يننوۆاتسيا • 22 جەلتوقسان, 2022

اقپاراتتىق يننوۆاتسيا تالقىلانعان الاڭ

353 رەت
كورسەتىلدى
15 مين
وقۋ ءۇشىن

تۇڭعىش رەت ۇيىمداستىرىلعان ورتا­لىق ازيا مەديا فورۋمىنىڭ ەكىنشى كۇنىن­دە دە سالاداعى وزەكتى ماسەلەلەر قىزۋ تالقىلاندى. پلەنارلىق سەسسيالاردا ساراپشىلار ۇتىمدى ۇسىنىستار مەن ورامدى ويلارىن ورتاعا سالدى. اتاپ ايتساق, «جاساندى ينتەللەكت جانە اۋقىمدى دەرەكتەر: مەدياداعى يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالار», «كرەاتيۆتى يندۋستريا – الەۋمەتتىك ترانسفورماتسيانىڭ ەلەمەنتى» سياقتى پلەنارلىق سەسسيالاردا جاڭا مەديانىڭ جارقىن بولاشاقتى قالىپتاستىرۋداعى ءرولى تارازىلانىپ, فورۋم قاتىسۋشىلارى تاجىريبە الماسۋعا مۇمكىندىك الدى.

اقپاراتتىق يننوۆاتسيا تالقىلانعان الاڭ

مەديا الەم ءھام ىسكەر ايەل

وتكەن جىلدىڭ قورىتىندىسىنا كوز جۇگىرتسەك, قازاقستان گەندەرلىك تەڭسىز­دىك­تىڭ يندەكسى بويىنشا حالىقارالىق رەيتينگتەردە 146 ەلدىڭ اراسىندا 65-ورىندا تۇر. بۇل تۋرالى ورتالىق ازيا مەديا فورۋمى شەڭبەرىندە وتكەن «مەديا سالا­سىن­داعى ايەلدەر: ازاماتتىق قوعامدى دا­مىتۋداعى گەندەرلىك تەڭدىكتىڭ ءرولى» پانەلدىك سەسسياسىندا ايتىلدى.

سوڭعى جىلدارى ايەل قاۋىمى ازامات­تىق قوعامدى دامىتۋ ىسىنە بەلسەنە اتسالىسىپ كەلەدى. پرەزيدەنت اكىم­شى­لى­گى باس­شىسىنىڭ ورىنباسارى ايدا بالاەۆا مەم­لەكەت ازاماتتىق قاۋىم­داس­تىق­پەن بىرلەسىپ, گەندەرلىك تەڭسىزدىكتى جەڭۋگە جول اشقانىن ايتتى. بۇل رەتتە, كورسەتكىشتەردىڭ جاقسار­عا­نى بايقالادى.

«قازاقستان تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا گەندەرلىك تەڭدىك سالاسىندا بىرقاتار پروگرەسسيۆتى شارا قابىلدادى. بۇل – مەملەكەت پەن ازاماتتىق قوعامنىڭ بىرلەسكەن كۇش-جىگەرىنىڭ ناتيجەسى. ال ونىڭ ماڭىزدى بولىگى – مەديا. گەن­دەر­لىك ساياسات ەلدىڭ حالىقارالىق رەي­تينگ­تەگى جاعدايىن جاق­سار­تادى. 2021 جىلى گەندەرلىك تەڭدىك يندەكسى بو­يىن­­شا قازاقستان 146 ەلدىڭ ىشىنەن 65-ورىنعا كوتەرىلدى. بۇل – ورتالىق ازيا اي­ما­عىن­داعى كوشباسشى پوزيتسيا. بۇل با­عىتتاعى جۇمىستى تۇراقتى تۇردە جۇر­گىزىپ جاتىرمىز. 2030 جىلعا دەيىنگى وتباسىلىق جانە گەندەرلىك ساياساتتىڭ قول­دانىستاعى تۇجىرىمداماسى وسى كور­سەتكىشتى جاقسارتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. الداعى سەگىز جىلدا قازاقستاننىڭ ايەل­دەر­گە قاتىستى كۇتىلەتىن ءومىر ءسۇرۋ ۇزاق­تى­عىنداعى گەندەرلىك الشاقتىقتى جەتى جىلعا دەيىن, ورتاشا جالاقىداعى ال­شاق­تى­قتى 21%-عا دەيىن قىسقارتۋ, سونداي-اق شەشىم قابىلداۋ دەڭگەيىندەگى بيلىك ورگاندارىنداعى ايەلدەردىڭ ۇلەسىن 30%-عا دەيىن جەتكىزۋ جوسپارلارى بار», دەدى ول.

ا.بالاەۆا بۇقارالىق اقپارات قۇرال­دارىنداعى بەلسەندى پوزيتسيالاردا ايەل­دەر سانىنىڭ وسكەنىن, وسى سالا­دا­عى جۇ­مىس­تى جاقسارتۋ ءۇشىن بارلىق مۇم­كىن­دىك پەن العىشارت بار ەكەنىن اتاپ ءوتتى. ايەلدىڭ بەينەسى شىعارماشىلىقتا دۇرىس كورسەتىلۋى ماڭىزدى.

«باق سەكتورىندا 1 700-گە جۋىق ايەل باسشى بار. بۇل – قازاقستانداعى باق-تىڭ جالپى ۇلەسىنىڭ شامامەن 32 پايىزى. ايەلدەر رەسپۋبليكالىق ارنالاردىڭ, ينتەرنەت رەسۋرستاردىڭ, گازەتتەردىڭ باس­شىسى قىزمەتىن اتقارادى. دەسە دە, بۇ­گىندە ايەلدىڭ بەينەسى بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا, اتاپ ايتقاندا كينودا قالاي بەرىلىپ ءجۇر دەگەن ساۋال مازالايدى. مەنىڭشە, بۇل – ەلدەگى جانە ورتالىق ازيا ايماعىنداعى گەندەرلىك تەڭدىك جاعدايىن جاقسارتۋعا اسەر ەتۋدىڭ ماڭىزدى قۇرالى. جاقىندا قازاقستاندا جانە ورتالىق ازيانىڭ بىرقاتار ەلىندە قازىرگى زامانعى فيلمدەردە تابىستى ايەلدىڭ مودەلىن بەينەلەيتىن جارقىن ايەل رولدەرى جوق ەكەندىگى تۋرالى ەسكەرتۋ ايتىلدى. قازاقستاندا كەيىنگى 10 جىل­دا گەندەرلىك ستەرەوتيپتى زەردەلەۋ تۇرعىسىنان كينوفيلمدەرگە تالداۋ جۇرگىزىلدى. ناتيجەسىندە, وتاندىق فيلمدەردەگى ايەلدەر مەن گەندەرلىك رول­دەر­­دىڭ ستەرەوتيپتىك بەينەلەرى انا, ىشكى كۇيزەلىسى بار ايەلدەر, باستى كەيىپكەردىڭ سۇيىكتىسى, ەكىنشى ايەل سياقتى بەينەلەرمەن شەكتەلەتىنى انىقتالدى. ءبىلىمدى جانە تابىس­­­­­تى ايەلدىڭ بەينەسىن سيپاتتايتىن كارتينالار وتە از. مەنىڭشە, ءبارىمىز بۇل تۋرالى ويلانۋىمىز كەرەك. مىسال رەتىندە الۋعا بولاتىن ايەلدەر حالقىمىزدا كوپ ەكەنىنە سەنىمدىمىن», دەدى ايدا بالاەۆا.

سپيكەر بيلىك ورگاندارىندا ايەلدەر سانىن ارتتىرۋ بويىنشا مەملەكەت قا­بىل­­دايتىن شارا تۋرالى دا ايتتى. «مەم­لەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ 2019 جىلى «حالىق ۇنىنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت» تۇجىرىمداماسىن جا­ريالادى. مەملەكەتتىڭ قوعامنىڭ سۇ­را­نىسىنا تەز جاۋاپ بەرۋ كورسەتكىشى ەداۋىر ءوستى. بۇعان بىرقاتار ءىرى الەۋمەتتىك زەرتتەۋلەردىڭ ناتيجەلەرى دالەل بولا الادى. بۇل كوبىنەسە الەۋمەتتىك جەلىلەر مەن مەسسەندجەرلەر سەكىلدى زاماناۋي بايلانىس قۇرالدارى ارقىلى جۇزەگە استى. مۇندا ءبىز گەندەرلىك مەنەدجمەنتتىڭ ناقتى الەۋەتى مەن تابىستى ۇلگىسىن كورىپ وتىرمىز. بۇگىندە قازاقستاندا 22 000-نان استام ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىم جۇمىس ىستەيدى جانە ولاردىڭ 37%-ىن ايەلدەر باسقارادى. ەگەر ءبىز پراكتيكالىق ستاتيستيكانى الساق, وندا ايەلدەر باس­قاراتىن سۋبەكتىلەردىڭ ۇلەسى 80%-عا دەيىن ارتادى. قىزمەت اۋقىمى ەرىكتىلەر قىزمەتىنەن داعدارىس ورتالىقتارىنا دەيىن. ولاردىڭ ءبارى ازاماتتاردىڭ قۇقىقتارى مەن مۇددەلەرىن قورعاۋ ماسەلەلەرىن شەشۋگە بەلسەندى قا­تىسادى. ايەلدەر قۇقىعىن ساياسي ىلگە­رى­لە­تۋ باعىتىنداعى ماڭىزدى قادام 2020 جىلى قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا سايلاۋداعى پار­تيا­لىق تىزىمدەردە جاس ايەلدەرگە ار­نالعان 30 پايىزدىق كۆوتانى ەنگىزۋ بولدى. سون­داي-اق وبلىستىق ماسليحاتتارداعى ايەل دەپۋتاتتاردىڭ سانى 15-تەن 27%-عا دەيىن, قالالىق ءماسليحاتتاردا 23-تەن 29%-عا دەيىن, اۋداندىق ءماسليحاتتاردا 23-تەن 32%-عا دەيىن ءوستى. پارلامەنتتىڭ تومەنگى پالاتاسىندا ايەلدەر 27%-دى قۇرايدى. گەندەرلىك تەڭدىكتىڭ كوپتەگەن كورسەتكىشى بويىنشا قازاقستان وڭىردە كوش باستاپ تۇر. بۇل – مەملەكەت پەن ازاماتتىق قوعامنىڭ بىرلەسكەن جۇمىسىنىڭ ناتيجەسى», دەدى ا.بالاەۆا.

سەسسيادا ءسوز العان «New York Times» با­سى­لىمىنىڭ ءجۋرناليسى ليز ۋەلش شى­عار­ماشىلىعىنىڭ تىكەلەي الەمدىك گەن­دەرلىك ساياساتقا باعىتتالعانىن اتاپ ءوتتى. ونى جۋرناليستىك زەرتتەۋلەرى مەن ماقا­لا­لا­رىنان كورۋگە بولادى.

ء«سوز ادامدى ەمدەيدى. جۋرناليست رە­تىن­دە ماقالالارىمدا قيىندىققا تاپ بولعان ايەلدەردىڭ ماسەلەسىن, ولاردىڭ باس­تان كەشكەن وقيعالارىن جازامىن. مەنىڭ ماتەريالدارىم وقىرمانىما ايەل تۋرالى وزىندىك وي قالىپتاستىرىپ, دۇرىس جولعا جەتەلەيدى دەپ سەنەمىن. ايەلدەر تۋرا­­­­­لى جۋرنالدارعا ەرەكشە كەيىپكەرلەردىڭ ەرەكشە وقيعالارىن جازۋعا تىرىسامىن. «مەديا نارىقتا ايەل تەڭدىگى تۋرالى فيلمدەردى ءجيى تۇسىرەدى. قازاقستاندىق فيلمدەردىڭ توپتاماسىنان دا مۇنى بايقادىم. بۇل – قوعام گەندەرلىك تەڭدىك ماسەلەسىنە بەيجاي قارامايتىنىنىڭ كورىنىسى», دەدى ليز ۋەلش.

ورتالىق ازيا مەديا فورۋمى شەڭ­بە­رىندە «New York Times» باسىلى­مى­نىڭ ءجۋرناليسى ليز ۋەلشتىڭ بۇركىتشى قىز تۋرالى «Eagle Huntress» كىتابىنىڭ تۇساۋكەسەرى ءوتتى.

شاراعا قاتىسقان پرەزيدەنت اكىم­شى­لىگى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى ايدا بالاەۆا جانە اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ ءمينيسترى دارحان قىدىرالى كىتاپ اۆ­تورىن قۇتتىقتادى. راسىمگە كىتاپتىڭ باستى كەيىپكەرى, الەمدەگى ەڭ جاس بۇركىتشى, وسكارعا ۇمىتكەرلەردىڭ تىزىمىنە ەنگەن ايشولپان نۇرعاي قاتىستى.

ليز ۋەلش ايشولپانمەن العاشقى كەزدەسۋى تۋرالى اڭگىمەلەپ بەردى. «كوپ­تە­گەن ادام مەنەن كەزدەسۋدىڭ تاريحىن ايتۋدى سۇرادى. ءاۋ باستا بۇركىتتەردى تۇ­سىرگەن يزرايلدىك فوتوگرافتىڭ سۋرە­تىن جانە ولاردى موڭعوليادا قالاي جات­تىق­تىر­عانىن كورگەن ەدىم. سۇراستىرا كەلە, ايشولپانمەن بايلانىسقا شىقتىم. ونىڭ بۇركىتپەن تۇسكەن سۋرەتى ونىڭ ءومى­رىن وزگەرتتى. ول تۋرالى دەرەكتەن كينورە­جي­س­سەر حاباردار بولدى. «بۇركىت پەن اڭشى» ءفيلمى شىقتى, ول اكەسىمەن بىرگە اقش-تاعى Sundance كينوفەستيۆالىنە دە باردى», دەدى ل.ۋەلش.

ايشولپان ءوز سوزىندە اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ ءمينيسترى دارحان قىدىرالىگە فورۋمعا شاقىرعانى جانە جو­عا­رى وقۋ ورنىندا وقۋعا گرانت بەرگەنى ءۇشىن العىسىن ءبىلدىردى.

«مۇعالىم ماماندىعى بويىنشا ءۇشىن­شى كۋرستا وقىپ جاتىرمىن. مەن بالا كەزىمنەن بۇركىتشى بولۋدى ارماندادىم. مەن تۋرالى فيلم ءتۇسىرىلىپ, كىتاپ جازىلدى. ءوزىم تۋرالى ءفيلمنىڭ پرەمەراسىن جاساعان 30 ەلگە بارۋدىڭ ءساتى ءتۇستى. بۇكىل الەمگە ءداستۇرىمىز دارىپتەلىپ, حا­لىق­ارالىق قاتىناستاردى نىعايتۋعا ۇلەس قو­سۋعا مۇم­كىندىگىم بار ەكەنىنە قۋا­نىش­تى­مىن», دەدى ايشولپان.

 

باق – بىرىكتىرۋشى كۇش

بۇگىندە ساياسي جانە الەۋمەتتىك-ەكونو­مي­كالىق پروگرەسس جولىندا باۋىرلاس مەملەكەتتەردىڭ ىنتىماعى ارتىپ, قارىم-قاتىناسى جوعارى دەڭگەيدە دامىپ كەلە جاتقانى ءجيى ايتىلىپ ءجۇر. استانادا وتكەن ورتالىق ازيا مەديا فورۋمىنىڭ «حالىقارالىق ۇيىمدار – ىنتىماقتاستىق كوپىرى» اتتى پانەلدىك سەسسياسىندا حا­لىق­ارالىق تۇركى مادەنيەتى جانە ميراسى قورىنىڭ باسشىسى گيۋناي ەفەنديەۆا بۇعان ەرەكشە توقتالدى.

