اۋىلدىڭ وزەكتى ماسەلەسىنىڭ شەشىمىن تابۋىنا ءوزىم دە كىرىسكىم كەلدى – دەيدى جاقىندا عانا اۋداندىق ءماسليحات دەپۋتاتى بولىپ سايلانعان ءىى توپتاعى مۇگەدەك ۆيكتور دەركاچ
سارىكول اۋداندىق ماسليحاتىنداعى شىعىپ قالعان دەپۋتاتتىڭ ورنىنا زلوتاۋست اۋىلدىق وكرۋگىنەن ءىى توپتاعى مۇگەدەك ۆيكتور دەركاچ دەپۋتات بولىپ سايلاندى. وعان تاڭعالعاندار بولعان جوق, قايتا قۋانعانداردىڭ قاراسى كوپ. سايلاۋشىلار ءبىراۋىزدان داۋىس بەردى.
ادامعا ادام نەگە قۇرمەتپەن قارايدى؟ ادامنىڭ كەمىستىگى نەدە, ارتىقشىلىعى نەدە؟ ۆيكتور نيكولاەۆيچتى بىلگەن, ونىمەن ارالاسقان جاننىڭ بارلىعى دا بىردەن وسى سۇراقتارعا جاۋاپ تاپقانداي بولادى. ادامنىڭ قادىر-قاسيەتى ونىڭ ومىرگە قۇلشىنىسىندا, ادامگەرشىلىگىندە بولسا كەرەك.
ۆيكتور دەركاچ – ءىى توپتاعى مۇگەدەك. ءبارى بالا كەزدەگى ابايسىزدىقتان بولدى. جوق, ابايسىزدىق ەمەس, تاعدىردان بولسا كەرەك. ويتكەنى, ونىڭ مۇگەدەك بولىپ, اياقسىز قالۋىنا 9 جاسار ۆيتيانىڭ ەشقانداي كىناسى بولعان ەمەس. تەحنيكاعا اۋەس ەدى. ءيا, ۇلعا ءتان مىنەز. تراكتور ايدايتىن تۋىسقان اعاسىنىڭ قاسىنان ءۇيىرىلىپ شىقپايتىن. ول ۆيتياعا كومەكتەس دەپ, ءبىر تەمىرىن ۇستاتىپ قويسا, بۇل سوعان ءماز. بىردە ەكەۋى تەحنيكانى تاعى دا جوندەدى. اعاسى تراكتورىن جۇرگىزە بەرگەندە دوڭعالاقتىڭ استىندا قالعان بالانىڭ شىرىلىن ءبىر-اق ەستىدى. دارىگەرلەر بالانىڭ اياعىن ساقتاي المادى, تىزەدەن جوعارى كەستى.
بالا كەزدە مۇگەدەك بولۋدىڭ قاسىرەتىن باسىنان وتكىزگەن جان بىلەر. مۇگەدەكتىك تۇگىلى قاتارىنان ناشار كيىنۋدىڭ ءوزى بالانىڭ رۋحىن ءتۇسىرىپ, جاسقانشاق ەتپەي مە؟ مۇمكىن, كەيبىر تاعدىردىڭ جۇگىن ارقالاعان كىسىلەردىڭ كىنامشىل, ومىرگە وكپەلى بولىپ وسەتىنى دە سوندىقتان بولار. قويۋ قاسى, ۇيالى كوزدەرى نۇرلانىپ تۇراتىن ۆيكتوردان ونداي مىنەزدى ەشكىم بايقاي قويمايتىن. ونىڭ ومىرگە قۇلشىنىسى عاجاپ بولدى. جالعىز اياعىمەن جۇگىرىپ, ويىننان قالماي, بالالاردىڭ اراسىندا شاۋىپ جۇرەتىن. اۋىل بالالارى ۆەلوسيپەد تەپسە, بۇل دا ۆەلوسيپەد تەپتى, وزەنگە شومىلدى, بالىقتاي ءجۇزدى. ءتىپتى, شاڭعى دا تەۋىپ كوردى.
– قازىر ويلاسام, مەنىڭ بالا كەزدەن-اق ىشكى رۋحىم مىقتى بولعان ەكەن. ەشقانداي مويىعان ەمەسپىن. اتا-اناما كومەكتەستىم, باقشا كۇتۋدەن دە, مال جايلاۋدان دا تارتىنعان ەمەسپىن. وقۋدان دا قالعان جوقپىن. كورشىلەرىمىزدىڭ بارلىعى دا مەنى بالالارىنا ۇلگى ەتەتىن. وتباسىن قۇرعان كەزىمدە ءبىر كورشىم بولدى. سونىڭ اياق-قولى بالعاداي, سوقتالداي ۇلى بار ەدى. سول جىگىتتىڭ ۇيقىدان قولى تيمەيتىن, ءبىر كەرجالقاۋ. مەن ءبىراز مال ۇستايمىن, ءشوبىمدى ۋاقتىلى ورىپ, وتىنىمدى ۋاقتىلى ءتۇسىرىپ الامىن. ەسىكتىڭ الدىنداعى باۋ-باقشام ول, جايناپ تۇرادى. سوندا الگى كىسى بالاسىنا مەنى ۇلگى ەتىپ, كەيىپ جاتاتىن ەدى, – دەيدى ۆيكتور نيكولاەۆيچ.
مەكتەپتى بىتىرگەن سوڭ ەڭبەك جولىن الدىمەن سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنداعى كيللين ەلەۆاتورىندا تارازىشى بولىپ باستادى. بىراق اقىلدى جىگىت ەدى, ماماندىق الۋ كەرەك ەكەنىن ويلادى. ءسويتتى دە, ومبى قالاسىنداعى №62 تەحنيكالىق ۋچيليششەسىندە وقىپ, كينومەحانيك ماماندىعىن الىپ شىقتى. 80-ءشى جىلدارى ايەلىنىڭ اتا-اناسىنا جاقىن بولۋ ماقساتىمەن, قوستاناي وبلىسىنىڭ سارىكول اۋدانىنداعى كراسنودون اۋىلىنا كوشىپ كەلدى. وسىندا تابانى كۇرەكتەي 13 جىل كينومەحانيك بولىپ ىستەدى. ال 90-جىلدارى كەلگەن اۋىل شارۋاشىلىعىنداعى داعدارىس كىمدى ايادى؟ اتاقتى «كراسنودون» اسىل تۇقىمدى جىلقى شارۋاشىلىعىنىڭ قازىر قايدا قالعانى بەلگىسىز.
– كراسنودون اۋىلىندا جىل سايىن الامان بايگە بولار ەدى, ەلىمىزدىڭ ءار شالعايىنان نەبىر سايگ ۇلىكتەر قوسىلاتىن. كراسنودوننىڭ جىلقىلارى دا تاماشا ەدى-اۋ!.. بايگە بولار كۇندى اسىعا كۇتىپ جۇرەر ەدىك. اتقۇمارلىق بىزگە دە جۇعىستى بولعان عوي, – دەپ ەسكە الادى ۆيكتور سول كۇندەردى. ودان كەيىنگى جىلدارى كراسنودوندىقتار كۇنكورىستىڭ سوڭىندا كەتتى. جان-جاققا بىتىراي كوشتى. ال ۆيكتور ەش جاققا قوزعالعان جوق. قولىنان كەلگەنشە ساۋدامەن اينالىستى. ايەلى ەكەۋى دۇكەن اشتى, قالادان تاۋار اكەلىپ ساتتى. سولاي تيىننان تەڭگە قۇراپ, بيزنەسىن دامىتا بەردى. ونىڭ سىرتىندا قوراداعى مالى, باۋ-باقشاسىن دا توزدىرعان جوق. ۇلى مەن قىزىن وقىتتى, ءبىرىن ۇيلەندىرىپ, ءبىرىن ۇزاتتى. قولىنان كەلگەنشە اۋىلداستارىنا كومەك قولىن سوزدى. ءۇش ادامعا جۇمىس ورنىن بەردى. اياداي اۋىلعا بۇل از كومەك پە؟ 2007 جىلدان باستاپ «نۇر وتان» پارتياسىنا مۇشەلىككە كىردى. قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتى ءماجىلىسىنىڭ جانە پرەزيدەنت سايلاۋلارى ناۋقانىندا بەلسەنە جۇمىس ىستەدى. پرەزيدەنتتىڭ جىل سايىنعى جولداۋلارىن ناسيحاتتايدى.
– پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ بيىلعى جولداۋىندا 2015 جىلدان باستاپ مۇگەدەكتەر مەن اسىراۋشىسىنان ايىرىلعاندارعا 25 پايىز كولەمىندە ءجاردەماقىنى كوبەيتۋ تۋرالى ايتقان شەشىمى مەنىڭ جۇرەگىمدى تولقىتتى. ءبىر قادام جۇرۋگە زار بولىپ وتىرعاندار, زاعيپتار, كۇنى ادامعا قاراپ قالعان عارىپ جاندار ءۇشىن بۇل قانداي قامقورلىق دەسەڭشى, دەيدى ۆيكتور دەركاچ. ونىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىندا دا مۇمكىندىگى شەكتەۋلى جاندارعا قولداۋ كورسەتۋ ماسەلەسى بار. سونىمەن قاتار, اۋىلداستارىنىڭ تۇرمىس دەڭگەيى دەپۋتاتتىڭ باستى نازارىندا. مۇندا شارۋاشىلىق توزعالى ونىمەن بىرگە جول دا توزدى, بۇرىن ەسىلدەن تارتىلعان اۋىزسۋدىڭ قۇبىرلارى قاڭىراپ قالعان. قازىر وسى ەكى ماسەلە اۋىلداعىلاردى شارشاتىپ تۇر.
– اۋىلدا جاستار قالماي بارا جاتىر. ادامداردىڭ مادەني دەمالىسىن ۇيىمداستىرۋ جانە جاسوسپىرىمدەردىڭ قۇقىق بۇزۋشىلىعىنىڭ الدىن الۋدى دا اۋىلداستار امانات ەتىپ تاپسىردى, دەيدى ۆيكتور نيكولاەۆيچ.
ول اۋداندىق ماسليحاتتاعى دەپۋتاتتىڭ بوساعان ورنىنا ءوز كانديداتۋراسىن ءوزى ۇسىندى. سەبەبى, اۋىلدان ەشقايدا كەتپەيدى. ەگەر قالادا تۇرعىسى كەلسە, كوشىپ كەتۋگە شاماسى جەتەر ەدى.
– مەن اۋىلدا تۋعانمىن, وسكەنمىن. اۋىل جاقسى عوي. ونداعى قولعا الاتىن ماسەلەلەردىڭ شەشىمىن تابۋىنا ءوزىم دە ۇلەس قوسقىم كەلدى, دەيدى ۆيكتور دەركاچ. سارىكول اۋداندىق ءماسليحاتىنداعى جاڭا دەپۋتات قازىر ىسكە قۇلشىنا كىرىسىپ تە كەتكەن. ونىڭ بويىندا جاۋاپتىلىق, ۇيىمداستىرۋشىلىق, بىلىمدىلىك پەن بىلىكتىلىك سياقتى قاسيەتتىڭ بارلىعى بار. ماسليحاتقا جاڭا لەپ كەلدى.
ءنازيرا جارىمبەتوۆا,
«ەگەمەن قازاقستان».
قوستاناي وبلىسى,
سارىكول اۋدانى.
