– وسى زاڭ جوباسى ەڭبەك نارىعىنداعى بارلىق تاراپتىڭ ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنىڭ جانە بيزنەس- قاۋىمداستىعىنداعى قىزمەتكەرلەردىڭ ءوزارا قارىم-قاتىناستى رەتتەۋگە ارنالعان. مۇنىڭ بارلىعىن ۇلتتىق بىلىكتىلىك جۇيە ارقىلى ىسكە اسىرۋعا بولادى. سەبەبى جوبا «قازىرگى ماماندار نەنى بىلۋگە جانە ۇيرەنۋگە ءتيىس؟», «ولارعا نەنى جانە قالاي وقىتۋ كەرەك؟», «ولاردىڭ كاسىپتىك بىلىكتىلىگىن قالاي انىقتاۋعا بولادى؟» دەگەن ءۇش نەگىزگى سۇراققا جاۋاپ بەرەدى. ارينە, زاڭ جوباسىن ازىرلەۋدەن بۇرىن ۇلتتىق بىلىكتىلىك جۇيەسىن دامىتۋ بويىنشا بىرقاتار ماڭىزدى جۇمىس جۇزەگە استى. 2018 جىلدان باستاپ ەڭبەك نارىعىنىڭ قۇرىلىمىن ناقتىلاۋ ءۇشىن جاڭا ۇلتتىق قىزمەتتەر سىنىپتاۋىشى ەنگىزىلگەن. وسى قۇجاتتىڭ قۇرامىندا 12 مىڭعا جۋىق كاسىپ پەن لاۋازىم بار, – دەيدى و.ورداباەۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, ۇلتتىق بىلىكتىلىك اياسىندا سالالىق بىلىكتىلىك شەڭبەرلەرى جانە كاسىپتىك ستاندارتتار ازىرلەنىپ بەكىتىلدى. كاسىپتىك ستاندارتتار جۇيەنىڭ وتە ماڭىزدى ەلەمەنتى جانە وسى ماماندىق قىزمەتكەرلەرىنە نارىق تالاپتارىن جيناقتاۋ فۋنكتسياسىن اتقارادى, سونداي-اق قىزمەتكەرلەردى وقىتۋ جانە دايارلاۋ باعدارلامالارىن قۇرۋ ءۇشىن نەگىز بولا الادى. بۇعان قوسا رەتتەلەتىن كاسىپتەر تىزبەسى بەكىتىلدى. ۇلتتىق پالاتا ماماندارىن باعالاۋدى جۇرگىزەتىن سەرتيفيكاتتاۋ ورتالىقتارىنىڭ تىزبەسى جۇرگىزىلەدى.
سونىمەن قاتار ۇلتتىق بىلىكتىلىك جۇيەسىن دامىتۋ ماقساتىندا ازىرلەنگەن زاڭ جوباسى بىرقاتار جاڭالىقتى قاراستىرادى. ءبىرىنشىسى – ءۇش دەڭگەيلى ينستيتۋتسيونالدىق جۇيەنى ەنگىزۋ. ەكىنشىسى – كاسىپتىك بىلىكتىلىكتەردى تانۋ ءتارتىبىن رەگلامەنتتەۋ. ءۇشىنشىسى – ەڭبەك نارىعىنىڭ بەيرەسمي جانە ينفورمالدى ءبىلىم بەرۋدى تانۋ, جەكە شەبەرلىكتى راستاۋ مۇمكىندىگى, قىزمەتكەرلەردى ىنتالاندىرۋ شارالارى.
