«سامۇرىق-قازىنا» اق باسقارما مۇشەسى – قۇقىقتىق سۇيەمەلدەۋ جانە تاۋەكەلدەر جونىندەگى باسقارۋشى ديرەكتورى اندرەي كراۆچەنكو اتاپ وتكەنىندەي, بۇل اسپەكتىلەر حالىقارالىق Standard & Poors اگەنتتىگىنە قوردىڭ نەسيەلىك رەيتينگ دەڭگەيىن «ۆۆۆ-» (بولجام «تۇراقتى») جوعارىلاتۋعا نەگىز بولدى. حالىقارالىق Moody’s اگەنتتىگى دە قوردىڭ رەيتينگىسىن «Baa2» «تۇراقتى» بولجاممەن بەكىتتى.
قوردىڭ وكىلى ەڭ ماڭىزدى دەگەن تاۋەكەلدەردى ازايتۋ ماقساتىندا اتقارىپ جاتقان جۇمىستارى تۋرالى اڭگىمەلەپ بەردى. سونىڭ ىشىندە ەكولوگيا جانە كليماتتىڭ وزگەرۋى ماسەلەلەرى بار. «سامۇرىق-قازىنا» توبىنىڭ قىزمەتىنە ايتارلىقتاي اسەر ەتەتىن فاكتورلار قاتارىندا: پارنيكتىك گازداردىڭ شىعارىلىمىن شەكتەيتىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ جاڭا ەكولوگيالىق كودەكسىنىڭ كۇشىنە ەنۋى; ەلىمىزدىڭ 2030 جىلعا دەيىن پارنيكتىك گازدار شىعارىلىمدارىن ازايتۋ جانە 2060 جىلعا دەيىن كومىرتەك بەيتاراپتىعىنا قول جەتكىزۋ مىندەتتەمەلەرى; ترانسشەكارالىق كومىرتەكتىك رەتتەۋگە بايلانىستى الەۋەتتى تاۋەكەلدەر.
اندرەي كراۆچەنكو ءىرى ينۆەستيتسيالىق جوبالاردى ىسكە اسىرۋعا, اكتيۆتەردى جەكەشەلەندىرۋگە جانە ەنەرگەتيكالىق قۋات كوزدەرىنىڭ تاپشىلىعىنا بايلانىستى تاۋەكەلدەردى ەسەپكە الۋ قاجەتتىلىگىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى.
قور الەۋمەتتىك تۇراقتىلىق ماسەلەلەرىنە ەرەكشە ءمان بەرىپ وتىر. قازىرگى تاڭدا ەلىمىزدىڭ باتىس وڭىرلەرىندەگى مۇنايسەرۆيس كاسىپورىندارى قىزمەتكەرلەرىنىڭ مۇڭ-مۇقتاجى ەرەكشە نازارعا الىندى. قور «قازمۇنايگاز» ۇلتتىق كومپانياسىمەن, رەسپۋبليكالىق جانە جەرگىلىكتى بيلىك ورگاندارىمەن بىرلەسە وتىرىپ, ەڭبەك شارتتارى مەن بيزنەستىڭ تۇراقتىلىعى بويىنشا جۇيەلى شارالاردى جۇزەگە اسىرىپ كەلەدى. سونىڭ ىشىندە ساتىپ الۋلار پروتسەدۋرالارىن جەتىلدىرۋ, اتالعان كاسىپورىندارعا ايرىقشا شارتتار ۇسىنۋ كوزدەلگەن. سونىڭ ارقاسىندا ولار جۇمىسشىلاردىڭ ەڭبەكاقىسىن جوعارىلاتۋعا مۇمكىندىك الادى.
قوردىڭ وكىلى سونداي-اق COVID-19 بويىنشا جاعدايعا قاتىستى باعا بەردى. ونىڭ ايتۋىنشا, «سامۇرىق-قازىنا» توبىنىڭ وندىرىستىك كاسىپورىندارىندا كوروناۆيرۋس جۇقتىرۋ دەڭگەيى تومەن. ال قىزمەتكەرلەردىڭ 80%-ى بۇل دەرتكە قارسى ۆاكتسينا سالدىرعان.
بۇدان بولەك, اندرەي كراۆچەنكو قوردىڭ ساتىپ الۋلار جۇيەسىن جەتىلدىرۋ باعىتىندا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستارعا توقتالدى. 9 جەلتوقساندا قوردىڭ ديرەكتورلار كەڭەسى ساتىپ الۋلاردى جۇرگىزۋدىڭ جاڭا ءتارتىبىن بەكىتتى. «اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسىمەن جانە قارجى مينيسترلىگىمەن كەلىسىلگەن قۇجات 2022 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ كۇشىنە ەنەدى. ونداعى نەگىزگى جاڭاشىلدىقتاردى اتاپ وتسەك, ءبىرىنشى كەزەكتە الەۋەتتى جەتكىزىپ بەرۋشىلەرگە قويىلاتىن بىلىكتىلىك تالاپتارىن تۇگەندەگەن ءتىزىم بەكىتىلدى. بۇل جەتكىزىپ بەرۋشىنى تاڭداۋ پروتسەدۋراسىنىڭ اشىقتىعىن قامتاماسىز ەتىپ, ساتىپ الۋلارعا قاتىساتىندار اراسىنداعى باسەكەلەستىكتى ارتتىرادى.
سونداي-اق شارتتاردى وزگەرتۋ مۇمكىندىكتەرىن شەكتەيتىن ناقتى مەحانيزمدەر بەكىتىلدى. بۇل رەتتە قاجەتتى تاۋارلار مەن قىزمەتتەردى ازىرلەۋ كەزىندە شيكىزات پەن قوسالقى بولشەكتەردىڭ قىمباتتاۋىنا بايلانىستى كەلىسىمشارتتىڭ باعاسىن ءوسىرۋ مۇمكىندىگى دە قاراستىرىلعان.
قۇجاتتا قوردىڭ كەلىسىم كوميسسياسى جۇمىسىنىڭ مەحانيزمدەرى دە ايقىندالدى. ونىڭ قۇرامىنا مىندەتتى تۇردە «اتامەكەن» ۇكپ مەن وتاندىق بيزنەستىڭ سالالىق قاۋىمداستىقتارىنىڭ وكىلدەرى كىرەدى.
بۇعان قوسا, ساتىپ الۋلاردى ەلەكتروندى دۇكەن ارقىلى جۇزەگە اسىرۋدىڭ ارقاسىندا ءبىر كوزدەن ساتىپ الۋلار كولەمى مەن نەگىزدەمەلەرى ازايتىلىپ, بۇل ساتىپ الۋلاردىڭ اشىقتىعى مەن جىلدامدىعىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەردى.
وسى نورمالار ساتىپ الۋلار بويىنشا نورماتيۆتىك قۇجاتتارعا ەنگىزىلىپ, قورعا بيىلعى 11 ايداعى جەرگىلىكتى ۇلەس دەڭگەيىن – 76%-عا دەيىن, تاۋارلار ساتىپ الۋداعى جەرگىلىكتى ۇلەس دەڭگەيىن – 64%-عا, ساتىپ الۋلارداعى جۇمىستار دەڭگەيىن – 82%-عا ال ساتىپ الۋداعى قىزمەتتىڭ جەرگىلىكتى ۇلەس دەڭگەيىن 86%-عا جەتكىزۋگە جول اشتى.