رەيس ازايدى, قارىز كوبەيدى
2019 جىلى كومپانيالار 403 ملرد تەڭگەنى شىتىرلاتىپ ساناپ السا, بىلتىرعى تابىس نەبارى 187,7 ملرد تەڭگەمەن شەكتەلگەن. وسى ورايدا وتاندىق اۋە كومپانيالارىنا حابارلاسىپ, قازىرگى حال-احۋالىن, شىعىن كولەمىن, قولداۋعا قانشالىقتى ءزارۋ ەكەنىن, الدا بولۋى مۇمكىن قاتاڭ شەكتەۋگە دايىندىعىن, باعا ساياساتىنىڭ قالاي وزگەرگەنىن سۇراپ بىلدىك.
2020 جىلى Air Astana اۋە كومپانياسىنىڭ تابىسى 2019 جىلمەن سالىستىرعاندا 81 پايىزعا ازايىپ, 33,1 ملن دوللار بولىپتى. دەگەنمەن اۋە كومپانياسىنىڭ وكىلدەرى پاندەميانىڭ اۋىر زارداپ اكەلگەنىنە قاراماستان, وزدەرىنىڭ قارجىلىق جاعدايىن تۇراقتى دەپ باعالايدى. 2021 جىلدىڭ قاڭتار-اقپان ايلارىنداعى قارجىلىق كورسەتكىشى 2017 جىلدان كەيىنگى ەڭ جوعارى دەڭگەيگە جەتكەن. ءسىرا, مۇنى ءوز-ءوزىن جۇباتۋ دەپ تە باعالاۋعا بولاتىن شىعار. ويتكەنى بىلتىر اۋە ساپارلارىنىڭ كۇرت قىسقارۋىنا بايلانىستى كومپانيا قىزمەتكەرلەرىنىڭ ۇشتەن ەكىسىن اقىلى ەڭبەك دەمالىسىنا جىبەرگەن.
– بوس تۇرىپ قالۋ رەجىمىنە كەتكەندەرگە جالاقىنىڭ 50 پايىزى تولەندى. بارلىق سىرتقى ۆاكانسيالاردى بەلگىسىز مەرزىمگە دەيىن توقتاتتىق. قازىر اۋە كومپانياسىنىڭ «حالىق بانك قازاقستان» اق الدىندا 156,4 ملن دوللار كولەمىندە قارىزى بار. مەملەكەت الدىندا قارىزىمىز جوق. قارىز جۇكتەمەسىن تومەندەتۋدىڭ ءبىر نۇسقاسى – ۇلتتىق بانكتىڭ اۆياتسيا سالاسىندا جۇمىس ىستەيتىن كۆازيمەملەكەتتىك كومپانيالارعا (COVID-19 پاندەمياسىنان كوپ زارداپ شەككەن) مۇمكىندىك بەرەتىن شاعىن جانە ورتا بيزنەستى جەڭىلدەتىلگەن نەسيەلەۋ باعدارلاماسىنا تۇزەتۋلەر ەنگىزۋ. تاعى ءبىر نۇسقا – «دامۋ» قورىنىڭ ءىرى كاسىپكەرلىكتى قولداۋ باعدارلاماسىنا (ەكىنشى دەڭگەيلى بانكتەردەن الىنعان زايمدار بويىنشا سىياقىنىڭ ءبىر بولىگىن سۋبسيديالاۋ) وزگەرىستەر ەنگىزۋ, – دەلىنگەن كومپانيا ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ جاۋابىندا.
Qazaq Air اۋە كومپانياسى 2020 جىلى الدىن الا جوسپارلانعان تابىستىڭ 40 پايىزىن الا الماعان.
