىگى

431 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

وتاندىق ەكونوميكانى ءارتاراپتاندىرۋ ءۇشىن ستراتەگيالىق ماڭىزى زور كاسىپورىندار قاتارىندا اتىراۋ مۇناي زاۋىتى دا بار. بۇل زاۋىت 1945 جىلى ىسكە قوسىلعان. سودان بەرى تاۋارلى مۇناي ونىمدەرىنىڭ 20-دان استام ءتۇرىن شىعارادى.

مۇناي وڭدەۋشىلەر مۇمكىندىگى

مۇندا شىعارىلاتىن ونىم­دەر­دىڭ اراسىندا سۇيى­تىل­عان كومىرسۋتەكتى گازدار, اۆتوموبيل جانارمايى, ديزەل, رەاكتيۆتى قوزعالتقىشتارعا ارنالعان, پەش پەن كەمە وتىندارى, ۆاكۋمدىق گازويل, مازۋت, مۇناي كوكستارى, تەحنيكالىق كۇكىرت, پاراكسيلول مەن بەنزول سەكىلدى ونىمدەر بار. زاۋىتتىڭ مۇناي وڭدەۋ قۋاتى جىلىنا 5,5 ملن توننانى, ال وڭدەۋ تەرەڭدىگى 86,4 پايىزدى قۇراپ وتىر.

– بىلتىر كاسىپورىننىڭ 32 تەحنولوگيالىق قوندىرعىسىنا كەڭ اۋقىمدى جوسپارلى جوندەۋ جۇ­مىستارى جۇرگىزىلدى. بىراق سوعان قاراماستان, زاۋىتتا 5 ملن 224 مىڭ توننا شيكى مۇ­ناي وڭدەلدى. كومىرسۋتەكتى شيكى­زات­تى وڭدەۋ ارقىلى 1 ملن 262 مىڭ توننا اي-92, اي-95, اي-98 ماركالى جانارمايلار شى­عا­رىلدى. بۇعان قوسا 1 ملن 469 مىڭ توننا ديزەل وتىنى, 132 مىڭ توننا رەاكتيۆتى وتىن, 126 مىڭ توننا سۇيىتىلعان گاز تۇتىنۋشىعا ۇسىنىلدى. بۇل ونىمدەردىڭ ءبارى ك-4 جانە ك-5 ەكولوگيالىق كلاستارىنىڭ تالاپتارىنا سايكەس كەلەدى, دەيدى زاۋىتتىڭ باس ديرەكتورى مۇرات دوسمۇراتوۆ.

باس ديرەكتوردىڭ مالى­مە­تىن­شە, اتموسفەراعا 10 400 توننا لاستاۋشى زاتتار شىعارىلعان. بىراق كورسەتكىش 2021 جىلدىڭ كورسەتكىشىمەن سالىستىرعاندا 1 400 تونناعا از. اعىندى سۋلاردى جىبەرۋ كولەمى 6 مىڭ توننانى قۇراعان.

– بيىل زاۋىت جۇمىسىنىڭ تيىم­دىلىگىن ارتتىرىپ, ىشكى نا­رىق­تى ساپالى مۇناي ونىم­دە­رىمەن ۇزدىكسىز قامتاماسىز ەتۋ­دى كوزدەپ وتىرمىز. زاۋىتتا جىل سوڭىنا دەيىن وڭدەلەتىن كومىر­سۋتەكتى شيكىزات كولەمى 5 ملن 400 مىڭ تونناعا دەيىن جەت­كىزىلەدى. ال مۇناي وڭدەۋ تەرەڭ­دىگىن 80,15 پايىزعا دەيىن ۇل­عاي­تۋ, تەحنولوگيالىق وتىندى جاعۋ كورسەتكىشىن 12,17 پايىزعا دەيىن جەت­كىزۋ جوسپارى بار, دەيدى م.دوسمۇراتوۆ.

مۇناي وڭدەۋ سالاسىنداعى ءىرى كاسىپورىن بىلتىر 113 ملرد تەڭ­گە سالىق تولەگەن. ونىڭ ىشىن­دە 22,6 ملرد تەڭگە رەسپۋب­لي­كا­لىق بيۋدجەتكە, ال 90,4 ملرد تەڭگە جەرگىلىكتى بيۋدجەتكە اۋدا­رىل­عان.

وسىنداي كورسەتكىشتەرى جىل سايىن ارتىپ وتىرعان زاۋىتتىڭ بىرنەشە تسەحى اۋتسورسينگكە بەرى­لىپ كەتكەن. بىراق وزگەنىڭ باس­قارۋىندا بولعان تسەحتاردىڭ جاعدايى بۇرىنعىدان جاقسارا قويعان جوق. سول سەبەپتەن, بىل­تىر­عى 29 جەلتوقساندا وتاندىق ەكونوميكانى مونوپولياسىزداندىرۋ جونىندەگى كوميسسيا مۇشەلەرى اتىراۋ مۇناي وڭدەۋ زاۋىتىنىڭ بۇرىن اۋتسورسينگكە بەرىلگەن تەحنيكالىق سەرۆيستىك فۋنكتسيالارىن كەرى قايتارۋ جونىندە شەشىم شىعاردى. سوعان سايكەس ءۇش تسەح پەن ءبىر ورتالىقتى كەرى قايتارۋ شارالارىن جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن «قازمۇنايگاز» ۇك» اق وكىلدەرىمەن بىرلەسكەن جۇمىس توبى قۇرىلدى.

بيىلعى 1 ناۋرىزدا اتىراۋ مۇناي وڭدەۋ زاۋىتىنىڭ قۇرا­مىنا تەحنولوگيالىق ۇدەرىستەرگە ىقپال ەتەتىن ءۇش تسەح پەن ءبىر ورتالىق كەرى قايتارىلدى. بۇ­لاردا 650-دەن اسا ادام جۇ­مىس ىستەيدى.

زاۋىت باسشىلارىنىڭ پى­كى­رىنە سۇيەنسەك, وندىرىستىك اكتيۆ­­تىڭ كەرى قايتارىلعانى مۇناي وڭدەۋشىلەر مۇمكىندىگىن بۇرىن­عىدان دا ارتتىرا تۇسەدى. ويتكەنى جوندەۋ-مەحاني­كا­لىق تسەحىنىڭ كاسىبي ماماندارى تەحنولوگيالىق جانە دينا­مي­كالىق جابدىقتاردىڭ, مەتالل كونسترۋكتسيالارى مەن عيما­راتتاردىڭ جۇمىسىن قام­تا­ما­سىز ەتەدى. ال ەنەرگەتيك­تەر توبى جۇمىس ىستەيتىن تسەح ەلەكتر جابدىقتارى مەن ەلەكتر جە­لىلەرىنىڭ جۇمىسى توق­تا­ما­ۋىنا ىقپال ەتەدى. سون­داي-اق ءۇشىنشى تسەح قىز­مەت­كەر­لەرى با­قىلاۋ-ولشەۋ اسپاپتارى مەن اۆتوماتيكا قۇرالدارىن جون­دەپ, تەحنيكالىق قىزمەت كور­سە­تە­دى. جوبالىق-كونسترۋك­تسيا­لىق ورتالىعىنىڭ مامان­دا­رى جوبالىق-سمەتالىق قۇ­جات­تار­دى ازىرلەيدى.

 

اتىراۋ وبلىسى 

سوڭعى جاڭالىقتار