رەسمي دەرەك كوزدەرىنە سۇيەنە وتىرىپ, قازاقستاننىڭ مىسىرداعى ەلشىسى قايرات لاما شاريف جاڭادان تاعايىندالعان مىسىر اراب رەسپۋبليكاسىنىڭ مادەنيەت ءمينيسترى نەۆين ءال-كيلانيمەن العاشقى رەسمي كەزدەسۋىن وتكىزدى.
مىسىردىڭ مادەنيەت ءمينيسترى ەكى ەل اراسىنداعى مادەني ىنتىماقتاستىقتىڭ ىلگەرى تارتقانىنا كوڭىلى تولاتىنىن ءبىلدىرىپ, وسى باعىتتاعى ىنتىماقتاستىقتى ودان ءارى كەڭەيتۋدى قولدادى.
سونىمەن قاتار كەزدەسۋدە سۇحباتتاسۋشىلار قازاقستان مەن مىسىردىڭ باي تاريحي-مادەني مۇراسى بار ەكەنىن اتاي وتىرىپ, مۇراعات ءىسى سالاسىنداعى نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەر, اقپارات جانە قۇجاتتار, مۇراعاتتانۋ, ارحەوگرافيا جانە قۇجاتتانۋ بويىنشا ادەبيەتتەرمەن, سونداي-اق ءوزارا مۇراعاتتىق قۇجاتتاردىڭ جاريالانىمدارىمەن الماسۋعا كەلىستى.
بۇل باعىتتا ۇلتتىق مۇراعات قورلارىن قازاقستان مەن مىسىر حالىقتارىنىڭ تاريحى مەن مادەنيەتى تۋرالى مالىمەتتەردى قامتيتىن قۇجاتتارمەن تولىقتىرۋ ماقساتىندا ەكى ەل مەملەكەتتەرىنىڭ ۇلتتىق زاڭناماسىنا سايكەس ولاردىڭ كوشىرمەلەرىن ءبىر-بىرىنە سايكەستەندىرۋگە جانە بەرۋگە ۋاعدالاستى.
ەلشى قايرات لاما شاريف ءوز كەزەگىندە مىسىردا قازاقستاندىق رەستاۆراتورلار مەن باسقا دا مامانداردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ كۋرستارىن ۇيىمداستىرۋ تۋرالى ۇسىنىستار ەنگىزدى.
تاراپتار 2023 جىلى دەشتى قىپشاق دالاسىنىڭ اتاقتى پەرزەنتى ورتا عاسىردا مىسىر مەن شام ەلىن داڭقتى بيلەگەن سۇلتان از-زاحير بەيبارىستىڭ 800 جىلدىعىن اتاپ ءوتۋ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى.
وسىعان وراي قازاقستان ەلشىسى مىسىر مادەنيەت مينيسترىنە قر مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگى ازىرلەگەن ۇسىنىستارىن تابىس ەتتى. ناقتى اتقارىلاتىن تىرلىكتەردىڭ تىزبەسى تومەندەگىدەي.
مىسىردا قانداي ءىس-شارالار وتكىزۋ كوزدەلىنىپ وتىر؟
سونىمەن ءبىرىنشى كەزەكتە كاير قالاسىندا كۇردەلى جوندەۋدەن وتكەن سۇلتان از-زاحير بەيبارىس مەشىتىن سالتاناتتى تۇردە اشۋ جوسپارلانعان. ءال-ازحار ۋنيۆەرسيتەتىندە مىسىر مەن شام ەلىنىڭ بيلەۋشىسى سۇلتان بەيبارىستىڭ 800 جىلدىعىنا ارنالعان حالىقارالىق عىلىمي-پراكتيكالىق كونفەرەنتسياسى وتكىزىلمەك.
ححح كاير حالىقارالىق قازىرگى زامانعى ەكسپەريمەنتالدى تەاتر فەستيۆالى شەڭبەرىندە راقىمجان وتارباەۆتىڭ «سۇلتان بەيبارىس» سپەكتاكلى ساحنادا كورسەتىلەدى.
مىسىر تاريحىنىڭ ماملۇكتەر داۋىرىنە ارنالعان اراب جانە قازاق تىلدەرىندە ەنتسيكلوپەديانى جارىققا شىعارۋ جوسپارلانىپ وتىر.
مىسىردا سۇلتان بەيبارىستىڭ 800 جىلدىق مەرەيتويىنا ارنالعان مەرەكەلىك پوشتا ماركالارى شىعارىلادى.
قازاقستاننىڭ جوسپارلارى قانداي؟
استانا قالاسىندا مىسىر مەن شام ەلىندە ماملۇكتەر مەملەكەتىنىڭ نەگىزىن قالاعان دەشتى قىپشاق دالاسىنىڭ ۇلى پەرزەنتى سۇلتان بەيبارىستىڭ 800 جىلدىق مەرەيتويىنا ارنالعان حالىقارالىق عىلىمي-پراكتيكالىق كونفەرەنتسياسى وتكىزىلەدى.
قازاقستان قالالارى مەن ەلدى مەكەندەردىڭ كوشەلەرى مەن الاڭدارعا, سپورت سارايلارىنا سۇلتان بەيبارىس ەسىمىن بەرۋ قاراستىرىلادى.
قازاقستاندا دا سۇلتان بەيبارىستىڭ 800 جىلدىق مەرەيتويىنا ارنالعان مەرەكەلىك پوشتا ماركالارى شىعارىلادى.