– 2020 جىلى كومپانيا تابىسى 2019 جىلمەن سالىستىرعاندا 5 پايىزعا نەمەسە 7 ملن 652 مىڭ تەڭگەگە دەيىن تومەندەدى. دەگەنمەن ۋاقتىلى قابىلدانعان ەكونوميكانى قولداۋ شارالارى ارقىلى 2019 جىل دەڭگەيىندەگى ناتيجەلىلىكتى قامتاماسىز ەتە الدىق. پاندەميا كەزىندە جانە ودان كەيىن دە اۋە كومپانياسى جۇمىسشىلاردى قىسقارتقان جوق. جالاقى دا ۋاقتىلى تولەندى. 2020 جىلدىڭ كوكتەمىندە ءبىر جارىم اي بويى جۇمىس توقتاپ تۇردى. سوسىن 1 مامىردان باستاپ كەزەڭ-كەزەڭىمەن رەيستەر جاسالا باستادى. ءبىرىنشى ايدا كومپانيا جۇمىسشىلاردى اقىلى ەڭبەك دەمالىسىنا جىبەردى. ەكونوميكالىق قورعاۋ ماقساتىندا لوكداۋن كەزىندە ءبىر ايداعى جالاقىنى 40 جانە 20 پايىزعا قىسقارتۋ تۋرالى ءبىراۋىزدان شەشىم قابىلدانىپ, جازعى قىزمەت دەڭگەيىمىزدى قالپىنا كەلتىرۋگە تىرىستىق, – دەيدى كومپانيا.
كومپانيانىڭ قازىرگى ساتتە قانداي دا ءبىر قارىزى بار ما؟ بۇل سۇراققا Qazaq Air «كومپانيامىز «سامۇرىق-قازىنا» اق اكتسيونەرى ۇسىنعان زاەمدىق قاراجات ەسەبىنەن قارجىلاندىرىلادى. قارىز پورتفەلى بويىنشا دەرەكتەر جىل سايىنعى اۋديتورلىق قارجىلىق ەسەپتە تولىققاندى كورسەتىلگەن», دەپ جاۋاپ بەردى. ولار ازاماتتىق اۋە تاسىمالىنا مەملەكەت قولداۋى تۇراقتى نەگىزدە كورسەتىلۋى كەرەك دەپ سانايدى.
– تاياۋ شىعىس, ەۋروپا نەمەسە كورشىلەس رەسەي, قىتاي ەلدەرىمەن سالىستىرعاندا بىزدەگى اۋە تاسىمالى ءالى قالىپتاسۋ ساتىسىندا تۇر. اۋە تاسىمالى بويىنشا الەمدەگى تابىستى گيگانتتاردىڭ وزىنە مەملەكەت قولداۋى كورسەتىلگەن. ويتكەنى اۋە مارشرۋتتارىنىڭ ينفراقۇرىلىمى ەلدىڭ ەكونوميكالىق نەگىزى ىسپەتتى. قۇرىلىستا كاپيتالدى كوپ قاجەت ەتەتىن ينۆەستيتسياعا مۇقتاج اۋەجايلاردىڭ جەرۇستى ينفراقۇرىلىمىنا كوڭىل بولۋمەن قاتار اۋە پاركىن كەڭەيتۋ جانە حالىقارالىق رەيستەردى ورىنداۋ, مۇددەلەردى قورعاۋ بويىنشا دا وتاندىق اۋە كومپانيالارىنا قولداۋ وتە قاجەت, – دەيدى.
حالىقارالىق رەيستەن قايران جوق...
SCAT اۋە كومپانياسى 2019 جىلى 2 ملن 300 مىڭ جولاۋشى تاسىمالداسا, 2020 جىلى 1 ملن 260 مىڭ جولاۋشى عانا تاسىمالداعان. بىلتىر حالىقارالىق رەيستەر نەگىزىنەن قاڭتار-اقپان ايلارىندا عانا ورىندالىپ, سوسىن ۇزاق ۋاقىتقا دەيىن توقتاپ قالعاندىقتان, SCAT رەپاترياتسيالىق رەيستەر ەسەبىنەن جان باققان.
2020 جىلدىڭ مامىر, ماۋسىم ايلارىندا كومپانيا ارمەنيا, رەسەي, گرۋزيا, جاپونيا, ءباا, تايلاند, ومان, تۇركيا, چەحيا جانە كورەيا ەلدەرىنەن قازاقستاندىقتاردى الىپ كەلدى. ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ جاۋابىنشا, پاندەمياعا دەيىن كومپانيا 85 تۇراقتى جانە 40 تۋريستىك باعىت بويىنشا رەيستەر ورىنداپ, جىل سايىن جاڭادان 10 باعىت اشىپ وتىرعان. ال قازىر تۇراقتى نەگىزدە «اقتاۋ – ۇرگەنىش» جانە «شىمكەنت – ىستانبۇل» باعىتتارىن قاناعات تۇتۋعا ءماجبۇر.
– 2020 جىلى اۋە كومپانياسىنىڭ تىكەلەي شىعىندارى 12 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. بۇدان بولەك, كومپانيا 1,8 ملرد تەڭگە كولەمىندە ورىندالماعان رەيستەردىڭ بيلەت قۇنىن 100 پايىز قايتارىپ بەردى. ەلدەگى تج كەزىندە كومپانيا 3 مىڭ رەيستى توقتاتتى. بۇل – 98 مىڭنان استام بيلەت. 2019 جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىندا 433 مىڭ جولاۋشى تاسىمالداساق, 2021 جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىندا بۇل كورسەتكىش 404 مىڭدى قۇرادى. حالىقارالىق رەيستەردىڭ ەداۋىر قىسقارۋىنا بايلانىستى تابىس تا تومەندەدى. 2020 جىلدىڭ ءساۋىر ايىندا يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلىگى ازاماتتىق اۆياتسيا كوميتەتىمەن بىرلەسىپ, اۆياتسيا سالاسىن قولداۋ شارالارىن ۇيىمداستىردى. ۇكىمەت 20 ساۋىردە بىرقاتار سالىق پەن الەۋمەتتىك تولەمدەر ستاۆكاسىنا بايلانىستى «0» تۇزەتۋ كوەففيتسيەنتىن ەنگىزۋ تۋرالى قاۋلى شىعاردى. ءۇش ايعا جۇمىسشىلاردىڭ جالاقىسىنان ەسەپتەلەتىن سالىقتاردان بوساتۋ شاراسى ۇسىنىلدى. كومپانيا بۇل قاراجاتتى وندىرىستىك قىزمەتكە باعىتتاۋعا مۇمكىندىك الدى, – دەيدى SCAT وكىلى.
Air Astana دا حالىقارالىق رەيستەردىڭ ءبىرشاما شەكتەلىپ قالعانىن مالىمدەدى. باعىتتار بويىنشا عانا ەمەس, اپتاسىنا جۇزەگە اسىرىلاتىن رەيستەر سانى دا ازايعان.
جولاۋشىلار اعىنى ارتا باستادى
جىل باستالعالى ءۇش ايدا Air Astana 1,3 ملن جولاۋشى تاسىمالداعان. 2020 جىلدىڭ ءۇش ايىمەن سالىستىرعاندا 8 پايىزعا كوپ.
– 2020 جىلى كومپانيا 3,7 ملن جولاۋشى تاسىمالدادى. بۇل جوسپارلانعان دەڭگەيدەن 54 پايىزعا تومەن. تج جاريالانىپ, تۇراقتى رەيستەر توقتاعان كەزدە Air Astana پاندەمياعا بايلانىستى پايدالانىلماعان بيلەتتەر اقىسىن تولىق كولەمدە قايتاردى. جولاۋشىلارعا ءوز بيلەتتەرىن باسقا مەرزىمگە قايتا بروندايتىن, ءتىپتى باعىتتى وزگەرتەتىن دە مۇمكىندىك ۇسىنىلدى. كليەنتتەرىمىزدىڭ سەنىمى مەن ادالدىعى ءبىز ءۇشىن اسا ماڭىزدى, – دەيدى Air Astana.
Qazaq Air 2020 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا 432 مىڭ جولاۋشى تاسىمالداعانىن, بۇل 2019 جىلمەن سالىستىرعاندا 15 پايىزعا جوعارى ەكەنىن مالىمدەيدى.
– نۇر-سۇلتان قالاسىنداعى بۇرىن قۇرىلعان ايماقارالىق حاب ارقىلى جاڭا مارشرۋتتىق جەلىنىڭ قۋاتتىلىعى ارتتى. اۋە رەيستەرىنىڭ سانى مەن تۇراقتى اۋە مارشرۋتتارى كوبەيدى. جولاۋشىلار اعىنىنىڭ ايتارلىقتاي كوبەيۋى قازاقستاندىقتاردىڭ Qazaq Air كومپانياسىمەن ۇشۋدى قولاي كورەتىنىن اڭعارتادى. 2020 جىلمەن سالىستىرعاندا 2021 جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىندا جولاۋشىلار اعىنى 65 پايىزعا ۇلعايدى. ءبىزدىڭ كومپانيا قازىرگى تاڭدا حالىقارالىق رەيستەردى ورىنداپ جاتقان جوق, – دەيدى كومپانيا.
SCAT داعدارىس ساتىندە قىزمەتكەرلەردى قىسقارتپاعان. ونىڭ ىشىندە شەتەلدىك قىزمەتكەرلەردى دە.
– بىلتىر اۋە تاسىمالداۋشىسى جۇمىس ورىندارىن 100 پايىز ساقتاپ قالۋ ءۇشىن بارلىق مۇمكىن شارالاردى جاسادى. بۇل ماقساتقا قول جەتكىزۋ ءۇشىن تج رەجىمى كەزىندە ۇنەمدەۋ رەجىمىن ىسكە قوستىق. اكىمشىلىك دەپارتامەنتتەردىڭ ءبىراز بولىگى قاشىقتان جۇمىس ىستەپ, ولار تومەنگى جالاقىمەن قامتاماسىز ەتىلدى. ستراتەگيالىق ماڭىزى بار قىزمەتتەر شتاتتىق رەجىمدە جۇمىس ىستەدى. تج كەزىندە قازاقستان اۋەجايلارىندا قوسىمشا اۋە كەمەلەرى ورنالاستىرىلىپ, رەزەرۆتىك ەكيپاجدار كەزەكشىلىك اتقاردى. اۋە تاسىمالدارىنىڭ قايتا جاندانۋى سەبەپتى بارلىق دەپارتامەنت قاۋىپسىزدىك تالاپتارىن ساقتاي وتىرا قالىپتى جۇمىس كەستەسىنە اۋىستى. جولاۋشىلارمەن تىكەلەي بايلانىساتىن جانە اۋە كەمەلەرىمەن جۇمىس ىستەيتىن بارلىق پەرسونال كۇندەلىكتى مەديتسينالىق تەكسەرۋدەن وتەدى, – دەپ جاۋاپ بەردى كومپانيا.
«جەتىسۋ» اۋە كومپانياسى 2019 جىلى 61 042 جولاۋشى تاسىمالداسا, 2020 جىلى 52 585 جولاۋشى تاسىمالداعان. «2021 جىلدىڭ باسىنان بەرى جولاۋشىلار اعىنى وڭ ديناميكا كورسەتكەن جوق», – دەيدى كومپانيا.
باعا ساياساتى قالاي وزگەردى؟
Air Astana ۆيتسە-پرەزيدەنتى ايدار قوشقارباەۆ ىشكى مارشرۋتتار بويىنشا قوسىمشا قۇن سالىعىنا نولدىك ستاۆكا ەنگىزۋ جانە ليزينگتەگى ۇشاقتار ءۇشىن الىنعان بولشەكتەرگە بەرىلەتىن سالىق جەڭىلدىگىن ۇزارتۋ تۋرالى ۇسىنىس بىلدىرگەن ەدى. كومپانيا ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ جاۋابىندا اتالعان باستامانىڭ مەملەكەت تاراپىنان قولداۋ تاپپاعانى ايتىلدى.
– اتالعان باستاماعا وڭ كوزقاراس تانىتۋ 2020 جىلعى ۇلتتىق ۆاليۋتانىڭ قۇنسىزدانۋى جاعدايىندا تاريفتەردى ۇستاپ تۇرۋعا (شىعىنداردىڭ 70 پايىزى شەتەل ۆاليۋتاسىندا كورسەتىلگەن كەزدە), جولاۋشىلار اعىنىن قالپىنا كەلتىرۋگە, اۋە يندۋسترياسى قاتىسۋشىلارىنان تۇسەتىن تابىس جانە باسقا دا سالىق تولەمدەرى كولەمىنىڭ ارتۋىنا مۇمكىندىك بەرۋشى ەدى. وكىنىشكە قاراي, وڭ شەشىم شىقپادى. رەسەيدە ىشكى رەيستەردە قوسىمشا قۇن سالىعىنا نولدىك ستاۆكا قولدانىلىپ جاتىر. باستاپقىدا ولار بۇل شەشىمدى 10 جىل مەرزىمگە دەپ قابىلداپ, كەيىن مەرزىمىن شەكتەۋسىز ەتىپ جاسادى. پاندەمياعا بايلانىستى اۋە كومپانيالارىنا سالىق اۋىرتپالىعىن تومەندەتۋ ماقساتىندا قوسالقى بولشەكتەر يمپورتىنا سالىق جەڭىلدىكتەرىن 2021 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن توقتاتۋ تۋرالى ۇسىنىس ءالى قارالۋدا, – دەيدى كومپانيا. سونداي-اق كومپانيا «باعا ساياساتى وزگەرگەن جوق. وپەراتسيالىق قىزمەتتەردىڭ قىسقارۋى سالدارىنان شىعىنداردىڭ كۇرت ارتىپ كەتۋىنە قاراماستان, اۋە كومپانياسى ءوز رەيستەرىنە تاريف قۇنىن كوتەرگەن جوق», دەپ مالىمدەدى.
