پىكىر • 06 مامىر, 2022

ءمانى زور شەشىم

430 رەت
كورسەتىلدى
2 مين
وقۋ ءۇشىن

مەملەكەت باسشىسى ەلىمىزدىڭ ساياسي ءومىرى ءۇشىن ءمانى زور شەشىم قابىلدادى. پرەزيدەنت ۇسىنىسىمەن كونستيتۋتسيانىڭ 33 بابىنا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ جوسپارلانىپ, رەفەرەندۋم جاريالاندى. پرەزيدەنتتىڭ بۇل ۇسىنىسى ەلدەگى ساياسي رەفورمالاردى ىسكە اسىرۋعا جول اشادى. سەبەبى حالىق ەلىنىڭ بولاشاعى ءۇشىن ماڭىزدى ماسەلەدە ءوز وي-پىكىرىن ايتۋعا قۇقىلى.

سوندىقتان بارلىق قازاقس­تاندىقتار رەفەرەندۋمعا بەل­سەندى قاتىسۋى كەرەك. مەن دە ارىپتەستەرىممەن بىرگە مەم­لەكەت باسشىسىنىڭ باستاماسىن تولىق قولدايمىن. ءارى ءماجىلىستىڭ اگرارلىق ماسەلەلەر كوميتەتىنىڭ مۇشەسى رەتىندە پرەزيدەنتتىڭ قوعام مەن مەملەكەت ءۇشىن اسا ماڭىزدى سانالاتىن جەرگە يەلىك ەتۋ ماسەلەسىن شەشۋ قاجەتتىگىنە ارنايى توق­تالىپ, «جەردىڭ جانە تابيعي رەسۋرستاردىڭ يەسى حالىق» دەگەن نورمانى كونستيتۋتسيادا ءبىرجولا بەكىتۋى بۇگىن عانا باس­تالعان ءىس ەمەس ەكەنىن ايتقىم كەلەدى. سەبەبى بۇل باعىتتا ەل پرەزيدەنتى جۇيەلى جۇمىس ىستەپ كەلەدى. ماسەلەن, وتكەن جىلى پارلامەنتتە «جەر كودەكسى» زاڭ جوباسىنا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزىلىپ, پرەزيدەنت جەردى شەتەلدىك ازاماتتارعا ساتۋعا جانە جالعا بەرۋگە تىيىم سالعان شەشىم قابىلداعانى بارشاعا ءمالىم. ەندى مىنە, «جەردىڭ جانە تابيعي رەسۋرستاردىڭ يەسى – حالىق» دەگەن نورمانى كونستيتۋتسياعا كىرگىزىپ, حالىق يگىلىگى ءۇشىن جەر ماسەلەسىن اتا زاڭمەن بەكىتىپ جاتىر. مۇنىڭ ءبارى مەملەكەت باسشىسىنىڭ ماڭىزدى ماسە­لەلەردە جۇيەلى باعىتتى ۇستانىپ كەلە جاتقانىنىڭ ءبىر دالەلى. جەر – اتا-بابادان كەلە جاتقان مۇرا. ءبىز دە ءوز كەزەگىمىزدە جەردى, جەر قويناۋلارى مەن تابيعي رەسۋرستاردى ۇقىپتى پايدالانىپ, كەلەر ۇرپاققا امانات ەتۋىمىز كەرەك. بۇل جاڭا ءارى ادىلەتتى قازاقستاننىڭ باستى ۇستانىمىنا اينالۋعا ءتيىس.

ساياسي قادام ىشىندە قول­داۋعا تۇراتىن وزگەرىستىڭ ءبىرى – پرە­زيدەنتتىڭ ساياسي بەي­تا­راپ­تىلىعىنىڭ زاڭ جۇزىندە بەكىتىلۋى. ەگەر مەم­لەكەت باسشىسى ەشبىر ساياسي پارتيانىڭ مۇشەسى بولماسا دەموكراتيالىق قوعامدا كوپ پارتيا جۇيەسى داميدى. ءوز كەزىندە بۇل سايلاۋ جۇيەسىن وزگەرتۋگە ىقپال ەتەدى. ءار ادام ءوز بولاشاعىن ايقىندايدى, كوزقاراسىن بىل­دىرەدى. ناتي­جەسىندە, سايلاۋعا كوپشىلىك بەلسەندى قاتىسىپ, سايلاۋ ادال وتەدى. وسىنداي فۋنكتسيا­لار ارقىلى حالىق پەن بيلىكتىڭ اراسى جاقىنداي تۇسەدى. زامان تالابىنا ساي قولعا الىنعان رەفورما ساياسي جۇيەنىڭ تۇلەپ, قۋاتتانا تۇسۋىنە جول اشا­دى. جالپى, مەملەكەتتىك باس­قارۋدىڭ تيىمدىلىگى ارتادى.

 

امانعالي بەردالين,

ءماجىلىس دەپۋتاتى

سوڭعى جاڭالىقتار

ادام قۇقىعى – باستى نازاردا

اتا زاڭ • 21 اقپان, 2026