ەندىگى جەردە جاڭا ورتالىقتا اريتميانىڭ ازابىن كورىپ جۇرگەن جاندارعا زاماناۋي كومەك كورسەتىلىپ قانا قويماي, وندا وتاندىق, شەتەلدىك كارديولوگتەر جاڭا تەحنولوگيالاردى مەڭگەرەدى. وسىعان ۇقساس ورتالىقتار قازاقستاندا بار, الايدا «سوۆمينكادا» ەڭ كۇردەلى جاعدايلارعا ەم جۇرگىزىلمەك. ويتكەنى اريتميا ماسەلەسى دە كوكەيكەستى سيپاتقا يە. ستاتيستيكا بويىنشا الەمدە كەنەتتەن كەلەتىن اجالدىڭ 3-4 پايىزى وسى اريتميادان بولادى. وكىنىشكە قاراي, قارتايۋمەن قاتار جۇرەتىن مۇنداي اۋرۋلاردىڭ سانى جىل سايىن ءوسىپ بارادى.
اريتميا ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى, گرۋزيادان كەلگەن كارديولوگ روين رەكۆاۆا جاعدايدى كوۆيد تا كۇشەيتىپ جىبەرگەنىن ايتا كەلە: «قازىرگى تاڭدا بۇكىل الەمدە جۇرەك-قان تامىرلارى اۋرۋلارىنان بولاتىن ءولىم-ءجىتىم جاعدايلارى ءبىرىنشى ورىندا تۇر جانە بولجام بويىنشا, الداعى 20 جىلدا جاعداي وزگەرە قويمايدى. كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسى كەسىرىنەن جۇرەك-قان تامىرلارى كەسەلدەرىنىڭ اسقىنۋى كوبەيدى, بۇل دا جالپى ستاتيستيكاعا اسەر ەتەدى. الماتىداعى ورتالىق كلينيكالىق اۋرۋحانا بازاسىنداعى اريتمولوگيا ورتالىعى قازاقستاندىقتار ءۇشىن ماڭىزدى. بۇل وسىنداي اۋرۋلاردان قينالىپ جۇرگەن پاتسيەنتتەرگە, قان شىعارماي, كەۋدەنى اشۋ ارقىلى جاراقاتى از جانە جوعارى تەحنولوگيالى وپەراتسيالار جاساۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. سەبەبى 3D-رەجىمدە تامىرلار ارقىلى اريتميا وشاعىن تاۋىپ, قاتىرۋ جانە كۇيدىرۋ ارقىلى دەرتتى جويامىز. بۇل – بۇگىنگىنىڭ جانە بولاشاقتىڭ تەحنولوگياسى», دەيدى.
اريتمولوگيا باعىتىنىڭ ءوزى بۇگىنگى تاڭدا كارتالاۋ مەن رەنتگەنوسكوپيالىق تۇسىرىلىمدەر, جۇرەكشەارالىق قالقا پۋنكتسياسى مەن جۇرەك قابىنا قول جەتكىزۋ, كريوابلاتسيا جانە سول جاق جۇرەكشە الۋ پروتسەدۋراسى ادىستەرىن قوسا العاندا اريتمياسى بار پاتسيەنتتەردى دياگنوستيكالاۋ مەن ەمدەۋدەگى ەڭ جاڭا تەحنولوگيالارىن ۇسىنا الادى.
سونداي-اق اريتمولوگيامەن بايلانىستى تۇقىم قۋالايتىن كەسەلدەرىمەن قوسىلىپ جۇرەك ىرعاعى بۇزىلعان ناۋقاستاردىڭ دەرتتەرىن انىقتاۋدا مولەكۋلالىق گەنەتيكا جەتىستىكتەرى قولدانىلادى.
ەڭ قۋانىشتىسى, وسى جاڭا تەحنولوگيالار ءبىر ورتالىققا جيناقتالىپ وتىر. مۇنىڭ دا ماڭىزى زور, وسى ورتالىقتا الداعى ۋاقىتتا قازاقستان كارديولوگتەرى جاڭا ورتالىقتا بىلىمدەرىن جەتىلدىرىپ, مەديتسينالىق ماشىقتارىن باسقا كلينيكالاردا قولدانۋعا مۇمكىندىك الىپ وتىر.
