وتكەن جىلدىڭ سوڭىندا باستالعان وسى قاناتقاقتى جوباعا اۋەلگى كەزدە 12 اۋداننان 24 اۋىلدىق وكرۋگ تاڭدالدى. ءوز اۋلاسىنان قوسالقى شارۋاشىلىق ۇيىمداستىرۋ ارقىلى تابىس تابۋعا قۇلشىنىس بىلدىرگەندەر سانى كۇرت ارتقاندىقتان, اقتوبە وبلىسىنداعى 134 اۋىلدىق وكرۋگتىڭ جاعدايىنا تولىق تالداۋ جۇرگىزىلدى. ناتيجەسىندە, ەلدى مەكەندەردىڭ الەۋەتى, ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرىن ءوندىرۋ-تۇتىنۋ تەڭگەرىمى, الەۋمەتتىك ينفراقۇرىلىمدارىنىڭ بولۋى مەن كولىك قاتىناسىنا قولايلىلىعى زەردەلەندى. وسى ماقساتتا اۋىلدىق وكرۋگتەردەگى جۇمىسسىز, تابىسى تومەن وتباسىلاردىڭ كىرىسىن كوبەيتۋ ءۇشىن جەكە قوسالقى شارۋاشىلىقتار ۇيىمداستىرىلىپ, بىرنەشە شارۋاشىلىق اۋىلشارۋاشىلىعى كووپەراتيۆتەرىنە بىرىكتىرىلىپ جاتىر.
جوباعا قاتىسۋشى ازاماتتار اۋىلداعى باسپانالارىن كەپىلدىككە قويۋ ارقىلى جىلدىق ءوسىمى 2,5 پايىزبەن «اقتوبە» الەۋمەتتىك-كاسىپكەرلىك كورپوراتسياسى ارقىلى ۇزاق جىلعا نەسيە راسىمدەي الادى. وعان قوسا تابىستى شارۋا قوجالىقتارى تاۋارلىق نەسيە تۇرىندە ءىرى قارا, قوي-ەشكىنى اۋىلداستارىنا قارىزعا بەرۋىنە بولادى. قارىز الۋشى مەن بەرۋشىنىڭ اراسىنداعى ۋاعدالاستىقتىڭ ناتيجەلى بولۋى ءۇشىن اۋىل اكىمىنىڭ قاتىسۋىمەن ۇشجاقتى كەلىسىم جاسالىنادى. سوڭعى دەرەك بويىنشا «اۋىل اماناتى» جوباسىنا قاتىسۋشىلار سانى جاعىنان العا اۋدانى ءبىرىنشى ورىنعا شىقتى. تۇپكىلىكتى ناتيجە – وبلىس ورتالىعىن جەرگىلىكتى كوكونىس, مال, قۇس ەتىمەن, ءسۇت ونىمدەرىمەن, جۇمىرتقامەن قامتاماسىز ەتۋدى 80 پايىزعا دەيىن جەتكىزۋ. ايتا كەتۋ كەرەك, 900 مىڭعا جۋىق تۇرعىنى بار اقتوبە وبلىسى ازىق-ت ۇلىكتىڭ نەگىزگى تۇرلەرىن سىرتتان تاسىمالدايدى. سونىڭ ىشىندە وبلىستا وندىرىلەتىن ءسۇت وتە از, جۇمىرتقا مۇلدە جوق دەۋگە بولادى. ءوڭىردىڭ جەر جاعدايى اۋىل شارۋاشىلىعىمەن اينالىسۋعا قولايلى بولسا دا, ءىرى شارۋاشىلىقتاردىڭ الەۋەتى تولىق پايدالانىلماي كەلە جاتقانى وكىنىشتى. ەندى الداعى جوسپارلانعان جۇمىستار تولىعىمەن ىسكە اسسا, «اۋىل اماناتىنا» قاتىساتىن اۋىلداردا جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى 41,4%-عا, اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك الۋشىلار دەڭگەيى 49,3%-عا تومەندەيدى