قوعام • 17 تامىز، 2022

مۇعالىم – وقۋشى – اتا-انا: بۇل ۇشتىكتىڭ بالا تاربيەسىندەگى ماڭىزى ۇشان-تەڭىز

94 رەت كورسەتىلدى

ەلوردادا تامىز كونفەرەنتسياسى ءوتتى. بيىلعى ءىس-شارا ادەتتەگىدەي مۇعالىمدەرگە ەمەس، اتا-انالارعا ارنالدى. مينيستر، دەپۋتات، قوعام قايراتكەرلەرى، شەتەلدىك ساراپشىلار وتباسى قۇندىلىقتارى، بالا تاربيەسى مەن ءبىلىم الۋداعى اتا-انانىڭ ءرولى تۋرالى وي قوزعاپ، پىكىر الماستى.

پرەزيدەنت جانىنداعى ايەلدەر ىستەرى جانە وتباسىلىق-دەموگرافيالىق ساياسات جونىندەگى ۇلتتىق كوميسسيا مەن «سەنىم بولاشاق» رەسپۋبليكالىق اتا-انالار قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ ۇيىتقى بولۋىمەن وتكەن كونفەرەنتسياعا وقۋ-اعارتۋ ءمينيسترى اسحات ايماعامبەتوۆ، سونداي-اق وبلىستاردان 700-گە جۋىق بەلسەندى اتا-انا قاتىستى.

وسىعان دەيىن مەكتەپتەگى ءبىلىم مۇعالىم جانە وقۋشى اراسىن جالعاسا، ەندى وعان وقۋشىنىڭ اتا-اناسى دا قوسىلادى. مۇعالىم – وقۋشى – اتا-انا ۇشتىگى ءبىر بايلانىستا بولماق. ويتكەنى ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا، بۇگىندە اتا-انالار مەكتەپ تۇگىلى بالالارىمەن دۇرىس باعىتتا قارىم-قاتىناس ورناتپايدى.

«ى.التىنسارين اتىنداعى ۇلتتىق ءبىلىم اكادەمياسى وقۋشىلار اراسىندا ساۋالداما جۇرگىزدى. ونىڭ ناتيجەسى كورسەتكەندەي، اتا-انالاردىڭ 60 پا-يىزى بالالارىنىڭ وقۋ پروتسەسىنە ارالاسپايدى. سونداي-اق جاسوسپىرىمدەر كىتاپ وقىمايدى دەيمىز. ول ءۇشىن ءبىز الدىمەن كىتاپحانالاردى كوركەم ادەبيەتپەن تولتىرۋىمىز قاجەت. ال اتا-انالار بولسا بالاسىن كىتاپ وقۋعا باۋلۋ كەرەك. بالاسىمەن بىرىگىپ كىتاپ وقىعان اتا-انانىڭ ۇتارى كوپ. بۇعان قوسا بىرىگىپ تانىمدىق باعدارلامالار كورسە، اسەرلى ءارى بالانىڭ جەتىلۋىنە پايدالى. وسىنداي اتا-انالاردىڭ بالالارىمەن ارالاسۋى سانالى، ءبىلىمدى ۇرپاقتىڭ كوبەيۋىنە اكەلەدى»، دەدى وقۋ-اعارتۋ ءمينيسترى اسحات ايماعامبەتوۆ كونفەرەنتسيادا سويلەگەن سوزىندە. ءمينيستردىڭ پىكىرىنشە، ادامعا قا­جەتتى تەرەڭ ءبىلىم، وتانسۇيگىشتىك، ەڭبەكقورلىق قاسيەتتەرى مۇعالىم – وقۋشى – اتا-انانىڭ تىعىز قارىم-قاتىناسىمەن قالىپتاسادى. سوندىقتان اتالعان ۆەدومستۆو وسى باعىتتاعى ۇشتىكتىڭ بايلانىسىن ارتتىرۋدى كوزدەپ وتىر.

«بيىلعى وقۋ جىلىنان باستاپ مەكتەپتە وتەتىن اتا-انالار جينالىسىنىڭ فورماتىن وزگەرتىپ جاتىرمىز. ەگەر مۇعالىم ءار بالانىڭ قاي ءپاندى ۇناتا­تىنى، بىراق ونى مەڭگەرۋدە قانداي پروبلەماعا تاپ كەلىپ جاتقانى تۋرالى مالىمەت بەرىپ وتىرسا، ول اتا-اناعا وتە ماڭىزدى اقپارات بولار ەدى. تەك باعانى ايتىپ شىققاننان بۇل الدەقايدا ءتيىمدى. جاڭا وقۋ جىلىندا وسىنداي جۇ­مىستى قولعا الامىز»، دەدى اسحات ايماعامبەتوۆ.

سونداي-اق مينيستر وقۋ جىلىنىڭ 31 مامىرعا دەيىن ۇزارتىلىپ، 35-36 اپتاعا سوزىلاتىنى تۋرالى ايتىپ ءوتتى. بۇل شەشىم ءوز كەزەگىندە ءۇش اۋىسىمدى مەكتەپتەردىڭ ماسەلەسىن شەشىپ، 5 كۇندىك ساباق وتكىزۋگە جاعداي جاسايدى. نەبارى 6 كۇنگە سوزىلعان وقۋ جىلى بۇدان وزگە دە پروبلەمالاردى وڭتايلاندىرماق. «سەنبى-جەكسەنبىدەگى ءىس-شارالاردى وقۋشىلارمەن عانا وتكىزبەي، مۇعالىم دە ءوز بالاسىنا كوڭىل ءبولۋ كەرەك. 150 مىڭ مۇعالىم دەمالىس كۇندەرى ەل قاتارلى دەمالاتىن بولادى. اتا-انالار دا بالالارىمەن ۋاقىت وتكىزۋ قاجەت. وسى كەزدە ولاردىڭ ءبىر-بىرىنە دەگەن قۇرمەتى ارتادى. اسىرەسە اتا-انالاردىڭ مۇعالىمگە دەگەن قۇرمەتى وتە ماڭىزدى»، دەدى مينيستر.

وقۋ جىلىنداعى وزگەرىس وقۋ­شى­لاردىڭ جازعى دەمالىسىنا اسەر ەتپەيدى، بالالار 1 ماۋسىم مەن 1 قىر­كۇيەك ارالىعىندا دەمالادى. سو­نىمەن قاتار كۇزگى كانيكۋل – 7 كۇن (2022 جىلعى 31 قازان – 6 قاراشا ارا­لىعىندا)، قىسقى دەمالىس – 9 كۇن (2022 جىلعى 31 جەلتوقسان مەن 2023 جىلعى 8 قاڭتار ارالىعىندا)، كوكتەمگى دەمالىس 9 كۇن (2023 جىلعى 18-26 ناۋرىز ارالىعىندا) بولادى.

تامىز كونفەرەنتسياسىنىڭ اتا-انالاردىڭ قاتىسۋىمەن ءوتۋىن قولداعان سەناتور دانا نۇرجىگىت مۇنداي ءىس-شارا جىل سايىن ءداستۇرلى تۇردە وتسە دەگەن ۇسىنىسىن ايتتى. «پاندەميانىڭ دا قايىرى بار. ۇيدە وتىرىپ اتا-انالار بالالارىمەن اڭگىمە-دۇكەن قۇرىپ، سىرلاسىپ، وي بولىسۋگە مۇمكىندىك الدى. بالالارعا كەرەگى – اتا-انانىڭ كوڭىل ءبولۋى. قازىر بارلىعىمىز جۇمىستا وتىرمىز، ال بالالارىمىز بولسا ارينە تەلەفون، تەلەديدارعا تەلمىرىپ، ۋاقىت وتكىزىپ جاتىر. سوندىقتان اتا-انالار بالالارى ءۇشىن ەڭ ماڭىزدى تۇلعا ەكەنىن ەستە ساقتاۋ قاجەت»، دەدى دەپۋتات.

