مەديتسينا • 03 ناۋرىز, 2022

كەسەل جۇقتىرعانى ءۇشىن كەمسىتپەيىك

282 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

رەسمي مالىمەتتەر بويىنشا, ەلىمىزدە ايتۆ-مەن ءومىر سۇرەتىن ادامداردىڭ 80 پايىزدان استامى ءوز اۋرۋىنىڭ سىرىنا قانىق. ءاۋ باستا الەمنىڭ ءار شالعايىندا بۇل تەك تەرىس جۇرىسكە بارعانداردىڭ اۋرۋى دەگەن تۇسىنىك قالىپتاسقاندىقتان, ءالى كۇنگە دەيىن قوعامعا وسى كوزقاراستان ارىلۋ قيىنعا سوعىپ تۇر. سوندىقتان ايتۆ احۋالدى ادامدار ءوز باسىنداعى, وتباسىنداعى جاعدايدى ەلدەن جاسىرۋعا ءماجبۇر.

كەسەل جۇقتىرعانى ءۇشىن كەمسىتپەيىك

وسى ماسەلەنى رەتتەۋ ءۇشىن جىل سايىن 1 ناۋرىزدا بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ باستاماسىمەن نولدىك كەمسىتۋشىلىك كۇنى اتاپ وتىلەدى. بيىل بۇۇ «زيان كەلتىرەتىن زاڭ­داردى جويۋ. مۇمكىندىكتەردى كە­ڭەي­تەتىن زاڭدار قابىلداۋ» دەگەن ۇرانمەن ارەكەت ەتۋگە كوشتى.

ايتۆ-عا بايلانىستى قانداي دا ءبىر كەمسىتۋشىلىككە جول بەرمەۋ تۋرالى مەملەكەتتىڭ كەپىلدىكتەرى كونستيتۋتسيادا جانە حالىق دەن­ساۋ­لىعى تۋرالى كودەكستە جانە قر دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىندە زاڭنامالىق دەڭگەيدە بەكىتىلگەن.

قازىر يۋنەيدس 95-95-95 سترا­تەگياسى ءبىزدىڭ ەلىمىزدە دە جۇ­مىس ىستەپ جاتىر. ول ايتۆ ينفەك­تسياسىنىڭ الدىن الۋدى, تەستىلەۋ, ەمدەۋ مەن كۇتىمدى قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان. بۇگىنگى تاڭ­دا ايتۆ-مەن ءومىر سۇرەتىن ادام­دار­دىڭ 81 پايىزى وزدەرىنىڭ مارتە­بەسىن بىلەدى, ولاردىڭ 79 پايىزى انتيرەتروۆيرۋستىق تەراپيانى (ارت) قابىلدايدى, وسىنىڭ ارقا­سىندا ايتۆ-مەن ءومىر سۇرەتىن ادامداردىڭ 86 پايىزىندا ۆيرۋس زالالى باسىلعان.

ەلىمىزدىڭ بارلىق وڭىرىندە اۋرۋ­دىڭ الدىن الۋدىڭ جاڭا ءتۇرى – جاناسۋعا دەيىنگى ءتۇرى ەنگىزىلىپ جاتىر. جيتس, تۋبەركۋلەز جانە بەزگەكپەن كۇرەسۋگە ارنالعان جا­ھاندىق قوردىڭ قارجىلىق كومە­گىنىڭ ارقاسىندا جيتس وڭىرلىك ورتالىقتارىنىڭ 15 زەرتحاناسى اۆتوماتتاندىرىلعان پتر جاب­دى­عىن الدى. جىل سايىن نەگىزگى توپتاردىڭ وكىلدەرى (ينەكتسيالىق ەسىرتكىنى قولداناتىن ادامدار, ينتيمدىك قىزمەت كورسەتەتىندەر, ءبىر جىنىستى قاتىناسقا باراتىندار) جانە جۇكتى ايەلدەر ايتۆ-عا كوبىرەك تەستىلەنۋدە. ايتۆ-مەن اۋىرا­تىن ايەلدەردىڭ 98%-ى ساۋ بالا تابادى. ارت دا قولجەتىمدى بولىپ قالدى, ول ناۋ­قاس­تارعا دياگنوزدان كەيىن بىر­دەن تاعايىندالادى جانە تەگىن بەرى­لەدى. دەنساۋلىق ساقتاۋ­دى دا­مى­تۋدىڭ 2020-2025 جىل­دار­عا ار­نالعان مەملەكەتتىك باعدار­لاما­سى وسى ارالىقتا ارت-مەن قامتۋ­دى 71%-عا جەت­كىزۋدى كوزدەسە, قازىردىڭ وزىندە بۇل 79% قۇرايدى.

– الايدا قوعامدا ايتۆ-عا بايلانىستى الالاۋشىلىق پەن كەمسىتۋشىلىك دەڭگەيى جوعارى بول­ماسا, بۇل ناتيجەلەر مۇنان دا جوعارى, سالماقتى بولۋى مۇم­كىن ەدى. بۇگىندە كەمسىتۋشىلىكتى تۇبەگەيلى جويۋعا باسا نازار اۋدارۋ قاجەت. بۇل ايتۆ ينفەكتسياسى ەپيدەمياسىنىڭ ءوسۋ قارقىنىن ەداۋىر قىسقارتۋعا ىقپال ەتەدى, – دەيدى دسم قازاق دەرماتولوگيا جانە ينفەكتسيالىق اۋرۋلار عى­لىمي ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى اسىلحان ابىشەۆ.

كەمسىتۋشىلىك ءنولى كۇنى قار­ساڭىندا يۋنەسكو قولداۋىمەن Mass Media Team مەن يۋنەيدس-قازاقستان ديسكوردينانتتى جۇپ­تىڭ ماحاببات تاريحى تۋرالى plus قىسقا مەتراجدى كوركەم ءفيلمىن ءتۇسىردى (بىرەۋىندە ايتۆ – وڭ, ەكىنشىسى – ايتۆ-تەرىس). فيلم جاس فوتوگراف ايان مەن ونىڭ ماحابباتى ميكيدىڭ قارىم-قاتىناسى تۋرالى, ولار اينالاسىنداعىلارمەن كوزقاراستارى قابىسپايتىنىنا قاراماستان وتباسىن قۇرۋدى ارماندايدى. ءاربىر ادام باقىتقا لايىق دەگەن رومانتيكالىق تراگيكومەديا. بەينەبايان – «ايتۆ – قالىپتى ءومىر سۇرۋگە كەدەرگى ەمەس, ال سەزىم – تاپتاۋرىن تۇسىنىكتەرگە قاراعاندا الدەقايدا كۇشتىرەك» دەگەندى ناسيحاتتايدى.

 

الماتى

سوڭعى جاڭالىقتار