ەسەپ كوميتەتى ءوز وتىرىسىندا بيىل اقمولا وبلىسىندا بيۋدجەت قاراجاتىن پايدالانۋ تيىمدىلىگىنە جۇرگىزىلگەن ءاۋديتتى قورىتىندىلاي كەلىپ, «وبلىس اكىمدىگى ءوڭىر ەكونوميكاسىنا ينۆەستيتسيالار تارتۋ بويىنشا جۇيەلى جۇمىستى ءتيىستى دەڭگەيدە ۇيىمداستىرماعان, ءوڭىردى دامىتۋ باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋ وڭ ستاتيستيكانى قالىپتاستىرۋ ءۇشىن جوسپارلانعان ءىس-شارالاردىڭ تۇزەتىلۋىن جانە قايتا قارالۋىن قامتاماسىز ەتۋمەن شەكتەلگەن» دەگەن تۇجىرىم جاساپتى. بۇل – كۇلبىلتەلەمەي, تۋراسىن ايتقاندا, اقمولا وبلىسىنىڭ اكىمدىگى ءوز رەيتينگىن جاقسارتۋ ءۇشىن ادەيى كوزبوياۋشىلىقپەن اينالىسقان دەگەن ءسوز.
ەسەپ كوميتەتىنىڭ مالىمەتىنە قاراعاندا, اقمولا وڭىرىنەن سىبايلاس جەمقورلىقتىڭ ءيىسى دە مۇڭكىپ تۇرعان سەكىلدى. ماسەلەن, بيۋدجەتتىك ينۆەستيتسيالىق جوبالار قولدانىستاعى زاڭنامانى ورەسكەل بۇزا وتىرىپ ىسكە اسىرىلعان. ناقتى ايتقاندا, وبلىستىڭ قۇرىلىس باسقارماسى 15 جوبا بويىنشا مەردىگەرلىك ۇيىمدارعا اتقارىلماعان جۇمىستار ءۇشىن 248,1 ميلليون تەڭگە اۋدارعان. بۇعان قوسا, اتالعان باسقارما مەن شورتاندى جانە تسەلينوگراد اۋداندارىنىڭ قۇرىلىس بولىمدەرى جالپى سوماسى 34,4 ميلليون تەڭگەنىڭ ورىندالماعان جۇمىستارى بولا تۇرا, 5 وبەكتىنى پايدالانۋعا قابىلداپ العان. تاعى ءبىر تاڭعالارلىعى – وبلىس اكىمدىگى تسەلينوگراد اۋدانىنىڭ توڭكەرىس اۋىلىندا 180 وقۋشى ورنىنا قاجەتتىلىك بار ەكەنىنە قاراماستان, جاڭا مەكتەپ سالۋدىڭ ورنىنا, بىلتىر «KAZPACO» جشس-دان 110 وقۋشىعا ارنالعان مودۋلدىك مەكتەپتى 1,5 ميلليارد تەڭگەگە ساتىپ الىپتى.
سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل اگەنتتىگى جۋىردا اقمولا وبلىسى اۋىل شارۋاشىلىعى باسقارماسىنىڭ باسشىسى 2020 جىلى كوكتەمگى-كۇزگى دالا جۇمىستارىن جۇرگىزۋگە اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋار وندىرۋشىلەرىنە ارزانداتىلعان ديزەل وتىنىن جەتكىزۋ جونىندەگى وپەراتور بولۋعا جاردەمدەسىپ, كوممەرتسيالىق ۇيىم وكىلدەرىنەن اسا ءىرى مولشەردە پارا العانى ءۇشىن كىنالى دەپ تانىلىپ, سوت ۇكىمىمەن 10 جىلعا باس بوستاندىعىنان ايىرىلعانىن حابارلادى. بىراق بۇل ماسقارا جايتتان اقمولالىق باسشىلار ءالى ساباق الماعان سياقتى. سەبەبى ەسەپ كوميتەتى: «وبلىستا اگروونەركاسىپ سالاسىن دامىتۋ پروبلەمالارى ءتيىستى تۇردە تالدانبايدى جانە سۋبسيديا الۋشىلار اراسىندا ءبولۋ بىركەلكى جۇزەگە اسىرىلمايدى. اۋىل شارۋاشىلىعى وندىرۋشىلەرىنىڭ قارجىلىق جاعدايى, مەملەكەتتىك قولداۋعا قاجەتتىلىك جانە دوتاتسيالىق شارالاردىڭ تيىمدىلىگى تالدانبايدى. وسىمدىك شارۋاشىلىعى سالاسىندا قايتا وڭدەۋ جانە جاڭا وندىرىستەردى كوبەيتۋ بويىنشا مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارى ءىس جۇزىندە تيىسىنشە ۇيىمداستىرىلماعان», دەپ مالىمدەپ وتىر.
«جانى اشىماستىڭ قاسىندا باسىڭ اۋىرماسىن» دەگەندەي, اقمولالىق شەنەۋنىكتەر بيۋدجەت قاراجاتى ەسەبىنەن سالىنعان جالپى ۇزىندىعى 1 509 كيلومەتر ەلەكتر جەلىسىن ەنەرگيا بەرۋشى ۇيىمدارعا بەرۋ ماسەلەسىن ۋاقتىلى شەشپەگەن. سونىڭ سالدارىنان ارشالى جانە تسەلينوگراد اۋداندارىنىڭ جەكەلەگەن ەلدى مەكەندەرىنىڭ تۇرعىندارى ەلەكترمەن جابدىقتاۋ قىزمەتتەرىن زاڭدى تۇلعالارعا قولدانىلاتىن قىمبات تاريفپەن تولەۋگە ءماجبۇر بولعان.
بۇعان قوسا, 3,5 ميلليارد تەڭگە قاراجات جۇمسالعانىمەن, تسەلينوگراد اۋدانىنداعى تۇرعىندارىنىڭ سانى 13 مىڭ ادامنان اساتىن تالاپكەر جانە قاجىمۇقان اۋىلدىق وكرۋگتەرىن ورتالىقتاندىرىلعان سۋمەن جابدىقتاۋ ماسەلەسى 2 جىلدان استام ۋاقىت بويى شەشىمىن تاپپاعان.
ەسەپ كوميتەتىنىڭ باعالاۋىنشا, اقمولا وڭىرىندە مەديتسينا كادرلارىنىڭ تاپشىلىعى, سونىڭ ىشىندە دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى جاس مامانداردى بەكىتۋ ماسەلەلەرىن شەشۋ جۇمىسى ناشار جولعا قويىلعان. مەملەكەتتىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمدارىنىڭ 240-ى, نەمەسە 42,7 پايىزى جالعا الىنعان ءۇي-جايلاردا ورنالاسقان, 123-ءنىڭ عيماراتتارى ابدەن توزعان. تۇرعىندارىنىڭ سانى جىلدان-جىلعا ءوسىپ, بۇگىندە 66,8 مىڭ ادامعا جەتكەن تسەلينوگراد اۋدانىندا اۋرۋحانا جوق.
مىنە, وسىنداي شەشىلمەگەن ينفراقۇرىلىمدىق ماسەلەلەر بار ەكەنىنە قاراماستان, ۇلتتىق قوردان سۇراپ الىنعان 1,9 ميللارد تەڭگە جەرگىلىكتى ماڭىزداعى جولداردى ورتاشا جوندەۋدەن وتكىزىپ, شۇڭقىرلارىن بىتەۋگە جۇمسالىپتى. بۇل بولاشاق ۇرپاق يگىلىگىنە ارنالعان ۇلتتىق قوردىڭ قاراجاتى ءتيىمسىز پايدالانىلعانىن كورسەتەدى.
اۋديتورلىق تەكسەرىستەر ناتيجەسىندە انىقتالعان قارجىلىق بۇزۋشىلىقتاردىڭ جالپى سوماسى – 2,8 ميلليارد تەڭگە. ەسەپ كوميتەتى 42 اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق فاكتىسى بويىنشا ماتەريالداردى شارا قولدانۋ ءۇشىن ۋاكىلەتتى ورگاندارعا جىبەرىپتى, ال سىبايلاس جەمقورلىقتىڭ ءيىسى شىعىپ تۇرعان سوراقى فاكتىلەردى قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنا جولداپتى. ال اقمولا وبلىسىنىڭ اكىمىنە جول بەرىلگەن كەمشىلىكتەردى جويۋ جانە قولدانىستاعى زاڭنامانى بۇزعان لاۋازىمدى تۇلعالاردىڭ جاۋاپكەرشىلىگىن قاراۋ تاپسىرىلعان.
ء«بىر كەزدە وسىنداي تەكسەرىستىڭ قورىتىندىسى بيلەۋشى پارتيا ورتالىق كوميتەتى بيۋروسىنىڭ وتىرىسىندا ارنايى قارالىپ, وندا بارلىق بۇزۋشىلىق بويىنشا وبلىس باسشىسى جاۋاپ بەرەتىن. وعان قاتاڭ پارتيالىق جازا قولدانىلاتىن. بىلايشا ايتقاندا, باياعىدا بۇندايدى بيۋرولاپ تاستايتىن...», دەيدى ەسكى تانىسىم ەسەپ كوميتەتىنىڭ قولدانعان شارالارىنا كوڭىلى ونشا تولماي.
شىنىندا دا, «جاڭا دەگەنىمىز – جاقسى ۇمىتىلعان ەسكى نارسە» دەگەندەي, وتكەن زاماننىڭ ۋاقىت سىنىنان وتكەن كەيبىر ءتيىمدى تاسىلدەرىن جاڭا قازاقستاننىڭ كادەسىنە جاراتساق, ارتىقتىعى جوق-اۋ. قايتكەندە دە ەلىمىزدە زاڭنىڭ ۇستەمدىگى مەن باسشى-قوسشىنىڭ بارىنە قاتىستى تەمىردەي ءتارتىپ ورناتۋعا كۇش سالعانىمىز ءجون.