استانا, الماتى, اتىراۋ, ماڭعىستاۋ, جامبىل, تۇركىستان قالالارىندا ماملۇكتەر ءداۋىرى تۋرالى سىر شەرتەتىن كايردىڭ يسلام ونەرى مۋزەيىنىڭ جىلجىمالى كورمەسى ۇيىمداستىرىلادى.
مىسىر تاراپى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق مۋزەيىنە ماملۇكتەر مەملەكەتى داۋىرىندەگى جادىگەرلەردىڭ كوشىرمەلەرىن جاساپ, سىيعا تارتادى.
بارلىق جوعارعى وقۋ ورىندارىندا سۇلتان بەيبارىستىڭ 800 جىلدىعىنا ارنالعان عىلىمي كونفەرەنتسيالار مەن سيمپوزيۋمدار وتكىزۋ, بۇل شارالارعا مىسىرلىق جانە اراب ماملۇكتانۋشى-عالىمداردى شاقىرا وتىرىپ, سۇلتان بەيبارىستىڭ تۇلعاسىن ۇلىقتاۋ.
اتىراۋ وبلىسى اكىمدىگىمەن بىرلەسىپ, ح.دوسمۇحامەدوۆ اتىنداعى اتىراۋ ۋنيۆەرسيتەتىندە قىپشاق ماملۇكتەرىن زەرتتەۋ ورتالىعى مەن مۇراجاي اشۋ, ماڭعىستاۋ وبلىسى اكىمدىگىمەن بىرلەسىپ, اقتاۋ قالاسىندا سۇلتان ءال-مانسۋر قالاۋىن كومپلەكسى ۇلگىسىندە مەشىت سالۋ ماسەلەسىن زەرتتەۋ قولعا الىنادى.
كارى كاسپي جاعالاۋىندا «سۇلتان بەيبارىس – ۇلى دالا ەلىنىڭ بارىسى» اتتى تەاترلىق قويىلىمى ۇيىمداستىرىلادى.
جامبىل وبلىسى اكىمدىگىمەن بىرلەسىپ, م.ح. دۋلاتي اتىنداعى تاراز وڭىرلىك ۋنيۆەرسيتەتىندە «اتلاح-تالاس شايقاسىنان اين جالۇت شايقاسىنا دەيىنگى كەزەڭ» اتتى ورتالىق ازيا جانە اراب تاريحشىلارىنىڭ عىلىمي سيمپوزيۋمى وتەدى.
2023 جىلدىڭ شىلدە ايىنىڭ ءبىرىنشى جەكسەنبىسىندە, ياعني دومبىرا كۇنىندە «سەگىز عاسىر جىرلايدى» اتتى مادەني شارالار وتكىزىپ, جىرشىلار مەن مىسىرلىق اۋىز ادەبيەتى مايتالماندارىنىڭ داڭقتى سۇلتان بەيبارىس پەن باسقا ماملۇكتەر تۋرالى «باتىرلار جىرى» فولكلور كەشتەرىن وتكىزۋ.
سۇلتان بەيبارىستىڭ 800 جىلدىعى شەڭبەرىندە كوكپار, بايگە, جامبى اتۋ, قازاقشا كۇرەس, قۇسبەگىلىك, اسىق, اۋدارىسپاق جانە تاعى باسقا كوشپەندىلەردىڭ ۇلتتىق ويىندارىنىڭ حالىقارالىق تۋرنيرلەرى وتەدى.
تۇركىستان وبلىسى اكىمدىگىمەن بىرلەسىپ, حالىقارالىق تۇركى مادەنيەتى ۇيىمىنىڭ (تيۋركسوي) قولداۋىمەن, تۇركىستان قالاسىنداعى تاريحي-مادەني الاڭدا «سۇلتان بەيبارىستىڭ ۇلى دالاعا ورالۋى» اتتى ارت-فەستيۆال ۇيىمداستىرىلادى.
ءوز كەزەگىندە مىسىر مادەنيەت ءمينيسترى نەۆين ءال-كيلاني قازاق تاراپىنىڭ ۇسىنىس-پىكىرلەرىن قاراستىرۋعا جانە 23-25 قاراشادا استانا قالاسىندا وتەتىن ساۋدا-ەكونوميكالىق, مادەني-گۋمانيتارلىق جانە عىلىمي-تەحنيكالىق ىنتىماقتاستىق بويىنشا قازاقستان-مىسىر ۇكىمەتارالىق كوميسسياسىنىڭ 6-شى وتىرىسىندا بىرلەسكەن شەشىم قابىلداۋدى ۇسىندى.
بارشاعا ءمالىم, 2022 جىلعى 13 قىركۇيەكتە اقوردادا پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ ء«ال-ازحاردىڭ» باس يمامى احمەد ات-تايەبتى قابىلدادى. كەزدەسۋ بارىسىندا مەملەكەت باسشىسى كەلەسى جىلى سۇلتان بەيبارىستىڭ تۋعانىنا 800 جىل تولاتىندىعىن اتاپ ءوتىپ, مەرەيتويعا دايىندىق اياسىندا قازاقستان تاراپى كايردەگى سۇلتان بەيبارىس مەشىتىن قايتا جوندەۋگە ايتارلىقتاي ۇلەسىن قوساتىنىن ايتتى.
