ەكونوميكا • 25 قاراشا، 2021

باعاعا شاما جەتپەي بارادى

48 رەت كورسەتىلدى

«پاندەميامەن كۇرەسكە» دەپ كوپتەگەن مەملەكەت ەكونوميكانى قۇتقارۋ ماقساتىندا جەڭىلدەتىلگەن اقشا-كرەديت ساياساتىن جۇرگىزگەنى ءمالىم. الايدا بۇل جۇمساق ساياساتتىڭ ناتيجەسى قاتتى بولىپ شىقتى. ايتالىق، قازان ايىندا قازاقستانداعى ينفلياتسيا دەڭگەيى 8،9%-دى كورسەتتى. مۇنىڭ سالدارى نەگىزگى تاۋارلار مەن كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ وسۋىنە اكەلدى.

Finprom پورتالىنىڭ دەرەگىنە سۇيەنسەك، ەاەو ەلدەرىندە باعانىڭ جىلدىق ءوسىمىنىڭ جەدەلدەۋى باي­قالدى. سوڭعى جىلدا باعانىڭ كۇرت كوتەرىلۋى ارمەنيادا ورىن الىپ، جىلدىق ينفلياتسيا 1،3%-دان 9،1%-عا دەيىن وسكەن. سوڭعى ايلاردا باعا­نىڭ تومەندەگەنىنە قاراماستان، قىر­عىزستاندا ينفلياتسيانىڭ ەڭ جوعا­رى كورسەتكىشى تىركەلدى – 12،5%. بەلارۋس ەلىندە ونىڭ دەڭ­گەيى 10،5%-عا جەتسە (2020 جىل­عى قازان­داعى 6،2%-عا قارسى)، رەسەيدە – 8،1% (4،0%-عا قارسى). ەلىمىزدە جوعارىدا ايتىلعانداي ينفلياتسيا قازان ايىندا 8،9% دەڭگەيىندە تىركەلدى.

مۇنداي جاعدايدا ورتالىق بانك­تەردىڭ اقشا-كرەديت ساياساتى بىر­تىندەپ باعىتىن وزگەرتىپ، دامۋشى ەلدەر بارعان سايىن اقشا-كرە­ديت شارتتارىن قاتاڭداتۋ تسيكلى­نە بەل­سەندى تۇردە اۋىستىراتىنى ءمالىم.

پروينفلياتسيالىق ۇدەرىستەردىڭ الدىن الۋ ءۇشىن رەسەيدە نەگىزگى مولشەرلەمە 3،25 پايىزدىق تارماق­قا نەمەسە 7،5%-عا كوتەرىلدى. ايىر قالپاقتى اعايىندار بۇل مەجەنى 2،5 پايىزدىق تارماققا ارتتىرىپ، مۇندا دا 7،5% دەڭگەي بايقالسا كەرەك. ارمەنيادا پايىز­دىق تارماق 2-گە كوبەيتىلىپ، 7،25% تىركەلسە، بەلارۋس ەلىندە پايىز­دىق تارماق 1،5%-عا نەمەسە 9،25%-عا جەتتى. قازاق­ستاندا پايىزدىق تار­ماق 0،75 كور­سەتىپ، 9،75%-عا ارتتى.

ەاەو قۇرامىنا كىرمەيتىن تمد ەلدەرىندە دە، وزبەكستاندى ەسەپكە الماعاندا ينفلياتسيانىڭ وسكەنى بايقالادى. باۋىرلاس مەملەكەتتە ينفلياتسيا باستاپقىدا ەكى تاڭبالى بولعانىمەن سوڭعى جىلى 0،9%-دىق تارماققا تومەندەدى.

سوڭعى ۋاقىتتا ۋكراينا مەن مولدوۆادا باعا قارقىندى تۇردە ءوسۋ ۇستىندە. ناقتى ايتقاندا، 2،6%-دان 10،9%-عا دەيىن جانە 1،6%-دان 8،8%-عا دەيىنگى ارالىقتا. وسىعان بايلانىستى ۋكراينادا نەگىزگى مولشەرلەمە ءتورت ەسەگە، ايتالىق 6%-دان 8،5%-عا دەيىن جانە مولدوۆادا ءۇش مارتە 2،65%-دان 5،5%-عا دەيىن ۇلعايدى.

جىل باسىنان بەرى نەگىزگى مولشەرلەمە تاجىكستان (2،5 پ.ت.-عا، 13،25%-عا دەيىن) مەن ازەرباي­جان­دا دا (0،75 پ.ت.-عا، 7،0%-عا دە­يىن) جوعارىلاعان.

تمد جانە ەاەو ەلدەرىندە ينفليا­تسيانىڭ قالىپتاسۋى كوبىنەسە مونەتارلىق ەمەس فاكتور­لاردىڭ اسەرىنەن ورىن الىپتى. ينفل­يا­تسيانىڭ قارقىندى تەتىگى – ازىق-ت ۇلىك تاۋارلارىنا باعانىڭ وسۋىندە. ينفلياتسيانى جەدەلدەتۋدىڭ نەگىزگى فاكتورلارى – ازىق-ت ۇلىك باعاسىنىڭ جالپى الەمدىك كوتەرىلۋى، پاندەميا سالدارىنان لوگيستيكالىق تاسىمالداردىڭ شەكتەلۋى، شيكىزات تاۋارلارىنا الەمدىك باعالاردىڭ ءوسۋى جانە ساۋدا ارىپتەس ەلدەردەگى ينفلياتسيالىق احۋالدىڭ ناشارلاۋى سانالادى.

ينفلياتسيالىق فاكتورلاردىڭ تۇراقتىلىعىنا بايلانىستى ەاەو جانە تمد ەلدەرىنىڭ رەتتەۋشى ورگاندارى تاۋەكەلدەر تەڭگەرىمى پروينفلياتسيالىق جاعىنا اۋىسقان جاعدايدا اقشا-كرەديت ساياساتى ودان ءارى قاتاڭداۋ مۇمكىن ەكەنىن جوققا شىعارمادى.

سوڭعى جاڭالىقتار

توقساننىڭ تورىندە

ايماقتار • بۇگىن، 09:16

تاتارستاننان ولجالى ورالدى

حوككەي • بۇگىن، 09:14

زەرتتەۋ اۋقىمىن كەڭەيتۋ ماڭىزدى

ايماقتار • بۇگىن، 09:11

تەڭدەسى جوق جەتىستىك

قازاقستان • بۇگىن، 08:54

باسىمىزداعى باقتى باعالاي بىلەيىك

قازاقستان • بۇگىن، 08:47

ەلباسى اماناتى

پىكىر • بۇگىن، 08:45

ءمىنسىز – كىم؟

رۋحانيات • كەشە

سەمەيدەگى سەرپىلىس

ايماقتار • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار