بيزنەس • 16 ماۋسىم، 2022

سالىقتىڭ سالماعى

36 رەت كورسەتىلدى

الماتى قالاسىنىڭ كاسىپكەرلەرى ديۆيدەندتەر بويىنشا ورتا جانە ءىرى بيزنەسكە ارنالعان جەڭىلدىكتەردى الىپ تاستاۋعا قارسى بولىپ وتىر. الماتى قالاسى كاسىپكەرلەر پالاتاسىنىڭ الاڭىندا سالىق كودەكسىنە ديۆيدەندتەردى سالىق سالۋدان بوساتۋ جونىندەگى جەڭىلدىكتەردىڭ كۇشىن جوياتىن تۇزەتۋ ەنگىزۋگە قاتىستى ءباسپاسوز ءماسليحاتى ءوتتى.

باق وكىلدەرىنە ماسەلەنىڭ ءمانىسى تۋرالى الماتى قالاسى كاسىپ­كەرلەر پالاتاسىنىڭ ديرەكتورى ايتۋار قوشمامبەتوۆ، الماتى قالاسى كاسىپكەرلەر پالاتاسى وڭىر­لىك كەڭەسىنىڭ توراعاسى ماكسيم با­رىشەۆ، وڭىرلىك كەڭەس مۇشەسى، «فير­ما «تيگروحاۋد» جشس باس ديرەكتورى جانار قۇراباەۆا، «قازاق­ستان اۆتوكولىكشىلەر وداعى» زتب باس ديرەكتورى ءسابيت امان­باەۆ، Sayat Zholshy&Partners ادۆوكات كەڭسەسىنىڭ سەرىكتەسى ەلەنا تيۋرەيكينا بايانداپ، سۇراقتارعا جاۋاپ بەردى.

«الماتى كاسىپكەرلەرى سالىق كودەكسىنە ديۆيدەندتەردى سالىق سالۋدان بوساتۋ جەڭىلدىكتەرىن جويا­تىن جاڭا تۇزەتۋلەردىڭ ەڭگىزىلۋىنە الاڭداپ وتىر. كاسىپكەرلەر بۇل نورما بيزنەسكە ەكى ەسە سالىق پەن سالماق سالىپ، ينۆەستيتسيالاردىڭ تيىمدىلىگى مەن قازاقستاننىڭ ينۆەستورلار ءۇشىن تارتىمدىلىعىن تومەندەتەدى دەپ ەسەپتەيدى»، دەگەن ۋاجبەن باستادى ا.قوشمامبەتوۆ ءباسپاسوز ءماسليحاتىن.

كاسىپكەرلەردى قوبالجىتىپ وتىرعان جايت نەدەن تۋىندادى دەسەك، 8 ماۋسىمدا پارلامەنت ءماجى­لىسى وتىرىسىندا ەكىنشى وقىلىمدا، شۇعىل زاڭ جوباسى اياسىندا سالىق كودەكسىنە تۇزە­تۋلەر قابىلدانعان ەدى. بۇل تۇزە­تۋلەر شاعىن جانە ورتا بيزنەس سۋبەكتىلەرى ءۇشىن ديۆيدەندتەردى سالىق سالۋدان بوساتۋ تۇرىندەگى جە­ڭىلدىكتەردى الىپ تاستاۋدى كوز­دەيدى. وسىلايشا، 2023 جىلدان باستاپ رەزيدەنت ەمەستەر مەن جەكە تۇلعالارعا تولەنەتىن ديۆيدەندتەر (ەگەر ديۆيدەندتەر سوماسى 30 مىڭ اەك-تەن اساتىن بولسا) بويىنشا جەڭىلدىكتەر الىنىپ تاستالادى.

