ايماقتار • 28 قىركۇيەك، 2022

ساپالى جول سالۋعا نە كەدەرگى؟

97 رەت كورسەتىلدى

وبلىس اكىمدىگى جانىنداعى سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل جونىندەگى كوميسسيا وتىرىسىندا جول جوندەۋ جانە جاڭا جول سالۋ سالاسىندا انىقتالعان جەمقورلىق تاۋەكەلدەرى تۋرالى بىرقاتار ماسەلە تالقىلاندى. اتالعان جيىن انتيكور قىزمەتىنىڭ باستاماسىمەن ءوتتى.

رەسمي دەرەكتەر بويىنشا وڭىردە 9 مىڭ شاقىرىمنان استام اۆتوكولىك جولى بار. مەملەكەت سوڭعى 5 جىلدىڭ ىشىن­دە بۇل سالاعا كولەمى 175 ملرد تەڭگە بو­لا­تىن قوماقتى قارجى ءبولىپتى. سوعان قا­را­ماستان، وبلىستاعى اۆتوكولىك جولدا­رى­نىڭ تەك 78 پايىزى عانا قاناعات­تا­نار­لىق جاعدايدا.

جول اكتيۆتەرى ساپاسىنىڭ ۇلتتىق ورتا­لىعى جۇرگىزگەن ارالىق ساراپتامالىق زەرتتەۋلەر ناتيجەسىندە جاڭا سالىنعان جانە تاياۋدا عانا جوندەۋدەن وتكەن بىر­قا­تار جولدىڭ مەملەكەتتىك ستاندارت تالاپتارىنا ساي ەمەس ەكەنى انىقتالىپ وتىر.

جيىن بارىسىندا وبلىستىق سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى قىزمەت باسشىسىنىڭ ءبى­رىنشى ورىنباسارى الماس امانوۆ جول قۇرىلىسى سالاسىندا ورىن العان جەم­قورلىق تاۋەكەلى كوبىنە مىندەتىنە ىقى­لاس­سىز مەردىگەرلەردىڭ مۇددەسىن ۇنەمى قورعاشتاۋ ناتيجەسىندە جانە ساپاسىز جۇمىستاردى سول كۇيىندە قابىلداپ الۋ سال­­دارىنان تۋىندايتىنىن ايتتى. ان­تي­كور وكىلىنىڭ سوزىنە قاراعاندا، اۆتو­­موبيل جولدارىن سالۋ جانە قايتا جا­ڭارتۋ جونىندەگى كونكۋرستىق قۇجات­ت­ا­مالار كوبىنە وسىنداي ءوز مىندەتىنە ىقىلاسسىز مەردىگەرلەرگە بەيىمدەلەدى. نا­تيجەسىندە، جول سالۋعا، جوندەۋگە قا­تىس­تى كونكۋرستاردىڭ كوبىن سولار ۇتىپ الادى. مۇنداي مەردىگەرلەردىڭ تەحنيكاسى مەن باسقا دا مۇمكىندىكتەرى جەتكىلىكتى بولماعاندىقتان، وزدەرىنە جۇكتەلگەن جۇمىستى ۋاقتىلى ورىنداي المايدى. وسىنىڭ سالدارىنان مەملەكەت سەنىپ تاپسىرعان مىندەت دەر كەزىندە تاپسىرىلماي، ەشبىر سەبەپسىز مەرزىمى ۇزارتىلىپ، سوزباققا تۇسەدى. مۇنىڭ سوڭى، ءىس تىرەلەتىن جەرىنە ابدەن تىرەلگەن كەزدە جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ ساپاسىز ورىندالعان جۇمىستى امالسىز قابىلداپ الۋىنا اكەپ سوقتىرادى.