 «تۇركى حالىقتارى اراسىنداعى تاريحي جانە مادەني بايلانىس نىعايىپ, قارىم-قاتىناس پەن بەيبىتشىلىكتى تۇراقتى دامىتىپ كەلەدى. ورتالىق ازيا – تۇركى جالپى ادەبيەتىنىڭ ورتالىعى. مادەني قۇندىلىقتار قالدىرعان عالىمدار وسى جەردە ءومىر سۇرگەن. ولار – الەمگە ايگىلى ءال-فارابي, ۇلى اباي قۇنانباي ۇلى سياقتى ءبىرتۋار تۇلعالار. بۇگىندە ءبىزدىڭ باستى ماقساتىمىز – ءوزارا ىنتىماقتاستىق اياسىندا مادەني بايلانىستاردى دامىتىپ, تۇركى ادەبيەتىنىڭ جۇمىسىن جانداندىرىپ, الەمگە تۇركى مادەنيەتىن تانىستىرۋعا بار كۇش-جىگەرىمىزدى جۇمساۋ. ءبىز ءوز قۇن­دى­لىق­­­تارىمىزدى اسپەتتەپ, ۇرپاققا قال­دى­رۋى­مىز قاجەت», دەدى گ.ەفەنديەۆا.

فورۋمدا اوسشك باس حاتشىسى قايرات سارىباي ازياداعى ءوزارا ىقپال­داس­تىق جانە سەنىم شارالارى جونىندەگى كەڭەس ورتالىق ازياعا ورتاق پلاتفورما الاڭى ەكەنىن ايتتى. ياعني بۇل ۇيىمعا مۇشە مەم­لەكەتتەردىڭ مينيسترلىكتەرىمەن بىر­لەسە قابىلدانعان قۇجات بىرلىك پەن قارىم-قاتىناستى ودان ءارى نىعايتا تۇسەدى.

جاھاننىڭ بەلدى مەديا وكىلدەرى باس­قوس­قان جيىندا تۇركى مەملەكەتتەرىنىڭ ساۋدا ديناميكاسى 25 ملرد دوللارعا وسەتىنى دە ءسوز بولدى. بۇل رەتتە ساراپشىلار حالىقارالىق ۇيىمدارمەن بىرلەسە سالاارالىق دەڭگەيدىڭ تۇراقتىلىعىن ساقتاۋ ماڭىزدى دەپ وتىر.

كەلەلى باسقوسۋدىڭ كەلەسى پانەلدىك وتى­رىسى «جاساندى ينتەللەكت جانە اۋقىم­دى دەرەكتەر: مەدياداعى يننوۆا­تسيالىق تەحنولوگيالار» تاقىرىبىندا ءوتتى. جيىندا «Almەra» توبىندا بيزنەستى دامىتۋ جونىندەگى ۆيتسە-پرەزيدەنت دميتري يستومين ينتەللەكت پەن ءبىلىمنىڭ ءوزارا بايلانىسىنا توقتالدى.

ء«بىز جاڭا تەحنولوگيانىڭ اينالاسىندا ءبىلىم بەرۋ ۇدەرىسىن قالاي قۇرۋ كەرەك ەكەنى تۋرالى ايتىپ وتىرمىز. تەحنولوگيانىڭ كومەگىمەن نە جاساي الامىز دەگەن سۇراققا جاۋاپ بەرۋىمىز قاجەت. تەحنولوگيا ادامعا كومەكتەسكەن كەزدە بەلگىلى ءبىر جۇيە قۇرۋ كەرەك. مىسالى, دەرەكتەردى تالداۋ ارقىلى ءبىز ادامنىڭ ۇلگەرىمىن ارتتىرا الامىز. بىراق كلاسسيكالىق ءبىلىم تۇرعىسىنان قاراساق, جاساندى ينتەللەكت كەدەرگى كەل­­تى­رە­دى. ويتكەنى ستاندارتتى ءبىلىم بەرۋ جۇيەسى تەستتەر مەن ستاندارتتارعا نەگىز­دەلگەن», دەدى د.يستومين.