ۇلتتىق پالاتا ماماندارى سا­لىق كودەكسىنە ەنگىزىلگەن تۇزە­تۋلەرگە قاتىستى پىكىر ءبىلدىرىپ، تۇزەتۋلەر قا­بىلدانۋى وتاندىق شاعىن جانە ورتا بيزنەسكە تەرىس اسەر ەتۋى مۇمكىن ەكەنىن جانە ەنگىزۋگە نەعۇرلىم جۇيە­لى قاراۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى.

«ديۆيدەندتەرگە سالىناتىن سالىق قازىر مىناداي تارتىپتە تو­لەنەدى – ەگەر كاسىپكەر كومپانيانى 3 جىلدان از ۋاقىت يەلەنسە، وندا ديۆيدەندتەر العان كەزدە ول 5% تولەيدى، ەگەر كومپانياسىنا 3 جىلدان استام ۋاقىت بولسا، ديۆيدەندتەرگە سالىق سالىنبايدى. قازىر ديۆيدەندتەرگە 10% مولشەرلەمە بەلگىلەۋ ۇسىنىلدى. ەگەر ءبىز جاڭا قازاقستاننىڭ قارقىندى دامۋىن قالاساق، وندا قوسىمشا سالىقتار ەنگىزەتىن تۇزەتۋلەردىڭ كۇشىن جويى­پ، تۇسىنىكتى سالىق كودەكسىن جاساپ، كودەكسكە كەم دەگەندە 3 جىل­عا وزگەرىستەر ەنگىزۋدى توقتاتۋ قا­جەت»، دەيدى م.بارىشەۆ.

سپيكەر قازىرگى كەزدە ەڭبەكاقىعا 6 ءتۇرلى سالىق سالىناتىنىن ەسكە سالا كەلە ەڭبەكاقىعا سالىناتىن بارلىق سالىقتى بىرىكتىرىپ، بىرىڭعاي سالىق مولشەرلەمەسىن 20%-دان اسپايتىن ەتىپ جاساۋدى ۇسىندى. مۇنداي مولشەرلەمە ەڭبەكاقى قورى ءۇشىن وڭتايلى ەكەنىن الەمدىك تاجىريبە كورسەتتى.

«قازاقستان اۆتوكولىكشىلەر وداعى» زتب باس ديرەكتورى ءسابيت امانباەۆ بۇل سالىق كاسىپكەرلەرگە ايتارلىقتاي زيان تيگىزەدى دەپ ەسەپتەيدى.

«سەبەبى بۇل نورما كاسىپكەر ءوزى تاپقان تازا پايداعا قوسىمشا سالىق بولىپ وتىر. كورپوراتيۆتى تابىس سالىعىن تولەۋىمىز جەتكى­لىكتى بولۋى كەرەك قوي. ال بۇل نور­مادا ەكىنشى قوسىمشا سالىق سالىن­باق. بۇل قوسىمشا جۇكتەمە بەكى­تىلسە، وندا كاسىپكەر تابىستى جاسىرۋ جولىن ىزدەي باستايدى، كولەڭكەگە قاشادى. بۇل نورما كاسىپ­كەرلىكتىڭ دامۋىنا كەدەرگى، مەم­لەكەتتىك ساياساتقا قايشى»، دەدى س.امانباەۆ.

«فيرما «تيگروحاۋد» جشس باس ديرەكتورى جانار قۇرالباەۆا سالىق كودەكسىنە ۇسىنىلىپ وتىر­عان وزگەرىستەر تاعى ءبىر تارماققا تيەسىلى ەكەندىگىن العا تارتا وتىرىپ، بۇل نورما قولدانىستاعى نورمالارمەن سالىستىرعاندا شوب سۋبەكتىلەرى ءۇشىن قولايسىز ەكەنىن، ەگەر قازىر شوب سۋبەكتىسى ءۇش جىل بۇرىن ساتىپ الىنعان جابدىقتى ساتسا، وعان ققس تولەمەۋى كەرەگىن جەتكىزدى. ۇسىنىلىپ وتىرعان نورمانى ەنگىزۋ كەزىندە ءتورتىنشى جىلعا كاسىپكەر قوسىلعان قۇنعا سالىق تولەۋگە ءتيىس بولادى.

ماسەلەن، قازىرگى تاڭدا كاسىپكەر ءوز باسقارۋىنداعى كومپانياعا ءۇش جىلدان استام ۋاقىت جەتەكشىلىك ەتسە، جەكەلەگەن شارتتار ورىندالسا، وندا ديۆيدەندتەرگە سالىق سالىنبايدى. كومپانيا تابىسىنا 20% كولەمىندە كورپوراتيۆتى تابىس سالىعى سالىنادى. قۇرىلتايشى-كاسىپكەر ءوز تابىسىن ديۆيدەندتەر ارقىلى الادى.

«ەگەر زاڭ جوباسى وسى قال­پىندا ماقۇلدانسا، وندا ديۆيدەندتەر بويىنشا سالىق جەڭىلدىگى جەكە تۇلعالاردىڭ ەداۋىر از توبى ءۇشىن جەڭىلدىك رەتىندە وزگەرتىلەتىن بولادى. ديۆيدەندتەر جەكە تۇلعالاردىڭ سالىق سالۋعا جاتاتىن كىرىستەرىنەن ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىشتىڭ 30 مىڭ ەسەلەنگەن مولشەرى (شامامەن 96 ملن تەڭگە) شەگىندە عانا الىپ تاستالادى. قالعان بولىگىندە ديۆيدەندتەر جالپى تابىس سالىعى مولشەرلەمەسى بويىنشا سالىق سالىناتىن بولادى، ول 5%-دان 10%-عا دەيىن ۇلعايتىلادى»، دەيدى ەلەنا تيۋرەيكينا.

سپيكەردىڭ پىكىرىنە قاراعاندا، مۇنداي وزگەرىستەر جەكە تۇلعالار­دىڭ جۇمىسىنا كەدەرگى كەلتىرەدى، ويتكەنى ولاردىڭ تابىسىنا تۇسەتىن سالىق اۋىرتپالىعى ارتادى.

«سالىق كودەكسىنە وسىنداي ماڭىزدى جانە الەۋمەتتىك شى­كام­شىل وزگەرىستەردى ۇسىنعان باستا­ماشىلار وسى وزگەرىستىڭ تيىم­دىلىگىنە قاتىستى ەشقانداي سەنىم­دى دالەل كەلتىرمەيدى. ەشكىم ءتىپتى وسى وزگەرىستەردىڭ سالدارىنا ەش­قانداي تالداۋ جاساماعان سياق­تى. كەرىسىنشە، جالعىز ماقسات – بيۋد­جەتتى تولتىرۋ كوزدەلگەنى باي­قالادى»، دەدى ە.تيۋرەيكينا.

قورىتا ايتقاندا، الماتى كاسىپ­كەرلەرى ديۆيدەندتەرگە سالىق سالۋ بويىنشا قولدانىستاعى جەڭىلدىكتەردىڭ كۇشىن جويۋ نەگىزسىز ەكەنىن جانە ينۆەستيتسيالاردىڭ كەتۋىنە اكەلەدى دەپ سانايدى. بيز­نەس وكىلدەرى پارلامەنت سەناتى وسى تۇزەتۋلەرگە قاتىستى كوپتەگەن قارسىلىققا نازار اۋدارىپ، ديۆيدەندتەر بويىنشا قولدانىستاعى جەڭىلدىكتەردىڭ كۇشىن جويۋعا جول بەرمەيدى دەپ ۇمىتتەنەدى.

 

الماتى

سوڭعى جاڭالىقتار

بۇگىنگى ۆاليۋتا باعامى

قارجى • بۇگىن، 10:17

ەلىمىزدە 9،5 ملن ادام ەكپە سالدىردى

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 09:49

ۇقساس جاڭالىقتار