الماس امانوۆ بۇعان مىسال رەتىندە اۋليەكول-جالداما باعىتىنداعى اۆتو­كولىك جولىنا توقتالدى. ۇزىندىعى شا­ما­مەن 260 شاقىرىمنان اساتىن بۇل جول ۋچاسكەسىندەگى جۇمىس 2021 جىل­دىڭ ناۋرىز ايىندا باستالىپ، 2022 جىل­عا دەيىن ۇزارتىلعان. ەڭ سوراقىسى، جول اكتيۆتەرىنىڭ ساپاسىن تەكسەرەتىن ۇلتتىق ورتالىق ساراپشىلارى وسى جول ۋچاسكەسىنەن الىنعان كەرندەردىڭ 90%-ى مەملەكەتتىك ستاندارت تالاپتارىنا ساي ەمەس ەكەنىن ايتىپ وتىر.

امانكەلدى-ۇرپەك-راحمەت-ءالىبي، شۇ­­با­لاڭ-قاراسۋ، ارقالىق-اشۋتاستى–شيەلى اۆتوجولدارىنىڭ دا جاعدايى وسىنداي. تاياۋدا عانا جوندەۋدەن وتكەن بۇل جولداردىڭ ۇستىندە كۇن ساناپ ويىق، شۇقىر پايدا بولىپ، كەدىر-بۇدىر كوبەيە تۇسكەن.

سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى قىزمەت وكىلدەرى جول ساپاسىن تەكسەرۋگە جەتكىلىكتى تۇردە قارجى بولىنبەيتىنىن ايتىپ، قىن­جى­لىس ءبىلدىردى. بيىل جۇرگىزىلگەن ساراپتاما جۇمىستارىنىڭ ناتيجەلەرى جول قۇ­رى­لىسىن كەزەڭ-كەزەڭىمەن، دۇركىن-دۇركىن بىرنەشە رەت تەكسەرۋ قاجەت ەكە­نى­نە كوز جەتكىزىپ وتىر. مىسالى، بيىل اشۋتاستى-شيەلى باعىتى بويىنشا سالىنىپ جاتقان كۇرە جولدان 13 رەت سىناما الىنعان. تالداۋ جۇمىستارىنىڭ ناتيجەسىندە سول 13 سىنامانىڭ 10-ى تالاپقا ساي كەل­مەيتىن بولىپ شىققان. وكىنىشكە قاراي، اكىمدىك تاراپىنان قارجىلاندىرۋ بول­ما­عاندىقتان، سىناما الۋ جۇمىستارى دا توقتاپ قالعان.

زاڭ بويىنشا جوندەۋدەن وتكەن نەمەسە جاڭا توسەلگەن جولداردى جول اك­تيۆ­تەرىنىڭ ساپاسىن تەكسەرەتىن ۇلتتىق ور­تا­لىق وڭ قورىتىندى شىعارماي ەش­كىم قابىلداپ الا المايدى. الايدا ساپاسىز سالىنعان ءبىراز جولدىڭ ونداي قورىتىندىسىز-اق قابىلدانىپ كەتكەنى انىقتالىپ وتىر.

جول اكتيۆتەرى ساپاسىنىڭ ۇلتتىق ورتا­لىعى بيىل 654 رەت جوسپارلى تەك­سەرىسكە شىعىپ، جول قۇرىلىسى جۇ­مىس­تارىندا ورىن العان كوپتەگەن كەم­شى­لىك­تىڭ بار ەكەنىن انىقتاعان. الايدا قارجى تاپشىلىعىنا بايلانىس­تى، الگى انىقتالعان كەمشىلىكتەردىڭ جويىلعانىنا كوز جەتكىزۋ ءۇشىن جاسالاتىن قايتا ساراپتاما جۇرگىزۋگە نەبارى 18-اق رەت شىققان.

