ايماقتار • 23 ماۋسىم، 2021

الماتىدا «ءۇندى» شتامى انىقتالدى

245 رەت كورسەتىلدى

ەپيدەميالىق احۋالى سايابىر تاپقانداي بولعان الماتىدا جاعداي كۇرت وزگەردى. حالىقارالىق اۋەجاي مەن تەمىرجول ۆوكزالدارىندا باقىلاۋ قايتا كۇشەيتىلدى. قالانىڭ باس سانيتارلىق دارىگەرى جانداربەك بەكشين الماتىدا كوروناۆيرۋستىڭ جاڭا ء«ۇندى» شتامى تىركەلگەنى تۋرالى حابارلادى. سانيتارلىق-ەپيدەميولوگيالىق باقىلاۋ دەپارتامەنتىنىڭ باسشىسى قالا ەپيدەميولوگتارى جاڭا مۋتاتسيالاردى انىقتاۋ ءۇشىن الماتى اۋماعىندا اينالىمدا جۇرگەن كوروناۆيرۋس شتامدارىنا گەنەتيكالىق زەرتتەۋ جۇرگىزىلىپ جاتقانىن حابارلادى. ءبىرىنشى كەزەكتە اينالىمداعى 90%-عا جۋىق مۋتاتسيالانعان شتامداردىڭ تارالۋىنا بايلانىستى قالاداعى ەپيدەميالىق جاعداي كۇردەلى ەكەنىن ايتتى.

«12-19 ماۋسىم ارالىعىندا مۋتاتسيالانعان شتامداردىڭ اينالىمىن انىقتاۋ ماقساتىندا پتر-دياگنوستيكاسىن جۇرگىز­دىك. 53 زەرتتەۋدىڭ ىشىنەن «بري­تاندىق شتامم» 44 ادامدا (83%)، «وڭتۇستىكافريكالىق» ەكى جاعدايدا (4%) جانە ءبىر ادام­دا «نيۋ-يوركتىك» شتامم (1،8%) انىقتالدى. قالعان 11%-دا COVID-19 ۆيرۋسىنىڭ مۋتاتسياسى انىقتالمادى»، دەدى ج.بەكشين.

مەكەمە باسشىسىنىڭ ايتۋىن­شا، 16 ماۋسىمنان باس­تاپ جۇق­تىرۋ كورسەتكىشى 0،7-دەن 0،96-عا دەيىن وسكەن. «بۇل – دەمالىس ورىندارىنا بارۋ مەن تۇرعىن­داردىڭ بەت­پەردە رەجىمىن ساق­تاۋدا ەپي­­دە­مياعا قارسى شارالاردى ەلە­مەۋى سالدارىنان بولدى»، دەدى ج.بەكشين. سونداي-اق COVID-19 اۋرۋى ءوسۋىنىڭ نەگىزگى سەبەبى ينفەكتسيانىڭ تەز تارالۋىنا ىقپال ەتەتىن مۋتا­تسيالانعان شتام­­­داردىڭ پايدا بولۋىنا دا باي­­­لانىستى. ناتي­جەسىندە، 22 ماۋ­­­­­­­­­سىمدا ەپيد­ە­ميالىق جاع­داي­دى باعالاۋ ماتريتساسىندا ال­ماتى تاعى دا «سارى ايماققا» ءوتتى. جۇقتىرۋ كورسەتكىشى جوعارى.

ج.بەكشين ەپيدەميالىق جاعداي ۋشىعا تۇسكەن جاعدايدا شەكتەۋ شارالارىن باقىلاۋ 5 كۇن ىشىندە جۇرگىزىلەتىنىن ءتۇسىندىردى («جاسىل ايماقتان» «سارىعا» نەمەسە «سارى ايماقتان» «قىزىلعا» كوشۋ). سوندىقتان الماتىدا «جا­سىل ايماق» رەجىمى تاعى 5 كۇن، ياعني 27 ماۋسىمعا دەيىن ساقتالادى. سوندىقتان الماتى قالاسىنىڭ اكىمدىگى حالىقارالىق اۋەجايدا جانە قالانىڭ تەمىرجول ۆوكزالدارىندا باقىلاۋدى كۇ­شەيتۋ بويىنشا شارالار قابىل­داۋعا ءماجبۇر بولىپ وتىر.

ءوز كەزەگىندە قالا اكىمىنىڭ ورىنباسارى ەرجان باباقۇماروۆ قۇزىرلى مەكەمە باسشىلارىمەن بىرگە الماتى حالىقارالىق اۋەجايى مەن قالا ۆوكزالدارىنىڭ اۋماعىنداعى سانيتارلىق-ەپيدە­ميالىق قىزمەتتەردىڭ جۇ­مىسىن تەكسەردى.

