سپورت • 05 مامىر, 2022

سان قىرلى ساڭلاق

600 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

تاۋەلسىز ەلىمىزدىڭ ەركىن كۇرەس تاريحىندا جەتى جەرلەسىمىز عانا وليمپيا ويىندارىندا جەڭىس تۇعىرىنا كوتەرىلدى. ولاردىڭ بەسەۋى قولاعا قول سوزسا, ەكەۋى كۇمىس مەدالدى يەلەندى. فينالعا شىققان ورەندەرىمىز جايىندا ايتار بولساق, 2000 جىلى سيدنەيدە يسلام بايرامۋكوۆ جانە 2004 جىلى افينادا گەننادي لاليەۆتىڭ اسىعى الشىسىنان ءتۇستى. دەسەك تە لاليەۆتىڭ وڭتۇستىك وسەتيانىڭ تۋماسى ەكەنىن جۇرت جاقسى بىلەدى. ال بايرامۋكوۆ ءوزىمىزدىڭ ءتول تۇلەگىمىز. ول جامبىل وبلىسى تۇرار رىسقۇلوۆ اتىنداعى اۋداندا دۇنيەگە كەلدى. يسلام قالىڭ قازاقتىڭ اراسىندا ءوسىپ, ۇلكەن ومىرگە جولداما الدى.

سان قىرلى ساڭلاق

يسلام بايرامۋكوۆتىڭ حالىقارالىق ارەنادا اتوي سالعان كەزى كۇنى كەشەگىدەي كوز الدىمىزدا. بالا كەزىنەن زەرەك بولىپ وسكەن ول اۋەلى سپورتتىڭ سان الۋان ءتۇرىن سەرىك ەتتى. بوس ۋاقىتىندا اقىن-جا­زۋشىلاردىڭ كىتاپتارىن كوپ وقىپ, وي-ءورىسىن كەڭەيتتى. جانۋارلاردى جاق­سى كوردى, ات سپورتىنا قىزىقتى. ال­تىن­شى سىنىپتا بالۋاندىق ونەرگە مىق­تاپ دەن قويىپ, ەركىن كۇرەستىڭ قىر-سى­رىنا قانىقتى. تىرناقالدى تابىستارىنا قول جەتكىزگەننەن سوڭ الماتىداعى رەس­پۋب­ليكالىق وليمپيادالىق رەزەرۆتەر ۋچي­ليششەسىنە اۋىستى. قازاق سپورتىنىڭ قارا شاڭىراعىندا شەبەرلىگىن شىڭداعان باي­رامۋكوۆ ۋاقىت وزا ەلىمىزدىڭ ماڭ­دايالدى بالۋاندارىنىڭ بىرىنە اينالدى.

يسلامنىڭ بۇل سالادا جەتكەن جەتىس­تىكتەرى زور. اتاپ ايتساق, ازيا چەمپيوناتىندا 1 التىن, 3 كۇمىس جانە 1 قولا مەدالدى ولجالادى. ازيا ويىندارىندا قولا مەدالدى يەلەندى. ورتالىق ازيا جانە شىعىس ازيا ويىندارىندا باس جۇلدەنى قانجىعاسىنا بايلادى. باقانداي 10 جىلدان اسا ۋاقىت بويى 90 جانە 97 كيلو سالماق دارەجەلەرى بويىنشا ەلىشىلىك جارىستاردا قارسىلاس شاق كەلتىرمەي, كوپتەگەن حالىقارالىق تۋرنيرلەردە اتوي سالدى. قاراشاي جىگىتىنىڭ سپورتتىق مانسابىنداعى ەڭ زور تابىسى – وليمپيا ويىندارىنىڭ كۇمىس مەدالى. عاسىرلار توعىسىندا سيدنەيدە الاۋى تۇتانعان ءدۇبىرلى دودادا نەبىر اپاي­توس­تەردى جولىنان ىعىستىرعان باي­را­مۋكوۆ فينالدا رەسەيدىڭ داڭقتى بالۋانى, الەم جانە ەۋروپا چەمپيونى ساعيت مۇرتازاليەۆكە ەسە جىبەردى. ەرەن ەڭبەگى مەملەكەت تاراپىنان جوعارى باعالانعان ايگىلى بالۋان «پاراسات» وردەنىمەن ماراپاتتالدى.

ۇلكەن سپورتتان قول ۇزگەننەن كەيىن بايرامۋكوۆ باپكەرلىكتىڭ قامىتىن كيدى. جاستارعا بار بىلگەنىن ۇيرەتىپ, بوزكىلەمدە جيعان مول تاجىريبەسىمەن ءبولىستى. بىرەر جىل ۇلتتىق كوماندامىزدىڭ باپكەر­لەر قۇرامىندا دا بولدى. بىراق يس­لام ءىلياس ۇلى تەك سپورتپەن عانا شەكتەلىپ قالعان جوق. ول الماتى قالالىق ءماسلي­حاتىنىڭ دەپۋتاتى رەتىندە قوعامدىق جۇ­مىستارعا بەلسەنە ارالاستى. ءبىر عانا مىسال, ءدال وسى ازاماتتىڭ تىكەلەي ىق­پالىنىڭ ارقاسىندا الماتىداعى يپپودروم ىسىرىلىپ, قيراتىلۋدان امان قالىپ, كۇنى بۇگىنگە دەيىن ەل يگىلىگى ءۇشىن قىزمەت ەتۋدە. كەيىپكەرىمىز قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ جانىنداعى قاراشاي-بالقارلاردىڭ «بىرلىك» قو­عامدىق بىرلەستىگى توراعاسىنىڭ ورىنبا­سارى قىزمەتىن اتقاردى. بۇل رەتتە اتاقتى سپورتشىنىڭ كەڭ-بايتاق قازاق دالاسىن مەكەن ەتكەن كوپتەگەن ۇلت پەن ۇلىستىڭ بىرلىگى مەن بەرەكەسى ارتىپ, تاتۋلىعى مەن ىنتىماعىنىڭ نىعايۋىنا قوسقان ۇلەسى بار.

يسلام بايرامۋكوۆتىڭ ات سپورتىنا ءبىر بۇيرەگى بۇرىپ تۇرادى. بوزكىلەممەن قوش ايتىسقاننان سوڭ ول اتبەگى رەتىندە دە تانىلدى. وليمپيادا جۇلدەگەرى باپتاعان سايگ ۇلىكتەر قازاقستاندا عانا ەمەس, الىس-جاقىن شەت مەملەكەتتەردە وتكەن ءدۇبىرلى دودالاردا دارالاندى.

سۇيىكتى ىسىنەن قول ۇزگەنىنە ءبىراز جىل وتسە دە, رەسپۋبليكالىق جانە حالىقارالىق دەڭگەيدەگى جارىستاردا يسلامدى ءجيى كەزىكتىرىپ ءجۇرمىز. ءوزىنىڭ ءىزباسارلارىن ۇنەمى قولداپ, قولپاشتاپ جۇرەدى. ەركىن كۇرەستىڭ جاي-كۇيى جايىندا اڭگىمە قوزعالسا, ويىن بۇكپەسىز ايتىپ, اقتارىلا سويلەيدى. شىنشىلدىق پەن اقيقاتقا جا­نى جاقىن ازامات ەل سپورتىنداعى شە­شىمىن تاپپاي جاتقان ماسەلەلەر جايىندا بيىك مىنبەرلەردەن سان مارتە اشىنا سويلەگەنىن دە كوردىك. باق وكىلدەرىنە بەرگەن سۇحباتتارىندا وسى سالانىڭ باسى-قاسىندا جۇرگەن دوكەيلەردى تالاي رەت سىن ساداعىنا الدى. ەشكىمنىڭ لاۋازىمى مەن شەن-شەكپەنىنە قاراپ جاتقان بايرامۋكوۆ جوق. شىرىلداپ شىندىقتى ايتىپ, ءار كەز ادىلدىكتى ارقاۋ ەتۋدە. ويتكەنى ول ءوزىنىڭ ومىرلىك سەرىگىنە اينالعان سپورت ءتۇرىنىڭ قۇردىمعا كەتكەنىن قالامايدى. يسلام قازاق ەلىنىڭ ءور مىنەزدى ۇلدارىن تەك بيىك بەلەستەردەن عانا كورگىسى كەلەدى.

يسلام ءىلياس ۇلىن «سەگىز قىرلى, ءبىر سىرلى ازامات» دەپ ايتساق, ەشكىم داۋ­لاسا قويماس. ول قازاق ءتىلىن جەتىك مەڭ­گەرگەن. سوزگە شەشەن. ءتىلى وتكىر, ويى جي­ناقى, ورەسى بيىك. ماقالداپ, ماتەل­دەپ سويلەگەندە, تامسانباي تىڭداۋ مۇم­­كىن ەمەس. ونىڭ وسى قاسيەتتەرىن ءبىز تەلە­ديدار ارقىلى وليمپيا ويىندا­رى مەن الەم چەمپيوناتتارى سەكىلدى باي­­راقتى باسەكەلەردەن تىكەلەي رەپور­تاج جۇرگىزۋ بارىسىندا انىق بايقا­دىق. ادەتتە ستۋدياعا قۇرمەتتى قوناق نەمەسە ساليقالى ساراپشى رەتىندە شاقى­رى­لاتىن بايرامۋكوۆ بىردەن ءوزىنىڭ كاسىپ­قويلىعى مەن بىلىمدىلىگى, شەشەندىگى مەن تاپقىرلىعى جانە كەرەمەت ءسوز ورامدارىمەن كورەرمەندەردى باۋراپ الادى. مىنە, وسىدان كەيىن «تالانتتى ادام بارلىق جاعىنان تالانتتى» دەگەن سوزگە سەنبەي كورىڭىز...

سوڭعى جاڭالىقتار

ساحنا – رۋحتىڭ شامشىراعى

تەاتر • بۇگىن, 09:05