05 ماۋسىم, 2014

وتاندىق ءونىمنىڭ 70 پايىزىن كورشىلەر تۇتىنادى

430 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن
ينتەگراتسياجۋىردا قازاقستان, رەسەي ءجا­نە بەلارۋس پرەزيدەنتتەرى ەۋرا­­زيالىق ەكونوميكالىق وداق قۇرۋ تۋرالى شارتقا قول قويدى. بۇل ەكونوميكالىق ىقپالداستىق ەلىمىز­دەگى ءىرى كاسىپورىنداردىڭ جاڭا تىنىسىن اشادى دەپ ويلايمىن. ونىڭ قاتارىندا «وسكەمەن كوندەنساتور زاۋىتى» اق تا بولۋى ءتيىس. تاريحقا ءسال شەگىنىس جاساساق, كەڭەس وداعى تۇسىندا ەلەكتر جەلىلەرىندەگى شىعىنداردى قالپىنا كەلتىرۋگە ارنالعان العاشقى كوندەنساتورلار 1932 جىلى پايدا بولدى. 1950-جىلداردىڭ باسىندا ەنەرگەتيكا سالاسىنىڭ قارىشتى دامۋىنا بايلانىستى كوندەنساتوردى تۇتىنۋ ايتارلىقتاي ءوستى. الايدا, كوپتەگەن قالالاردىڭ ءوندىرىسى قاجەتتى كوندەنساتور مولشەرىمەن قامتاماسىز ەتۋگە قاۋقارسىز بولاتىن. وسىعان وراي قۋاتتى كوندەنساتورلار سەرياسىن شىعارۋعا ارنالعان مامانداندىرىلعان زاۋىت قۇرىلىسىن سالۋ جونىندە ۇكىمەتتىك شەشىم قابىلدانعانى بەلگىلى. Aksenev-1العاشىندا توم قالاسىنا سالىن­باق بولعان كوندەنساتور زاۋى­تىنىڭ قۇرىلىسى كەيىن وسكەمەنگە اۋىسادى. سەبەبى, 1952-1953 جىلدارى توم شاھارىندا مۇنداي ءىرى جوبانى جۇزەگە اسىرارلىق الەۋەت جوق بولاتىن. ال وسكەمەندە بۇل كەزدە سۋ ەلەكتر ستانساسىنىڭ قۇرىلىسى اياقتالعان ەدى. وسىلايشا, ەرتىستىڭ وڭ جاعالاۋىنان 6 جىل بويى سالىنعان قۇرىلىس 1959 جىلى العاشقى ءونىمىن بەردى. تۇڭعىش رەت كوندەنساتور ءونىمىنىڭ 62 دانا تاجىريبەلىك-سىناقتىق لەگى شىعارىلدى. ال سول جىلدىڭ شىلدە ايىندا تۇڭعىش ءونىم رەتىندە 1 مىڭ دانا كوندەنساتور سەرياسى دايىندالدى. سول ۋاقىتتان بەرى كەندى التاي وڭىرىندەگى تۇڭعىش ءارى بىرەگەي ەلەكتروتەحنيكالىق ونەركاسىپ كوندەنساتوردىڭ ءتۇرلى ونىمدەرىن ءوندىرىپ كەلەدى. 1992 جىلى مەملەكەتتىك كاسىپ­ورىن اشىق اكتسيونەرلىك قوعام بولسا, 2004 جىلدان باستاپ اكتسيونەرلىك قوعام رەتىندە جۇمىس ىستەۋدە. كاسىپورىننىڭ ەڭ ۇلكەن نارىعى رەسەي فەدەراتسياسى بولىپ تابىلادى. بۇل رەتتە زاۋىت كورشى ەل­دىڭ بىرقاتار اككرەديتاتسيالىق كۋا­لىكتەرى مەن سەرتيفيكاتتارىنا يە. «وسكەمەن كوندەنساتور زاۋىتى» اق ساپالى باسقارۋ جۇيەسى 2004 جىلى نيدەرلاندىنىڭ كەما سەرتيفيكاتىنا يە بولىپ, حالىقارالىق تالاپتارعا ساي كەلەتىنى انىقتالدى. كوندەنساتور ءوندىرىسىنىڭ تەحنولوگياسىن جەتىل­دىرۋ ماقساتىندا 2004 جىلدان باستاپ كاسىپورىنداعى ەلەكترلى تەرميكالىق كوندەنساتور ءوندىرىسى دامىتىلدى. وندىرىستىك ۇدەرىستەردى اۆتوماتتاندىرۋ ماقساتىندا جاپو­نيا­لىق «امادا» جوعارى تەحنولو­گيالى كەشەنى ساتىپ الىندى. 