جالپى, الەمدىك نارىقتا كرەاتيۆتى يندۋس­تريانىڭ ورنى ەرەكشە. قازىر ول ەكو­نوميكانىڭ جەدەل دامىپ كەلە جات­قان ءبولىمى رەتىندە قاراستىرىلادى. پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى التاي كول­گىنوۆتىڭ پايىمداۋىنشا, ورتالىق ازيانىڭ كرەاتيۆتى يندۋستريانى دامىتۋدا ۇلكەن الەۋەتى بار.

«سوڭعى جىلدارى ورتالىق ازيا ەلدە­رىنىڭ ۇكىمەتى كرەاتيۆتى يندۋستريانىڭ بولا­شاعىن تۇسىنە وتىرىپ, ونى قارقىندى دامىتۋ ماسەلەسىنە ەرەكشە نازار اۋدارا باس­تادى. ماسەلەن, قازاقستاندا 2021 جىلى كرەاتيۆتى يندۋستريانى دامى­تۋ­دىڭ 2021-2025 جىلدارعا ارنالعان تۇجى­رىمداماسى بەكىتىلدى. 2020 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا قازاقستان ىشكى جالپى ونىمىندە كرەاتيۆتى يندۋستريا 2,67 پايىزدى قۇرادى. ورتالىق ازيا ەلدەرىنە ورتاق كرەاتيۆتى يندۋستريانىڭ نەگىزىن كورۋگە بولادى. بىرىنشىدەن, ولاردىڭ تاريحى, مادەنيەتى مەن وركەنيەتى ورتاق. ەكىنشىدەن, ماڭىزدى ستراتەگيالىق فاكتورلاردى ىسكە اسىرۋدا تاجىريبەگە كوڭىل بو­لەدى. ۇشىنشىدەن, الەمدىك نارىق­تا­عى مۇمكىندىكتەرىمىز بىردەي», دەدى ا.كولگىنوۆ.

قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قاي­رات­كەرى سامال ەسلياموۆا ەلىمىزدەگى  ءبىلىم جۇيەسىندە كرەاتيۆ جەتىسپەيتىنىن العا تار­تادى.

«قازىر بالالاردى ءبىر نارسەگە قىزىق­تىرۋ قيىن. ءوز باسىم بالاعا الدىمەن تاربيە, كەيىن ءبىلىم بەرۋ ماڭىزدى دەپ ايتار ەدىم. بىزدەگى ءبىلىم سالاسىندا كرەاتيۆ جەتىسپەيدى. بالانىڭ ءبارى وتە اقىلدى, سول سەبەپتى ولاردى قىزىقتىرۋ وڭاي ەمەس. بالاعا ءبىلىم بەرۋ ءۇشىن كرەاتيۆ كەرەك دەپ ەسەپتەيمىن. بالالاردىڭ قىزىعۋشىلىعىن ءاردايىم ەسكەرگەن ءجون, ولاردىڭ پىكىرىمەن ساناسقان دۇرىس», دەدى س.ەسلياموۆا.

ال قازىرگى بالالاردىڭ قىزىعۋ­شى­لى­عىن تەلەارنالار تولىق ورىنداپ جات­قان سىڭايلى. ولاردىڭ ءبىرى امە­ري­كالىق – «Nickelodeon» تەلەارناسى. قازاق­ستاندا جۇرگىزىلگەن ستاتيستيكالىق زەرتتەۋ ناتيجەسى بويىنشا بۇل ارنانىڭ كورەرمەندەرى 50 پايىزعا جۋىقتاعان. مۇنى «Nickelodeon» كومپانياسىنىڭ تمد جانە بالتىق ەلدەرىندەگى «Para­mount» بالالار جانە ويىن-ساۋىق برەند­تەرىن دامىتۋ جونىندەگى ۆيتسە-پرە­زيدەنتى ماريا كوسارەۆا ايتتى.

«بيىلعى جىلى ارنانىڭ 100 پا­يىز قازاق تىلىندە قولجەتىمدى بولعانىنا وتە قۋانىشتىمىز. بۇعان اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ مينيسترلىگى قولداۋ كورسەتكەنى وتە ماڭىزدى. ءبىز قازاقستاننىڭ ءىرى قالالارىندا زەرتتەۋ جۇرگىزدىك. بۇل جاي عانا ساۋالداما ەمەس, تەرەڭ زەرتتەۋ. كىشكەنتاي كورەرمەندەرگە تەلەارنا تۋرالى ءارتۇرلى سۇراقتار قويدىق. بالالاردىڭ تەلەديدار, پلانشەتتەر مەن ۇيالى تەلەفونداردى قانشا ۋاقىت قوساتىنىن سۇراعانىمىزدا, كۇن سايىن بالالاردىڭ 76%-ى ەكەنىن بىلدىك.

سونىمەن قاتار 44% قۇرىلعىلارمەن كۇنىنە ءبىر-ەكى ساعات, 17% كۇنىنە ەكى ساعات­تان ارتىق وتكىزەدى, ال 27% مۇلدەم شەك­تەلمەيدى. بالالاردان سونداي-اق ماز­مۇن تۋرالى سۇرادىق. مازمۇننىڭ تار­بيەلىك جانە ويىن-ساۋىقتىق بولۋى ماڭىزدى. اتا-انالاردىڭ جار­تىسى­نان كوبى بالاعا نە كورەتىنىن تاڭداۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. بۇل رەتتە رەسپوندەنتتەردىڭ 36%-ى ەشقاشان بالالار كونتەنتىنىڭ مازمۇنىن باقىلامايدى. سونداي-اق ءبىز ءوز ارنامىزدىڭ اۋديتوريادا تانى­مال­دىلىعى تۋرالى زەردەلەپ كوردىك. اتا-انالاردىڭ 73% «Nickelodeon»-دى بىلەدى, 49% ارنانى ۇنەمى كورەدى», دەدى م.كوسارەۆا.

ەكى كۇنگە سوزىلعان ورتالىق ازيا مەديا فورۋمى جوعارى دەڭگەيدە ءوتتى. بۇل – الىس-جاقىننان كەلگەن ساراپ­شى­لار­دىڭ پىكىرى. سپيكەرلەر جاڭا مەديانى دامىتۋ, جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگيالارىن مەديادا قولدانۋ, ورتالىق ازياداعى كرەاتيۆتى يندۋستريانىڭ دامۋى, پوست-شىندىق كەزەڭىندەگى اقپاراتتىق قاۋىپسىزدىك, مەديا سالاسىنداعى ءبىلىم بەرۋ ترانفورماتسياسى, ءوزارا ىنتى­ماق­تاس­ت­ىقتاعى حالىقارالىق ۇيىمداردىڭ ورنى, ازاماتتىق قوعامدى دامىتۋداعى گەندەرلىك تەڭدىكتىڭ ءرولى, وڭىرلىك جانە جاھاندىق كووپەراتسيا مۇمكىندىكتەرى سياقتى كوكەيكەستى ماسەلەلەردى تالقىلاپ, ويلارىن ورتاعا سالدى. وسىلايشا, فورۋم ءوز ميسسياسىن تولىعىمەن ورىندادى دەۋگە تولىق نەگىز بار. بۇل رەتتە, قاتىسۋشىلار ءىس-شارانى ۇيىمداستىرۋعا مۇرىندىق بولعان اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ مينيسترلىگىنە العىستارىن ايتىپ, ەلوردا تورىندە ءجيى باس قوسىپ تۇرۋعا نيەت ءبىلدىردى.

 

ورالحان احماديا,

زەيىن ەرعالي,

«Egemen Qazaqstan»

سوڭعى جاڭالىقتار