تەحنولوگيا • 06 تامىز، 2021

قۇرىلىس ماتەريالىن «ماركەتپلەيستەن» ىزدەڭىز

114 رەت كورسەتىلدى

ەندىگى جەردە وتاندىق قۇرىلىس ماتەريالدارىن ءبىر عانا ساۋدا الاڭىنان ونلاين ساتىپ الۋعا بولادى. ول الاڭ «ماركەتپلەيس» دەپ اتالادى. بۇل – قۇرىلىس سالاسىن تسيفرلاندىرۋ باعىتىنداعى تىڭ قادامداردىڭ ءبىرى.

يندۋستريا جانە ينفراقۇرى­لىمدىق دامۋ ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى قايىربەك وسكەنباەۆتىڭ ايتۋىنشا، «ماركەتپلەيس» قۇرىلىس ماتەريالدارىن ءبىر جەرگە شوعىرلاندىرىپ قانا قويماي، ولاردىڭ قۇنىن 15 پايىزعا دەيىن تومەندەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. تيىسىنشە، نارىقتىڭ دا اشىقتىعىن قامتاماسىز ەتەدى.

– وتاندىق وندىرۋشىلەر مەملە­كەتتىڭ قولداۋىمەن ۇزاق مەرزىمدى كەلىسىمشارتتار جاساسۋعا جانە قۇرى­لىس ماتەريالدارىن بەلگىلەنگەن باعا بويىنشا ساتۋعا مۇمكىندىك الادى. بۇل قۇرىلىس سالۋشىلارعا دا ءتيىمدى، – دەيدى ءبىرىنشى ۆيتسە-مينيستر.

سونداي-اق قۇرىلىستاعى جەرگى­لىكتى قامتۋ ۇلەسىن ارتتىرۋ ءۇشىن مي­نيسترلىك قولدانىلاتىن قۇرىلىس ماتەريالدارىنىڭ تولىق نومەنكلاتۋراسىن كورسەتەتىن ەلەكتروندى ءتى­زى­لىم قۇردى. بيۋدجەت ەسەبىنەن قار­جى­لاندىرىلاتىن نىسانداردا وتان­­دىق قۇرىلىس ماتەريالدارىن مىندەتتى تۇر­دە قولدانۋ جونىندەگى تالاپتار زاڭ جۇ­زىندە بەكىتىلدى.

– ە-Qurylys جۇيەسىنىڭ بلوكچەين تەتىكتەرى ارقىلى ساتىپ الىن­عان وتاندىق قۇرىلىس ماتەريالدا­رى بويىنشا مەردىگەرلەردىڭ ەسەبى مەم­لەكەتتىك ساتىپ الۋ پورتالىندا كورسەتىلىپ، نىساننىڭ جوبالىق-سمە­تالىق قۇجاتتاماسىندا كورسە­تىلگەن دەرەكتەرمەن اۆتوماتتى تۇردە سالىستىرىلادى. پورتالداردى ينتەگراتسيالاۋ بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزىلۋدە، – دەپ ناقتىلادى ق.وس­كەن­باەۆ.

ونىڭ ايتۋىنشا، قۇرىلىس ساپاسىن ارتتىرۋ ماقساتىندا مينيستر­لىك زەرتتەۋ-زەردەلەۋ جۇمىستارىن مەم­لەكەتتىك باقىلاۋدى كۇشەيت­پەك. سونى­مەن قاتار باس جوسپاردىڭ جانە ناق­تىلاۋ جوسپارىنىڭ قۇرى­لىس سالۋ­شىلار مەن حالىققا قولجە­تىم­دىلىگىن قامتاماسىز ەتەتىن جاڭا قالا قۇرى­لىسى جۇيەسىن ازىرلەمەك. وسى­لايشا، ازاماتتار ونلاين رەجىمدە نىسان­داردىڭ قۇرىلىسىن باقىلاي الادى.

ەسكە سالا كەتەيىك، قۇرىلىس سالا­سىن تسيفرلاندىرۋ مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ين­فرا­­قۇرىلىمدىق جوبالار بويىنشا مەم­لەكەتتىك ساتىپ الۋدىڭ اشىق­تىعىن ارتتىرۋ، قۇرىلىس سالا­سىنىڭ دامۋىن تەجەيتىن ارتىق تالاپتاردى جويۋ، سونداي-اق قۇرىلىس پروتسەسىن قو­عامدىق باقىلاۋ ءۇشىن ازاماتتاردىڭ مۇمكىندىكتەرىن كە­ڭەي­تۋ جونىندەگى تاپسىرماسىنا ساي­كەس جۇرگىزىلۋ ۇستىندە.

جالپى، ەلىمىزدە مەملەكەتتىك سا­­­تىپ الۋدىڭ اشىقتىعىن ارت­تى­­رۋعا جانە جالپى قۇرىلىس سالا­سى­نىڭ جۇمىسىنا ىقپال ەتەتىن التى تسيفر­لىق جاڭا جوبا بار. ونىڭ ءبىرىن جو­عارىدا ايتتىق. ەندى قالعاندارىنا دا توقتالىپ وتكەن ءجون بولار.

ق.وسكەنباەۆتىڭ ايتۋىنشا، قۇرى­لىستىڭ اشىقتىعىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن مەملەكەتتىك تاپسىرىس بو­يىنشا سالىنىپ جاتقان نىساندار تۋرالى دە­رەكتەردىڭ بارلىعى كە­لەسى جىلدان باس­تاپ ە-Qurylys بىر­ىڭعاي اقپارات­تىق جۇيەسى ارقىلى قادا­عالانباق. ءوز كەزە­گىندە، بارلىق تو­لەم Blockchain پلات­فورماسى ار­قىلى وسى جۇيەگە ەن­گى­زىلگەن اقپا­رات نەگىزىندە جۇزەگە اسى­­رىلادى. نا­تيجەسىندە، بيۋدجەتتەن جۇم­سالعان ءاربىر تەڭگەنى وپ-وڭاي با­قىلاپ وتى­رۋعا بولادى.

– سونداي-اق مەملەكەتتىك نىسان­دارداعى قۇرىلىس پروتسەسىن تسيفرلاندىرۋ جۇمىستارى باستالدى. كەلەسى جىلدان باستاپ پروتسەسس تولىعىمەن اۆتوماتتاندىرىلادى. بۇدان بولەك، قۇرىلىس جوبالارىنىڭ مەملەكەت­تىك بانكى نەگىزىندە مينيسترلىك ماماندارى ىرىلەندىرىلگەن سمەتالىق نورماتيۆتەردى پىسىقتاپ، قالىپ­تاس­تىردى. سونىمەن قاتار قۇرىلىس نىسانىنىڭ شەكتى قۇ­نىن جىلدام ەسەپتەۋگە مۇمكىندىك بە­رەتىن جانە ونىڭ قۇنىن اسىرا باعالاۋ مۇم­كىن­دىگىن بولدىرمايتىن ونلاين-كال­كۋلياتور ازىرلەدى. كالكۋلياتور مەم­لە­كەتتىك ساراپتاما پورتالىندا بەكى­تىلگەن (epsd.kz). بۇگىندە ونلاين-كالكۋلياتور ارقىلى 340 قۇرىلىس جوباسى ەسەپتەلدى، – دەيدى ق.وسكەنباەۆ.

تسيفرلاندىرۋ تۇرعىن ءۇي-كوم­مۋ­نال­دىق شارۋاشىلىق سەكتورىن دا اينا­لىپ وتپەدى. بۇل رەتتە مينيسترلىك اتال­عان سەكتوردىڭ بىرىڭعاي تسيفرلى ەكوجۇيەسىن قۇرۋ ءۇشىن ە-شاڭىراق اقپاراتتىق جۇيەسىن ازىرلەدى. ونداعى ماقسات – تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق سەكتورىنداعى بىتى­راڭقى اقپاراتتىق جۇيەلەردەن ورتا­لىقتاندىرىلعان اقپارات جيناۋ.

– حالىق ءۇشىن جۇيە باسقارۋ ور­گاندارىنىڭ رەيتينگىن قۇرۋ، شا­عىمدار مەن وتىنىشتەردى جىبەرۋ مۇم­­كىندىگى ەسەبىنەن سەكتورداعى قىز­­مەتتەردىڭ ساپاسىن ارتتىرۋعا مۇم­­كىندىك بەرەدى. مەنشىك يەلەرى ءۇيدى باس­قارۋعا ونلاين قوسىمشا ار­قى­لى قاتىسا الادى. سونداي-اق ءۇيدى باسقارۋ ماسەلەلەرى بويىن­شا اشىق تۇردە دەرەكتەر الۋ مۇمكىن­دى­گىنە يە. مەملەكەت ءۇشىن جۇيە اقپا­راتتاندىرۋ وبەكتىلەرىنەن، تابيعي مونوپوليالار سۋبەكتىلەرىنىڭ اق­پا­راتتىق جۇيەلەرىنەن الىنعان ۇل­كەن دەرەكتەردى تالداۋ ەسەبىنەن نەعۇر­لىم ءتيىمدى باسقارۋ شەشىمدەرىن قابىلداۋعا جول اشادى. وسىلايشا، سەكتوردىڭ كەشەندى كورىنىسىن باي­قاۋعا جانە الداعى وقيعالاردى بول­جاۋعا مۇمكىندىك تۋادى، – دەدى يندۋس­تريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى.

ق.وسكەنباەۆتىڭ پىكىرىنشە، اكىم­دىكتەر ەگجەي-تەگجەيلى جوسپارلاۋ كە­­زىندە باس جوسپاردىڭ جوبالىق شە­­شىم­دەرىنەن نەگىزسىز اۋىتقىپ، تى­رەك جوس­پارعا قاتە دەرەكتەردى ور­نا­لاس­تىرۋعا جول بەرىپ قويادى. سون­دىق­تان مۇنداي جاعدايلاردىڭ الدىن الۋ ءۇشىن مينيسترلىك مەملەكەتتىك ساراپ­تاما نەگىزىندە بارلىق دەڭگەيدەگى جو­با­نىڭ، ونىڭ ىشىندە باس جوسپارلار مەن ەگجەي-تەگجەيلى جوسپارلاۋ جوبالا­رى­نىڭ تالاپتارعا سايكەستىگىنە جانە حالىقتىڭ پىكىرىن ەسكەرۋگە ساپالى تەكسەرىس جۇرگىزۋگە نيەتتى.

– بۇل جەر ۋچاسكەلەرىن ساتىپ الۋ جانە يگەرۋ كەزىندە قۇرىلىس سالۋ­شى­لاردىڭ تاۋەكەلىن تومەندەتۋگە، عيما­راتتار مەن قۇرىلىستاردىڭ فۋنك­تسيالىق ماقساتىن، عيماراتتار­دىڭ قا­بات­تىلىعىن، اۋماقتاردا قۇرى­لىس سالۋ تىعىزدىعىن، سونداي-اق بەل­گىلى ءبىر ينۆەس­تورلار ءۇشىن ەگجەي-تەگ­جەيلى جوس­پارلاۋ جوباسىنا بەيبەرەكەت تۇزەتۋلەر ەنگىزبەۋگە مۇمكىندىك بەرەدى، – دەيدى ول.

مينيسترلىك قۇرىلىس پروتسەسىن زەرتحانالىق سۇيەمەلدەۋ ءۇشىن قۇرى­لىس ساپاسىن باقىلاۋدىڭ جاڭا ورتا­لىعىن قۇرۋدى جوسپارلاپ وتىر. ءىس جۇ­زىندە قۇرىلىس بارىسىندا تەح­نيكا­لىق قاداعالاۋ ءاردايىم قول­دانى­لاتىن ماتەريالدارعا زەرتحا­نالىق با­قىلاۋ جۇرگىزە بەرمەيدى. سوندىقتان مەملەكەت باسشىسىنىڭ قۇرىلىس ساپاسىن جاقسارتۋدى تۇبە­گەيلى قايتا قاراۋ جونىندەگى تاپسىرماسى اياسىندا بىرقاتار زاڭنامالىق تۇزەتۋ دايىندالدى.

– تۇزەتۋلەر مەملەكەتتىك جانە جە­­­كەمەنشىك نىساندارعا مىندەتتى زەرتحا­­­نالىق باقىلاۋدى جۇزەگە اسىرا­تىن ساپانى باقىلاۋدىڭ جاڭا ورتا­لىعىن قۇرۋدى كوزدەيدى. بۇل تەتىك تاپ­سىرىس بەرۋشىمەن بىرلەسىپ، قۇرى­لىس پروتسەسىن زەرتحانالىق سۇيەمەل­دەۋدى جانە قۇرىلىس بارىسىن كەزەڭ-كە­زەڭىمەن تەحنيكالىق تەكسەرۋدى كوز­دەيدى. قۇرىلىس كەزەڭى نىساننىڭ پايدا­لانۋعا دايىندى­عىن راستاۋ ءۇشىن وبەك­تىلەردى قا­بىلداۋعا مەملەكەتتىك ساۋلەت-قۇ­رى­لىس باقىلاۋدىڭ مىندەتتى تۇر­دە قاتىسۋى ارقىلى قاتاڭ باقىلاۋ تەتى­گىمەن كۇشەيتىلەدى. باقىلاۋدىڭ ۇسى­نىلعان ءتۇرىنىڭ اسەرى شۇڭقىر قا­زۋ­دان باستاپ، اباتتاندىرۋ جۇمىس­تارى­نا دەيىنگى قۇرىلىستىڭ بارلىق تسيك­لىن تۇراقتى مەملەكەتتىك باقى­لاۋدان جانە قولدانىلاتىن ماتە­ريالداردىڭ، سو­نىڭ ىشىندە قازاق­ستاندىق قۇرام­دى قول­دانۋدىڭ اشىق­تىعىن قاداعالاۋ­دان تۇرادى، – دەدى ق.وسكەنباەۆ.

 

سوڭعى جاڭالىقتار

ۇقساس جاڭالىقتار