وسى ورايدا بالالار جىلىن جاريالاۋ ارقىلى رەسپۋبليكانىڭ ءۇشىنشى مەگاپوليسىندە جاس وسكىندەردىڭ قۇقىقتارى مەن زاڭدى مۇددەلەرىن قورعاۋعا, ءوز ەلىنىڭ جالىندى پاتريوتى بولىپ وسۋىنە كەڭ جول اشىلدى. سوندىقتان بيىل بالالارعا بارىنشا قامقورلىق جاساۋعا, ساپالى بىلىممەن قامتۋعا, مۇمكىندىگى شەكتەۋلى بالالاردىڭ دەنساۋلىعىن نىعايتۋعا, وسكەلەڭ ۇرپاقتىڭ ءوز زامانىنا ساي ءوسىپ-جەتىلۋىنە قاجەتتى ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋعا ەرەكشە كوڭىل ءبولىندى. سونداي-اق ءبىلىم بەرۋ سالاسىندا بالالار ءۇشىن قاۋىپسىز, جايلى جاعداي جاسايتىن شارالار قابىلدانۋدا.
بالالاردىڭ تولىققاندى قوسىمشا ءبىلىم الۋىنا جانە تاربيەسىنە, ونىڭ ىشىندە ەكولوگيالىق, سپورتتىق, شىعارماشىلىق جانە زياتكەرلىك دامۋ مۇمكىندىكتەرىن ىسكە اسىرۋعا جان-جاقتى جاعداي جاسالىپ وتىر.
سونىڭ ءبىرى – شاھارداعى وقۋشىلار سارايى. وندا بالالاردىڭ ساباقتان كەيىنگى قوسىمشا ءبىلىم الۋىنا, ىشكى تالانتتارىن اشىپ, قابىلەتتەرىن ارتتىرۋعا جانە بوس ۋاقىتىن ۇيىرمە جۇمىستارىنا ارناپ, ءتيىمدى پايدالانۋعا جاعدايلار قاراستىرىلعان. سول سەبەپتى بالالار جىلىنىڭ ءوز ماقساتىنا وراي جوعارى دەڭگەيدە وتۋىنە وقۋشىلار سارايىنىڭ قوسار ۇلەسى وراسان. وسىعان سايكەس وقۋ جىلى بارىسىندا ۇجىم تاراپىنان ارنايى جوسپار ءتۇزىلىپ, كوپشىلىك ءىس-شارالار, اشىق تاربيە ساعاتى, كەزدەسۋلەر مەن بايقاۋ-جارىستار ۇيىمداستىرىلىپ جاتىر. اتاپ ايتار بولساق, ۇيىرمەارالىق «ەڭ العىر, ەڭ تالانتتى, ەڭ ونەرلى انا مەن بالا» سايىسى, «تىنىش الەم – اسەم اۋەن» كونتسەرتتىك باعدارلاماسى, بالالار اقىنى ج.قالجانوۆانىڭ شىعارماشىلىعىنا ارنالعان «ولەڭمەن تەربەتەمىن بوبەگىمدى» اتتى كەزدەسۋ كەشى, «جۇلدىز-اي» بالالار شىعارماشىلىعى بايقاۋى, «دوس بولايىق ءبارىمىز» بالدىرعاندارعا ارنالعان تانىمدىق ساباعى, «وتكەنىمىز ونەگە, كۇتكەنىمىز كەلەشەك» اشىق ساباعى, «ورەلى ونەر كوشىندە» ساحنا ساڭلاقتارىمەن سىر سۇحبات كەشى, «جۇرەككە توگىپ مىڭ ساۋلە» اتتى م.ماقاتاەۆ شىعارماشىلىعىنا شولۋ جانە «امانات ءبىر وزىڭە جىرىم-سىرىم» ساباعى. وقۋشىلار سارايىندا وسى سەكىلدى جانە بۇدان باسقا دا كوپتەگەن مادەني, تانىمدىق ءىس-شارالار وتكىزىلىپ جاتىر.
ال بالالار جىلىنا وراي ۇيىمداستىرىلعان «جاس وقىرمان-2022» قالالىق بايقاۋى مەكەمەىشىلىك بولىپ باستالىپ, قالا كولەمىندە جالعاسىن تاپتى. 2022 جىلى مەرەيتويى بەلگىلەنگەن قازاق اقىن-جازۋشىلارىنىڭ شىعارمالارىن جاس وقىرماندار جاتقا مانەرلەپ وقىپ, ۇزدىكتەر انىقتالدى.
وتكەن وقۋ جىلىنىڭ قورىتىندىسى رەتىندە حالىقارالىق بالالاردى قورعاۋ كۇنىنە وراي قالا كولەمىندە «Shumkent Daryny FEST» مەرەكەلىك باعدارلاماسى كوپشىلىكتى قىزىقتى دۋمانعا بولەدى. سونىمەن قاتار قالالىق دەڭگەيدە وتەتىن «شىمقالانىڭ جاس تالانتتارى-2022» قالالىق ونەر بايقاۋىنىڭ مەكەمەدە ۇيىرمەارالىق كەزەڭى ۇيىمداستىرىلدى. مۇندا «جاس ءبيشى», «جاس اقىن», «جاس شەبەر», «جاس ءانشى», «جاس سۋرەتشى», «جاس عالىم», ء«داستۇرلى ءان», «جاس اسپاپتا ورىنداۋشى», «كوركەمسوز شەبەرى», «ساحنالىق قويىلىم» نوميناتسيالارى بويىنشا جاس ونەرپازدار سايىسقا ءتۇسىپ, دارىندى بالالار انىقتالىپ, جۇلدەلى ورىندار يەلەندى.
بالالار جىلىنىڭ اتالىپ ءوتۋى – دارىندى جاستاردى ىرىكتەپ, قولداۋ كورسەتۋگە ىقپال ەتىپ وتىر. ماسەلەن, 2022 جىلعى 10 ساۋىردە وتكەن ء«بىز ىزدەگەن تالانتتار» حالىقارالىق بايقاۋىندا «شابىت» تەاتر ۇيىرمەسى (جەتەكشىسى ل.كاسىموۆا) «ساحنالىق قويىلىم» نوميناتسياسى, ال «كوركەم ءسوز» اتالىمى بويىنشا ا.تاستانبەكوۆا باس جۇلدەنى يەلەندى.
سونىمەن بىرگە بيىلعى 14 مامىردا وتكەن «ەرتەڭىمە سەنەمىن» اتتى حالىقارالىق كوپجانرلى فەستيۆال ونەر بايقاۋىندا «قۇرمانعازى» ءانسامبلى باس جۇلدە جانە «بۋراباي» شيپاجايىنا شاقىرتۋ قاعازىن جەڭىپ الدى.
2022 جىلعى 17 قاڭتاردا بالالار جىلى اياسىندا ۇيىمداستىرىلعان رەسپۋبليكالىق بالالار سۋرەتى بايقاۋىندا «سۇڭعات» ۇيىرمەسى ج.مەيرامباي, ب.تەمىربەك پەن ا.تەڭىزباي العىسحات جانە ارنايى ديپلومدارمەن ماراپاتتالدى.
«التىن ۇرپاق» اتتى قالالىق ونەر بايقاۋى «اگۋگاي دومبىرا» ۇيىرمەسىنىڭ شاكىرتى ج.بايتەمىر ءى ورىن يەلەندى. قازاقتىڭ اعارتۋشى اقىنى ى.ءالتىنساريننىڭ 180 جىلدىعىنا ارنالعان «التىن ۇرپاق» قالالىق جىر-تەرمە بايقاۋىندا «شابىت» اۋلا كلۋبى, «كۇي-دومبىرا» ۇيىرمەسى جانە «ورلەۋ» ءانسامبلى جۇلدەلى ورىنداردان كورىندى.