ءىس-شاراعا سونداي-اق حالىقارالىق ساراپشىلار قاتىستى. EuroParents ەۋروپالىق اتا-انالار بىرلەستىگىنىڭ ۆيتسە-پرەزيدەنتى ايۆار حوللەر، Parents International كوممەرتسيالىق ەمەس ۇيىمىنىڭ ديرەكتورى ەيزتەر سولومون الەمدەگى وتباسى ساياساتىنا قاتىستى كەيستەرمەن ءبولىستى. «ارينە، قازاقستان مەن ەۋروپانىڭ ءداستۇرى، مادەنيەتى، ادامدارى ءبىر-بىرىنە ۇقسامايدى. الايدا وتباسى، بالا تاربيەسى، اسىرەسە بىلىمىنە كەلگەندە ۇستانار باعىتىمىز ءبىر بولۋى مۇمكىن. بالانىڭ بىلىمىنە اتا-اناسى قاي ۇلتتا دا كوڭىل ءبولۋى قاجەت. وسىنداي ورتاق قاسيەت ءبىزدى بايلانىس­تىرادى. سوندىقتان تاجىريبە الماسۋ ماڭىزدى بولىپ وتىر. جالپى، اتا-انا – بالانىڭ ەڭ باستى وقىتۋشىسى، ۇستازى. ول با­لانىڭ ءاربىر ىسىنە ارالاسىپ، جاۋاپتى بولۋى قاجەت. الايدا اتا-اناعا دا قولداۋ قاجەت. وسى باعىتتاعى ۇيىمداستىرۋ ساياساتى دۇرىس قۇرىلسا، ءبىلىمدى ۇرپاق قالىپتاسادى»، دەدى ايۆار حوللەر.

كونفەرەنتسيا شەڭبەرىندە فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى، ابايتانۋشى ومار جالەل، وتباسىلىق پسيحولوگ ەرجان مىرزاباەۆ، پسيحولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى، الەۋ­مەتتانۋشى، جازۋشى پااتا امو­ناشۆيلي سەمينار-ترەنينگ وتكىزدى.

سوڭعى جاڭالىقتار

سەمەي قالاسىنىڭ اكىمى تاعايىندالدى

تاعايىنداۋ • بۇگىن، 10:42

مەسسي جەڭىسكە جەتەلەي المادى

فۋتبول • بۇگىن، 07:35

شيرەك فينالعا ءوتتى

تەننيس • بۇگىن، 07:33

ءتورتىنشى ورىنعا تۇراقتادى

تەننيس • بۇگىن، 07:32

جۇلدەنىڭ اۋىلى الىس ەمەس

سپورت • بۇگىن، 07:28

بارىمتاعا – «قارىمتا»

قوعام • بۇگىن، 07:25

اسىق اتۋدان الەم چەمپيونى

ۇلتتىق سپورت • بۇگىن، 07:24

ادام كاپيتالىن ارتتىرۋعا ارنالادى

ەكونوميكا • بۇگىن، 07:20

جاڭا رەفورماعا سەنىم زور

پىكىر • بۇگىن، 07:16

ءۇمىت ءسوزى

پىكىر • بۇگىن، 07:12

بۇل – بولاشاقتىڭ تاڭداۋى

پىكىر • بۇگىن، 07:08

اشىقتىقتى ارتتىراتىن يگى ىستەر

قازاقستان • بۇگىن، 07:05

قۇقىق ۇستەمدىگى – كەلىسىم كەپىلى

قازاقستان • بۇگىن، 07:03

ەرتەڭىمىز ءۇشىن ۇتىمدى شەشىم

ساياسات • بۇگىن، 07:00

كاسىپ كوزى – ءناسىپ كوزى

ەكونوميكا • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار