جاڭا پاتەر ساتۋ جانە ساتىپ الۋدىڭ ماشاقاتى كوپ. ونىڭ جارتى اقشاسىن بانكتەن الساڭ, تىپتەن قيىن. ءجۇرىسىڭ دە, جۇمىسىڭ دا كوبەيەدى. قۇرىلىس كومپانياسى مەن بانكتىڭ اراسىن جول قىلىپ, ودان قالا بەردى حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ورتالىعى مەن نوتاريۋستىڭ اراسىندا سابىلىپ جۇرگەندە ءبىرشاما ۋاقىتىڭىز دا زۋىلداپ وتە شىعادى. ەگەر جاڭا جۇيە ىسكە قوسىلسا, نەبارى 15 مينۋتتىڭ ىشىندە پاتەردى ءوز اتىڭىزعا راسىمدەۋگە بولادى. بۇل جونىندە ارنايى وتكەن بريفينگتە تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى ءمينيسترى باعدات مۋسين ايتتى. ازىرشە جوبا تەستىلەۋ رەجىمىندە جۇمىس ىستەپ جاتىر.
ەلەكتروندى قىزمەت «تسيفرلاندىرۋ, يننوۆاتسيالار جانە عىلىم ارقىلى تەحنولوگيالىق سەرپىلىس» ۇلتتىق جوباسى اياسىندا قولعا الىنعان. وسى قىزمەتتى ىسكە قوسۋ ءۇشىن ادىلەت مينيسترلىگىنىڭ, بانكتەر مەن قۇرىلىس كومپانياسىنىڭ اقپاراتتىق جۇيەلەرى بىرىكتىرىلگەن ەكەن.
جالپى, دۇنيە جۇزىندە بلوكچەين – دەرەكتەردى بىرىكتىرۋ جانە ساقتاۋ جاعىنان ەڭ قاۋىپسىز جۇيە بولىپ سانالادى. بۇل تەحنولوگيا قازاقستاندا ەكىنشى رەت قولدانىلىپ وتىر, بۇگىنگە دەيىن ول اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنا ەنگىزىلگەن ەدى.
«باسپانالى بولۋ – ادام ومىرىندەگى ەڭ ماڭىزدى وقيعالاردىڭ ءبىرى. ءبىز قۇرىلىس كومپانياسىنان جىلجىمايتىن م ۇلىكتى ساتىپ الۋ ءراسىمىن ونلاينعا كوشىرۋدى قولعا الدىق. وسىلايشا, پاتەر الۋ ءراسىمىن جەڭىلدەتۋدى كوزدەپ وتىرمىز. جاڭا تەحنولوگيا تولىق ىسكە قوسىلعان كەزدە ازاماتتار قۇرىلىس كومپانياسىنا, بانككە, نوتاريۋسكە جانە حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ورتالىقتارىنا بارىپ جۇرمەي-اق تۇرعىن ءۇيدى ونلاين راسىمدەي الادى. پاندەمياعا قاراماستان جىلجىمايتىن م ۇلىك ساتىلىمىندا تۇراقتى ءوسىم بار. جىل باسىنان بەرى قازاقستاندىقتار حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ورتالىقتارى ارقىلى 900 مىڭنان اسا جانە نوتاريۋس ارقىلى 700 مىڭ رەت باسپانا راسىمدەگەن. بۇل دەگەنىڭىز, كليەنتتەر تۇرعىن ءۇي قۇجاتتارىن راسىمدەۋ ءۇشىن مەملەكەتتىك قىزمەتتەرگە 3 ملن مارتە جۇگىندى دەگەن ءسوز. ال بلوكچەين تەحنولوگياسىن ەنگىزۋ ارقىلى ءبىز جىلجىمايتىن م ۇلىك پەن ونىڭ كەپىلىن تىركەۋ پروتسەسىن جەدەلدەتە جانە جەڭىلدەتە الدىق. وزدەرىڭىزگە ءمالىم, تۇرعىن ءۇيدى ءبىر ادامنان ەكىنشى ادامنىڭ اتىنا اۋدارۋعا, مۇراگەرلىككە بەرۋگە نەمەسە قايتا جازۋعا بولادى. ءبىز قۇرىلىس كومپانياسىنان باستاپقى تۇرعىن ءۇيدى ساتۋ جانە ساتىپ الۋ جولىن تاڭدادىق, ويتكەنى بۇل جەردە ادامنىڭ ەركىنە اسەر ەتۋ قاۋپى جوق», دەيدى مينيستر ب.مۋسين.
پاتەردى ونلاين ساتىپ الۋ پروتسەسى ماملەنى قاشىقتان جۇرگىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. بريفينگكە قاتىسقان قۇرىلىس كومپانياسى وكىلدەرىنىڭ ايتۋىنشا, جىلجىمايتىن م ۇلىك نارىعىندا مۇنداي قىزمەت بۇرىن-سوڭدى بولماعان.
«بۇل جاڭالىق جىلجىمايتىن مۇلىكتى ساتىپ الۋ ءتاسىلىن جاقسى جاعىنا قاراي تۇبەگەيلى وزگەرتەتىنىنە سەنەمىز. قازىر ازاماتتار پاتەر ساتىپ الۋعا 10 كۇندەي ۋاقىتىن جۇمساسا, بلوكچەين جۇيەسى ساناۋلى مينۋتتاردا ساتىپ الۋ-ساتۋ شارتىنا قولجەتكىزۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. بۇل – قازاقستاندىق تۇرعىن ءۇي نارىعىنداعى تىڭ سەرپىلىس. ءتىپتى الەمنىڭ كەز كەلگەن تۇكپىرىندە وتىرىپ, قازاقستاننان ءۇي الۋعا بولادى. باسپانا ساتىپ الۋشى تەك 4800 تەڭگە كولەمىندەگى مەملەكەتتىك باج سالىعىن تولەسە جەتكىلىكتى. وسىلايشا, كليەنت نوتاريۋس قىزمەتتەرىنە تولەنەتىن 49 مىڭ تەڭگەگە دەيىنگى قارجىنى ۇنەمدەي الادى. ءبىز بۇل جوباعا ەكسكليۋزيۆتى قۇقىق يەلەنبەيمىز. دەمەك, تسيفرلى راسىمدەۋ جۇيەسىن قۇرىلىس سالاسىنداعى باسقا ارىپتەستەرىمىز دە قولدانا الادى», دەيدى كاسىپكەر ايدىن راحىمباەۆ.
ازىرشە ونلاين يپوتەكانىڭ تولىق تسيكلىن تىركەۋ جەكەلەگەن كومپانيالار مەن بانكتەردىڭ سايتىندا جۇزەگە اسىرىلادى. تسيفرلى يپوتەكانى راسىمدەۋ قالاي جۇرگىزىلەدى؟ الدىمەن كليەنت قۇرىلىس كومپانياسىنىڭ سايتىنا كىرىپ, تۇرعىن ءۇي كەشەندەرىنەن قالاعان پاتەرىن تاڭدايدى. سودان كەيىن پاتەر ساتىپ الۋشىنىڭ ءوتىنىشى اۆتوماتتى تۇردە بانككە جولدانادى. قارىز الۋشىنىڭ ءپروفيلىن سايكەستەندىرۋ جانە بەكىتۋ ساناۋلى مينۋتتاردا جۇزەگە اسىرىلادى. كەلىسىم العاننان كەيىن كليەنت بانكتىڭ ءموبيلدى قوسىمشاسىنا ءوتىپ, ونلاين تۇردە بانكپەن كەلىسىمشارتقا وتىرادى. ءارى قاراي بانك قۇرىلىس كومپانياسىنا اقشانى ءوزى اۋدارادى جانە بۇل تۋرالى كليەنتتى حاباردار ەتەدى. جىلجىمايتىن م ۇلىكتى پايدالانۋعا بەرگەننەن كەيىن كليەنت بانكتىڭ ءموبيلدى قوسىمشاسى ارقىلى كەپىلدى ونلاين تىركەۋ قىزمەتىن پايدالانا الادى.
Halyk Bank باسقارما توراعاسىنىڭ ورىنباسارى جۇمابەك مامۋتوۆتىڭ ايتۋىنشا, يپوتەكالىق نەسيەلەۋ – بۇگىنگى تاڭدا سۇرانىسقا يە ونىمدەردىڭ ءبىرى. تسيفرلى فورماتقا كوشۋ بانك كليەنتتەرىنە كوپتەن كۇتكەن باسپاناسىن ساتىپ الۋ ۋاقىتىن ايتارلىقتاي قىسقارتادى. بۇعان قوسا, كەپىل شارتى مەن ۇلەستىك قاتىسۋ شارتىن تىركەۋ پروتسەستەرى دە جەڭىلدەتىلىپ وتىر.
«مەملەكەت پەن بيزنەستىڭ ءوزارا ىنتىماقتاستىعى ناتيجەسىندە ءداستۇرلى قىزمەتتەر ونلاين رەجىمگە كوشىپ, ازاماتتاردىڭ قۇجاتتاردى راسىمدەۋ جۇمىسى قولايلى بولا ءتۇستى. مۇنى ەلگە ىڭعايلى قىزمەت قانا ەمەس, قاۋىپسىزدىك پەن سەنىمدىلىككە كەپىلدىك بەرەتىن ءابسوليۋتتى اشىق ءتاسىل دەۋگە بولادى», دەدى بريفينگتە ج.مامۋتوۆ.
جىلجىمايتىن م ۇلىكتى ونلاين ساتىپ الۋدىڭ تاعى ءبىر ارتىقشىلىعى – كليەنتتەرگە ء«بىر تەرەزە» قاعيداتىمەن قىزمەت كورسەتىلەدى. مامىلە نوتاريۋستىڭ قاتىسۋىنسىز جاسالادى. ونى حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ورتالىعى كۋالاندىرادى.
بريفينگ قاتىسۋشىلارىنىڭ سوزىنە سەنسەك, ونلاين تۇردە ءۇي الۋ – حالىققا پايداسى كوپ قىزمەت. شىنىمەن ول ءتيىمدى جوبا بولا ما؟ بۇل – ۋاقىت ەنشىسىندەگى شارۋا.