جيىن بارىسىندا ايماق باسشىسى ارحيمەد مۇحامبەتوۆ جول ساپاسىن تەكسەرۋگە قاجەت قاراجاتتىڭ ىزدەستىرىلەتىنىن مالىمدەپ، ءتيىستى مەكەمەلەرگە جوندەۋدەن وتكەن جانە جاڭا سالىنعان جولداردىڭ ۇلتتىق ورتالىقتىڭ قورىتىندىسىنسىز قابىلدانباۋىن قاداعالاۋدى تاپسىردى. اكىم وسى ۋاقىتقا دەيىن جوندەۋدەن وتكەن جولداردى، ونىڭ ىشىنە كەپىلدىك مەرزىمى بار جولدار دا كىرەدى، قايتا تەكسەرىستەن وتكىزىپ، كەمشىلىكتەر انىقتالعان جاعدايدا ونى تۇزەتۋ تۋرالى نۇسقاۋ بەردى.

سونىمەن قاتار ءوڭىر باسشىسى مەم­لە­كەت­تىك ساتىپ الۋ كونكۋرستارىنا قاتى­سىپ، وڭاي جەڭىسكە جەتىپ جۇرگەن ءبىر كۇندىك كومپانيالار تۋرالى دا ءسوز قوزعادى. اكىمنىڭ ايتۋىنا قاراعاندا، مۇنداي كومپانيالار كوبىنە باسقا وڭىرلەردەن كەلەدى. كوبىنە ولاردىڭ مەملەكەت سەنىپ تاپسىرعان جۇمىستى اتقاراتىن نە تەحنيكاسى، نە ادامى جوق بولىپ شىعادى. سويتە تۇرا، مۇندايعا ابدەن اككى بولىپ العان كومپانيا تەحنيكالىق قۇجاتتامادا تەحنيكام دا، جۇمىس كۇشىم دە بار دەپ كورسەتىپ، كونكۋرستى ۇتىپ العان سوڭ قازىنا قارجىسىن ءبىر قارپىپ الىپ، وزىنە جۇكتەلگەن مىندەتتى قوسالقى مەردىگەرگە ىسىرا سالادى. مۇنىڭ زاردابىن تۇپتەپ كەلگەندە جەرگىلىكتى ورگاندار تارتادى، ەڭ باستىسى، مەملەكەت قىرۋار قارجى بولگەن جولدىڭ قۇرىلىسى ساپاسىز بولىپ شىعادى.

وبلىستىق سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل دەپارتامەنتىنىڭ باسشىسى سەرىكجان مىرزالىنىڭ ايتۋىنشا، الداعى ۋاقىتتا «ادىلدىكتى تالاپ ەت!» رەسپۋبليكالىق اكتسياسى شەڭبەرىندە جول ساپاسىن تەكسەرۋ جۇمىستارى ءالى دە جاندانا تۇسپەك. وعان جول اكتيۆتەرىنىڭ ساپاسى ۇلتتىق ورتالىعىنىڭ ساراپشىلارى، مەملەكەتتىك اۋديت جانە مەملەكەتتىك ساۋلەت-قۇرىلىس باقىلاۋ سالاسىنىڭ ماماندارى تارتىلاتىن بولادى.

ەڭ باستى مىندەت – جول قۇرىلىسى سالا­سىنداعى سىبايلاس جەمقورلىقتىڭ الدىن الۋ، بيۋدجەت قاراجاتىنىڭ ماقسات­سىز جۇمسالۋىن بولدىرماۋ جانە كولىك جولدارىنىڭ ساپالى بولۋىن قامتاماسىز ەتۋ.

كوميسسيا وتىرىسىنىڭ سوڭىندا اۋدان اكىمدەرىنە جانە وبلىس اكىمدىگىنىڭ ءتيىستى باسقارمالارىنا اۆتوكولىك جولدارىندا انىقتالعان اقاۋلاردى جويۋ، سونداي-اق مەملەكەتتىك ساتىپ الۋلار تۋرا­لى زاڭنامانىڭ ساقتالۋىن جانە بيۋدجەت قاراجاتىنىڭ ماقساتتى جۇمسالۋىن قام­تاماسىز ەتۋ تاپسىرىلدى.

 

قوستاناي وبلىسى

سوڭعى جاڭالىقتار

دوللار باعامى تومەندەدى

قارجى • بۇگىن، 16:10

ۇقساس جاڭالىقتار