دەپ كۇتىلىپ وتىر. اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن ءوسىرىپ ساتقان وتباسىنىڭ ورتاشا تابىسى 2 ەسەگە ارتادى. ەرالى توعجانوۆ سەناتتا مەملەكەت باسشىسىنىڭ اۋىل شارۋاشىلىعىن جاڭعىرتۋ, ينۆەستيتسيالىق تارتىمدىلىقتى ارتتىرۋ تۋرالى تاپسىرمالارىن ورىنداۋ بويىنشا دا شارالار قابىلدانىپ جاتقانىن اتاپ ءوتتى. ەلدى مەكەن تۇرعىندارىنىڭ كىرىس كوزىن كوبەيتۋ جوباسىنا گاز قۇبىرىن تارتۋ, ساپالى اۋىز سۋ قۇبىرىن جەتكىزۋ, جىلدامدىعى جوعارى ينتەرنەت بايلانىسىن جۇرگىزۋ جۇمىستارى دا ەنىپ وتىر. تۇرعىنداردىڭ اۋىلدان كوشۋىن ازايتۋ, اسىرەسە جاستاردى تۇراقتاندىرۋدىڭ ناقتى جولى رەتىندە ۇسىنىلىپ وتىرعان وسى شارانىڭ تيىمدىلىگى – ساۋاتتى جوبالاۋ مەن قارجى رەسۋرستارىن ءتيىمدى جۇمساۋعا دا بايلانىستى. بيىلعى جىلى وڭىردەگى 67 اۋىلعا ءموبيلدى كەڭجولاقتى ينتەرنەت كەلەدى.
سونىمەن قاتار «اباتتاندىرىلعان اۋىل» جوباسى بويىنشا از ۋاقىتتا 12 اۋىلعا 120 الەۋمەتتىك ماڭىزى بار نىسان سالۋ كوزدەلىپ وتىر. ماقسات – اۆتوكولىك جولىنا جانە تەمىرجولعا جاقىن, گاز جانە ساپالى اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتىلگەن, تۇرعىندار سانى تۇراقتى, تابىستى جۇمىس ىستەپ تۇرعان كاسىپكەرلىك نىساندارى بار اۋىلداردى زاماناۋي جانە تۇرمىسقا قولايلى, ۇلگىلى اۋىلدار رەتىندە قايتا قۇرۋ. بۇل جوبانى «اۋىل – ەل بەسىگى» جوباسىمەن ساباقتاستىرا وتىرىپ, اۋىلداردى وڭىرلىك ستاندارتتار جۇيەسىنىڭ تالاپتارىمەن قامتۋدى ارتتىرۋ كوزدەلگەن.
ەلىمىزدەگى بەس اگلومەراتسيالىق ورتالىقتىڭ ساناتىنا ەنگەن اقتوبە قالاسى مەن ونىڭ توڭىرەگىندەگى ەلدى مەكەندەردىڭ مۇمكىندىكتەرىن ارتتىرۋدا ءوڭىردىڭ دەموگرافيالىق ءوسىمى دە نازارعا الىنعان. رەسپۋبليكالىق ەڭبەك رەسۋرستارىن دامىتۋ ورتالىعىنىڭ دەرەگى بويىنشا 2050 جىلعا قاراي وبلىس تۇرعىندارىنىڭ سانى 31%-دان 45%-عا دەيىن (1 ملن 336 مىڭ ادامعا دەيىن) جەتەدى دەگەن بولجام بار. تۇرعىندار سانىنىڭ كوبەيۋى قوسىمشا ەڭبەك رەسۋرستارىن قاجەت ەتەدى. سونداي-اق تۇرعىندار سانىنىڭ ارتۋى تاۋار مەن ادامدار قوزعالىسىن جىلدامداتىپ, تۇتىنىلاتىن ازىق-ت ۇلىك مولشەرى مەن وندىرىستىك تاۋارلار كولەمىن ارتتىرىپ, شارۋاشىلىق تۇرلەرىن دۇرىس ۇيىمداستىرۋدى قاجەت ەتەدى.
اقتوبە وبلىسى