الماتىدا پاركينسون اۋرۋىن العاش رەت ەمدەدى
وقىرماننىڭ ەسىنە قازاقستاندا پاركينسون اۋرۋىنا وپەراتسيا العاش رەت 2013 جاسالعانىن سالا كەتۋ كەرەك, بىراق وسى ۋاقىتقا دەيىن مۇنداي وپەراتسيا تەك استانا مەن قاراعاندىدا جاسالىپ كەلدى. ەندى مەگاپوليستەگى ورتالىق كلينيكالىق اۋرۋحاناسىندا دا تمككك پەن ءمامس كۆوتاسى ارقىلى پاركينسون دەرتىنە دۋشار بولعان ناۋقاستارعا العاشقى وپەراتسيا جۇرگىزىلدى. ءارى وكا بازاسىندا پاركينسون اۋرۋىن حيرۋرگيالىق جولمەن ەمدەيتىن ورتالىق اشىلدى. وپەراتسيانى اتاقتى نەيروحيرۋرگ, مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى, باس پەن جۇلىنعا نەيروستيمۋلياتورلاردى يمپلانتتاۋعا ماماندانعان شىڭعىس شاشكين جاسادى.
– ارينە, وپەراتسيا تولىق ساۋىقتىرىپ جىبەرمەسە دە, وسىنداي ناۋقاستاردىڭ ءومىر ساپاسىن ەداۋىر جاقسارتادى. سەبەبى بۇل ناۋقاستاردىڭ بۇلشىق ەتتەرى جۇمىس ىستەمەيدى. ول ءۇشىن پاتسيەنتتىڭ ميىنا جىڭىشكە ەلەكترودتار جىبەرەمىز, ولار نەيروستيمۋلياتورلارمەن بايلانىستىرىلادى دا, بۇعانا استىنا, كەۋدە بولىگىنە, تەرى استىنا يمپلانتتالادى. الماتىدا تەگىن كۆوتا بويىنشا وپەراتسيا جاسالعان العاشقى پاتسيەنت 70 جاستا, ول 8 جىل بويى وسى كەسەلدىڭ دىرىلدەيتىن تۇرىنەن زارداپ شەككەن. قازاقستاندا پاركينسون دەرتىنە دۋشار بولعان 30 مىڭداي ناۋقاس بار, ولار نەگىزىنەن قارتايعان كىسىلەر بولعانىمەن, مەنىڭ تاجىريبەمدە 25 جاستاعى پاتسيەنت تە كەزدەستى, – دەيدى ش.شاشكين.
ايتقانداي, پاركينسون كەسەلىمەن گيتلەر, مۇحامەد ءالي, وززي وسبورن, يوان پاۆەل ءىى, ۆياچەسلاۆ زايتسەۆ, ۆالەنتين گافت, سالۆادور دالي, ماو تسزەدۋن سىندى تانىمال تۇلعالار دا اۋىرعان. الەمدە بيوستيمۋلياتوردى ەنگىزۋدە العاشقى وپەراتسيا 1987 جىلى جۇرگىزىلگەن ەكەن. ال قازىر نەيروستيمۋلياتسيا ءادىسى اقش, ەۋروپا, ازيا ەلدەرىندە ءساتتى قولدانىلادى.
– «سوۆمينكا» بازاسىندا پاركينسون اۋرۋىن حيرۋرگيالىق جولمەن ەمدەۋ ورتالىعىن اشۋ وڭدى شەشىم بولدى. سەبەبى ەلىمىزدىڭ وڭتۇستىگىندە حالىقتىڭ 62%-ى تۇرادى, ولاردىڭ ءوز وڭىرلەرىندە تەگىن ەم الۋ مۇمكىندىگى جوق. وپەراتسيانىڭ ءوزى قىمبات تۇرادى, ەندى بۇل وپەراتسيا كۆوتا بويىنشا ورتالىق اۋرۋحانادا جۇرگىزىلەتىن بولادى. تەك وسى جىلى ءبىز 50 ستيمۋلياتور ورناتۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز, – دەيدى دارىگەر.
قازاقستاننىڭ العاشقى فۋنكتسيونالدى نەيروحيرۋرگى شىڭعىس شاشكين پاركينسون اۋرۋىن مەڭدەتپەۋ ءۇشىن پروفيلاكتيكا رەتىندە سالاماتتى ءومىر سالتىن ۇستانىپ, كوبىرەك قيمىلداۋعا, دۇرىس تاماقتانۋعا, ءبىر ىسپەن اۋەستەنۋگە كەڭەس بەرەدى. دارىگەر ءوزى جۇمىستان بوس ۋاقىتتا بايك جۇرگىزەدى, بۇل دا شارشاعاندى باسۋعا كومەكتەسەتىن كورىنەدى.
الماتى