Qazaq Air كومپانياسى دا قوسالقى بولشەكتەردى يمپورتتاۋعا ارنالعان جەڭىلدىكتىڭ ۇزارتىلۋىن قولدايدى.
– قازىرگى نورما قوسالقى بولشەكتەردىڭ 3-5 پايىزىن عانا قامتىپ تۇرعاندىقتان, ءتىزىم كەڭەيتىلۋى كەرەك دەپ سانايمىز. يمپورتتىق سالىق بارەرلەرى جەرگىلىكتى وندىرۋشىلەردى قولداۋعا باعىتتالعان. بىراق پايدالانىلاتىن ۇشاقتارعا ارنالعان قوسالقى بولشەكتەر قازاقستاندا جانە ەاەو-دا شىعارىلمايدى. وسىلايشا, ۇشاقتارعا ارنالعان قوسالقى بولشەكتەردى كەدەندىك راسىمدەۋدەن وتكىزۋ اۋە بيلەتىنىڭ قۇنىن قىمباتتاتۋعا الىپ كەلەدى, – دەيدى. كومپانيا وكىلدەرىنىڭ ايتۋىنشا, ولار تومەنگى باعا ساياساتىن ساقتايدى جانە باعا مەن قىزمەتتەر اراقاتىناسىن ەسەپكە الا وتىرىپ تاريفتەر ازىرلەيدى.
– بيىل ناۋرىز ايىندا كومپانيا تاريف ساياساتىن قايتا قاراپ, تاريف سەتكاسىن تولىقتاي وڭتايلاندىردى. كومپانيا قازاقستاندىقتاردىڭ دىتتەگەن مەجەسىنە تەز ءارى جايلى جەتۋى ءۇشىن بازالىق كەستەنى جەتىلدىرۋ بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزىپ جاتىر, – دەلىنگەن جاۋاپتا.
«جەتىسۋ» اۋە كومپانياسىنىڭ حابارلاۋىنشا, 2020 جىلى تابىس 21 پايىزعا قۇلدىراعان. «سوعان قاراماستان, قىزمەتكەرلەردى قىسقارتۋ بولعان جوق. ولاردىڭ جالاقىسىن ۋاقتىلى تولەپ تۇردىق. كومپانيا جۇزەگە اسىراتىن رەيستەر سۋبسيديا ەسەبىنەن بولعاندىقتان, باعا ساياساتى پاندەميا كەزىندە وزگەرىسسىز قالدى», دەيدى كومپانيا بەرگەن جاۋابىندا.
SCAT 2020 جىلدىڭ ماۋسىم ايىندا جۇمىس ىستەۋدىڭ بالاما مودەلىنە كوشىپ, جاڭا جاعداي بويىنشا تاريفتەردىڭ 3 كاتەگورياسىن – LIGHT, OPTIMUM جانە FLEX تاريفتەرىن ۇسىنىپ وتىر.
ونلاين قىزمەت كورسەتۋ
داعدارىس سالقىنىن سەزگەن سوڭ كومپانيا ءوز ماركەتپلەيسىن قانشالىقتى جەتىلدىردى دەگەن سۇراققا ەكى اۋە كومپانياسى جاۋاپ قاتتى. Air Astana-نىڭ ايتۋىنشا, ەلەكتروندى پوشتا جانە SMS-حابارلاما سياقتى ءداستۇرلى تاسىلدەن بولەك, كورپوراتيۆتى سايتتا باراتىن ەلدىڭ سانيتارلىق تالاپتارى, سونداي-اق ۇشۋ ساپارىن توقتاتۋ نەمەسە قايتا جاڭارتۋ بويىنشا وزەكتى اقپاراتتاردى جاريالاپ وتىراتىن ارنايى پاراقشا اشىلعان.
– «ونلاين-كونسۋلتانت» فۋنكتسياسىن دا ىسكە قوستىق. جولاۋشىلار باسقا مەملەكەتتە وتىرىپ-اق اۋە كومپانياسىمەن بايلانىس ورناتا الادى. ءبىز قۇراستىرعان چات-بوت جىلدام ءارى ناقتى جاۋاپ بەرىپ, جولاۋشىلاردى سەنىمدى اقپاراتقا باعىتتايدى, – دەيدى كومپانيا.
Qazaq Air دە كليەنتپەن جۇمىس ىستەۋ فۋنكتسياسىن بارىنشا جەتىلدىرگەن سەكىلدى.
– 2020 جىلى كومپانيا بيلەتتەردى برونداۋدىڭ جاڭا جۇيەسى مەن الدەقايدا ىڭعايلى ينتەرفەيسكە يە جاڭا ۆەب-سايتتى ىسكە قوستى. www.flyqazaq.com سايتىنان بيلەت ساتىپ الۋ كەزىندە جولاۋشىلار الدىن الا بورتتاعى ورىندى برونداپ, باگاج نەمەسە قول جۇگى كولەمىن كەڭەيتىپ, ءۇي جانۋارلارى مەن سپورت قۇرالدارىن تاسىمالداۋدى رەزەرۆتەي الادى. سونىمەن قاتار IQ Bonus ادالدىق باعدارلاماسىن ىسكە قوستىق. ونىڭ قاتىسۋشىلارىنا بيلەتكە جەڭىلدىك (3 پايىزعا دەيىن) نەمەسە Qazaq Air رەيستەرىمەن ۇشقانى ءۇشىن بونۋستار جيناۋ مۇمكىندىگى ۇسىنىلادى. جينالعان بونۋستاردى ارنايى بونۋستىق بيلەتكە اۋىستىرۋعا بولادى, – دەيدى.
اۋە كولىگى حالىقارالىق قاۋىمداستىعىنىڭ (IATA) دەرەگىنە سۇيەنسەك, 2020 جىلى حالىقارالىق جولاۋشىلار تاسىمالىنا دەگەن سۇرانىس 2019 جىلعى دەڭگەيدەن 75,6 پايىزعا تومەن بولعان. ىشكى سۇرانىس ءبىر جىلدا 48,8 پايىزعا ازايعان. IATA 2021 جىلى اۆياتسيا سالاسى 47,7 ملرد دوللار جوعالتادى دەپ بولجايدى.
«اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسى لوگيستيكا جانە تاسىمالداۋ كوميتەتىنىڭ ازاماتتىق اۆياتسيا جونىندەگى قوسالقى كوميتەتىنىڭ توراعاسى داۋلەت حامزين ء«ىشىنارا كورسەتىلگەن مەملەكەت قولداۋى اۆياتسيا سالاسىنىڭ جاعدايىن تۇزەي المادى» دەيدى.
– شاعىن جانە ورتا بيزنەس قولداۋ تاپتى دا, ءىرى اۋە كومپانيالارى مەن اۋەجايلار مەملەكەتتىك قولداۋ پاكەتى باعىتتالعان كاسىپورىندار تىزىمىنە ەنگەن جوق. ناتيجەسىندە, اۋە كاسىپورىندارى ەكىنشى, ءۇشىنشى توقساندا م ۇلىك جانە جەر سالىعىن تولەۋدەن عانا بوساتىلدى, – دەيدى د.حامزين. ونىڭ ايتۋىنشا, كەيبىر اۋەجايلاردا جۇمىسشىلار قىسقارىپ, جالاقى ۋاقتىلى بەرىلمەي, قاجەتتى تەحنيكالار ساتىپ الىنباي قالعان. ال مۇنىڭ ءبارى اۋە ساپارلارىنىڭ قاۋىپسىزدىگىنە تەرىس اسەر ەتكەن. سونداي-اق اۋەجاي تەرريتورياسىندا ورنالاسقان شوب سۋبەكتىلەرىنىڭ جالعا الۋ اقىسىن تولەۋدەن بوساتىلۋى دا اۆياتسيا سالاسى ءۇشىن قوسىمشا اۋىرتپالىققا اينالعان.