– «كاسىبي بىلىكتىلىك تۋرالى» زاڭ جوباسىندا جۇمىس ورنىندا سەرتيفيكاتتاۋ پروتسەسىن ىنتالاندىرۋ شارالارى دا بولادى. سونداي-اق جۇمىسسىز حالىققا وسى سەرتيفيكاتتاۋدان ءوتۋ ءۇشىن بەلگىلى ءبىر ۆاۋچەرلەر كوزدەلەدى. بارلىق پەرسونالى تاۋەلسىز راستاۋ ورتالىقتارىندا سەرتيفيكاتتاۋدان وتكەن جۇمىس بەرۋشىلەر ءۇشىن جاڭا ءتارتىپ ەنگىزىلەدى. سەنىم سەرتيفيكاتتارى بەرىلەدى. بۇل ەڭبەك ينسپەكتورلارىن تەكسەرۋ مۇلدەم باسقا رەجىمدە جۇزەگە اسىرىلاتىنىن كورسەتەدى. وسى شارالاردىڭ بارلىعى زاڭ جوباسىندا قاراستىرىلدى. ءبىز زاڭ جوباسىنىڭ قانشالىقتى ءتيىمدى بولاتىنىن باعامداپ وتىرمىز, ويتكەنى بۇل ءبىلىم بەرۋ جۇيەسى مەن ەڭبەك نارىعى اراسىنداعى كوپىر ىسپەتتەس, – دەدى ۆيتسە-مينيستر.
جوعارى وقۋ ورىندارىن اككرەديتتەۋ نەمەسە كەيبىر ساپاسى تومەن ۋنيۆەرسيتەتتەردى ليتسەنزياسىنان ايىرۋ تۋرالى اقپاراتتارعا قانىقپىز. وسى ورايدا بريفينگتە جۋرناليستەر تاراپىنان «بۇل ەرەجە كاسىپتىك جانە تەحنيكالىق ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىندە قالاي ساقتالادى؟», «ماماندى دايىنداۋدا تالاپقا ساي كەلمەيتىن نەمەسە ليتسەنزياسىنان ايىرىلعان قانشا كاسىپتىك ورىن بار؟» دەگەن ساۋالدار قويىلدى.
بۇل رەتتە عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم مينيسترلىگى جوعارى جانە جوعارى وقۋ ورنىنان كەيىنگى ءبىلىم كوميتەتى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى مىندەتىن اتقارۋشى بانۋ ناربەكوۆا جوو جۇيەسىندە 2010 جىلدان باستاپ قازاقستاننىڭ بولون ۇدەرىسىنە قوسىلعانىن جەتكىزدى. ال ونىڭ باستى تالاپتارىنىڭ ءبىرى – تاۋەلسىز اككرەديتاتسيا نەمەسە ساپانى قامتاماسىز ەتۋ جۇيەسىن قالىپتاستىرۋ. بۇگىندە ەلىمىزدە 12 اككرەديتاتسيالىق اگەنتتىك بار. ولار مينيسترلىك تاراپىنان تانىلعان.
– الدىمەن اتتەستاتتاۋ مەن ليتسەنزيادان وتكىزۋدىڭ اراجىگىن اشىپ الايىق. اككرەديتتەۋدەن ءوتۋ بولون ۇدەرىسىنىڭ دەكلاراتسياسىنا قول قويعاندىقتان, جالپىەۋروپالىق ءبىلىم جۇيەسىندەگى ستاندارتتىڭ نەگىزىندە جۇزەگە اسىرىلادى جانە ءبىلىم باعدارلامالارى جۇمىس بەرۋشىلەرمەن بىرگە ازىرلەنەدى. بۇگىندە جوو-نىڭ 60%-ى ارنايى باعدارلامالارىن اككرەديتتەۋدەن وتكىزدى. بۇل ولارعا ماماندار دايىنداۋعا جانە مەملەكەتتىك تاپسىرىس الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. سونىمەن قاتار ينستيتۋتسيونالدى اككرەديتتەۋ بار. ودان بارلىق ۋنيۆەرسيتەت ءوتتى. سەبەبى ولار اككرەديتتەۋدەن وتپەسە, ودان ءارى قىزمەت ەتۋىنە قاتىستى سۇراقتار تۋىنداۋى ىقتيمال. ال ليتسەنزيا ماسەلەسى – قازىر مەملەكەت تاراپىنان جۇرگىزىلىپ وتىرعان ساياسات. وسى كۇنگە دەيىن 15 وقۋ ورنى جابىلدى. بۇل جۇمىس جالعاسىن تابادى, – دەدى ب.ناربەكوۆا.
