اۋىل • 03 جەلتوقسان، 2021

228 ەلدى مەكەنگە اۋىز سۋ كەلەدى

92 رەت كورسەتىلدى

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ 2025 جىلعا دەيىن اۋىل حالقىن ساپا­لى اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ جۇمىستارىن تولىق اياقتاۋدى تالاپ ەتىپ وتىر. قوس­تانايدا وبلىس اكىمى ا.مۇحامبەتوۆتىڭ توراعالىق ەتۋىمەن وتكەن كە­ڭەستە پرە­زيدەنت تاپسىرماسىن بەلگىلەنگەن مەرزىم ىشىندە ورىنداۋ ماسەلەسى تال­قىلاندى.

اۋىل تۇرعىندارىنىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن ارتتىرۋدى كوزدەيتىن ماڭىزدى مىندەتتى مەجەلى مەرزىمگە دەيىن ورىنداپ شىعۋ بۇگىندە قوستاناي وبلىسىنىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنداعى ەڭ باسىم باعىتتىڭ ءبىرى بولىپ وتىر. وبلىستا ىسكە اسىرىلىپ جاتقان مەملەكەتتىك باع­دار­لامالاردىڭ ناتيجەسىندە اۋىل حال­قىن اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ ماسە­لە­سى دە جىلدان جىلعا ءوز شەشىمىن تاۋىپ، كەڭەستىك كەزەڭنەن بەرى قۇدىقتان سۋ ءىشىپ كەلگەن كوپتەگەن ەلدى مەكەندە تۇر­عىن­دار قۇبىردان كەلەتىن ساپالى سۋعا قول جەت­كىزدى. بۇگىندە وڭىردە 520 اۋىل بار دەسەك، سونىڭ ىشىندەگى 292 ەلدى مەكەنگە سۋ كەلىپ تۇر. مۇنى ادام باسىنا شاقساق، اۋىلدىق ەلدى مەكەندەردە ءومىر ءسۇرىپ جاتقان 348 مىڭ تۇرعىننىڭ 252،7-ءسى، ياعني 76،6%-ى اۋىزسۋمەن قامتىلعان.

وبلىستىق ەنەرگەتيكا جانە تكش باس­قار­ماسىنىڭ باسشىسى داۋرەن اسقا­روۆ­تىڭ ايتۋىنشا، 2020 جىلى اۋىلدىق ەلدى مەكەندەردىڭ سۋمەن قامتىلۋ دەڭگەيى 7،9 پايىزعا ۇلعايعان. ماسەلەن، 104 اۋىلعا سىرتتان اكەلىنەتىن سۋ تاراتۋ پۋنكتى ورناتىلىپ، ناتيجەسىندە ساپالى اۋىز سۋمەن قامتىلماي وتىرعان اۋىلدار 20،1 پا­يىزعا قىسقارعان. سۋمەن قامتىلماعان 228 اۋىلدىڭ 207-ءسى قۇدىقتان سۋ ءىشىپ وتىرسا، 21 ەلدى مەكەنگە اۋىز سۋ سىرتتان اكەلىنەدى.

بيىل وڭىردە «نۇرلى جەر» جانە «اۋىل – ەل بەسىگى» مەملەكەتتىك باعدارلامالارى ايا­سىندا مەملەكەت قازىناسىنان بولىنگەن 9،7 ملرد تەڭگە كولەمىندەگى قارجىعا تۇر­عىن­داردى ساپالى اۋىزسۋمەن قامتۋ بو­يىنشا 32 جوبا ىسكە اسىرىلىپ جاتىر. داۋرەن اسقاروۆتىڭ سوزىنشە، بۇگىنگە دە­يىن بۇل قوماقتى قارجىنىڭ 75،5%-ى يگە­رىلگەن.

– جىل سوڭىنا دەيىن 18 جوبانى جۇزەگە اسىرۋ جوسپارلانعان ەدى، بۇگىندە سونىڭ التا­ۋى ىسكە قوسىلىپ، حالىق يگىلىگىنە اسىپ جاتىر. جانگەلدين اۋدانىنداعى قا­را­سۋ جانە اقكول اۋىلدارىنا، جىتىقارا اۋدا­نىنا قاراستى پريرەچنىي ەلدى مەكە­نى­نە، قاراسۋ اۋدانىنداعى وكتيابر، جەلەز­نودوروجنىي، فەدوروۆ اۋدانىنىڭ باننوۆكا، چەحوۆكا اۋىلدارىنا سۋ قۇبىرى تارتىلدى. 14 جوبا الداعى جىلى اياقتالادى. 2021 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا بارلىعى 10 مىڭعا جۋىق ادام تۇراتىن 19 اۋىل ورتالىقتاندىرىلعان سۋ قۇبىرىمەن قامتاماسىز ەتىلەدى، – دەدى باسقارما باسشىسى.

بيىل دەنيسوۆ اۋدانىنداعى كراس­نو­ارمەيسك، قوستاناي اۋدانىنداعى التىن­سارين، ناۋىرزىم وڭىرىندەگى رازدول­نىي، ۇزىنكول اۋدانىنا قاراستى ەرشوۆ، ارقالىقتىڭ ماڭايىنداعى ۇشتوبە، فەدوروۆ اۋدانىنداعى باننوۆ­كا مەن چەحوۆكا سەكىلدى 8 اۋىل ورتالىق­تان­دى­رىل­عان سۋ قۇبىرىنا قوسىلادى. ال فە­دو­روۆ اۋدانىنداعى تسابەلەۆكا، قارا­قو­پا، الەكساندروپول، تازا شاڭداق، قامىستى شاڭداق، كراۆتسوۆو، تورعاي وڭى­رىندەگى سارىسۋ مەن قالام-قاراسۋ، قوس­تانايدىڭ ىرگەسىندەگى شەمينوۆ ەلدى مە­كەن­دەرىنە سۋ تازارتۋ جانە تاراتۋ تو­راپ­­تارى ورناتىلادى.

مۇنىڭ سىرتىندا، بيىل 25 مىڭعا جۋىق حالقى بار 16 اۋىلدا توزىعى جەتكەن سۋ قۇ­بىرلارى جوندەۋدەن ءوتتى.

داۋرەن اسقاروۆتىڭ سوزىنە قاراعاندا، 2022 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنا دەيىن اۋىل تۇرعىندارىن اۋىز سۋمەن قامتۋ دەڭگەيى 75 پايىزعا دەيىن ۇلعايادى. يندۋس­ت­ريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مي­­نيستر­لىگى 2022 جىلى قوستاناي وب­لى­­سىن­دا قۇنى 9،2 ملرد تەڭگە بولا­تىن 21 جوبانى جۇزەگە اسىرۋعا قول­داۋ كورسەتەدى. مىسالى، 1،2 ملرد تەڭگە كولەمىندەگى قارجىعا دەنيسوۆ اۋدا­نى­نىڭ پريرەچەنكا جانە وكراينكا ەلدى مەكەندەرىنە سۋ تاراتۋ توراپتارى مەن سۋمەن قامتۋ قۇرىلعىلارى ورناتىلادى. ناتيجەسىندە، 2023 جىلعا قاراي ەكى اۋىلدا تۇراتىن 1 مىڭ 128 ادام ورتا­لىق­تاندىرىلعان سۋعا قول جەتكىزەدى. سو­نى­مەن قاتار دەنيسوۆ اۋدانىنداعى سۆەردلوۆ، قامىستى اۋدانىنداعى بەس­تو­بە، اداەۆكا، قارابالىقتاعى ستان­تسيون­نىي، قوستاناي اۋدانىنداعى ايسارى مەن پولوۆينوۆكا، مەڭدىقارا اۋدانىنا قاراستى ارحيپوۆكا مەن ميحايلوۆكا، سارىكول وڭىرىندەگى قاراوبا مەن كرىلوۆ، فەدوروۆ اۋدانىنداعى لەنينو سەكىلدى 9 اۋىل ساپالى اۋىز سۋمەن قامتاماسىز ەتى­لە­دى، – دەدى وبلىستىق ەنەرگەتيكا جانە تۇر­عىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىعى باس­قارماسىنىڭ باسشىسى.

وبلىستا مەملەكەت باسشىسىنىڭ اۋىل­داردى الداعى ءتورت جىل ىشىندە ساپالى اۋىز سۋمەن قامتۋ تۋرالى تاپسىرماسىنا سايكەس ارنايى جوسپار ازىرلەنگەن. بۇل قۇجات بويىنشا، 50 ادامنان از تۇرعىنى بار 32 اۋىلدى جويۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلمەك. سونداي-اق 2022-2024 جىلدار ارالىعىندا بارلىعى 20 مىڭنان استام تۇرعىنى بار 29 ەلدى مەكەنگە سۋ قۇبىرى تارتىلادى. بۇل ماقساتقا 19 ملرد تەڭگە قارجى جۇمسالماق.

قازىر ايماق باسشىسى وبلىستىق باسقارمالار مەن جەرگىلىكتى اكىمدىكتەرگە 2022 جىلدىڭ ءساۋىر ايىنا دەيىن تاعى 15 جوبانى ازىرلەۋدى تاپسىرىپ وتىر. بۇل جوبالار بويىنشا مىڭنان استام تۇرعىنى بار 3 اۋىلعا ورتالىقتاندىرىلعان سۋ قۇبىرى تارتىلىپ، 12 ەلدى مەكەنگە سۋ تاراتۋ توراپتارى ورناتىلماق.

سونىمەن قاتار 2022 جىلدان 2025 جىلعا دەيىن ەل كوشىپ كەتىپ جاتقان 116 اۋىلعا سىرتتان تاسىمالداناتىن سۋ تارا­تۋ توراپتارى ورناتىلادى. د.اس­قا­روۆ­تىڭ ايتۋىنشا، حالقى از اۋىل­داردى سىرتتان اكەلىنەتىن سۋمەن قام­تۋ – ۋا­قىتشا شارا. بۇل ەلدى مەكەندەردە تۇر­عىندار سانى كوبەيىپ جاتقان جاع­داي­دا، ورتالىقتاندىرىلعان سۋ قۇبىرى تارتىلاتىن بولادى.

ەستەرىڭىزدە بولسا، تاياۋدا يندۋس­تر­يا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ ءمي­نيسترىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى قايىربەك وسكەنباەۆ اۋىل حالقىن اۋىز­سۋمەن قامتۋدىڭ ەڭ تومەن دەڭگەيى باي­قالعان وڭىرلەردى اتاعان ەدى. ونىڭ ىشىندە قوستاناي وبلىسى دا بار. الايدا سوڭعى جىلدارى بۇل باعىتتا وڭىردە اۋقىمدى ءىس اتقارىلىپ جاتقانىن ايتپاي كەتۋگە بولمايدى. ال بۇعان مۇددەلى باسقارما وكىلدەرىنىڭ ايتۋىنشا، اۋىل تۇرعىندارىنىڭ اۋىز سۋ ماسەلەسىن شە­شۋ ماقساتىندا ازىرلەنگەن ارنايى جوس­­پار مەملەكەت باسشىسى تاپسىرعان مى­ن­دەت­تەر­دىڭ 2025 جىلعا دەيىن 100% ورىندالۋىن تولىق قامتاماسىز ەتەدى.

 

قوستاناي وبلىسى

سوڭعى جاڭالىقتار

مۇناي باعاسى ارزاندادى

ەكونوميكا • بۇگىن، 13:23

ۇقساس جاڭالىقتار