مەديتسينا • 25 ماۋسىم، 2021

نەيروحيرۋرگيا جەتىستىكتەرى بارلىق قازاقستاندىقتارعا قولجەتىمدى

42 رەت كورسەتىلدى

نۇر-سۇلتان قالاسىنداعى نەيروحيرۋرگيانىڭ ۇلتتىق ورتالىعىندا Elekta شۆەد كومپانياسىشىعارعان، بۇگىنگى كۇندە ەڭ وزات «گامما-پىشاق»راديوحيرۋرگيا كەشەنى ىسكە قوسىلعانىن بۇعان دەيىن حابارلاعان بولاتىنبىز. بۇل وتاندىق مەديتسينا سالاسى ءۇشىن ۇلكەن جەتىستىك.

وسى ورايدا ۇلتتىق نەيروحيرۋرگيا ورتالىعىنىڭ باسقارما توراعاسى، قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ پروفەسسورىسەرىك قۋاندىق ۇلى اقشۇلاقوۆتان وتاندىق نەيروحيرۋرگتار ءۇشىن قازىر پايدا بولعانمۇمكىندىكتەر تۋرالى ايتىپ بەرۋدى سۇراعان ەدىك.

سەرىك قۋاندىق ۇلى، وسىنداي وقيعامەن – ورتالىقتا زاماناۋي جابدىقتى ىسكە قوسۋمەن قۇتتىقتاۋعا رۇقسات ەتىڭىز. ءسىز وسى باعىتتا كوپ جىلدار بويى جۇمىس ىستەدىڭىز، «گامما-پىشاقتى» ورناتۋ مۇمكىندىكتەرى، جۇمىسىنىڭ ارتىقشىلىقتارى، جۇمىس ىستەۋ پرينتسيپتەرى تۋرالى ايتىپ بەرىڭىزشى.

ءيا، ءبىز وسىعان كوپتەن بەرى دايىندالدىق. ەندى ءبىزدىڭ ورتالىقتا «گامما-پىشاق» ورناتىلدى، جۋىردا تەست تۇرىندە ىسكە قوستىق. وسى جاعدايعا وراي نۇر-سۇلتانعا Elekta مەديتسينالىق جابدىقتارىنىڭ شۆەد وندىرۋشىلەرى كومانداسىنان ينجەنەرلەر، وسىنداي قوندىرعىلار ورناتىلىپ، كوپ جىلدار بويى جۇمىس ىستەيتىن ماسكەۋدەن جانە پراگادان جەتەكشى راديوحيرۋرگتەر كەلدى. بۇل ءبىز ءۇشىن، جالپى قازاقستاندىق نەيروحيرۋرگيا ءۇشىن ۇلكەن وقيعا. وسىنداي ەمدى كۇتىپ جۇرگەن ناۋقاستار قازاقستاندا كوپ، ەندى ولار ءبىزدىڭ ەلدە كومەك الا الادى.

«گامما-پىشاق»ميدىڭ ىسىكتەرىن، باس ميىنىڭ تامىرلى جانە فۋنكتسيونالدىق اۋرۋلارىن ەمدەۋگە ارنالعان راديوحيرۋرگيالىق قوندىرعى. جۇمىس ىستەۋ ءپرينتسيپى كوبالت-60-تىڭ 192 كوزىنەن راديواكتيۆتى ساۋلەلەنۋ قولدانىلادى، ساۋلەلەر ءبىر نۇكتەگە جينالادى جانە پاتولوگيالىق وشاق اۋدانىنا باعىتتالادى، بۇل رەتتە ىسىك جاسۋشالارىنىڭ دنق-سى بۇزىلادى. ال ىسىكتىڭ اينالاسىنداعى ميدىڭ ساۋ تىندەرى ساۋلەلەنۋگە ۇشىرامايدى. ۇلكەن ەنەرگيانىڭ اسەرى نۇكتەلى، ساۋلەلەردىڭ شوعى نىسانالى باعىتتالعان ۋچاسكەگە ءدال اسەر ەتەدى.