رەسپۋبليكالىق تامىز كونفەرەنتسياسى اياسىندا قوسىمشا ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىنىڭ قىزمەتكەرلەرىنە ارنالعان رەسپۋبليكالىق فورۋم وقۋشىلار سارايى بازاسىندا ۇيىمداستىرىلدى. فورۋم اياسىندا قوناقتار مەكەمەنىڭ جۇمىسىمەن جان-جاقتى تانىسىپ شىعۋعا مۇمكىندىك الدى. اتالعان ءىس-شارا بارىسىندا وقۋشىلار سارايىنىڭ اۋلاسىندا كوركەمسۋرەت جانە قولونەر باعىتىندا بالالار شىعارماشىلىعىنىڭ كورمەسى ۇيىمداستىرىلىپ, تەحنيكالىق جانە بالالاردىڭ قوعامدىق ۇيىمدارى تاقىرىبىندا سەكتسيالىق جۇمىستار ونلاين جانە شتاتتىق رەجىمدە ءوتتى. سونىمەن قاتار جاز بويى التى اۋىسىمدا جۇمىس اتقارىپ, 1 200 بالا مەن ءجاسوسپىرىمنىڭ دەمالىپ, ساۋىعۋىنا جاعداي جاسالدى. وسى رەتتە وقۋشىلار سارايىنا قاراستى قالا سىرتىنداعى سايرام اۋدانىنىڭ كولكەنت اۋىلىندا ورنالاسقان «اقسۋ» ساۋىقتىرۋ لاگەرىندە جازعى ماۋسىمنىڭ جابىلۋ سالتاناتى ءوتتى. وعان جاۋاپتى ماماندار مەن ءىس-شاراعا ارنايى شاقىرىلعان قوناقتار قاتىسىپ, ء«بىر ءۇيدىڭ بالاسىنداي» اتتى لاگەر الاۋى جانىندا دۋماندى كەشتىڭ كورىگىن قىزدىردى.
بۇدان بولەك بيىلعى 12 قازاندا وقۋشىلار سارايى عيماراتىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ وقۋ-اعارتۋ ءمينيسترى ا.ايماعامبەتوۆ شىمكەنت قالاسىنىڭ ءبىلىم سالاسى قىزمەتكەرلەرىمەن كەزدەستى. وسىنداي رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدەگى جيىن, كونفەرەنتسيا, كەزدەسۋلەردىڭ مەكەمە بازاسىندا ءوتىپ تۇرۋى ۇجىمنىڭ ىسكەرلىگىن ارتتىرىپ, جاڭا يگى ىستەرگە قادام باسۋعا تالپىندىراتىنى ءسوزسىز.
ءوز كەزەگىندە وقۋشىلار سارايىنىڭ نەگىزگى ماقسات-مىندەتىنە ارنايى توقتالساق, بۇل ءتۇرلى باعىتتا قوسىمشا ءبىلىم بەرۋ, كوپشىلىك-ۇيىمداستىرۋ جانە ادىستەمەلىك, سپورتتىق-تەحنيكالىق جۇمىستاردى مەكەمەنىڭ بارلىق بولىمدەرىمەن بىرلەسە جۇزەگە اسىرادى.
ماسەلەن, 2022-2023 وقۋ جىلىندا 115 ۇيىرمە جۇمىسى مىناداي باعىتتار بويىنشا بالالارعا قىزمەت كورسەتتى. اتاپ ايتقاندا, الەۋمەتتىك-پەداگوگيكالىق, تىلدىك, سپورتتىق, تەحنيكالىق, كوركەمسۋرەت, حورەوگرافيالىق, سازدىق-اسپاپتىق, ساحنالىق جانە شەشەندىك ونەر, سونداي-اق قولدانبالى ونەر ۇيىرمەلەرى. بۇگىنگى تاڭدا مۇندا قوسىمشا ءبىلىم بەرۋمەن قامتىلعان وقۋشىلار سانى 4 965 بالانى قۇرايدى.
ايتا كەتۋ كەرەك, وقۋشىلار سارايىنداعى ۇيىرمەلەر بالا مەن اتا-انانىڭ تالابىنا, سۇرانىسىنا قاراي جۇمىس جۇرگىزەدى. سوڭعى ءۇش جىلدىق جۇمىسقا جاسالعان مونيتورينگ ناتيجەسىندە قازىرگى جاستاردىڭ ۇلتتىق ونەر, قولونەر جانە سپورتقا دەگەن قىزىعۋشىلىعى ارتقانى بايقالادى. ماسەلەن, ۇلتتىق باعىتتاعى ۇيىرمەلەر سانى 2019-2020 وقۋ جىلىندا – 31-گە, 2020-2021 جىلدارداعى وقۋ جىلىندا – 43-كە, وتكەن جىل مەن بيىلعىنى قوسقاندا – 53-كە جەتىپ, وعان قاتىساتىن بالالاردىڭ سان مولشەرى دە 3 200-دەن اسىپ وتىر. اسا قىزىعۋشىلىق تانىتقان ۇيىرمەلەر قاتارىندا ۇلتتىق بي جانە دومبىرا بار. سونىمەن بىرگە جاڭادان اشىلعان قولونەر ۇيىرمەلەرى: قۇمىرا جاساۋ, اعاش وڭدەۋ, بىلعارى وڭدەۋ, زەرگەرلىك, گوبەلەن, كيىز باسۋ, توقىما ونەرىنە بالالاردىڭ قىزىعۋشىلىعى اسا جوعارى.
