سۋ تاسقىنى • 27 ناۋرىز, 2023

اقكول ارناسىنا قايتا تولسا...

380 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

تورعاي وڭىرىندەگى اقكول مەن احمەت اۋىلىنىڭ اراسىنداعى كۇرە جولدى سۋ باسىپ كەتتى. شالعايدا جاتقان ەكى ەلدى مەكەننىڭ اراسى شامامەن 10 شاقىرىمداي بولادى. توتە جول سۋ استىندا قالعاندىقتان, تۇرعىندار ءبىر اۋىلدان ەكىنشى اۋىلعا بارۋ ءۇشىن ۇلكەن كولدى اينالىپ ءوتىپ, جولسىز دالامەن 60 شاقىرىم ءجۇرىپ وتۋگە ءماجبۇر بولىپ وتىر.

اقكول ارناسىنا قايتا تولسا...

– اۋىلعا كىرەبەرىستە ۇزىن­دىعى 50 مەتردەي جول سۋ استىندا قالدى. ودان ءارى 100 مەتر وتكەن سوڭ, تاعى 100-150 مەتر گرەي­دەردى سۋ باسىپ جاتىر. سول ەكى جەر تەلە­گەي-تەڭىز. بۇل ەندى قازىر كەپ­پەيدى. جۇرت­تىڭ ءبارى كول­دى اينالىپ ءوتىپ جاتىر. بىراق دالا ءالى دۇرىس كەبە قويعان جوق. اۋىل­دان شىققان كولىكتەر ءار جەردە باتىپ قالىپ جاتىر, دەيدى احمەت اۋلىنىڭ تۇرعىنى ناري­مان شورمان.

جول ۇستىندەگى سۋدىڭ تەرەڭ­دىگى شامامەن جارتى مەترگە دەيىن بارادى. مۇندا قازىر وب­لىستىق توتەنشە جاعداي دەپار­تامەنتىنەن كەلگەن 3 تەحنيكا, 14 قۇتقارۋشى, جەرگىلىكتى اكىم­دىك بولگەن 4 تەحنيكا مەن 30 ادام جۇمىس ىستەپ جاتىر. وقي­عا ورنىنا كەلگەن وبلىستىق تو­تەنشە جاعداي دەپارتامەنتى باس­تىعىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى, ازاماتتىق قورعانىس پول­كوۆنيگى ازامات ورىنباەۆتىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, سوڭعى كۇندەرى ۇلى جىلانشىق وزەنىندەگى سۋ دەڭ­گەيى بىرتىندەپ تومەندەي باستاعان. سوندىقتان الداعى 4-5 كۇننىڭ ىشىندە سۋ تومەندە تۇرعان اقكولگە قاراي تارتىلىپ, كوپ كەشىكپەي جول دا اشىلادى دەگەن بولجام بار.

اقكولدىڭ اينالاسى اق تەڭىزگە اينالعا­نىمەن ەلدى مەكەندەر مەن شارۋاشىلىققا قاۋىپ ءتونىپ تۇرعان جوق. سۋ تارتىلعانشا جاعدايدى قۇتقارۋشى ماماندار باقىلاپ وتىراتىن بولادى.

ال جەرگىلىكتى تۇرعىندار جول قاتىنا­سىنىڭ قيىنداپ كەتكەنىنە قىنجىلعانىمەن, سۋ­دىڭ مول كەلگەنىن جاقسىلىققا بالاپ وتىر. باياعىدا تەڭىز بولىپ تولىسىپ جاتاتىن اقكولدىڭ سۋى جىل ساناپ ازايىپ, تارتى­لىپ, جاعادان ۇزاپ كەتكەن ەدى. بىرنەشە جىلعا سوزىلعان قۇر­عاقشىلىقتىڭ سالدارىنان احمەت اۋىلىنىڭ اينالاسى دا قۋ تاقىرعا اينالىپ, جۇرت اۋىل­دان 110 شاقىرىمعا دەيىن ۇزاپ بارىپ ءشوپ شاۋىپ اكەلەتىن جاعدايعا جەتكەن.

وبلىس ورتالىعىنان 700 شاقىرىم الىس, قياندا جاتقان ەكى اۋىلدىڭ تۇرمىس-تىر­شىلىگى ۇلى جىلانشىق وزەنى مەن اق­كولگە قاراپ وتىر. كولدىڭ جان-جاعىندا بىرنەشە شا­رۋا قو­جا­لىقتارى بار. ولار باعىپ وتىر­­عان مالدىڭ قوڭدى-قوڭسىز بو­لۋى دا اقكولگە بايلانىستى.

– مەن وسى اۋىلدىڭ بايىرعى تۇرعى­نىمىن. جاسىم – 81-دە. مى­ناۋ – اللانىڭ كوپتەن كور­سەتكەن سۋى. سوڭعى رەت 2005 جى­لى كەلىپ ەدى. بيىل تاعى قاپتاپ كەلىپ, بۇ­­كىل اۋىل قۋانىپ جاتىر. ءاۋ باستا سەل با­سىپ كەتە مە دەگەن قورقىنىش بولىپ ەدى. قا­زىر وزەن تارتىپ كەتتى. ءبارى ورنىنا كە­­لەيىن دەپ تۇر. ەشقانداي قا­ۋىپ جوق. ءبىزدىڭ قا­مى­­مىزدى وي­لاپ وبلىستان كەلىپ جاتقان قۇت­قارۋشىلارعا كوپ-كوپ راحمەت. بۇگىن اۋ­دان اكىمى دە كەلىپ, جاع­دايدى ءوز كوزىمەن كو­رىپ كەتتى. بيىل جولدىڭ سۋ باسقان تۇسىن بيىك­­­تەتىپ, سۋ وتكىزگىش قۇبىر سا­لا­مىز دەپ ۋا­دە ەتتى. قازىرگى جاع­دايىمىز جامان ەمەس. تا­­سى­عان سۋ اقكولگە قۇيىلىپ جاتىر. بۇل كول ءبىز­دىڭ ىرىسىمىز. اقكولدىڭ سۋى مول بول­سا, بالىق تا, ءشوپ تە مول بولادى, دەيدى اح­­مەت اۋى­­لىنىڭ تۇرعىنى قاسقىرباي كەن­­جەعۇلوۆ.

وبلىستىق توتەنشە جاعداي دەپارتا­مەنتىنىڭ مالىمەتىنشە, قازىرگى تاڭدا وبلىس اۋماعىنداعى ەلدى مەكەندەرگە سۋ تاسقىنىنان قاۋىپ ءتونىپ تۇرعان جوق. وڭ­تۇس­تىككە قاراي ورنالاسقان ار­قالىق, امانگەلدى, جانگەلدين اۋداندارىندا قاردىڭ 95 پايىزى ەرىگەن. قىزىل سۋ وزەن ارنالارىنا ءتۇسىپ, سۋ تاسىپ جاتىر. بىراق سۋدىڭ دەڭگەيى بىرتە-بىرتە تومەندەپ كەلەدى.

 

قوستاناي وبلىسى 

سوڭعى جاڭالىقتار