«گامماپىشاقتىڭ» ارتىقشىلىعى – ول تەرەڭ ورنالاسقان ىسىك كەزىندە ءتيىمدى نەمەسە مىسالى، باس ميىنىڭ ومىرلىك ماڭىزدى قۇرىلىمدارى جاقىن ورنالاسقان جەردە ءتيىمدى. سونىمەن قاتار، باس ميىنىڭ كوپ مولشەرلى مەتاستازدارىندا وتە جاقسى كومەكتەسەدى. ساۋلەلىك تەراپياعا قاراعاندا، «گامما-پىشاقتىڭ» كومەگىمەن ەمدەۋ كەزەڭ-كەزەڭمەن جاسالادى، ساۋلەلىك تەراپيياسىمەن بىرنەشە سەانس جاساۋ قاجەت. سوندىقتان بۇگىنگى كۇندە «گامما-پىشاق» راديوحيرۋرگيادا التىن ستاندارت بولىپ تابىلادى. ءبىزدىڭ ەلىمىز تمد اۋماعىندا وسىنداي قوندىرعىسى بار ءۇشىنشى ەل. ۇلكەن ورتالىق ازيانىڭ اۋماعىندا ول جوق. 

«گامما-پىشاق» ءسىزدىڭ ورتالىعىڭىز ءۇشىن بولاشاقتا نە اكەلەدى؟ وسى كەشەندى ىسكە قوسۋمەن بايلانىستى، وسى ەمدى قاجەت ەتەتىن قازاقستاندىقتار ءۇشىن مەديتسينالىق كومەكتى كورسەتۋ جالپى قانشالىقتى جاقسارادى؟

ءبىز وسىعان مۇقتاج ادامدارعا ۋاقىتىندا جانە ءتيىمدى كومەك كورسەتە الامىز. مىسالى، ىسىكتىڭ بارلىعىن الىپ تاستاۋعا مۇمكىندىك بولماعاندا، قۇرارامداستىرىلعان ەم قولدانۋعا، ونىڭ قالعان بولىگىن «گامما-پىشاقپەن» ساۋلەلەندىرۋگە بولادى. مۇمكىندىكتەر وتە كوپ، اسىرەسە دياگنوستيكا ۋاقىتىندا جاسالعان بولسا. قازاقستاننىڭ بارلىق ايماقتارىندا ول ءۇشىن جەتكىلىكتى مولشەردە دياگنوستيكالىق اپپاراتۋرا بار – كت، مرت، انگيوگرافتار. وسى اپپاراتتاردىڭ ارقاسىندا اۋرۋلاردىڭ باستاپقى كەزەڭدەرىن دياگنوستيكالاۋعا مۇمكىندىك الدىق. «گامما-پىشاقپەن» وسىنداي پاتسيەنتتەردى اۋىرسىندىرماي، كۇردەلى جانە قاۋىپتى وپەراتسيالارسىز ەمدەۋگە بولادى.  

«گامما-پىشاق» قانداي اۋرۋلاردى ەمدەۋگە ارنالعان؟ ەلىمىزدە ونى پايدالانۋمەن قانشا پاتسيەنت ەمدەلۋگە مۇقتاج؟

«گامما-پىشاقتى» پايدالانۋعا كورسەتكىشتەر سپەكترءى ۇنەمى كەڭەيىپ وتىرادى. باس ءميى ىسىكتەرى جانە مەتاستازالاردان باسقا، ول مالفورماتسيا، انەۆريزم، كاۆەرنوزدى انگيوما دەپ اتالاتىن تامىر اۋرۋلارى كەزىندە قولدانىلادى. وسى قوندىرعىنىڭ كومەگىمەن الەمدىك پراكتيكادا باس ميىنىڭ فۋنكتسيونالدىق اۋرۋلارىن، ەپيلەپسيا، پاركينسون اۋرۋىن ەمديدى. «گامما-پىشاقتىڭ» مۇمكىندىكتەرىن بۇدان ءارى زەرتتەۋ ۇنەمى جۇرگىزىدۋدە، كورسەتكىشتەر ءتىزىمى كەڭەيتىلىپ وتىرادى.  

نەيروحيرۋرگيا ورتالىعىنىڭ قىزمەتكەرلەرى وسى بىرەگەي كۇردەلى جابدىقتا جۇمىس ىستەۋگە قانشالىقتى دايىن؟ مامانداردى دايىنداۋ قالاي جانە كىممەن جۇزەگە اسىرىلدى؟

شىنىمەن، ءبىزدىڭ باستى مىندەتىمىز كادرلاردى دايىنداۋ. مۇنداي جابدىقتا نەيروحيرۋرگتار عانا ەمەس، سونىمەن قاتار راديوحيرۋرگتار، مەديتسينالىق فيزيكتەر، راديوبيولوگتار دا جۇمىس ىستەۋى كەرەك. ءبىز مامانداردى الدىن الا دايىندادىق، «گامما-پىشاقپەن» بۇرىننان جۇمىس جاساپ جاتقان ءتۇرلى ورتالىقتاردا وقىتتىق – بۇل پراگاداعى، ميلانداعى، ماسكەۋدەگى مەديتسينالىق ورتالىقتار. ءبىزدىڭ ستراتەگيالىق سەرىكتەسىمىز ماسكەۋ قالاسىنداعى ن.ن.بۋردەنكو اكادەميگى اتىنداعى نەيروحيرۋرگيانىڭ ۇلتتىق مەديتسينالىق ورتالىعى بولىپ تابىلادى.

ءسىزدىڭ سەرىكتەستىگىڭىز نەنى قامتيدى، ءسىز جالپى بۋردەنكو اتىنداعى ينستيتۋتىمەن قانشالىقتى تىعىز ىنتىماقتاستىقتا جۇمىس جاسايسىز؟

«گامما-پىشاقپەن» جۇمىس ىستەۋ بويىنشا ەڭ ۇلكەن تاجىريبە تمد اۋماعىندا جينالعان، ولار 16 جىلدان اسا وسىنداي ەمدەۋمەن اينالىسادى. بۋردەنكو اتىنداعى نەيروحيرۋرگيانىڭ ۇمزو ماماندارى، ءبىزدىڭ مامانداردى، سونداي-اق ورتاشا مەديتسينالىق قىزمەتكەرلەردى وقىتتى. ورتالىعىمىزدىڭ تەستىلىك اشىلۋىمىزعا - بۋردەنكو اتىنداعى نەيروحيرۋرگيانىڭ ۇمزو راديوحيرۋرگيا بولىمشەسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى، رعا كوررەسپوندەنت-مۇشەسى، پروفەسسور، مەديتسينالىق عىلىمدار دوكتورى اندرەي گولانوۆ، اعا فيزيك ۆالەري كوستيۋچەنكوكەلدى، ولار بىرنەشە وپەراتسيالار وتكىزدى، ءبىزدىڭ ماماندارمەن بىرگە جۇمىس ىستەدى. ناتيجەلەر بويىنشا ءبىزدىڭ كوماندانىڭ كاسىبيلىگى مەن بولاشاعىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى.

بۇل جابدىق، ءبىزدىڭ تۇسىنۋىمىزشە، وتە قىمبات. ول قانداي قاراجاتقا الىندى؟

مۇنداي اپپاراتۋرا – دانالانعان، ول ەركىن ساتىلىمدا جوق، وعان تاپسىرىس بەرۋ كەرەك. ءبىز «گامما-پىشاقتى» مەملەكەتتىك قاراجات ەسەبىنەن ساتىپ الدىق. ايتا كەتۋ كەرەك، مەملەكەت قازاقستانداعى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىن دامىتۋعا ەرەكشە نازار اۋدارادى جانە وسىنداي قىمبات قۇرال-جابدىقتار ساتىپ الۋ - سونىڭ دالەلى.

قازاقستاندىق ناۋقاستار «گامما-پىشاق» كەشەنىمەن تەگىن مەديتسينالىق كومەك اياسىندا ەم قابىلداي ما؟

وسى ۋاقىتقا دەيىن «گامما-پىشاق» كومەگىمەن ەمدەلۋگە مۇقتاج ناۋقاستار مەملەكەت ەسەبىنەن شەتەلگە ەمدەلۋگە جىبەرىلىپ كەلگەن. ءبىزدىڭ ەلدە مۇنداي اپپاراتتىڭ بولماۋىنا بايلانىستى بۇل ارنايى باعدارلاما بولدى، سوندىقتان مەملەكەت بۇل شىعىنداردى ءوز موينىنا الۋعا ءماجبۇر بولدى. ەندى، ءبىز ءوز ەلىمىزدەگى بارشانى جىلدام جانە تيىمدىرەك ەمدەيتىن بولامىز دەپ ۇمىتتەنەمىن. ارينە، قازاقستاندىقتار ءۇشىن ەم تەگىن بولادى.

راديولوگيا جانە راديوحيرۋرگيا بولىمشەسىندە شەتەلدىك ناۋقاستارمەن جۇمىس جوسپارلانعان با؟ ءسىز ەندى مۇنداي جابدىق ورتالىق ازيادا جوق دەپ ايتتىڭىز، كورشى ەلدەردەن كەلگەن ناۋقاستار ەمدەلۋگە قىزىعۋشىلىق تانىتاتىن بولار؟

ءيا، «گامما-پىشاق» جابدىعى مەديتسينالىق ءتۋريزمدى دامىتۋعا، باسقا مەملەكەتتىڭ ازاماتتارىن ەمدەۋگە مۇمكىندىگىن بەرەدى. سەبەبى ورتا ازيانىڭ اۋماعىندا ءبىر جالعىز اپپارات، ال  - قىرعىزستاندا، وزبەكستاندا، تاجىكستاندا جانە ءتىپتى رەسەيدىڭ شەكارالاس وڭىرلەرىندە ۇلكەن مۇقتاجدىق بار.

ءبىزدىڭ ەلىمىزدە نەيروحيرۋرگيالىق ەمگە مۇقتاج ناۋقاستارعا كومەك كورسەتۋدى ۇيىمداستىرۋ دەڭگەيىن قالاي باعالايسىز؟ بۇل جەتىستىكتەرگە قالاي قول جەتكىزىلەدى؟

2008 جىلى ءبىزدىڭ ورتالىقتى قۇرا وتىرىپ، ءبىز قازاقستاندا جوق بىرنەشە نەيروحيرۋرگيا باعىتتارىن اشتىق - ميدىڭ قان تامىرلارى اۋرۋلارىن ەمدەۋ، ونىڭ ىشىندە ەندوۆاسكۋليارلىق، ميدىڭ فۋنكتسيونالدى اۋرۋلارىن ەمدەۋ، ومىرتقا پاتولوگياسىنا ارنالعان قالپىنا كەلتىرۋ حيرۋرگياسى. وسى جىلدار بويى بۇرىن سوندى ەلىمىزدە بولماعان شامامەن 70 جاڭا تەحنولوگيالار ەنگىزدىك. بۇل ءبىزدىڭ ەلىمىزدە نەيروحيرۋرگيالىق كومەككە مۇقتاج قازاقستاندىقتاردى ەمدەۋگە مۇمكىندىك بەردى. ەڭ باستى مىندەتتەرىمىز شەتەلدەن ءبىزگە عانا ەمەس، سونىمەن بىرگە استانالىق ورتالىقتان ايماقتارعا تەحنولوگيالار ترانسفەرتى بولدى. بۇگىنگى كۇنى وسى جۇمىستىڭ ارقاسىندا 50-دەن استام جاڭا تەحنولوگيالار ەلىمىزدىڭ ءتۇرلى ايماقتارىندا ءساتتى قولدانىلۋدا، قازىر ناۋقاستار ۇيدە ەمدەلۋگە مۇمكىندىك الۋ ءۇشىن جاقسى دەڭگەيدەگى نەيروحيرۋرگتار جۇمىس ىستەيدى. سونىمەن قاتار، جوعارىدا ايتىپ وتكەنىمدەي، ايماقتاردا اۋرۋلاردىڭ ەرتە دياگنوستيكاسىن جاساۋعا قول جەتكىزدىك.

ءبىزدىڭ ورتالىق حالىقارالىق ارىپتەستەرگە تانىمال بولدى. ءبىز بۇكىلالەمدىك نەيروحيرۋرگيالىق قاۋىمداستىقتار فەدەراتسياسىنىڭ، ازيالىق نەيروحيرۋرگتار كونگرەسىنىڭ قۇرامىنا كىردىك. ءبىدىڭ ورتالىقتى ورتا ازيانىڭ نەيروحيرۋرگتارىن دايىندايتىن الاڭ رەتىندە بەلگىلەدى. ەڭ باستىسى، ءبىزدىڭ ورتالىقتىڭ عانا ەمەس، قازاقستاننىڭ تاعى التى كلينيكاسىنىڭ حالىقارالىق اككرەديتاتسيادان وتكەندىگى قۋانتادى. بۇل ءبىزدىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى مەملەكەتتىك دەڭگەيدەگى جۇيەلى جۇمىستار تۋرالى، مەملەكەتتىڭ ناقتى قولداۋى تۋرالى ايتادى.

«گامما-پىشاق» سياقتى جوعارى تەحنولوگيالىق جابدىقتى ساتىپ الۋ جالپى ەلدەگى نەيروحيرۋرگيانىڭ، اتاپ ايتقاندا ستەرەوتاكسيكالىق راديوحيرۋرگيانىڭ ماڭىزدى كەزەڭى بولىپ تابىلادى. بىراق ءبىز مۇنىمەن توقتاپ قالمايمىز. الەمدە ەمدەۋدىڭ جاڭا ادىستەرى پايدا بولىپ جاتىر. الداعى ۋاقىتتا ءبىز جاڭا تەحنولوگيالاردى زەرتتەپ، ءوز ورتالىعىمىزدا قولدانىپ، ايماقتارعا تاراتقىمىز كەلەدى. ءبىزدىڭ ماقساتىمىز - جوعارى تەحنولوگيالىق مەديتسينالىق كومەكتى بارلىق قازاقستاندىقتارعا قول جەتىمدى ەتۋ، ال نۇر-سۇلتانداعى ۇلتتىق نەيروحيرۋرگيا ورتالىعى جاڭا تەحنولوگيالاردىڭ قاقپاسىنا اينالۋى ءتيىس.

اڭگىمەلەسكەن

ارمان وكتيابر،

«Egemen Qazaqstan»

سوڭعى جاڭالىقتار

قايراتكەر حايرەتدين

رۋحانيات • بۇگىن، 22:25

استانادا اۋرۋى اسقىنعان ادام كوپ

مەديتسينا • بۇگىن، 22:23

قولاعا كوڭىل تولماي تۇر

TOKYO2020 • بۇگىن، 22:13

كاسپي جاعالاۋىندا قوقىس كوپ

ەكولوگيا • بۇگىن، 20:47

قازان-نۇر-سۇلتان اۋە رەيسى اشىلادى

قازاقستان • بۇگىن، 18:45

COVID-19: وڭىرلەردەگى جاعداي كۇردەلى

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 18:03

نۇر-سۇلتاندا قانداي ۆاكتسينالار بار؟

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 17:19

الماتىدا قويما ورتەنىپ جاتىر

ايماقتار • بۇگىن، 10:30

ۇقساس جاڭالىقتار