قازاقتا «ونەرلىنىڭ ءورىسى كەڭ», «جىگىتكە جەتى ونەر دە از», دەپ جاس جەتكىنشەك ۇل-قىزىن ونەرگە باۋلۋعا اسا زور ءمان بەرگەن. سوندىقتان ۇلتتىق ءداستۇرلى ونەردى قايتا دارىپتەۋ, ومىرشەڭدىگىن جوعالتپاۋ ماقساتىندا دومبىرا, قوبىز, جەتىگەن, ءداستۇرلى ءان, ايتىس ونەرىن ناسيحاتتايتىن 25 ۇيىرمەگە بۇگىنگى تاڭدا 400-دەن استام بالا قاتىسادى. بۇل دەگەنىمىز دومبىرا مەن قوبىز سەكىلدى ۇلتتىق اسپاپتارعا جاس ورەندەردىڭ قۇرمەتى مەن قىزىعۋشىلىعىنىڭ ارتقانى. ءارى سول ارقىلى ءداستۇرلى ءان-جىر ونەرىن بۇگىنگى ۇرپاق ساناسىندا قايتا جاڭعىرتۋعا مول مۇمكىندىك تۋىپ وتىر.
البەتتە بالالاردىڭ ۇلتتىق قولونەرگە دەگەن ىنتاسى بولەك. سونىڭ ءبىر ايعاعى, ۇيىرمەدە ساندىك-قولدانبالى قولونەردىڭ ەڭ كونە جانە كەڭ تاراعان تۇرلەرىنەن توقىما توقۋ, ويۋ-ورنەكتەر ويۋ, كيىز باسۋ, ءتۇرلى كيىم ۇلگىلەرىن تىگۋ, گوبەلەن توقۋ, بىلعارى جانە اعاش وڭدەۋ, زەرگەرلىك بۇيىم جاساۋ بويىنشا العاشقى سىزبالاردى قاعازعا ءتۇسىرۋ سەكىلدى جۇمىستاردى وقۋشىلار ىقىلاسپەن ورىنداۋدا.
باسەكەلەستىك بەلەڭ العان بۇگىنگى نارىقتىق زاماندا ۇلتتىق قولونەرىمىزبەن تانىلىپ, وسى كۇندەرى تاڭسىق بولعان ەجەلگى بۇيىمدارىمىزدى جاس ۇرپاقتىڭ قولىمەن جاڭعىرتۋ دا وقۋشىلار سارايىنىڭ باستى ماقساتتارىنىڭ ءبىرى. سونىڭ ناتيجەسىندە كەلەشەكتە ۇيىرمەدە ءتالىم الىپ شىققان قولونەرشى جاستار نەبىر كادەسىيلار, كوزدىڭ جاۋىن الار زەرگەرلىك بۇيىمدار جاساپ, قازاقتىڭ قولونەرىن جانداندىراتىنى اقيقات. بۇل سونداي-اق جاستاردىڭ نارىقتىق ەكونوميكاعا تەز بەيىمدەلۋىنە جانە قولونەرشىلىك باعىتتا جەكە كاسىپتەرىن اشۋعا كومەكتەسەدى.
وقۋشىلار سارايىندا قازاقتىڭ ۇلتتىق سپورت تۇرلەرىن دامىتۋ دا قولعا الىنىپ وتىر. ەجەلدەن ساداق تارتۋ, بايگە, سايىس, كۇرەس, اۋدارىسپاق سياقتى سپورت تۇرلەرىمەن اينالىسقان قازاق وتە جاۋىنگەر حالىق بولعان. سول ءۇشىن دە وسىناۋ اسىل قازىنامىزدى قايتا ءتىرىلتىپ, جاس ۇرپاقتىڭ ءوز تامىرىنان قول ءۇزىپ قالماۋىنا جاعداي جاساۋعا مىندەتتىمىز. بۇگىنگى تاڭدا توعىزقۇمالاق, اسىق اتۋ, ساداق تارتۋ جانە قازاقشا كۇرەس ۇيىرمەلەرىنە سۇرانىس كوبەيگەن. وسى ورايدا وقۋشىلار سارايىنىڭ ۇجىمى تاراپىنان بۇل باعىتتاعى جۇمىستار بەلسەندى اتقارىلۋدا.
شىمكەنت