2005 جىلى قۋاتى 3000 كۆار-عا دەيىن جەتەتىن جاڭا ەلەكترلى تەرميكالىق قۋاتتى كوندەنساتور سەرياسى دايىندالدى. ودان بەرى دە ءتۇرلى قۋاتقا يە ونىمدەر ازىرلەپ كەلە جاتقان وسكەمەن كوندەنساتور زاۋىتىنىڭ جوعارى تەحنولوگياسى مەن ساپاسى ەڭبەك ونىمدىلىگىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. 2013 جىلى ماسكەۋدە وتكەن رە­سەيدىڭ ەلەكتر جەلىلەرى جونىندەگى كور­­مەگە قاتىسىپ, وسكەمەندە زا­پو­روجە زاۋىتىنداعى ارىپتەس­تەرى­­مىز­­بەن بىرگە تەحنيكالىق سە­مي­­­نار ءوت­­­كىزگەن بولاتىنبىز. بيىل ناۋ­رىز ايىن­دا قازان قالا­سىنداعى «ەنەر­گيا. رەسۋرستى ۇنەم­دەۋ» اتتى 15 ح­ا­­­لىقارالىق مامانداندىرىلعان كور­­مەگە, ءساۋىر ايىندا گەرمانيانىڭ گان­نوۆەر قالاسىندا وتكەن Hannover Messe الەمدىك ءىرى وندىرىستىك كورمەسى­نە قاتىستىق. حالىقارالىق كورمە­لەر مەن جارمەڭكەلەرگە قاتىسۋ ين­تە­­گ­­راتسيالىق بايلانىستارعا جول اشادى. ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق ينتەگراتسيانىڭ پايداسى جوعارى بولادى دەپ ۇمىتتەنەمىز. ءبىز ءوز ءونىمىمىزدى رەسەيگە ۇنەمى تاسىمالداپ كەلەمىز. سەبەبى, كەڭەس وداعى كەزىندە كوندەنساتور جانە كوندەنساتور قۇرىلعىلارىن وندىرۋمەن اينالىساتىن جالعىز كاسىپورىن بولدىق. سوندىقتان الىس جانە جاقىن شەتەلدەرگە ءوز ونىمدەرىمىزدى تاسىمالدادىق. ءبىزدىڭ ءونىمىمىز 25 الىس شەتەلگە جىبەرىلەتىن. كەڭەس وداعى ىدىراعان سوڭ زاۋىت ونىمدەرىن تمد ەلدەرى اۋماعىنا شىعارۋ جولعا قويىلدى. ءوندىرىس ءونىمىنىڭ جالپى كولەمى وتكەن جىلى 1 ميلليارد 820 ميلليون تەڭگەنى قۇرادى. بۇگىنگى تاڭدا زاۋىتتا 390 ادام جۇمىسپەن قامتىلىپ وتىر. ولاردىڭ ورتاشا ەڭبەكاقىسى اعىمداعى جىل­­دىڭ ءساۋىر ايىندا 85 991 تەڭگە­گە تەڭ بولدى. ءونىمدى رەسەي, ۋك­راي­نا, بەلورۋسسيا, وزبەكستان جانە قىر­عىزستان ەلدەرىنە تاسىمالدايمىز. بيىل كوندەنساتور ونىمدەرىنە سۇرانىس وتكەن جىلمەن سالىستىر­عاندا, تومەندەدى. وعان الەمدىك نا­رىق­تاعى ءتۇرلى جاعدايلار اسەر ەتتى. سوندىقتان, رەسەي ءبىز ءۇشىن ۇلكەن نارىق بولىپ وتىر. وسىعان دەيىن دە ءونىمىمىزدىڭ 70 پايىزدايى رەسەيگە تاسىمالداناتىن. ودان كەيىنگى ورىنداردا بەلارۋس, ۋكراينا تۇر. ال ەلىمىز زاۋىت ءونىمىنىڭ 30 پايىزعا جۋىعىن عانا تۇتىنادى. بۇل وتاندىق كاسىپورىن ءۇشىن ەكونوميكالىق ينتەگراتسيانىڭ پايدالى ەكەنىن كورسەتەدى. ۆلاديمير اكسەنەۆ, «وسكەمەن كوندەنساتور زاۋىتى» اق باس ديرەكتورى. شىعىس قازاقستان وبلىسى.
سوڭعى جاڭالىقتار