قازاقستان اۋماعىندا كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ تارالۋىن بولدىرماۋ جونىندەگى ۆەدومستۆوارالىق كوميسسياسى مەن دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيستر­لىگىنىڭ ەلدە «دەلتا» ء(«ۇندى») شتامىنىڭ اينالىمىنا قاتىستى تاپسىرماسىن ەسكەرە وتىرىپ، جەرۇستى قىزمەتتەردىڭ كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ تارالۋىنا قارسى دايىندىعى، ۇشۋ اۋماعىندا ينفەكتسيا بەلگىلەرىن انىقتايتىن جولاۋشىلار ءۇشىن جەكەلەگەن ينفەكتسيالىق بوكستاردىڭ جۇمىسى تەكسەرىلدى. اۋەجايعا كىرەبەرىستەگى Ashyq قوسىمشاسى ارقىلى «قىزىل» مارتەبەلى ەكى-ءۇش جولاۋشى تىر­كەلگەنى تۋرالى حاباردار ەتىلىپ، ينفەكتسيانىڭ ودان ءارى تارالۋىنا جول بەرمەۋ ءۇشىن بۇل ادامدار جەدەل وقشاۋلاندى.

ەپيدەميولوگتاردىڭ ايتۋىنشا، «دەلتا» شتامى جوعارى جۇقپالى ءارى انىقتالعان شتام­دارعا قاراعاندا 60% جۇق­پا­لى. ورتاشا العاندا، 1 ادامنان 5-6 ادام جۇقتىرادى، ال اي­نالىمداعى شتامداردان 3-4 ادامعا جۇعادى. شتامنىڭ ينكۋ­باتسيالىق كەزەڭى جەتى كۇندى قۇ­رايدى. عالىمداردىڭ زەرت­تەۋلەرى كوروناۆيرۋستىڭ ء«ۇندى» شتا­مى اۋرۋحاناعا جاتقىزۋ مەن ءولىم-ءجىتىمنىڭ ىقتيمالدىلىعى جو­عا­رى ەكەنىن ايتتى. ج.بەكشين ء«ۇندى» شتامىنىڭ سيمپتومدارى باسقا ەكەنىن جەتكىزىپ، ۇيرەنشىكتى شتام­داردان وزگەشەلىگىن اتادى. الايدا، اۋرۋدىڭ بەلگىلەرى بولعان كەزدە دەرەۋ دارىگەردى شاقىرۋ كەرەك. ويتكەنى جاڭا شتامم قاۋىپتى. وسىعان بايلانىس­تى باس سانيتار قالا تۇرعىندارى ءوزىن-ءوزى ەمدەۋمەن اينالىسپاۋى كەرەكتىگىن تاعى دا قاپەرگە سالدى.

الماتى بيلىگى سانيتارلىق-ەپيدەميولوگيالىق قورعاۋدىڭ بارلىق شارالارىن كۇشەيتۋدى، ونىڭ ىشىندە اۋەجاي قىزمەت­كەرلەرىن ۆاكتسينالاۋعا شاقىردى. سونداي-اق اۋەجايدى دەزينفەك­تسيالاۋ جۇمىستارى قايتا جالعا­ساتىن بولادى.

ايتا كەتۋ كەرەك، الماتى ەپيدەميولوگتارى قاۋىپتى «دەلتا» شتامىنان تۋىنداۋى مۇمكىن كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ جاڭا تولقىنىن جوققا شىعارمايدى. الماتى قالاسىنىڭ كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ تارالۋىنا جول بەرمەۋ جونىندەگى قالالىق شتابى تۇرعىنداردى ۆاكتسينالاۋعا، سونداي-اق بەتپەردە رەجىمى مەن الەۋمەتتىك قاشىقتىقتى ساقتاۋعا شاقىردى.

ال دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىنىڭ مالىمەتتەرىنە سايكەس، 20 ماۋسىمداعى جاعداي بويىنشا SARS-CoV-2 «دەلتا» شتامى الەمنىڭ 74 ەلىندە انىق­تالعان.

 

الماتى

 

سوڭعى جاڭالىقتار

دوللار قايتا قىمباتتاي باستادى

ەكونوميكا • بۇگىن، 11:47

نۇرحاننىڭ دومبىراسى

ونەر • بۇگىن، 09:05

ءتورت دۇركىن چەمپيون

TOKYO2020 • بۇگىن، 09:04

ءبىر ءوزى – ءبىر مەملەكەت

TOKYO2020 • بۇگىن، 09:00

ءاميان اقشاسىز قالدى

قارجى • بۇگىن، 08:47

ساقتىق تالاپقا ساي ەمەس

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 08:37

Ashyq جوباسىن پايدالانۋشىلار سانى ارتتى

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 08:35

اسكەري دارىگەرلەر كومەككە كەلدى

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 08:28

دايارلىقتارىن جەتىلدىردى

قوعام • بۇگىن، 08:21

«وردالى وتىز ءىس»

تاۋەلسىزدىكتىڭ 30 جىلدىعى • بۇگىن، 08:17

ۇقساس جاڭالىقتار