«اتىراۋدىڭ ەكولوگيالىق احۋالىن جاقسارتىپ, كوگالداندىرۋ كەرەك. ەكولوگيا حالىقتىڭ دەنساۋلىعى مەن تۇرمىس ساپاسىنا تىكەلەي اسەر ەتەتىنى بەلگىلى. سوندىقتان, تابيعاتتى قورعاۋ – مەملەكەت ءۇشىن ەڭ ماڭىزدى مىندەتتىڭ ءبىرى. ءىرى مۇناي-گاز كومپانيالارىنىڭ قىزمەتى ءوڭىردىڭ ەكولوگيالىق احۋالىنىڭ ناشارلاۋىنا اكەپ سوقتىرۋدا. «ساسىق سايداعى» («تۋحلايا بالكا») جاعداي بىرتىندەپ وڭالا باستادى. الايدا, اتىراۋ مۇناي وڭدەۋ زاۋىتىنىڭ قىزمەتىنە ەكولوگتاردىڭ كوڭىلى تولمايدى. جاقىندا عانا زاۋىتتا اۋقىمدى جاڭعىرتۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى. دەگەنمەن, ونداعى تەحنولوگيالىق جانە باسقارۋ ۇدەرىستەرىنىڭ ساپاسىن ءالى دە جەتىلدىرە ءتۇسۋ قاجەت. ەكولوگتار زاۋىتتىڭ زياندى قالدىقتارى شەكتى نورمادان ءجيى اسىپ كەتەتىنىن ايتادى. بۇعان جول بەرۋگە بولمايدى», دەدى قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى.
پرەزيدەنتتىڭ ايتۋىنشا, ەكونوميكالىق كورسەتكىشتەر ماڭىزدى. بىراق, حالىقتىڭ دەنساۋلىعى – ودان دا ماڭىزدى.
«سوندىقتان, كاسىپورىندار تابيعاتقا زيانىن تيگىزبەۋى قاجەت. مەن مۇنى وبلىستاعى الپاۋىت وندىرىستەرگە, اسىرەسە, مۇناي-گاز كومپانيالارىنا قاراتا ايتىپ وتىرمىن. زياندى زاتتاردىڭ شەكتەن تىس شىعارىلۋىنا جول بەرمەي, قاتاڭ باقىلاۋ جاساۋ كەرەك. ەكولوگيالىق تولەمدەر تابيعاتتى قورعاۋ ماسەلەلەرىن ناقتى شەشۋگە جۇمسالۋعا ءتيىس. اۋانىڭ لاستانۋىنا قاتىستى تاعى ءبىر ماسەلە – قوقىس پوليگوندارى. اتىراۋدىڭ ىرگەسىندەگى ەسكى قوقىس پوليگونىن رەتكە كەلتىرۋ قاجەت. سونداي-اق, قاتتى تۇرمىستىق قالدىقتاردى ىرىكتەيتىن جاڭا كەشەندى تەزدەتىپ سالۋ كەرەك», دەدى ق.توقاەۆ.
سونىمەن قاتار پرەزيدەنت جايىقتىڭ تارتىلۋى جۇرتتى قاتتى الاڭداتىپ وتىرعانىنا توقتالدى.
«داريانىڭ دەڭگەيى سوڭعى جىلدارى تومەندەپ كەتتى. وزەن اڭعارىنىڭ ەكولوگيالىق احۋالى كۇرت ناشارلاپ, لاستانۋ كورسەتكىشى بويىنشا ەڭ سوڭعى, ياعني بەسىنشى دارەجەگە جەتتى. مەن وسى كۇردەلى ماسەلەنى بىرنەشە رەت حالىقارالىق دەڭگەيدە كوتەردىم. قازاقستان مەن رەسەيدىڭ اراسىندا بىرقاتار كەلىسىم-شارتقا قول قويىلدى. ەكولوگيانى, ترانسشەكارالىق وزەندەردىڭ بيوالەمىن ساقتاۋ جانە ونى ءتيىمدى پايدالانۋ ءتارتىبىن رەتتەيتىن قۇقىقتىق نەگىز بار. كورشى ەلمەن وسى باعىتتاعى ارىپتەستىكتى نىعايتىپ, كەلىسىمدەردىڭ مۇلتىكسىز ورىندالۋىنا كۇش سالۋ كەرەك. بۇل ىستە ءبارىن وسى وڭىردەگى مەملەكەتتەردىڭ وكىلدەرىنە عانا جۇكتەپ قويۋعا بولمايدى. ساراپشىلار, كاسىپكەرلەر, ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدار جانە قوعام بەلسەندىلەرى دە ءوز مىندەتىن اتقارۋعا ءتيىس. جايىقتى ساقتاۋعا ءبارىمىز كۇش جۇمىلدىرۋىمىز كەرەك», دەدى مەملەكەت باسشىسى.
ونىڭ پايىمداۋىنشا, ەكولوگيالىق احۋالدىڭ ناشارلاۋى كوپتەگەن سالاعا كەسىرىن تيگىزەدى.
«ناقتى شارالاردى بۇگىن قابىلداماساق, ەرتەڭ كەش بولۋى مۇمكىن. سوندىقتان, تابيعاتتى قورعاۋعا قاتىستى كەز-كەلگەن زاڭ بۇزۋشىلىقتىڭ جولىن كەسۋ كەرەك. وزەننىڭ اڭعارىن تۇگەل تەكسەرىپ, ونداعى نىسانداردىڭ زاڭدىلىعىن مۇقيات قاراۋ قاجەت. جايىق وزەنىنىڭ بويىن تازالاپ, ەكوجۇيەنى قالپىنا كەلتىرۋ ءۇشىن ناقتى شارالار قابىلداۋ كەرەك. بۇل – وبلىس اكىمىنىڭ جانە ۇكىمەتتىڭ تىكەلەي مىندەتى», دەپ ناقتىلادى قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى.
ال بۇل ماقسات تولىق جۇزەگە اسسىن دەسەك, ەكولوگيالىق مادەنيەتتىڭ دەڭگەيىن كوتەرۋ كەرەك.
«رەسۋرس ۇنەمدەيتىن تەحنولوگيالاردى ەنگىزىپ, سۋ تۇتىنۋ كولەمىن ازايتۋ قاجەت. اتىراۋ قالاسىن كوگال-داندىرۋعا باسا ءمان بەرگەن ءجون. قوماقتى قارجى ءبولىنىپ, جىل سايىن ناقتى جۇمىس ىستەلىپ جاتسا دا, ونىڭ ناتيجەسى شامالى. جاڭادان وتىرعىزىلعان اعاشتار جەرسىنبەي, قۋراپ جاتىر. بۇل ىستە ءتيىستى مامانداردىڭ جانە عالىمداردىڭ ۇسىنىستارىن ەسكەرگەن ءجون. قارجىنى ءتيىمسىز جۇمساي بەرگەندى دوعارۋ قاجەت. باستى ماقسات – بيۋدجەتتى يگەرۋ ەمەس. ناقتى ناتيجە شىعارۋ ءۇشىن جۇمىستى مۇقيات ويلاستىرىپ, ساپالى ورىنداۋ كەرەك. سوندا عانا اتىراۋ, شىن مانىندە, جاسىل قالاعا اينالادى», دەدى پرەزيدەنت جەرگىلىكتى جۇرتشىلىقپەن كەزدەسۋىندە.
ەسكە سالايىق, بۇگىن پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ اتىراۋ وبلىسىنا جۇمىس ساپارى باستالدى.
