ءىس-شاراعا جينالعاندار ءوڭىردىڭ تاۋەلسىزدىك جىلدارى جەتكەن جەتىستىكتەرى جايىندا پىكىر الماستى.
ەلىمىز تاۋەلسىزدىك العالى ماڭعىستاۋ وبلىسى حالقىنىڭ سانى ەكى ەسە وسكەن. بۇگىندە قازىنالى تۇبەكتە 720 مىڭنان استام ادام تۇرادى.
ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ اكىمى س.ترۇموۆتىڭ ايتۋىنشا, حالىق سانىنىڭ كوبەيۋىنە بايلانىستى قالالار اۋماعى كەڭەيىپ, جاڭا اۋىلدار مەن تۇتاس ءبىر اۋدان پايدا بولدى. مۇنايلى – ەلىمىز تاۋەلسىزدىك العاننان كەيىن ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ تىكەلەي شەشىمىمەن قازاقستاندا قۇرىلعان العاشقى اۋدان. ول كەزدە اۋدان حالقىنىڭ سانى 53 مىڭ بولسا, وسى كۇنى مۇنايلى اۋدانىنىڭ 174 مىڭ تۇرعىنى بار.
تاۋەلسىزدىك العان وتىز جىل ىشىندە ءوڭىردىڭ الەۋمەتتىك سالاسىندا دا وڭ وزگەرىستەر ورىن الدى. ماسەلەن, 1991 جىلى وڭىردە 151 بالاباقشا جۇمىس ىستەسە, 2020 جىلعا قاراي ولاردىڭ سانى 311-گە جەتكەن. سونىمەن قاتار ورتا ءبىلىم بەرەتىن مەكتەپتەر سانى 1,5 ەسە وسكەن. قازىر ايماقتا 140-تان استام مەكتەپتە وقۋشىلارعا ءبىلىم مەن تاربيە بەرىلىپ جاتىر.
ءوڭىر باسشىسى س.ترۇموۆ 30 جىلدا دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسى دا ەلەۋلى وزگەرىستەرگە ۇشىراپ, جوعارى مەديتسينالىق تەحنولوگيالارمەن جابدىقتالعان, ءتالىمى زور, تاجىريبەسى مول ماماندارى بار ەمحانالار, اۋرۋحانالار اشىلعانىن ايتتى.
– ەگەمەندىك العاننان بەرى وبلىسىمىزدا 150-دەن استام دەنساۋلىق ساقتاۋ نىسانى ىسكە قوسىلعان. وزىق ۇلگىدەگى انا مەن بالا ءۇيى, قان ورتالىعى, كارديوحيرۋرگيا ورتالىعى مەن ونكولوگيالىق ديسپانسەر اشىلىپ, ەم الۋ ءۇشىن الىسقا سابىلاتىن تۇرعىندارعا وبلىس اۋماعىندا ەمدەلىپ, كۇردەلى وتالاردى جاساۋعا مۇمكىندىك تۋدى. بىلتىر جەدەل جاردەم اۆتوپاركى 100%-عا جاڭارىپ, تالاپقا ساي, قاجەتتى مەديتسينالىق قۇرالدارمەن تولىق جابدىقتالعان جاڭا كولىكتەر ساتىپ الىندى, – دەدى ول.
ماڭعىستاۋدىڭ شەكارالىق وبلىس رەتىندە ترانزيتتىك, كولىكتىك-لوگيستيكالىق جانە ينفراقۇرىلىمدىق الەۋەتىنىڭ ارتۋى دا تاۋەلسىزدىك العان سوڭ كەڭ كولەمدە جۇزەگە اسىرىلا باستاعان جۇمىس. ەل استاناسىنان شالعايدا, تۇبەكتە جاتقان ماڭعىستاۋدا تەمىر جولى, تەڭىز جانە اۆتو جولدار قاتار دامىپ, بۇگىندە توعىز جولدىڭ تورابىنا اينالدى.
تاۋەلسىزدىك تاريحىندا تۇڭعىش رەت كاۆكاز, تۇركيا ارقىلى ەۋروپا ەلدەرىنە جاڭا باعىت اشىلدى. ءۇش مەملەكەتتى جالعايتىن «وزەن – بەرەكەت – گورگان» حالىقارالىق تەمىر جول ءدالىزى اشىلدى.
ماڭعىستاۋ وبلىسى تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى بويىنشا جاقسى جەتىستىكتەرگە قول جەتكىزدى. تاۋەلسىزدىك العالى بەرى ماڭعىستاۋدا 11 ملن 333 مىڭنان استام شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلگەن. وبلىس اكىمى ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ حابارلاۋىنشا, وتىز جىل ىشىندە وبلىستىڭ جالپى وڭىرلىك ءونىمى 48 ەسە ءوستى. ال جان باسىنا شاققانداعى كورسەتكىش 23 ەسەگە ارتقان. جالپى, 2005 جىلدان باستاپ ماڭعىستاۋ وبلىسىندا شاعىن جانە ورتا بيزنەستى دامىتۋدىڭ وڭ ديناميكاسى بايقالىپ, سوڭعى 15 جىلدا شاعىن كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرىنىڭ سانى 3 ەسە ۇلعايعان.
پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قولداۋىمەن وڭىردەگى ينفراقۇرىلىم جاڭارىپ, جاڭا جولدار سالىندى. بۇگىندە مۇنايلى ولكە تۋريزم ورتالىعىنا اينالىپ كەلەدى.
جيىن بارىسىندا ءسوز العان وبلىستىق قوعامدىق كەڭەستىڭ مۇشەسى جانىبەك قوجىق تاۋەلسىزدىك العاننان كەيىن ەلىمىزدە اتا زاڭىمىز قابىلدانىپ, شەكارامىز بەلگىلەنگەنمەن قاتار تاۋەلسىز سانا قالىپتاسا باستاعانىن ايتادى. ول جاسامپازدىق جولىندا ماڭعىستاۋدىڭ دا جەتكەن جەتىستىكتەرى از ەمەستىگىن تىلگە تيەك ەتتى. «تاۋەلسىزدىك العانعا دەيىن ماڭعىستاۋدىڭ ءبىر دە ءبىر اۋىلىندا گاز بولعان جوق. سوڭعى 20 جىلدا ماڭعىستاۋ 100 پايىز قامتىلدى. بۇل رەسپۋبليكا بويىنشا ءبىرىنشى كورسەتكىش», دەدى ج.قوجىق.
بيىلعى مەرەيلى جىل اياسىندا وبلىستا «ەل يگىلىگى ءۇشىن!» جوباسى باستالدى. جوبا ءوڭىر تۇرعىندارى ءۇشىن اسا قاجەتتى الەۋمەتتىك ماڭىزى بار نىساندار مەن شارالاردى جۇيەلى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن جاساقتالعان. جىل باسىنان بەرى وبلىس تۇرعىندارىنا ءارتۇرلى تارتۋلار جاسالىپ جاتىر. اۋىلداردا سپورت كەشەندەرى, جاڭا ساياباقتار اشىلىپ, سۋبۇرقاقتار ىسكە قوسىلدى. اقتاۋدا تۇڭعىش پرەزيدەنت ساياباعىنىڭ قۇرىلىسى باستالدى.
جىل سوڭىنا دەيىن تاعى بىرقاتار وندىرىستىك جانە الەۋمەتتىك-مادەني نىسانداردى حالىق يگىلىگىنە تاپسىرۋ كوزدەلۋدە. «اۋىل – ەل بەسىگى» جوباسى اياسىندا جالپى 3 ملرد تەڭگەگە 102 شاقىرىم جول سالىنىپ, ورتاشا جوندەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلەدى. جاڭا وقۋ جىلىندا ەڭسەلى مەكتەپتەر مەن بالاباقشالار پايدالانۋعا بەرىلەدى دەپ كۇتىلۋدە.
