الەم • 04 تامىز, 2022

كوسوۆوداعى كۇردەلى احۋال

343 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

وتكەن اپتادا كوسوۆو مەن سەربيا اراسى تاعى ۋشىقتى. وعان كوسوۆو بيلىگىنىڭ 1 تامىزدان باستاپ ەنگىزگەن جاڭا تالابى سەبەپ بولدى. ەل ۇكىمەتى سەربيانىڭ تولقۇجاتىمەن جۇرگەن ازاماتتارعا كوسوۆو جەكە كۋالىگىن الۋدى تالاپ ەتۋ, سونداي-اق سەرب نومىرلەرى بار بارلىق كولىكتى قايتا تىركەۋ تۋرالى شەشىم قابىلداعان. بۇل جەرگىلىكتى سەربتەردىڭ نارازىلىعىن تۋدىردى.

كوسوۆوداعى كۇردەلى احۋال

كوسوۆولىق سەربتەر ەلدىڭ سول­تۇستىگىندە سەربيامەن اراداعى شەكارا بەكەتتەرىن جاپقان ەلدە سيرە­نالار داۋىسى ەستىلگەن. باسپا­سوزدەگى حابارلاردا كوسوۆودا سيرەنالار ەستىلگەنى ايتىلسا, كوسو­ۆولىق سەربتەردىڭ وسى دىبىستارعا بايلانىستى شەكارانى جاۋىپ تاستاعانى حابارلاندى. ەرتەڭىنە ايماققا ناتو-نىڭ كوسوۆو كۇش­تەرىنە (KFOR) تيەسىلى ەكى كولىك كەلگەنى حابارلاندى.

كوسوۆو پوليتسياسى ديرەك­تورىنىڭ ورىنباسارى بەسيم حوتي ءوز مالىمدەمەسىندە كوسوۆولىق سەربتەر كولىكتەرمەن شەكاراعا توسقاۋىل قويعانىن, پوليتسيا كۇش­تەرىنىڭ برنياك پەن يارينە شەكا­را قاقپالارىن جاپقانىن مالىم­دەدى. سونىمەن قاتار كوسوۆو پولي­تسياسى كەيبىر جەرلەردە وق داۋىس­تارى ەستىلگەنىن, ولاردىڭ كەيبى­رەۋلەرى پوليتسيا كۇشتەرىنە باعىت­تالعانىن, بىراق ەشكىم زارداپ شەكپەگەنىن العا تارتتى.

كوسوۆولىق ءباسپاسوز بەتتەرىندە البان تەكتى ازاماتتاردىڭ شا­بۋىل­عا ۇشىراعانى جانە بۇل شابۋىل­داردا كولىكتەردىڭ زاقىمدالعانى تۋرالى اقپاراتتار تارادى. ۇكى­مەت كوسوۆوداعى سەربتەردىڭ شە­كارا وتكەلدەرىن جابۋ ارەكەتىن ايىپ­تاعانىنا ەسكەرە وتىرىپ, مۇنى بەلگراد تاراپى دايىنداعان دەپ كۇ­دىكتەنىپ وتىر. كوسوۆو پرەمەر-ءمينيسترى البين كۋرتي ەلدەگى اگرەس­سيۆتى ارەكەتتەردى سەربيا جوس­پارلاعانىن جانە ونىڭ اران­دا­تۋشىلىعىمەن جاسالعانىن, كو­تەرىلىستەردىڭ باستى جاۋاپتى­لارىنىڭ ءبىرى سەربيا پرەزيدەنتى الەكساندر ۆۋچيچ پەن سەربيا ۇكى­مەتى كەڭسەسىنىڭ ديرەكتورى پەتار پەتكوۆيچ ەكەنىن العا تارتادى.

«سەربيانىڭ زاڭسىز قۇرى­لىمدارى بۇرىنعىدان دا اگرەس­سيۆتى قىلمىستىق توپتارعا اي­نالدى. بۇل ءبىزدىڭ ەل ءۇشىن وڭاي ەمەس, ويتكەنى ولاردى سولتۇستىك كورشىمىزدىڭ بۇكىل مەملەكەتتىك قۇرىلىمدارى قولداپ وتىر. كەشە ونداعان ورەسكەل جانە انىق زاڭ بۇزۋشىلىقتار بولدى. ءبىز حالىقارالىق ۇيىمداردى, ەو مەن ناتو-نى بەلگراد اشىق تۇردە ارانداتىپ, ارنايى دايىنداپ قارجىلاندىرعان كوسوۆونىڭ سولتۇستىگىندەگى قىلمىستىق توپتاردىڭ زورلىق-زومبىلىعى مەن اگرەسسياسىن ايىپتاۋعا شاقىرامىز», دەدى كۋرتي.

سەربيا قورعانىس مينيسترلىگى كوسوۆوداعى احۋالعا ارالاسپاعانىن جانە الەۋمەتتىك مەدياداعى جالعان اقپاراتقا سەنۋگە بولمايتىنىن مالىمدەدى. سەربيا پرەزيدەنتى الەكساندر ۆۋچيچ وقيعاعا قاتىستى مالىمدەمە جاساپ, كوسوۆولىق سەربتەر بۇدان بىلاي قۋدالاۋعا شىدامايتىنىن اشىق ايتتى. پرەزيدەنت ۆۋچيچ ءوز سوزىندە ء«بىز بەيبىتشىلىكتى قالايمىز, بىراق ءبىز بەرىلمەيمىز», دەپ ورتاعا بەيتاراپ پىكىر ۇسىندى. دەگەنمەن ءوز ەلىنىڭ قاقتىعىس تۋدىراتىن جانە قاقتىعىستى قالايتىن تاراپ ەمەس ەكەنىن اتاپ كورسەتكەن ۆۋچيچ: «سەربيا سلوبودان ميلوشەۆيچ پەن بوريس تاديچ كەزىندەگىدەي وڭاي جەڭەتىن ەل ەمەس» ەكەنىن ەسكەرتۋدى ۇمىتپادى.

سەربيانىڭ بۇعان دەيىن مۇن­داي كۇردەلى جانە قيىن جاعدايدا بولماعانىن اتاپ كورسەت­كەن ۆۋچيچ ءوز سوزىندە پريش­تينا اكىمشىلىگىن وزدەرىن ۇنەمى قۇر­بان رەتىندە كورسەتۋگە تىرىسا­تىنىن تىلگە تيەك ەتتى. سونىمەن قاتار ۆۋچيچ كوسوۆوداعى البان­داردىڭ پرەمەر-مينيستر البين كۋرتيدىڭ كەسىرىنەن قيىندىقتارعا تاپ بولعانىن جانە باتىستىڭ كوسو­ۆودا بولۋى مۇمكىن قاقتىعىستى قالامايتىنىن ايتتى.

ەۋرووداق كوسوۆوداعى وقي­عالارعا الاڭداۋلىشىلىق تانى­تىپ, وقيعاعا قاتىستى مالىم­دەمە ج­اسادى. ەو كوسوۆونىڭ سول­تۇس­تىگىندەگى وقيعادان سوڭ تاراپ­تاردى بريۋسسەلگە اتالعان ماسە­لەنى تالقىلاۋعا شاقىردى. سەربيا مەن كوسوۆو اراسىنداعى بارلىق ماسەلەنىڭ ديالوگ ارقىلى شەشىلۋى كەرەكتىگىن اتاپ كورسەتكەن ەۋرووداق كوميسسياسىنىڭ وكىلى پيتەر ستانو «ەۋرووداق ەكى تاراپ­تى دا شەشىم تابۋ جانە مۇنداي شيەلەنىستەردىڭ قايتا بولۋىنا جول بەرمەس ءۇشىن بريۋسسەلدە ال­دىن الۋ جولدارىن تالقىلاۋعا شا­قىرادى» دەدى. سونىمەن قاتار ستانو تۇراقتىلىق پەن قاۋىپ­سىز­­دىككە قاۋىپ توندىرەتىن جانە بار­لىق ازاماتتاردىڭ ەركىن ءجۇرىپ-تۇ­رۋى­نا كەدەرگى كەلتىرەتىن كەز كەلگەن كە­لى­سىلمەگەن جانە بىرجاقتى ارەكەتتى دەرەۋ توقتاتۋ كەرەك دەپ مالىمدەدى.

وسىدان كەيىن كوسوۆو ۇكىمەتى ەلدەگى سەربتەرگە ۇلتتىق نومىرلەر مەن جەكە كۋالىكتەرىن وزگەرتۋ تۋرالى ەنگىزگەن شەشىمىن ءبىر ايعا كەيىنگە قالدىرىپ, 1 قىركۇيەككە دەيىن شەگەردى. جالپى, كوسوۆو مەن سەربيا اراسىندا ءتۇرلى سەبەپتەرمەن شيەلەنىستەر ءجيى بولىپ تۇرادى. نەگىزگى سەبەپتەردىڭ ءبىرى – 2008 جىلى تاۋەلسىزدىگىن جاريالاعان كوسوۆونى سەربيانىڭ ءالى كۇنگە دەيىن ءوز تەرريتورياسى دەپ ساناۋىندا.

سوڭعى جاڭالىقتار