ايماقتار • 16 جەلتوقسان، 2021

«جەلتوقسان» ەسكەرتكىشىنىڭ ىرگەتاسى قالاندى

73 رەت كورسەتىلدى

تاۋەلسىزدىكتىڭ 30 جىلدىعى اياسىندا الماتى قالاسىنداعى «جەلتوقسان» ساياباعىندا بولاشاق ەسكەرتكىشتىڭ ىرگەتاسى قالاندى. تۇركسىب اۋدانىندا تالايلاردى تەبىرەنتكەن وقيعاعا جەلتوقسان بىرلەستىكتەرىنىڭ وكىلدەرى، قوعام قايراتكەرلەرى جانە زيالى قاۋىم قاتىستى.

وسى باستامانىڭ ورتاسىنان تابىل­عان الماتى قالاسى اكىمىنىڭ ورىنباسا­رى ەرجان باباقۇماروۆ بولاشاق مونۋ­مەنتتىڭ ىرگەتاسىنىڭ قالانۋى «جەل­­توق­­سان» ساياباعى اشىلعان­نان ءبىر جىل وت­كەن سوڭ جانە جەلتوقسان وقيعاسى­نىڭ 35 جىل­دىعىنا ورايلاستىرىلعانىن اتاپ ءوتتى.

ء «بىر جىل بۇرىن ءبىز تاۋەلسىزدىكتىڭ 30 جىلدىعىن مەرەكەلەۋگە دايىندىققا كىرىستىك. «جەلتوقسان» ساياباعىنىڭ ورنى مەن اتاۋى جەلتوقسان بىرلەستىكتەرىنىڭ وكىلدەرىمەن بىرگە انىقتالدى. الماتى اكىمى ب.ساعىنتاەۆ مونۋمەنتتى ورناتۋ تۋرالى ءتيىستى شەشىم قابىلدادى. بۇل كۇن ءبىزدىڭ قالامىزدىڭ تاريحىنداعى ماڭىزدى وقيعا بولاتىنىنا سەنىمدىمىن»، دەدى قالا اكىمىنىڭ ورىنباسارى.

«ساياباقتىڭ اشىلۋى، بولاشاقتا ەسكەرتكىش ورناتۋ – بۇل جەلتوقسان باتىرلارىنا قۇرمەت قانا ەمەس، ولاردىڭ ەرلىكتەرىن ماڭگى ەستە ساقتاۋ، بولاشاق ۇرپاققا جەتكىزۋ. «جەلتوقسان» ساياباعى ۇلكەن ءارى وعان كەلەتىندەر دە كوپ بولادى – ونى اباتتاندىرۋ جۇمىستارى جالعاسۋدا. بۇرىن بۇل قاراۋسىز قالعان سكۆەر بولاتىن، ال ەندى قالا تۇرعىندارى جاڭا قوعامدىق كەڭىستىكتى ارالاي وتىرىپ، ءبىزدىڭ حالقىمىزدىڭ تاريحىمەن تانىسادى»،  دەپ اتاپ وتكەن ە. باباقۇماروۆ جينالعانداردى كەلە جاتقان تاۋەلسىزدىك كۇنىمەن قۇتتىقتادى.

قازىرگى ۋاقىتتا «جەلتوقسان» ەسكەرت­كىشىنىڭ ەسكيزىن ازىرلەۋگە كونكۋرس جاريا­لاندى.

بۇل كۇنى «جەلتوقسان» ساياباعىندا اشىق اسپان استىنداعى مۇراجاي دا اشىلدى. ەكسپوزيتسيالاردا جەلتوقسان وقيعاسىنىڭ كەيىپكەرلەرى، تاريحي قۇجاتتار، سونداي-اق 1986 جىلعى كوتەرى­لىسكە قاتىسۋشىلار تۋرالى باياندايتىن فوتوماتەريالدار ۇسىنىلعان.

ىرگەتاسىن قالاۋ راسىمىنە قاتىسقان قازاقستان جازۋشىلار وداعىنىڭ توراعاسى ۇلىقبەك ەسداۋلەت وتكەن جىلى وسى جەردە «جەلتوقسان» ساياباعىنىڭ اشىلعانىن ەسكە الدى.

«ىرگەتاستىڭ قالانۋى الماتى اكىم­دى­گىنىڭ جەلتوقسان كوتەرىلىسىن ماڭگى ەستە قالدىرۋ جونىندەگى جۇمىسىنىڭ قيسىندى جالعاسى بولدى. 1986 جىلعى جەلتوقسان كوتەرىلىسى – كەڭەستىك رەجىمدى قۇلاتقان تاريحي وقيعا. وكىنىشكە قاراي توتاليتارلىق جۇيە الاڭعا شىققان جاس جىگىتتەر مەن قىزداردىڭ تاعدىرىن بۇزدى. جەلتوقسان كوتەرىلىسى قازاقستان تاريحىندا ەرلىك جانە سونىمەن بىرگە قايعىلى وقيعا بولىپ قالا بەرەدى. سوندىقتان بۇگىنگى تاستىڭ قالانۋى جانە بولاشاقتا ەسكەرتكىشتىڭ اشىلۋى وسكەلەڭ ۇرپاقتى تاربيەلەۋ ءۇشىن ەرەكشە ماڭىزعا يە جانە جەلتوقسانشىلاردىڭ ەرلىگىنە قۇرمەت بولادى»، دەدى ۇلىقبەك ەسداۋلەت.

راسىمگە قاتىسۋشىلار «جەلتوقسان» ساياباعىنىڭ اۋماعىنا اعاش وتىرعىزدى. بولاشاقتا بۇل اۋماقتى كوگالداندىرا ءتۇسۋ جوسپارلانىپ وتىر.

ءىس-شارا سوڭىندا شاقىرىلعان جەلتوقسان وقيعاسىنا قاتىسقانداردىڭ قۇرمەتىنە ونەرپازدار پاتريوتتىق اندەردەن كونتسەرت قويدى.

 

الماتى

سوڭعى جاڭالىقتار

اقجايناق استانا

ەلوردا • كەشە

ديماش پەن دجەكسون

ونەر • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار